|
زباله هاي بيمارستاني هنوز هم تفكيك نمي شود
با گذشت ۶ ماه از ابلاغ آئين نامه قانون مديريت پسماند به وزارت بهداشت
نويسنده: حميده اميني فرد
گروه اجتماعي ـ هنوز هم وقتي از كنار برخي بيمارستان ها عبور مي كنيد بوي تعفن خونابه، چرك و خون، سرنگ آلوده و مواد راديواكتيو حالتان را به هم مي زند، در اين ميان حتي اگر بوي تهوع آور يك چشم تخليه شده و ديگر زايدات امحا نشده به مشام تان رسيد تعجب نكنيد، اينها هم جزئي از همان زباله هاي بيمارستاني است كه هنوز سرگردان ميان اين سازمان و آن سازمان تاب مي خورد و به تماشاي سكوت مسئولان خيره مانده است!
به گفته معاون محيط زيست انساني سازمان حفاظت محيط زيست، روزانه ۸۰ تن زباله بيمارستاني فقط در ۴۸۰ واحد درماني در تهران توليد مي شود كه از اين ميزان نزديك به ۴۰ تن پسماند ويژه پزشكي است، با اين توصيف مي توان گفت روزانه صدها تن زباله بيمارستاني و شايد هم بيشتر در سراسر كشور توليد مي شود و به طور حتم نزديك به نيمي از آن هم پسماند ويژه پزشكي است. بنابراين حجم انبوه اين زباله ها و نگراني از سرانجام دفع و نابودي صحيح آنها معضلي است كه به اين راحتي ها قابل چشمپوشي نيست، زيرا اين پسماندها به علت آلودگي هاي بيولوژيك ( آلودگي هاي ويروسي ، باكتري ، انگل ها و قارچ ) ، مواد شيميايي و تركيبات خطرناك نياز به مراقبت ويژه اي دارند.
براساس قانون مديريت پسماند، سازمان حفاظت محيط زيست موظف شد با همكاري دستگاه هاي ذي ربط از جمله وزارت بهداشت و درمان، ضوابط اجرايي مديريت پسماندهاي ويژه و خطرناك را تهيه كند. اين آئين نامه ارديبهشت ماه امسال تهيه و با تصويب هيات وزيران به سراسر كشور ابلاغ شد. وزارت بهداشت نيز براساس اين آئين نامه موظف شد همه واحدهاي درماني را به اجراي اين ضوابط ملزم كند. هم اكنون شش ماه از ابلاغ اين آئين نامه مي گذرد، اما تاكنون هيچ خبري از اجراي دست كم يك بند از اين ضوابط در يك بيمارستان نيست!
روش بي خطر سازي فقط ۵۵ درصد زباله هاي عفوني را از بين مي برد
اگرچه شش ماه از ابلاغ آئين نامه اجرايي قانون مديريت پسماند مي گذرد و سازمان محيط زيست نيز به وزارت بهداشت درخواست گزارش عملكرد واحدهاي تابعه را داده، اما تاكنون هيچ گزارشي در اين باره ارائه نشده است.
مديركل دفتر آب و خاك سازمان حفاظت محيط زيست با انتقاد از اجرا نشدن ضوابط اجراي قانون پسماند در كشور و بي توجهي وزارت بهداشت درباره اجراي آن به «ايران» مي گويد: براساس اين قانون، وزارت بهداشت مسئول اجراي اين طرح و سازمان حفاظت محيط زيست نيز مسئول نظارت بر اجراي آن است /
سروش مدبري با بيان اين كه آئين نامه فوق همه مراحل تفكيك، جمع آوري، نگهداري، انتقال و امحاي پسماندها را شامل مي شود، مي افزايد: سازمان محيط زيست بر سوزاندن پسماندها از طريق زباله سوز مركزي با خروجي استاندارد تاكيد دارد و وزارت بهداشت نيز با استفاده از سيستم اتوكلاو (بي خطرسازي) موافق است. اين در حالي است كه سيستم اتوكلاو فقط ۵۵ درصد زباله هاي عفوني را از بين مي برد و ممكن است همه پسماندها را امحا نكند، البته مسئول اجراي اين پروژه وزارت بهداشت است و ما فقط به عنوان ناظر، منتظر اجراي سريع تر اين آئين نامه در واحدهاي درماني سراسر كشور هستيم.
