 
|
جامعه سرگرم كننده
نويسنده: عباس كاظمي
امروزه شكل گذران اوقات فراغت به يكي از مولفه هاي مهم جامعه مدرن بدل شده است. اما بايد تاكيد كرد كه جامعه فراغت در همه جا به يك شكل پديد نيامده است. براي فهم وضعيت جامعه خودمان بهتر است ابتدا با تفكيك دو نوع مكان فراغتي آغاز كنيم: فضاي فراغتي در مكان هاي سرگرم كننده اي چون پارك ها، شهربازي ها، كوه پيمايي، خيابان، مراكز خريد و فضاي فراغتي در مكان هاي هنري چون سينما، تئاتر، موزه، نگارخانه ها و كنسرت ها. گذران فراغت در اين دو مكان شكل مصرف فرهنگي يك جامعه را تعيين مي كند. يك جامعه بر فعاليت هاي سرگرمي ساز تاكيد دارد و جامعه اي بر فعاليت هاي مبتني بر فرهيختگي. هر دو دسته بخشي از فضاها و مكان هاي مدرن محسوب مي شوند اما روشن است كه تجربه هاي مدرن در اين دو فضا و مكان متفاوتند. در اين ميان با استناد به داده هاي پيمايش دفتر طرح هاي ملي وزارت ارشاد، در ايران مكان هاي سرگرم كننده بيش از مكان هاي هنري مورد توجه مردم هستند. در حالي كه مكان هاي سرگرم كننده و تفريحي مورد اقبال زيادي قرار گرفته اند، مكان هاي هنري كمتر مورد توجه قرار گرفته اند و البته دولت نيز كمتر به اين نوع از اماكن علاقه نشان داده است. تحقيقات ملي وزارت ارشاد نشان داده است كه الگوي مصرف شهروندان خصوصاً شهروندان تهراني، مصرف مكان هاي تفريحي و سرگرم كننده است و فضاها و مكان هاي نوع دوم كه با فعاليت هاي مبتني بر فرهيختگي مرتبط اند بسيار كمتر مورد توجه هستند. چنين رخدادي مي تواند به اين معنا باشد كه ايران بيش از پيش به جامعه سرگرم كننده بدل مي شود،«جامعه مصرفي سرگرم كننده اي» كه در آن حيطه كار و فراغت شديداً درهم آميخته است. در ايران امر سرگرمي نه تنها بر امر هنري سلطه يافته است بلكه قلمرو كار را نيز مستعمره خويش ساخته است. ادارات در درجه اول مكان هاي سرگرمي ساز محسوب مي شوند، مكان هايي كه اگرچه به لحاظ صوري مبتني بر هدفي عقلاني ابزاري تعريف شده اند اما در واقع ارزش هاي عقلاني زندگي اشخاص بر آن چيره شده است و از اين رو تفاوت چنداني با عرصه فراغت افراد ندارد. سلطه مصرف مكان هاي سرگرم كننده در ايران به اين معنا نيز هست كه «هنر زندگي» بيشتر از «زندگي هنري» (منظور من مصرف مكان هاي نوع دوم است) مورد توجه قرار مي گيرد، به اين معنا شكل جديدي از مصرف در ارتباط با اوقات فراغت در ميان شهروندان شكل گرفته است. روزمره گي: جامعه سرگرم كننده عباس كاظمي
□
دفعات مطالعه اين مطلب: 89 بار
|