|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه اعتماد91/2/16: خرد طربناك
magiran.com  > روزنامه اعتماد >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 4304
سه شنبه 23 بهمن 1397


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

?????


 
MGID3291
magiran.com > روزنامه اعتماد > شماره 2386 16/2/91 > صفحه 11 (انديشه) > متن
 
      


خرد طربناك
گزارش اختصاصي «اعتماد» از همايش «نيك بختي و سعادت در انديشه ايراني» در استراسبورگ

نويسنده: مهديه مفيدي

دكتر كريم مجتهد ي(سمت چپ)از جمله استادان ايراني شركت كننده در اين همايش بود

    
    همايش بين المللي «نيك بختي و سعادت در انديشه ايراني» از سوي مركز دانشگاهي مطالعات و پژوهش هاي ايراني در آلزاس و با مساعدت گروه خاورشناسي دانشگاه استراسبورگ، دانشگاه تهران و دانشگاه آزاد و همچنين مركز فرهنگي ايران در پاريس در روزهاي سوم، چهارم و پنجم آوريل در دانشگاه استراسبورگ برگزار شد. در اين همايش سه روزه علاوه بر استادان و پژوهشگران ايراني و فرانسوي، صاحب نظران بزرگي از ساير كشورها مانند روسيه، كانادا، بلژيك، انگلستان و آلمان نيز شركت كردند و به بررسي جايگاه نيك بختي و سعادت در فلسفه، ادبيات و هنر ايراني از قبل از اسلام تا بعد از اسلام پرداختند.مي گويند انسان با رنج و درد متولد مي شود و با درد و رنج كهولت از دنيا مي رود و از آنجا كه در ناخودآگاه جمعي خود بر وجود اين رنج واقف است در پيكاري دشوار به مقابله با اين رنج برمي خيزد و همچون اديپ كه بر سرنوشت شوم خود آگاه بود، اميدي هميشگي به رهايي به او قوت نزاع مي دهد. اين گونه است كه انسان دوره هاي سخت تاريخي را پشت سر مي گذارد و به عصر مدرن مي رسد: عصري كه در آن تمام سهولت هاي ممكن براي زندگي اي آسوده و طولاني را مهيا مي كند
    «طبيعت با تمام قوا در طلب لذت و فرار از رنج كوشاست... واجد بودن لذت خير است و دمسازي با رنج، شر. در نتيجه سعادت، بايد محصول لذات كسب شده و رنج هاي احتراز شده، باشد.»
    مفهوم خوشبختي از جمله مفاهيمي است كه در طول تاريخ همراه هميشگي انسان بوده و در تمام دوره ها و فرهنگ ها مورد توجه فيلسوفان و محققان علوم انساني قرار گرفته است. نه تنها محققين كه هنرمندان و اديبان نيز با تصوير كشيدن اين مفهوم در آثار ادبي و هنري از آن به عنوان يكي از سوالات بنيادي هستي بشر ياد كرده اند. سنت آگوستين در كتاب «شهر خدا» مي نويسد: «فلسفه هدفي جز جست وجوي خوشبختي ندارد». ارسطو نيز در كتاب اخلاق خود مي نويسد: «براي همه مفاهيم دليل و سبب خارجي وجود دارد، جز خوشبختي، كه مفهومي قائم به ذات است». اين به آن معناست كه نيك بختي را جز براي نيك بختي نيست كه مي جوييم.
    مي گويند انسان با رنج و درد زايمان متولد مي شود و با درد و رنج كهولت از دنيا مي رود و از آنجا كه در ناخودآگاه جمعي خود بر وجود اين رنج واقف است در پيكاري دشوار به مقابله با اين رنج برمي خيزد و همچون اديپ كه بر سرنوشت شوم خود آگاه بود، اميدي هميشگي به رهايي به او قوت نزاع مي دهد. اين گونه است كه انسان دوره هاي سخت تاريخي را پشت سر مي گذارد و به عصر مدرن مي رسد: عصري كه در آن تمام سهولت هاي ممكن براي زندگي اي آسوده و طولاني را مهيا مي كند. علم پزشكي بيماري ها را از پا درمي آورد، زندگي اجتماعي آداب همزيستي را به انسان مي آموزد و دموكراسي و حقوق بشر تعريف مي شود، ابزار شادي و خوشي همه گونه در دسترس است، اما آيا با تمام اين پيشرفت ها انسان امروز از انسان ديروز خوشبخت تر است؟
