|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه دنياي اقتصاد88/5/1: بلواي يك سخنراني
magiran.com  > روزنامه دنياي اقتصاد >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 4548
يك شنبه 28 بهمن 1397


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

?????


 
MGID3360
magiran.com > روزنامه دنياي اقتصاد > شماره 1851 1/5/88 > صفحه 32 (تاريخ اقتصاد) > متن
 
 


تاريخ نفت ايران 
بلواي يك سخنراني
رزم آرا و نفت



    اين قرارداد روز دوم خرداد 1312 در جلسه مجلس به شور گذاشته شد و در همان جلسه شور اول آن به تصويب رسيد. در تاريخ 7/3/1312 براي تصميم گيري شور دوم در مجلس مطرح شد كه اين بار هم همانند شور اولي به تصويب نمايندگان مجلس رسيد و اين قرارداد جايگزين امتيازي شد كه در زمان ناصرالدين شاه به ويليام دارسي داده شده بود.
    با رخداد واقعه شهريور 1320 باز پرونده نفت كه اميد بود تا پايان قرارداد بحثي را به پيش نياورد، اما بار ديگر مورد توجه قرار گرفت و مجلس در تاريخ 30/7/1326 دولت را وادار به استيفاي حقوق ملت ايران كرد. ساعد مراغه اي كه در آن زمان سمت نخست وزيري را داشت، لايحه اي كه بعدا به نام «گس و گلشائيان» معروف شد به مجلس تقديم كرد. در آن جلسه عباس گلشائيان به نمايندگان مجلس گفت: به طوري كه استحضار داريد دولت در اجراي قانون 30 مهر 1326 مكلف بود كه مذاكراتي با نمايندگان كمپاني نفت ايران و انگليس در استيفاي حق دولت ايران به عمل آورد و نتيجه مذاكرات را به اطلاع مجلس شوراي ملي برساند. اينك مذاكرات خاتمه يافته و در نتيجه مذاكرات توافق بين نمايندگان دولت و نمايندگان كمپاني به عمل آمده است، موضوع به مجلس شوراي ملي تقديم و تقاضا مي شود كه تكليف اين مذاكرات را مجلس شوراي ملي روشن بكند. براي اجراي اين منظور ماده واحده اي با قيد دو فوريت تقديم مي شود كه متضمن قرارداد الحاقي مشتمل بر يازده ماده است.
    يكي از نمايندگان با فوريت لايحه مخالفت كرد و گفت: «بايد متن نامه هژير وزير دارايي وقت قرائت شود تا معلوم گردد كه سر رياست وزرايي و وزارت دربار در اين مملكت چيست؟ كه اكثريت نمايندگان به مخالفت با وي برخاستند و شديدا او را مورد حمله قرار دادند. فوريت اين لايحه در همان جلسه به تصويب رسيد و در تاريخ دوم مرداد 1328 براي طرح نهايي مطرح شد.»
    با اجراي اين برنامه، اخذ تصميم در مورد اين قرارداد با دوره فترت بين مجلس 15 و 16 روبه رو شد و به همين دليل به تاخير افتاد. در تاريخ 2/12/1328 وقتي كه مجلس شانزدهم فعاليت خود را آغاز كرد و با كناره گيري ساعد مراغه اي از اريكه قدرت و روي كار آمدن منصور الملك در تاريخ 24/1/1329، باز هم به علت عدم معرفي وزير دارايي در اين باره بحثي پيش نيامد تا اينكه بعد از مدت كوتاهي دولت وي نيز سقوط كرد.
    با به قدرت رسيدن رزم آرا در مسند نخست وزيري در روز يازدهم تيرماه سال 1329 مجلس به كانون تشنج و جنجال تبديل شد كه شايد در طول تاريخ مشروطيت ايران اينچنين وضعي پيدا نكرده بود. علت اصلي اين واقعه حضور اقليت در مجلس به رهبري دكتر محمد مصدق بود كه شديدا با كابينه رزم آرا مخالفت مي كرد. كما اينكه اين مخالفت منجر به درگيري فيزيكي شد و در آن روز تعدادي از صندلي و پيش دستي هاي مجلس شكست. او در مدت زمامداري خود كه حدود چهار ماه طول كشيد، با