|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه رسالت87/8/22: سيستم ايمني
magiran.com  > روزنامه رسالت >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 9526
چهار شنبه 5 تير 1398


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

?????


 
MGID2829
magiran.com > روزنامه رسالت > شماره 6572 22/8/87 > صفحه 6 (سلامت) > متن
 
      


سيستم ايمني
نگرشي بر دنياي درون مغز


تا چند سال پيش تصور بر آن بود كه مغز از سيستم ايمني برخودار نيست زيرا تحت تاثير پاسخ هاي ايمني و يا التهاب قرار نمي گرفت . اما به طور قطع تا حدودي توسط “ سد خوني - مغزي”از وقايع خارجي مصون مانده است . اين سد از سلول هاي تخصص يافته اندوتليوم عروق مغزي تشكيل يافته است و از عبور ملكول ها و همچنين سلول هاي ايمني به مغز جلوگيري مي كند.
    با اين وجود ديدگاه ما در اين مورد به طور قابل توجهي تغيير كرده و اين در نتيجه تحقيق بر روي تقابل عمل و مغز و سيستم ايمني حاصل شده است . ايمني عصبي در حال حاضر شاخه فعالي از تحقيقات را به خود اختصاص داده است.
    راههاي دفاعي بدن
    سيستم ايمني ،خط مقدم دفاع ما در برابر مهاجمين آسيب رسان محسوب مي شود . اين مهاجمين ويروسي ، باكتريايي و يا قارچي طيف وسيعي از بيماري ها از يك سرماخوردگي معمولي تا بيماري هاي تهديد كننده و حادي چون ايدز، مننژيت و يا سل را شامل مي شوند.
    مكانيسم هاي دفاعي به راههاي گوناگون صورت مي گيرد . نخست تغييرات جريان خون و آزادسازي مولكول هاي موضعي التهاب در بافت دچار عفونت، زخم و يا التهاب است كه حاصل آن تورم و درد مي باشد . به طور عام فعال شدن سيستم ايمني در حكم راه اندازي سلول هاي لكوسيت و ماكروفاژها و پروتئين هاي فاز حاد است كه به سمت مكان آسيب رهسپار مي شوند و پس از شناسايي، پاتوژن هاي مهاجم را از ميان برمي دارند .
    به علاوه پاسخ هاي فاز حاد علائمي را پديدار مي سازند كه همگي آنها را تجربه كرده ايم.(تب، درد، بي خوابي، بي اشتهايي و بي حوصلگي) هر يك از اين پاسخ ها عامل مساعد كننده اي در جهت دفع عفونت، ذخيره انرژي و كمك به التيام محسوب مي گردند. اما اگر اين عوامل دفاعي با شدت و با مدت بيش از حد دست به كار شوند مي توانند مخرب باشند . بنابراين عملكرد آنها بايد كاملاكنترل شده باشد.
    مغز و پاسخ هاي دفاعي
    اكنون ما درك كاملامتفاوتي از رابطه ميان مغز و سيستم ايمني داريم و اين درك از آنجا منشا مي گيرد كه شواهدي دال بر پاسخ مغز به پيام هاي سيستم ايمني و بافت هاي آسيب ديده يافت شده است و ساختار ديدگاه سابق به كلي تغيير كرده است . تحقيقات چنين مي نمايد كه مغز مجموعه اي از پاسخ هاي ايمني موضعي و التهابي نشان مي دهد و به طور قطع ارگان مهمي در راستاي كنترل سيستم ايمني و پاسخ هاي فاز حاد تلقي مي شود . بسياري از پاسخ ها در برابر امراض همچون تب، خواب و اشتها توسط هيپوتالاموس تنظيم مي شوند.
    مغز پيام هايي را از بافت هاي عفوني و يا آسيب ديده دريافت مي دارد و ماهيت اين پيام مي تواند عصبي (از طريق اعصاب حسي) و يا همورال (از طريق مولكول هاي موجود در جريان خون) باشد. همچنين به نظر مي رسد كه پيام هاي عصبي توسط فيبرهاي مرتبط با درد و نيز عصب واگ منبعث از كبد - ارگان كليدي در توليد پروتئين ها فاز حاد - منتقل مي گردند. ماهيت پيام رسان هاي مولكولي به خوبي شناخته نشده است اما اعتقاد بر آن است كه پروستاگلندين ها ( كه توسط آسپرين مهار مي شوند ) و نيز پروتئين هاي كمپلمان (آبشاري از پروتئين هاي مهم در سير نابودسازي مهاجمين) در اين امر ايفاي نقش مي كنند. اما شايد مهمترين مولكول هاي پيام رسان در اين زمينه پروتئين هايي باشند كه ظرف 20 سال گذشته بر ما آشكار شده اند - يعني سايتوكين ها.
    سايتوكاين ها به منزله مولكول هاي دفاعي
