|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه شرق90/6/29: باغ هزار و يك شب
magiran.com  > روزنامه شرق >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 3362
چهار شنبه 17 بهمن 1397


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

?????


 
MGID2387
magiran.com > روزنامه شرق > شماره 1348 29/6/90 > صفحه 10 (معماري) > متن
 
      


باغ هزار و يك شب
نگاهي گذرا به باغ هاي كاخ الحمرا در گراناداي اسپانيا

نويسنده: عليرضا اميرحاجبي

اخيرا باغ گياه شناسي نيويورك طي نمايشگاهي جالب توجه به معرفي و ارايه شاخصه هاي باغ اسپانيايي پرداخته بود. اين نمايشگاه تحت عنوان بهشت اسپانيايي: باغ هاي الحمرا نمايان گر بخشي از فرهنگ چند رگه تمدن آندلس در جنوب اسپانياست. تصوير موجز از يك قرن درخشش فرهنگ و هنر اسلامي در كشوري اروپايي.
    آندلس تنها يك تمدن و قلمرو حكمراني نبود، بلكه مي توان آن را به عنوان نمونه درخشاني از تعامل و گفت وگوي فرهنگي به جهان معرفي كرد و در اين بين معماري و هنر طراحي باغ نقشي تاثيرگذار را ايفا مي كند. به قول گريگوري لانگ مدير باغ گياه شناسي نيويورك «باغ الحمرا يك اثر ناب و بي همتاي هنري در جهان است.» الحمرا كاخ- شهر اسلامي واقع در شهر زيباي گرانادا در جنوب اسپانيا در منطقه خشك، گرم و كم آب ناگهان با شهر و كاخي مواجه مي شويم كه تناسب و رابطه اي با جغرافياي آن منطقه ندارد. نظر مورخان در زمينه تاريخ ساخت كاخ الحمرا متفاوت است اما آنچه مشخص است اين كاخ- شهر از آغاز سده چهاردهم ميلادي پرجنب وجوش و سرزنده بوده است. از ديدگاه شناخت باغ ها، بخش ورودي يكي از كاخ ها به نام قمريه بازديدكننده را به سمت طراحي منسجم حياط ها و باغ هاي كوچك و بزرگ هدايت مي كند. تالار سفيران و سپس تختگاه سلطان يوسف اول، تالار بركت و حياط رياحين (گياهان) كه نام ديگر آن حياط بركه (Alberca) و حوض بزرگ آن كه صفي از درختان مورد محاصره اش كردند. حوضي چون آينه كه معماري اطراف خود را بر سطح خود بازتاب مي دهد. ولي در اين ميان يك باغ واجد جايگاهي ويژه و شگفت انگيز است: جنت العريف يا بهشت هنرمندان كه زمان ساخت آن به اوايل قرن چهاردهم ميلادي مي رسد. بررسي هاي باستان شناسان نشان مي دهد كه جنت العريف يك باغ مسكوني تابستاني بوده است. در بخش اصلي اين باغ «حياط ساقيه» با طراحي نه چندان عريض اما طويل خود جلوه اي منحصربه فرد از هنر باغ سازي آندلس را به نمايش مي گذارد. آب در باغ هاي الحمرا صرفا به منظور حفظ گياهان و درختان به كار نمي رود، بلكه ابعاد كاخ ها و كوشك ها توسط حوض هاي پر آب چند برابر مي شود. نظامي منسجم به منظور هرچه زيباتر ساختن فضاي دروني كاخ. ماريان باروكانه در كتاب معماري اسلامي در آندلس مي نويسد: «شايد اين مناظر شخص را به ياد بهشت مذكور در قرآن با باغ ها، چشمه ساران و غرفه هايش كه نهرهايي در آن جاري است، بيندازد.»