به گفته مدبري در حال حاضر سالانه ۱۳۰ هزار نفر به علت آلودگي پسماندهاي بيمارستاني به بيماري هاي عفوني دچار و شش درصد نيز به ايدز و هپاتيت مبتلامي شوند، بنابراين بايد براي پيشگيري در اين باره سريع تر چاره انديشي كرد.
گرچه سازمان هاي توليدكننده از جمله بيمارستان ها بايد زباله ها را ضدعفوني كرده و سپس مثل زباله هاي عادي آنها را تحويل كارگران دهند، اما هنوز برخي مراكز كه طرف قرارداد شهرداري نيستند، زباله هاي خود را بدون ضدعفوني كردن به دست كارگران مي دهند كه اين خطري جدي براي آنان است.
مدبري درباره مكان دفن پسماندهاي ويژه بيمارستاني و چگونگي امحاي آنها مي گويد: اين زباله ها در اطراف شهرها دفن مي شوند و به طور حتم عفونت آنها از طريق خاك وارد آب هاي زيرزميني مي شود، بنابراين براي دفن زباله ها بايد شرايط خاك كارشناسي شود. هم اكنون بيشتر مكان هاي دفع پسماندهاي بيمارستاني غيراستاندارد است.
اين در حالي است كه براساس قانون مديريت پسماندها، همه اشخاص حقيقي و حقوقي از مراكز توليدكننده گرفته تا دفع كننده بايد زباله هاي خود را در مبدا توليد از زباله هاي عادي جدا كرده و تفكيك و بسته بندي كنند. طبق اين مصوبه، هيچ كيسه اي نيز نبايد بدون داشتن برچسب و تعيين نوع محتواي كيسه از محل توليد خارج شود.
بيش از ۷۰ درصد زباله هاي بيمارستاني عفوني اند
سازمان حفاظت محيط زيست اين هفته در نامه اي به امضاي رئيس اين سازمان، همه مديران كل محيط زيست استان هاي سراسر كشور را ملزم كرد تا با نظارت دقيق بر اجراي آئين نامه قانون مديريت پسماندها مصوبه هيات وزيران، گزارش جامعي از مراحل اجراي اين قانون ارائه دهند.
معاون محيط زيست انساني سازمان حفاظت محيط زيست با انتقاد از خلط شدن زباله هاي بيمارستاني با زباله ها ي عادي در كشور به «ايران» مي گويد: هم اكنون زباله هاي بيمارستاني با زباله هاي عادي مخلوط مي شوند و به همين علت نيز اين زباله ها با يكديگر دفن مي شوند، اما اين زباله ها بايد به روش بهداشتي سوزانده و يا عفونت زدايي شوند، البته براي امحاي زباله ها هم اكنون سه روش اتوكلاو (بخار)، هايدركلاو (حرارت و بخار) و زباله سوزهاي نسل سوم (پيشرفته) پيشنهاد مي شود، ضمن آن كه تفكيك نيز بايد از مبدا صورت بگيرد و زباله هاي عفوني مراحل ضدعفوني و بي خطرسازي را طي كند. پيشنهاد محيط زيست نصب زباله سوز مركزي در نقاط مختلف شهر است، ولي وزارت بهداشت بر استفاده از دستگاه تبديل پسماندهاي ويژه بيمارستاني به پسماند بي خطر و عادي تاكيد دارد. البته طرح نهايي ارائه شده به معاون رئيس جمهور و رئيس سازمان حفاظت محيط زيست نيز نصب زباله سوزها در شهر است.
در بيشتر كشورهاي پيشرفته، زباله هاي بيمارستاني قبل از امحا تفكيك مي شوندبه طوري كه هم اكنون در اين كشورها فقط ۱۵ درصد زباله هاي بيمارستاني خطرناك هستند، اما در كشور ما به علت تفكيك نكردن زباله ها، بيش از ۷۰ درصد زباله هاي خروجي مراكز درماني خطرناك و عفوني هستند.
وي با اشاره به اين كه با متخلفين براساس ضوابط پيش بيني شده در آئين نامه برخورد مي شود، مي گويد: وزارت بهداشت علاوه بر وظيفه نظارتي، اعمال تخلف هم مي كند ، بر همين اساس براي متخلفين مجازات و جرائم نقدي و همچنين حبس و زندان نيز پيش بيني شده است.
زباله هاي بيمارستاني هنوز هم تفكيك نمي شود / با گذشت ۶ ماه از ابلاغ آئين نامه قانون مديريت پسماند به وزارت بهداشت حميده اميني فرد
□
دفعات مطالعه اين مطلب: 470 بار
|
فهرست نشريات
