|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه اعتماد ملي85/10/27: شكارگاه هاي سلطنتي تهران
magiran.com  > روزنامه اعتماد ملي >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 996
دوشنبه بيست و ششم مردادماه



خدمات سايت




 
MGID5061
magiran.com > روزنامه اعتماد ملي > شماره 280 27/10/85 > صفحه 7 (جامعه) > متن
 
      


شكارگاه هاي سلطنتي تهران


نويسنده: داريوش شهبازي


    چون باز سفيد در شكاريم همه
    با نفس و هواي يار واريم همه
    ابوسعيد ابوالخير
    
    در مقاله هفته پيش گفتيم گستره تهران كه در جنوب كوه هاي شميران و رشته كوه البرز قرار دارد از گذشته هاي بسيار دور يعني بيش از 9 هزار سال قبل محل سكناي ايرانيان اعم از آرياييان و يا قبايل پيش از آنها بوده است و علت آن وجود آب و خاك فراوان همراه با خورشيد تابان است كه اين همه خود سبب وجود گياهان و جانوران فراوان در اين خطه از سرزمين مان شده است. بنابراين سابقه شكار حيوانات به وسيله انسان در اين منطقه برابر با سكونت ايشان در آن است؛ يعني مي توان گفت اين پهنه از هزاران سال پيش شكارگاه ايرانيان بوده؛ ولي سن و سال شكارگاه هاي سلطنتي در قياس با اين پيشينه بسيار كم است و آن برابر است با سابقه پايتختي تهران كه مطابق است با شروع حكومت قاجاريان؛ يعني كمي بيش از 200 سال.
    
    
    شكارگاه هاي سلطنتي در قرق شاه بود و هيچ كس حق نداشت در آنجا به شكار دست زند، مگر شخص پادشاه اجازه دهد، كه اين اتفاق گاه ممكن بود رخ دهد. دكتر فووريد طبيب ناصرالدين شاه در سفرنامه اش مي نويسد: <با اجازه شاه به شكار در سلطنت آباد رفتم.>
    
    
    اينكه شكارگاه هاي سلطنتي همچون امروز شكاربان داشته است يا خير، در اسناد موجود چيزي مشاهده نشد ولي با وجود كيفر اعدام كه شاهان قجر به راحتي صادر مي كردند بايد اظهار داشت، نيازي به منصب شكارباني نبوده است يعني كسي جرات تخلف از اين فرمان را نداشته است. قدمت شكارگاه هاي سلطنتي در تهران بديهي است با شروع سلطنت در تهران مطابق با دوره پادشاهي آقامحمدخان است و قطعا پيشتر از آن دوره نبوده است.
    
    
    در قسمتي از شكارگاه هاي سلطنتي تهران بايد گفت تقريبا تمامي بيابان ها و كوهستان هاي اطراف پايتخت در قرق شاه بوده است، مگر جايي نظير مسير و حوالي حضرت عبدالعظيم كه از يك سو آمد و شد مردم در آن زياد بوده و شكار وجود نداشته و از ديگر سوي حرمت امامزاده ها نيز سبب مي شده كه در آن محيط شكار انجام نشود. والا اطراف تهران از نزديك ترين تا دورترين محل نامشان در اسناد تاريخي به عنوان شكارگاه درج گرديده است. فراموش نكنيم كه منظور از اطراف تهران آن روز يعني حصار صفوي و بعد حصار ناصري و بدين ترتيب دوشان تپه، مسگرآباد، سلطنت آباد، سرخه حصار، قصرفيروز، كن، ولنجك و... كه اكنون جزو شهر است تا محل هاي دورتر نظير جاجرود، ورامين، كرج، شهرستانك، فيروزبهرام، كريم آباد و... همه در شمار نواحي پيراموني تهران بوده است.
    
    
    اسامي ياد شده بارها در كتب تاريخي قاجاري به عنوان شكارگاه اشاره رفته است نظير: دكتر پولاك طبيب ناصرالدين شاه، <در دوشان تپه در اثر شكار مكرر از ميزان صيد كاسته شده است...> و يا محمد غفاري اقبال الدوله در خاطرات خود مي نويسد: موقعي كه ميهماني سرزده وارد مي شد. ميرشكار خود را براي شكار آهو به ولنجك مي فرستادم هيچ وقت دست خالي برنمي گشت.
    