    باغ هاي الحمرا از لحاظ گياه شناسي نيز مورد توجه كارشناسان است، درختان و گونه هاي متنوع گياهي از جمله پرتقال، انار، ليمو، سرو ايتاليايي، نخل عربي بوته هاي گل ياس كه به شكلي عمودي از ستون هاي كوشك بالارفته اند، مريم گلي، گل آفتاب گردان، آويشن، بيش از 12 گونه گل سرخ، گل ختمي و اكليل، زنبق نيلي. آيا مي توان به تركيب اعجاب آور عطر اين گونه هاي مختلف و متنوع انديشيد و شگفت زده نشد؟ الحمرا بي شك نماد هنر است؛ هنري كه نه در تضاد با هنر همسايگان، بلكه به نوعي تكميل گر نگاه انسان قرون وسطاست. يك كاخ- شهر جهاني كه مي تواند حتي بر انسان معاصر الگويي آينده گرايانه تلقي شود. در 1492 ميلادي و پس از سقوط آخرين حكمرانان آندلس، الحمرا و ساير كاخ هاي عربي- اسپانيايي و نيز فرهنگ دو رگه موريش تا حدود زيادي فراموش شد. اما تحولات فرهنگي قرن نوزدهم بار ديگر چشمان اروپايي ها را روي هنر اسلامي - اسپانيايي آندلس به ويژه كاخ- شهر الحمرا اين كاخ سرخ فام باز كرد. دوران رمانتيك ها و علاقه مندي شديد آنان به شرق گرايي (Orientalism). كشف مجدد حوزه خاورميانه و فرهنگ اسلامي، داستان هايي چون هزار و يك شب، شب هاي عربي و سفرهاي فرهنگي آغاز شد. شاعران و نويسندگان بسياري تحت تاثير تمدن آندلس و الحمرا قرار گرفتند و موسيقي داناني چون فرانسيسكو تارگا و مانوئل و فايا در وصف باغ هاي گرانادا و الحمرا قطعاتي به ياد ماندني تصنيف كردند اما هنوز بسياري از پرسش ها در زمينه الحمرا و باغ هاي آن بي پاسخ مانده است. تاريخ ها، كاربردهاي متعدد، روابط ميان مجموعه اي، تحولات زيباشناختي تغييرات سبكي. هنوز هيچ پاسخ دقيقي براي اين چالش هاي نظري يافت نشده است. گويا الحمرا و باغ هاي آن قصد ندارند تا به روشنگري در اين زمينه ها بپردازند. معما و راز باغ هاي تو در توي الحمرا مانند داستان هاي هزار و يك شب مخاطب را به عمق فرهنگ و نگرش هاي هستي شناسانه طراحان و متفكران مكتب علمي، فلسفي و هنري آندلس 700 ساله مي برد. شايد هيچ مجموعه اي چون الحمرا نتواند با قدرتي شگفت انگيز و خيره كننده زيبايي را جلوه گر باشند و شايد نيازي به آن نباشد تا رازهاي اين بناي بهشتي برايمان مكشوف شود. ارزشمندي باغ هاي الحمرا نه به سبك و شيوه ساخت يا تاريخ دقيق احداث آن منحصر مي شود و نه به نوع مصالح به كار رفته و تكنيك هاي جالب توجه آبرساني. چيزي فراتر از اينها در لابه لاي درختان و بوته زارهاي الحمرا نهفته است: حضور زيبايي. حضوري تعريف ناشدني.
    باغ هزار و يك شب / نگاهي گذرا به باغ هاي كاخ الحمرا در گراناداي اسپانيا
    


 روزنامه شرق، شماره 1348 به تاريخ 29/6/90، صفحه 10 (معماري)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 338 بار
    



آثار ديگري از "عليرضا اميرحاجبي"

  ستايش درخت ايراني / رويدادي براي تمامي فصول
عليرضا اميرحاجبي، شرق 16/4/97
مشاهده متن    
  لبخند بزن هنرمند / درباره پوستر جشنواره سي و ششم تئاتر فجر
عليرضا اميرحاجبي، شرق 27/10/96
مشاهده متن    
  سنگ هايي براي عبور / كوتاه درباره نمايشگاه نسترن صفايي در پروژه هاي آران
عليرضا اميرحاجبي، شرق 18/2/96
مشاهده متن    
  سرزمين فيل ها / گذري در رمان «هياهوي زمان» اثر جولين بارنز
عليرضا اميرحاجبي، شرق 19/8/95
مشاهده متن    
  غنچه هاي خواب / نگاهي به كتاب «گال گال گالري» مجموعه مقالات زنده ياد كريم امامي درباره هنر معاصر ايران
عليرضا اميرحاجبي، شرق 12/8/95
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر



 

ايران
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
مجله علوم و فناوري نفت و گاز
شماره 4 (پياپي 704)
 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است