|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه رسالت85/3/25: ري، گنجينه تاريخ
magiran.com  > روزنامه رسالت >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 9436
دو شنبه 29 بهمن 1397


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

?????


 
MGID2829
magiran.com > روزنامه رسالت > شماره 5888 25/3/85 > صفحه 17 (فرهنگي) > متن
 
 


ري، گنجينه تاريخ


نويسنده: عباس فغاني

شهر ري، موزه اي بزرگ است که در جاي جاي آن دفينه اي کهن يافت مي شود. پا نهادن در ري پاي نهادن در تاريخ است. نگاه به ري گوياي اين سخن است. اماکن تاريخي براي هر کشور و منطقه اي، شناسنامه و هويت محسوب مي گردد. بها دادن به موزه ها، اماکن و اشياء تاريخي توجه به هويت و گذشته است. ري امروزه گنجينه اي است که همه يادگاري از ژرفاي تاريخ است. نام ري به قبل از اشکانيان و عمر اماکن آن به نسل هاي قبل از ميلاد باز مي گردد. بسياري از مورخان بناي نخستين اين شهر را به “شيث بن آدم” و گروهي به شاهان اساطيري باستان منصوب کرده اند و اين شهر را زادگاه “زرتشت” مي دانند. شهر ري در طول شش هزار سال سابقه خود نظاره گر درشتي ها، سختي ها و ناملايماتي گرديده ، سيل، زلزله، تهاجم و غارت در هر دوره و زمان تاثير شگرفي بر پيکره آن نهاده است و همچون نشان تازيانه در بدن، اين ناملايمي ها را متحمل شده است و اکنون چون سنگ صبوري در گوشه اي از پايتخت به آينده مي نگرد. به شهادت تاريخ اول ري بود، با عظمت و با شکوه، همسايه شمالي و متجدد ري يعني تهران، بدون تاريخ مشخص و ديرينه اي چون ري و صرفا به لحاظ گسترده تجدد و آثار تمدن امروزه بر آن سايه گسترانيده است. برخلاف ساليان دور و نزديک تاريخ، که آثار و کتب ، سراسر نشان ري داشته است، در دوران معاصر ضعف اطلاع رساني از اين کهن شهر مذهبي ملي مشهور عيان است.
    از بناهاي تاريخي ري بيش از 20 اثر باقي مانده است که نيازمند توجه بيشتر مسئولان است. مرور ويژگي هاي هريک از اين بناهاي ارزشمند در پي مي آيد. باشد که براي بهسازي و معرفي هرچه بهتر آنها از هيچ کوششي دريغ نکنيم.
    تپه چشمه علي
     تپه اي است که چشمه اي در آن قرار دارد و انسان غارنشين پس از ترک زندگي غارنشيني در کنار آن مستقر شده است. تپه چشمه علي از سال (1315 - 1312 هـ .ش) توسط هيئتي از نمايندگان موزه هنرهاي زيباي شهر بوستون و بنياد فرهنگي دانشگاه فيلادلفيا به سرپرستي دکتر اشميت مورد کاوش قرار گرفت و آثاري متعلق به 7 هزار سال پيش از آن به دست آمد که برخي از آنها زينت بخش موزه هاي ايران و جهان است.
    اين تپه شش هزار سال قبل محل سکونت آريايي ها بوده است.
    از آنجا که ري در دوره قاجاريه به علت دارا بودن جاذبه هاي زيبا براي تفريح و سياحت يکي از تفرجگاهها بود، فتحعلي شاه اغلب براي تفريح و گردش به اين شهر مي آمد. در سال 1210 هـ.ش دستور داد تصوير وي و بعضي از شاهزادگان قاجار را روي آن حک و بعضي از اشعار را دور آن کتيبه کردند.
    برج طغرل
    اين اثر معماري در عصر سلجوقي به دستور طغرل در زماني که پايتخت خود را از نيشابور به ري انتقال داد بنا گرديد. ارتفاع آن 20 متر و سطح بدنه بيروني به 24 قسمت به صورت ترک تقسيم شده است که علاوه بر جلوه زيباي و استحکام نشان دهنده عدد افلاک و طول يک شبانه روز است .
    کاروانسراي شاه عباسي
    يکي از مراکز اقامتگاهي و تجاري قديم که محل اتراق قافله هاي تجاري بوده، کاروانسراي شاه عباسي است که در خيابان حرم نرسيده به بازار واقع است. کاروانسرا به صورت چهار ايوانه ساخته شده و دور تا دور آن را حجرات در بر گرفته که در آن زمانها به محل فروش و عرضه مال التجاره و کالاهاي بازرگاني تجار بود.
    بازار ري
    در شمال بقعه حضرت عبدالعظيم، بازار ري واقع است. اين بازار متشکل از دو راسته بازار است که در محل تلاقي خود تشکيل يک چهار سوق را مي دهند. اين محل از قديم الايام يکي از مراکز فروش ادويه، داروهاي سنتي و کالاهاي تجاري بود که توسط بازرگانان از طريق جاده ابريشم وارد ري مي گرديد. اين بازار داراي ساختاري متشکل از گچ، آجر، خشت و گل و از نظر قدمت متعلق به صفويه (حدود 500 سال پيش) است.
    برج انيانج (نقاره خانه)
    در دامنه کوه طبرک برج نقاره خانه به صورت 8 ضلعي ساخته شده و داراي سردابي است که توسط راهرويي که در بيرون تعبيه شده به زير برج راه دارد. برج نقاره خانه داراي ساختاري متشکل از لاشه سنگ و گچ به همراه تزئينات آجرکاري و قوس هاي جناغي شکل است و از نظر قدمت متعلق به دوره سلجوقيان است.
    دخمه گبري