    
    اعتمادالسلطنه هم از عزيمت ناصرالدين شاه به شكارگاه هاي آبادي كن و سولقان در مرآت البلدان ياد كرده است. دكتر فووريه از شكار در سلطنت آباد كه ناصرالدين شاه بدو اجازه داده بود سخن گفته است. اينك مختصرا به ارتباط شاهان با شكار در اطراف تهران اشاره مي كنيم: شاه تهماسب- همانگونه كه مي دانيم در دوران صفويه تهران مملو از باغ و مزارع كشاورزي بود و بسيار مناسب توقف و استراحت و نيز اطراف آن يعني پهنه وسيع دامنه هاي جنوبي البرز زيستگاه وحوش بود و از اين جهت يكي از مناسب ترين محل هاي شكارگاهي سلاطين صفوي، از آن جمله شاه تهماسب بوده است بنابراين شكار يكي از عواملي است كه او را به آمد و شد در تهران و صدور فرمان ساخت حصار اين شهر ترغيب نمود. چنانكه به نظر صاحب كتاب <روح و ريحان> را در تهران و مهران... شكارگاه خوشي بود. آقامحمدخان- فعلا سندي در سخن از شكار آقامحمدخان در اين حدود نداريم. البته اين دور از واقعيت زندگي او هم نيست. با عنايت و توجه به دوران كوتاه سلطنت وي كه آن هم تمامي به درگيري و سركوب مخالفان و تثبيت تاج و تختش گذشت. اساساً آقامحمدخان فرصتي براي شكار نداشته ضمن آنكه روحيه وي نيز سازگاري با اين چنين تفريحات شاهانه )كه لازمه آن آرامش فكر است( نداشته است.
    
    
    فتحعلي شاه ـ به عكس موسس حكومت قاجار كه مردي بسيار بيرحم اما جدي و پر كار بود، فتحعلي شاه و برادرزاده وي از اين صفات بي بهره بود و در همين دوران است كه در اثر بي درايتي شاه و ديگر عوامل منسوب بدان شكست هاي ننگين روسيه تزاري به ايران تحميل شد و بخش هاي مهمي از شمال ايران از مام وطن جدا گشت. با اين صفاتي كه از وي برشمرديم بديهي است او را اسير لذات و خوشگذراني هاي دنيوي معرفي نماييم. وي داراي حرمسراهاي متعدد بود و پس از توقف طولاني در آنها گاه هوس شكار مي كرد و به اطراف تهران براي شكار از شهر بيرون مي رفت. جاجرود يكي از شكارگاه هاي او در اطراف تهران است كه به سال 1213 قمري فرمان داد بناي عمارت كاروانسرا را در آنجا ساختند، تا وي هنگام شكار در آن حوالي توقفگاهي براي استراحت داشته باشد.
    
    
    او سالي چند بار براي شكار كبك و تيهو بدانجا مي رفت.
    
    
    محمدشاه ـ اين پادشاه گو اين كه دوران سلطنتش طولاني نبود و سلامت كامل هم نداشت و بيمار بود باز هم به شكار مي رفته است.
    
    
    او بارها از همان شكارگاه جاجرود كه فتحعلي شاه ساخته بود استفاده كرده و حتي دستور داد در سمت غربي دره قصر عالي مشتمل بر حرمخانه و ديوانخانه و حمام و باغ بسازند و براي ازدياد شكار در آنجا و تنوع آن از خوزستان دراج آوردند و در جاجرود رها كردند. دراج ها بومي شدند و زاد و ولد زياد نمودند. از مازندران مرال از خراسان و يزد گورخر آوردند و در جنگل جاجرود سر دادند. ناصرالدين شاه ـ بيشترين اسنادي كه از دوره قاجاريه به جا مانده و از شكار پادشاهان سخن گفته شده مربوط به اين پادشاه است.
    
    
    
    
    شكارگاه هاي سلطنتي تهران داريوش شهبازي
    


 روزنامه اعتماد ملي، شماره 280 به تاريخ 27/10/85، صفحه 7 (جامعه)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 916 بار
    



آثار ديگري از "داريوش شهبازي"

  دارالكتابه ناصري
داريوش شهبازي، دنياي اقتصاد 26/6/97
مشاهده متن    
  شهيدان مشروطه، آرامگاه ها و ويرانه ها
داريوش شهبازي، دنياي اقتصاد 25/4/97
مشاهده متن    
  افيون؛ بلاي فراگير / تاريخچه مختصر كشت و تجارت ترياك در ايران
داريوش شهبازي، دنياي اقتصاد 9/4/97
مشاهده متن    
  مواجهه با دوران مدرن / بررسي قشون قاجاريه، از عهدنامه تركمانچاي تا فروپاشي
داريوش شهبازي، دنياي اقتصاد 28/1/97
مشاهده متن    
  رشادت و قساوت / نگاهي به قشون قاجاريه، از ابتدا تا عهدنامه تركمانچاي
داريوش شهبازي، دنياي اقتصاد 27/1/97
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
نشريه مطالعات تطبيقي قرآن پژوهي
متن مطالب شماره 3 (پياپي 203)، بهار و تابستان 1396را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است