|
ندا ثابتي، نويسنده نمايش آواي آواره: ما مديون اساتيد و راهنمايان راه هنر هستيم
به بهانه نمايش «آواي آواره» كه در تالار محراب اجرا شد با نمايشنامه نويس اين نمايش، ندا ثابتي به گفتگو پرداختيم كه ماحصل آن را مي خوانيد؛
لطفا بيوگرافي خودتان را براي ما بفرماييد؛
متولد 1357 تهران و داراي ديپلم ادبيات و همچنين ليسانس در رشته فلسفه مي باشم. كار هنري را از اواخر سال 1377 با فراگيري نمايشنامه نويسي، بازيگري و كارگرداني تئاتر در چند دوره زير نظر اساتيد عباس شادروان، غلامرضا حامدي خواه، معصومه تقي پور، محبوبه بيات، رحمت اميني، عبدالحي شماسي در اداره فرهنگ و ارشاد اسلامي شميرانات گذرانده و سعي كردم با نوشتن نمايشنامه و كارگرداني و بازي در تئاتر، كسب تجربه كنم. بالغ بر 20 نمايشنامه تحت عناوين دو خواهر- آخرين خلقت - زنده به گور- مرغ عشق حيدر- وقتشه - جنين در برزخ و ... را به رشته تحرير درآورده ام كه يازده تاي آن در يك جلد تحت عنوان «وقتشه» توسط نشر «نكوداد» در سال جاري منتشر شد. در سال 1386 مقام دوم نمايشنامه نويسي در جشنواره وحدت و در سال 1387نيز مقام دوم نمايشنامه نويسي در چهارمين جشنواره ارشاد استان تهران نصيب اينجانب شد. در حال حاضر نيز مشغول نگارش و بازنويسي نمايشنامه هاي «باور خيال- تماس ترس- تنهايي» مي باشم. نمايش «آواي آواره» نيز اخيرا در تالار محراب اجرا شد. لازم به ذكر است اگر افرادي مثل بنده درونشان استعداد خدايي و علاقه به هنر مي باشد موفقيت خود را بايد مديون اساتيدي باشند كه راه هنر را به درستي و با عشق به آنها ياد داده اند. من نيز آنچه كه آموخته ام، از بركت وجود افرادي است كه در زندگي ام قرار گرفته اند و اميدوارم بتوانم با هنر خويش به درستي به زحمات آنها پاسخي شايسته بدهم.
چطور شد كه طرح نمايشنامه «آوا يآواره» به ذهنتان رسيد و براي اجرا چه مراحي را پشت سر گذاشتيد؟
طرح آواي آواره زماني به ذهنم رسيد كه در صف تماشاچيان نمايش «تبرئه شدگان» به كارگرداني منيژه محامدي بودم. بعد از ديدن نمايش ناگهان در ذهنم جرقه اي با موضوع انقلاب ايجاد شد. به خود گفتم خيلي جالب مي شد اگر پيرامون موضوعي تازه و واقعي كه مرتبط با مسئله روز باشد و تاكنون در مورد آن صحبتي نشده است، نمايشنامه اي بنويسم و آن خبر خودكشي ليلاپهلوي بود. برايم جالب بود كه خاندان پهلوي از منظري ديگر كه تاكنون كمتر به آن پرداخته شده، روي صحنه تئاتر آورده شود. البته هر شخصيت تاريخي، جدا از ظاهر زندگي تاريخي، سياسي و ... خود نقشي را در تاريخ ايجاد كرده است كه زمينه هاي روحي و رواني و ابعاد روانشناسي و خصوصي خاص خود را دارد. دوست داشتم بدانم آيا مي توان درون يك شخصيت را تحليل كرد و درونيات فرد را مثل خواب و رويا، وجدان، باورها و اعتراف هاي دروني اش را كه شايد هيچ گاه بازگو نشده از طريق تئاتر روي صحنه برد؟ مايل بودم اين درگيري ذهني خود را بازگو كنم و بيان كنم كه آيا اين شخصيت، در موقعيتي قرار داشته كه بتواند عاقلانه تصميم بگيرد، حرف بزند، اعتراض كند و آزادانه دست به عمل بزند. اما وقتي خود را در هتلي حبس مي كند به افسردگي رسيده و سرانجام خودكشي مي كند، چه عواملي موجب سقوط شخصيتي و روحي او شده است؟ آيا او با خانواده اش مخالف بوده؟ آيا او از اينكه فرزند خاندان پهلوي است شرمنده بوده؟ آيا او مي خواسته حرفي را به اعتراض بنويسد ولي نتوانسته؟
تمامي اين سوال ها كه در ذهن من شكل مي گرفت مرا وا مي داشت كه طرحم را بخواهم در قالب مونولوگ بيان كنم، يعني دختري را تنها در هتلي ببينم كه شاهد شنيدن هذيان ها و رفتارهاي پريشان او باشيم. اما در «ورك شاپ سه روزه» با اساتيد برجسته محمد يعقوبي، ايوب آقاخاني، دكتر نغمه ثميني و همكاران و دوستان ديگر، روي طرح اوليه صحبت كردم و قرار شد كه شخصيت ديگري به كار اضافه شود و آن مردي بود كه در عشق خود توسط ليلاپهلوي شكست خورده بود. قرار شد كه اطلاعات زيادي را در اين مورد به دست بياورم. بنابراين شروع به تحقيق كردم تا بفهمم كه اين عشق چه بوده و آيا مسائل حاشيه اي در كار بوده است يا نه؟ به همين دليل از طريق اينترنت، خبرگزاري ها و كتاب هاي موجودي كه در بازار بود اطلاعاتي گرفته و سراغ افرادي كه اهل مطالعه در تاريخ و سياست بودند، رفتم. يكي از آنها آقاي معتضد بود كه در شبكه 2 سيما برنامه تاريخ را اجرا مي كند. جالب است بدانيد كه هر چه بيشتر تلاش مي كردم كمتر به حقيقت مي رسيدم چرا كه مطالب در اين مورد بسيار كم بود. بالاخره تصميم گرفتم فضاي كلي نمايشنامه را براساس بيماري روحي ليلاپهلوي قرار دهم و خواب و خيال را محور اصلي كار قرار داده تا آنچه كه ديده مي شود، لطمه اي به واقعيت نزند. (فضايي سوررئال.)