    سايتوكاين ها مدافعين بدن هستند . تا كنون حدود 100 نوع آنها شناسايي شده است و انواع جديدتري از آنها نيز در راه كشف هستند. در حالت عادي اين مولكول ها در غلظت هاي بسيار پايين در بدن وجود دارند اما به محض مواجهه با بيماري و آسيب به سرعت كليد آنها روشن مي شود. سايتوكاين ها انواع مختلفي را در برمي گيرند از جمله اينترفرون ها اينترلوكين ها، فاكتورهاي تخريب بافتي و كموكاين ها. بسياري از اين مولكول ها در همان محل آسيب توليد مي شوند و بر سلول هاي مجاور اثر مي گذارند. اما تعداد ديگري وارد جريان خون شده و از اين راه پيام ها به اندام هاي دور دست مانند مغز منتقل مي شود . سايتوكاين ها در واقع همان مولكول هايي هستند كه مسئوليت پاسخ به بيماري ها وعفونت را بر عهده دارند.
    آنچه توليد سايتوكاين ها را سبب مي شود محصولات باكتريايي، ويروسي و آسيب هايي كه بقاي سلولي را تهديد مي كنند مانند سموم و مقادير كم اكسيژن مي باشد . كنترل كننده مهم ديگر در اين بين مغز مي باشد كه از طريق پيام هاي عصبي كه به بافت ها ارسال مي كند(عمدتا از راه سيستم سمپاتيك ) و يا هورمون ها(از قبيل كورتيزول مترشحه از غده فوق كليه ) كليد فعاليت سايتوكاين ها را خاموش و روشن مي كند. سايتوكاين ها جزء آن دسته مولكول هايي هستند كه نقش هاي متعددي ايفا مي كنند و بخصوص بسياري از آنها اجزاي سيستم ايمني مانند تورم، تغييرات موضعي ، جريان خون ، راه اندازي موج دوم پاسخ هاي التهابي را فعال مي كنند.
    سايتوكاين ها تقريبا روي همه ساختارهاي فيزيولوژيك اثر مي گذارند و حتي با اثر بر روي كبد موجب ساخته شدن پروتئين هاي فاز حاد مي شوند. با وجود تشابهات زياد عملكردي اين مولكول ها تفاوت هاي چشمگيري با يكديگر دارند و برخي اثرات ضد التهابي دارند. گروهي به طور موضعي بر روي سلول هاي مجاور خود اثر مي گذارند و دسته اي ديگر همچون هورمون ها به گردش خون رها مي شوند.
    استرس و سيستم ايمني
    همگي ما شنيده ايم كه در شرايط استرس سطح ايمني مان افت مي كند و بيمار مي شويم. اكنون ما مي دانيم كه استرس چگونه به طور مستقيم واز طريق مسير HPA و نيز به طور غير مستقيم سيستم ايمني را تحت تاثير قرار مي دهد. استرس سيستم ايمني و در نتيجه حساسيت ما نسبت به بيماري را تغيير مي دهد . البته اين واكنش به نوع استرس و نيز نحوه پاسخ ما بستگي دارد - برخي افراد به خوبي شرايط استرس زا را تحمل مي كنند.
    تنها استرس هايي قادر به تسليم سيستم ايمني ما هستند كه بسيار وخيم اند، همچون كار بيش از حد و نيز تراژدي هاي زندگي.
    يكي از مولكول هاي مهمي كه در جريان استرس افزايش مي يابد فاكتور آزاد كننده كورتيكوتروفين )CRF( است .
    CRF مسير كوتاهي از هيپوتالاموس به سمت هيپوفيز را طي مي كند تا هورمون ديگري به نام فاكتور آزادكننده آدرنوتروفين)ACTH ( رهايش يابد . هورمون اخير از راه جريان خون طي مسير مي كند تا به غده فوق كليه رسيده و در آنجا هورمون هاي استروئيد (در انسان اين هورمون كورتيزول است) را آزاد كند. استروئيدها تركيبات بسيار مهمي در روند سركوب پاسخ هاي ايمني و التهاب هستند اما داستان بسيار پيچيده تر از اينهاست . زيرا هورمون ها و عوامل عصبي ديگري نيز در كارند و همچنين برخي از شرايط ملايم استرس زا حتي تقويت كننده سيستم ايمني هستند .
    ايمني و پاسخ هاي التهابي درون مغز
    تحقيقات اخير نشان داده اندكه بسياري از مولكول هاي دفاعي اعم از سايتوكاين ها در روند بيماري هاي مغزي نيز نقش محافظتي دارند . مانند بيماري هاي ام- اس ، سكته مغزي و آلزايمر . به نظر مي رسد اين مولكول ها نورون هاي داخل مغز را نيز مورد تهاجم قرار مي دهند.
    بنابراين راههاي درماني گوناگوني بر مبناي سركوبي و مهار سيستم ايمني و پاسخ هاي التهابي استوار گشته است. بدين ترتيب دانش نورو ايمونولوژي دانش تازه واردي در عرصه علوم اعصاب محسوب مي گردد و مي توانند در زمينه درمان بيماري هاي مهم مغزي راهگشا باشد.
    


 روزنامه رسالت، شماره 6572 به تاريخ 22/8/87، صفحه 6 (سلامت)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 763 بار
    

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
ماهنامه انشا و نويسندگي
متن مطالب شماره 104، خرداد 1398را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است