بدترين برخوردها و مخالفت هاي شديد گروه اقليت مواجه بود. به همين دليل مجالي براي رسيدن به اوضاع مملكتي از جمله نفت را پيدا نكرد. اين وضع ادامه داشت تا اينكه در يكي از جلسات سنا كه رزم آرا مشغول سخنراني بود باقرخان كاظمي سخنان او را قطع كرد و از او درباره قرارداد «گس - گلشائيان» سوال كرد. رزم آرا كه مدت ها خود به دنبال اينچنين فرصتي بود، بلافاصله موافقت خود را با اجراي اين قرارداد اعلام داشت و همين امر سبب شد تا باب تازه اي در مورد مساله نفت گشوده شود. با ادامه اين جنجال در تاريخ 20/10/1329 درگيري لفظي بسيار تندي درباره نفت بين فروهر وزير دارايي كابينه رزم آرا و نمايندگان اقليت پيش آمد كه اين مشاجره و درگيري لفظي تا آنجا پيش رفت كه فروهر به دليل اينكه اين لايحه نمي تواند حقوق ملت ايران را بازستاند، از مجلس پس گرفت و اين پس گرفتن باعث شد كه فروهر از صحنه سياست خارج گردد. با كناره گيري وي بار ديگر سرنوشت نفت دچار سردرگمي شد و كميسيون مجلس نيز مرتبا خواستار روشن شدن آن بود.
    رزم آرا كه مي بايست جو حاكم بر مملكت را كه از سوي سران جبهه ملي عليه وي متشنج شده بود به آرامش دعوت كند، نه تنها اين كار را نكرد بلكه در يك سخنراني تند به مخالفين خود حمله كرد؛ به نحوي كه آنان اين گفته ها را نوعي تهمت و ناسزا به خود و طبقه روشنفكر تلقي كردند. اين سخنراني در آن وضعيت خاص آنچنان بلوا و آشوبي به پا كرد كه به عنوان حربه اي بر ضد او قلمداد شد، چه بسا همين امر سبب شد تا جان خود را از دست داده و خونش به زمين ريخته شود.
    همين سخنراني باعث شد تا روزنامه و نشريه هايي كه در مورد وي بي طرفي اختيار كرده بودند، به صف منتقدين برنامه هاي وي بپيوندند و خطابه وي را مورد حمله قرار دهند. او هم براي مقابله با اين برخورد خصمانه يكي دو روزنامه را توقيف كرد. حتي يكي از مديران جرايد را نيز بازداشت كرد، ولي آنان ذره اي هم كوتاه نيامده و به اين مخالفت ادامه دادند. رزم آرا هم با عكس العمل شديدتري با آنان روبه رو شد تا جايي كه مطبوعات به مجلس سنا متوسل شده و تعدادي از اربابان جرايد به مجلس پناه آورده و در آنجا متحصن شدند. نمايندگان مجلس سنا ابتدا با رزم آرا تماس گرفته بلكه نظر او را در اين زمينه تغيير دهند، ولي رزم آرا از دادن پاسخ روشن طفره رفت. نمايندگان مجلس سنا بنا به درخواست مديران جرايد كميسيوني جهت رسيدگي به شكايات آنان تشكيل دادند كه اعضاي آن عبارت بودند از: تقي زاده – دادگر – دكتر متين دفتري – دكتر شفق – دكتر ملك زاده و حق نويس. در اين كميسيون تصميم گرفته شد تا اعلاميه اي مبني بر آزادي مطبوعات صادر و از دولت خواسته شود تا اين امر را به اجرا دربياورد.
    صدور اين اعلاميه سبب شد تا رزم آرا دست از مخالفت برداشته و به فرمان نمايندگان مجلس سنا گردن نهد.
    
    تاريخ نفت ايران: بلواي يك سخنراني / رزم آرا و نفت
    


 روزنامه دنياي اقتصاد، شماره 1851 به تاريخ 1/5/88، صفحه 32 (تاريخ اقتصاد)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 409 بار

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر



 

اعتماد
ايران
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
فصلنامه نقد كتاب كودك و نوجوان
متن مطالب شماره 17، بهار 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است