    شايد به دليل همين ناكامي است كه برخي از مذاهب و گرايش هاي فكري خوشبختي را كمياب تر و دست نيافتني تر از اين مي دانند كه بتوان آن را در عالم خاكي جست وجو كرد. به همين جهت است كه كانت به جست وجوي خوشبختي با ديدي مشكوك مي نگرد و براي آن غايتي اخلاقي نمي بيند. درست است كه همه در جست وجوي آن گوهر كمياب هستند اما به گاه تامل حول درستي و نادرستي امور نمي توانيم آن را داراي ارزش ذاتي طبيعي يا شهودي بدانيم. اما آيا فرهنگ و ادب ايراني نيز چنين نگاه عيني گرايانه يي به خوشبختي دارد، آيا فلاسفه و اديبان ايران زمين نيز خوشبختي را امري دست نيافتني دانسته اند؟ آنجا كه فارابي از آرمان شهري سخن مي گويد كه هدف غايي آن رساندن انسان به سعادت واقعي است، كدام مدينه فاضله را در نظر دارد؟ مراد ابن سينا از انسان كاملي كه مي توان سيماي خوشبختي را در او ديد، كدام است؟
    در راستاي طرح چنين سوالاتي مركز دانشگاهي مطالعات و پژوهش هاي ايراني آلزاس با مديريت پرفسور حسين بيك باغبان (استاد دانشگاه استراسبورگ) همايشي را تحت عنوان «نيك بختي و سعادت در انديشه ايراني» با مساعدت گروه شرق شناسي دانشگاه استراسبورگ، دانشگاه تهران و دانشگاه آزاد و همچنين مركز فرهنگي ايران در پاريس به تاريخ 15، 16 و 17 فروردين در دانشگاه استراسبورگ برگزار كرد و در اين سه روز علاوه بر استادان و پژوهشگران ايراني و فرانسوي، صاحب نظران بزرگي از ساير كشورها مانند روسيه، كانادا، بلژيك، انگلستان و آلمان به بررسي و تحليل جايگاه نيك بختي در انديشه ايراني پرداختند.
    مركز دانشگاهي مطالعات و پژوهش هاي ايراني آلزاس كه از سال 2006 در دانشگاه استراسبورگ تاسيس شده، با هدف شناختن و شناساندن ابعاد مختلف تفكر ايراني فعاليت هاي فرهنگي متعددي را به انجام رسانده است. از آنجا كه فرهنگ و تمدن ديرينه ايران غبار زمان به خود گرفته و در زير اين غبار گاه و بي گاه بي مهري هاي محافل تحقيقاتي علوم انساني در غرب را به خود ديده است، اين مركز با هدف زدودن اين غبار محققان و پژوهشگران شرق شناس را از كشورهاي مختلف دنيا به طور متناوب دور يك ميز جمع مي كند تا با در كنار هم چيدن آراي مختلف تاثيري نافذتر و البته دائمي تر در كنار ساير محافل تحقيقاتي دانشگاهي داشته باشد. در جهت تحقق اين هدف، همايش «نيك بختي و سعادت در انديشه ايراني» نيز بعد از برنامه ريزي چندين ماهه، در روز پانزدهم فروردين 1391 با ايراد سخنراني رييس افتخاري دانشكده زبان ها و فرهنگ ها، آقاي برايان وليس و در غياب رييس كنوني اين دانشكده، آقاي برنارد ژانتون آغاز شد. آقاي وليس با خاطرنشان كردن اهميت تلاش هاي اين مركز و با اشاره به حضور پررنگ استاد افتخاري دانشگاه، پروفسور حسين بيك باغبان در بخش شرق شناسي دانشگاه استراسبورگ، از برگزاري چنين همايش هايي به عنوان يكي از نقاط قوت مركز ياد كرد. در ادامه خانم ژكوبرژه، رييس گروه شرق شناسي ـ اسلاو و يوناني جديد دانشگاه استراسبورگ نيز با تشكر از اين مركز دانشگاهي، خلاصه يي از فعاليت ها و همكاري هاي اين مركز با بخش شرق شناسي دانشگاه را يادآور شد.