    اين قلعه محل پيروان زرتشت بوده است به طوري که آنها اجساد مردگان خود را در هواي آزاد مي گذاشتند تا با از بين رفتن گوشت بدن آنها - طبق سنت هاي خود - استخوانهاي آنها را دفن نمايند.
    زرتشتيان باستان آلودن بدن را به عناصر آب، خاک و آتش مکروه مي دانستند. دخمه گبري به صورت استوانه اي مدور و بلند به ارتفاع حدود 6 متر احداث شده و داراي ساختاري متشکل از لاشه سنگ و ساروج و از نظر قدمت متعلق به هزاره اول پيش از ميلاد (حدود 3 هزار سال پيش) است و به نامهاي برج خاموشان، استوران، استخوان ران، برج مرگ و برج سکوت نيز معروف است.
    بقعه بي بي شهربانو
    اين بقعه، به مساحت 5/1 کيلومتري شمال امين آباد بر فراز صخره هاي کوهستاني بقعه بي بي شهربانو منتسب به دختر يزدگرد سوم آخرين پادشاه ساساني و زوجه امام حسين(ع) و مادر امام چهارم پابرجاست و داراي دو حياط، رواق ورودي نمازخانه و سقاخانه است. از شمال محدود به کوه و از شرق و جنوب نيز محدود به دره و از غرب به جاده آسفالت منتهي شده و داراي ساختاري متشکل از لاشه سنگ و گچ و از نظر قدمت متعلق به دوره آل بويه (در حدود 1100 سال پيش) است.
    نقوش پادشاهان بر کوه اشکان
    به امر فتحعلي شاه قاجار جهت سرخوردن و بازي و تفريح خاندان سلطنتي سرسره اي در اين کوه احداث کردند. در دامنه جنوبي اين کوه تصويري خشن از عهد ساساني بر روي تخته سنگي که آن را به اين منظور صاف کرده بودند ترسيم شده است و نشان مي دهد که اين نقش ناتمام است. فتحعلي شاه دستور داد تا آن تصوير را محو کنند و جاي آن صورت خودش را درحالي که تاجي بر سر شيري را با نيزه هدف قرار داده است، بر روي سنگ نقش بندند.
    آرامگاه حضرت عبدالعظيم الحسني(ع)
    حضرت عبدالعظيم از نوادگان امام حسن مجتبي(ع) از علماء و محدثين بزرگ است که از وي تاليفاتي بر جاي مانده است. قديمي ترين اثر اين بقعه سر در آجري است که داراي تزئينات آجرکاري و حاشيه اي به خط کوفي ساده است که از نظر قدمت متعلق به دوره سلجوقيان (حدود 800 سال پيش) است. بارگاه حضرت عبدالعظيم(ع) و امامزادگان مجاور (امام زاده طاهر و امامزاده حمزه) هر روزه پذيراي زائران مشتاقي است که از اقصي نقاط ايران و جهان به شهر ري مي آيند. علاوه بر اماکن تاريخي، شهر ري بيش از 25 امام زاده و بقعه مذهبي را در خود جاي داده است و مامن مشاهير و افراد نامي چون ابوالفتوح رازي(ره) مفسر قرآن، محمد بن يعقوب کليني(ره)، دهخدا، جلال آل احمد، غلامرضا تختي، قاآني، ميرزاده عشقي، ستارخان، آيت الله کاشاني، علامه قزويني، قائم مقام فراهاني و شيخ صدوق است که از جمله شخصيت هاي علمي، فرهنگي، ملي و مذهبي مي باشند که امروزه براي همه شناخته شده هستند.
    آثار باستاني ري شامل برج ها، قلعه ها، کاروانسراها، پل ها و بقعه ها که در طول اين دوره طولاني همچنان استوار، از طعمه باد و باران رهايي يافته است نيازمند توجهي شايسته است. دکتر اکبري که تحقيقات وسيعي را پيرامون اماکن تاريخي و مذهبي ري انجام داده است مي گويد: “اصفهان به عنوان شهر تاريخي پس از اسلام شناخته شده است، در حالي که تعداد اماکن تاريخي شهرر ي از اصفهان بيشتر است وحتي بسياري از اماکن تاريخي آن قبل از دوره اسلام بنا شده اند اما به دليل بي توجهي درحال از بين رفتن هستند. اين ابنيه متاسفانه در برخي موارد از سوي مسئولان خود منطقه مورد بي مهري قرار گرفته اند. به عنوان نمونه کارخانه قند کهريزک که متعلق به دوره قاجار است فرسوده شده است و قلعه گبري با تاريخ چهارهزار ساله به انبار تبديل شده است.”وي مي افزايد: “از آنجا که آثار باستاني در شهر ري متولي ندارد و تبليغاتي هم در زمينه معرفي اين آثار صورت نگرفته است. بسياري از مسافراني که وارد اين شهر مي شوند تنها به زيارت حرم حضرت عبدالعظيم(ع) بسنده مي کنند.”
    
    


 روزنامه رسالت، شماره 5888 به تاريخ 25/3/85، صفحه 17 (فرهنگي)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 627 بار



آثار ديگري از "عباس فغاني"

  موزه ها؛ فرزندان هنر و تاريخ
عباس فغاني‏، رسالت 14/4/90
مشاهده متن    
  ري را بايد از نو شناخت
عباس فغاني، رسالت 12/3/90
مشاهده متن    
  فرهنگ عاشورا
عباس فغاني، رسالت 30/10/87
مشاهده متن    
  تفسير مبسوط آفرينش
عباس فغاني، رسالت 23/10/86
مشاهده متن    
  روز عرفه، همتاي شب قدر
عباس فغاني، رسالت 29/9/86
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر



 

اعتماد
ايران
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
ماهنامه كاوشگر
متن مطالب شماره 141، دي 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است