در هنگام نگارش نمايشنامه طوري ديالوگ ها را نوشتم كه بتوانم لايه هاي دروني متن را نمايان كنم. حدود يك ماه طول كشيد تا نمايشنامه را نوشتم كه شما شاهد اجراي آن در تالار محراب بوديد، ولي بايد بگويم نمايشنامه بسيار طولاني تر از آن چيزي است كه روي صحنه رفت، و دليل آن يكي دراماتوژي كردن كارگردان آقاي سيدجواد روشن جهت ريتم كار بر روي صحنه و ديگري حذف قسمت هايي توسط هيئت بازبيني كار قبل از اجرا بود. به هر حال اين متن براي من سرشار از هيجان، اضطراب، لذت و حساسيت بود و در اين كار، باز هم از آقاخاني، ثميني، يعقوبي و روشن، تشكر ويژه دارم. همچنين از هيئت بازبين و بازخوان مركز هنرهاي نمايشي و اداره كل ارشاد استان تهران و مسئولين خوب تالار محراب تشكر مي كنم كه با راهنمايي و دقت خود، موجب تحقق بخشيدن به اين امر شدند. و ديگر اينكه زيبا شدن (استتيك) اين تئاتر به دليل زحمات هنرمندانه بازيگران توانا مثل وحيد نفر، ريحانه سلامت و هديه حاجي طاهري و كارگرداني عالي سيدجواد روشن بوده است.
آيا در حال حاضر مشغول نگارش نمايشنامه يا كار پژوهشي هستيد يا خير؟
بله، در حال حاضر مشغول يك كار پژوهشي درباره روش هاي نمايشنامه نويسي هستم و تاكنون با چندين شخصيت برجسته نمايشنامه نويس صحبت كرده ام كه اميدوارم مجموعه خوبي بشود. همچنين آقاي رضا فياضي (بازيگر تئاتر و تلويزيون) طرح فيلمنامه اي را به من داده اند كه سعي دارم فيلمنامه را پس از نگارش و پختگي تحويل ايشان بدهم. چند طرح نمايشنامه هم هست كه بزودي آنها را سر و سامان خواهم داد، البته اگر عمري باشد و خداوند ياري كند.
در پايان اگر صحبت خاصي داريد براي ما بفرماييد؛
در ارتباط با پژوهش، بايد بگويم در حال حاضر مشغول نگارش روش هاي نمايشنامه نويسي هستم و هدفم اين است كه به روش هاي كاملاخصوصي و احوالات روحي نمايشنامه نويس ها نزديك شوم. به گمانم راه خوبي مي تواند باشد تا نگاه جديد وعميق تري به دنياي درام نويسي داشته باشم. ولي متاسفانه خيلي از نمايشنامه نويسان تمايل به پاسخگويي ندارند و به نوعي در مورد احوالات روحي خود پرهيز مي كنند و دوست دارند كه مسائل به شكلي خصوصي و رازگونه باقي بماند.اما سپاسگزارم از هنرمندان خوش فكر و آزاد انديشي كه بدون هيچ پرده پوشي، پاسخ هاي صريح و راحتي به من مي دهند و مرا با جهان دروني خود آشنا مي كنند تا بتوانم قدمي بهتر در امر پژوهش بردارم و همواره آرزويم اين است كه ما نمايشنامه نويسان در ابتدا با خود و اطرافيانمان راحت بوده تا بتوانيم آزادانه و بدون هيچ قيد و بندي حرف هاي دروني خود را بازگو كنيم. ان شاء الله
گفتگو از: مجيد ستايش
ندا ثابتي، نويسنده نمايش آواي آواره: ما مديون اساتيد و راهنمايان راه هنر هستيم
□
دفعات مطالعه اين مطلب: 67 بار
|
فهرست نشريات