    آخرين سخنران افتتاحيه، آقاي پرفسور حسين بيك باغبان بود كه وي نيز به نوبه خود از تمام مسوولان دانشگاهي كه مسير را براي برگزاري اين همايش هموار كرده اند، تشكر كرد. وي بعد از معرفي فعاليت هاي مركز از ابتدا تاكنون به دليل انتخاب موضوع سعادت و نيك بختي اشاره كرد. بنا به تحليل اين استاد برجسته دانشگاه، مقوله سعادت و نيك بختي در تفكر و انديشه فلسفي از دوران يونان تاكنون حضوري هميشگي داشته و در تاريخ انديشه ايراني نيز از ابتدا تاكنون ذهن محققان و متفكران بسياري را به خود مشغول كرده است. با توجه به اهميت اين موضوع در ادبيات، هنر و فلسفه شرق و غرب و با توجه به اينكه موضوعي است كه تاريخ را درنورديده و همراه هميشگي بشر بوده، فارغ از زمان و مكان جغرافيايي، پرداختن به آن امري لازم و ضروري است. بنابر چنين ضرورتي و با همراهي اساتيد و محققان در كشورهاي مختلف، مقاله هايي در باب سعادت و نيك بختي در انديشه ملاصدرا، ابن سينا، سهروردي، فارابي، غزالي، حافظ و سعدي و البته آثار ادبي و هنري معاصر ايران براي ارائه در همايش پذيرفته شد. و به اين صورت پرفسور بيك باغبان اين همايش سه روزه را حاصل برنامه ريزي شبانه روزي اساتيد و دانشجوياني دانست كه دغدغه يي جز پرداختن به فرهنگ و ادب ايران ندارند، وي در پايان، حضور چشمگير جوانان و البته محققان و صاحب نظران خانم را از نقاط شاخص اين همايش ارزيابي كرد.
    در نخستين نشست همايش آقاي ژرژ خيرالله از دانشگاه استراسبورگ، نيك بختي و سعادت را در انديشه ايراني از نقطه نظر تاريخي و فلسفي از ايران باستان تا ايران اسلامي مورد بررسي قرار داد. آقاي خيرالله كه از اساتيد برجسته بخش شرق شناسي دانشگاه استراسبورگ محسوب مي شود و مسافرت هاي متعددي نيز به ايران داشته است، با اشراف كافي بر فرهنگ و تمدن قبل از اسلام در ايران، فلسفه و انديشه ايراني را در دوره هاي مختلف قبل از اسلام و بعد از اسلام بررسي كرده و نگاه نويسندگان و فيلسوفان ايراني خصوصا از شيخ اشراق، سهروردي، تا ملاصدرا را در موضوع نيك بختي مورد تحليل قرار داد. وي به طور خاص بر نگاه عرفاني و روحاني كه بعد از اسلام در ايران حاكم شده اشاره كرد و به تاثير آن بر انديشه كمال گراي ايرانيان پرداخت.
    در ادامه نشست اول، آقاي خزاعي از مركز مطالعات زرتشت شناسي در بروكسل، با موضوع نيك بختي از نقطه نظر زرتشت و با استناد به گاتاهاي اوستا به سخنراني پرداخت. وي كه از برجسته ترين زرتشت شناسان معاصر محسوب مي شود و يكي از بهترين ترجمه هاي گاتاها به زبان فرانسه را منتشر كرده، با استناد به منابع تاريخي، مفهوم خوشبختي در فلسفه زرتشت را مورد بررسي قرار داد. وي با اين نتيجه گيري كه قبل از همه گرايش هاي فكري و مذهبي، اين زرتشت بوده است كه از خوشبختي و شادي سخن گفته است، تحليل خود را پايان داد.
    يكي ديگر از سخنران ها در اين همايش آقاي تاد لاوسون از دانشگاه مك گيل كانادا بود كه به صحبت درباره نيك بختي از ديدگاه قرآن و اهل تشيع پرداخت. وي با استناد به قرآن و احاديث، فارغ از نگاه فيلسوفان اسلامي، مقوله خوشبختي در اسلام و خصوصا در ايران اسلامي را مورد بررسي قرار داد.
    وي با آناليز تاريخي احاديث، نگاه برجسته و كم نظير اهل تشيع به نيك بختي و سعادت انسان و تاثير اين نگاه در فرهنگ ايراني -اسلامي را درخشان ارزيابي كرد.
    آقاي يانيس اشوتس از دانشگاه ليتواني، ايران شناس متبحري كه در مراكز تحقيقاتي در لندن به تحقيق و تفحص در باب شرق و خصوصا ايران مشغول است، با بررسي موضوع سعادت در صوفي گري ايراني با تاكيد بر واژه هاي خرابات، خراباتي، ميخانه و سماع به معناي خوشبختي در نگاه صوفيان پرداخت. وي سمبليسم حاكم بر ادبيات صوفيانه و تمايل انديشمندان اين گرايش فكري مانند ابن عربي به به كاربردن واژه هايي همچون مستي، عربده و ميگساري را مورد بررسي قرار داد و به نقش و معاني اين واژه ها در اين ادبيات پرداخت. وي با اشاره به تعريف محمد لاهيجي،خرابات را مكاني دانست كه جوهره حقيقت را در خود جاي داده و خراباتي مسافري است كه در خرابات در جست وجوي اين جوهر آواره است. آقاي اشوتس در ادامه صحبت خود به مبحث وجود در نگاه صدرالدين قونوي پرداخت و از اين زاويه نگاه صوفيان را به خوشبختي مورد بررسي قرار داد. به طور خلاصه وي سعادت را از نظر صوفي ايراني يگانگي با حقيقت دانست و به اين اشاره كرد كه از نظر صوفي،اين خوشبختي تنها در لحظاتي خاص به طور آني قابل درك و شهود است.
    از ديگر سخنرانان اين همايش آقاي آندره سميرنوف از دانشگاه مسكو بود كه به مبحث سعادت در فلسفه سهروردي و ابن عربي پرداخت. بر اساس تحليل اين استاد دانشگاه، سهروردي و ابن عربي هر دو بر وجود سعادت باور دارند. سهروردي خوشبختي را در تكامل خويشتن مي بيند و از خويشتن به نور الهي اي تعبير مي كند كه در بدن هاي مادي تبلور كرده است، حال با اين تعريف از نظر سهروردي خوشبختي به معناي آزاد كردن اين نور از قيد ماديات و پيوستن آن به نور مطلق است. بر اساس بررسي آقاي سميرنوف تعداد اندكي از انسان ها قادر به گذراندن مراحل عروج روح و رسيدن به اين گونه سعادت هستند.
    در سه روز اين همايش، ساير صاحب نظران نيك بختي را از ديدگاه هاي مختلف فلسفي، تاريخي، ادبيات كلاسيك و معاصر، تئاتر و هنر و... مورد بحث و گفت وگو قرار دادند. وجود مقاله هايي كه به خوشبختي در ادبيات، شعر و هنر معاصر ايران پرداخته اند در كنار مقاله هايي كه سعادت و نيك بختي را در انديشه ملاصدرا، ابن سينا، سهروردي، فارابي، غزالي، حافظ و سعدي مورد بررسي قرار داده اند از نكات متمايز اين همايش بود. همزمان با اين همايش، يك نمايشگاه خوشنويسي به همت اين مركز فرهنگي و با همكاري بنياد فردوسي ايران برپا شد و در آن آثاري از آقايان شمس الدين مرادي و محمد ياراحمدي به نمايش گذاشته شد. هدف از برپايي اين نمايشگاه كه با هماهنگي مركز دانشگاهي مطالعات و پژوهش هاي ايراني آلزاس و دانشگاه استراسبورگ برگزار شد، نمايش دادن گوشه يي از هنر خط نگاري امروز در ايران كه تلفيقي از هنر كلاسيك و مدرن است، بود.
    اين همايش با سخنراني اختتاميه آقاي پرفسور حسين بيك باغبان در روز 17 فروردين به كار خود پايان داد. در اين سخنراني، آقاي پرفسور بيك باغبان نكات برجسته اين همايش را به طور خلاصه در چهار محور دسته بندي كرد: 1- حضور پررنگ اساتيد خانم در كنار اساتيد مرد و همچنين حضور محققان جوان و آينده دار، 2- پوشش دادن دوره هاي مختلف تاريخ ايران، از قبل از اسلام تا بعد از اسلام، 3- پرداختن به شخصيت هاي مطرح در انديشه ايراني از قبل از اسلام تاكنون (زرتشت، مولانا رومي، شهاب الدين سهروردي، فريدالدين عطار، حافظ، عمر خيام، تا شاعر معاصري همچون فروغ فرخزاد) و 4- گردهم آمدن محققان و ايران شناسان بزرگ از كشورهاي مختلف دنيا (فرانسه، ايران، كانادا، روسيه، ليتواني، آلمان و بلژيك).
    در پايان آقاي پرفسور بيك باغبان از تمام شركت كنندگان و همكاران اين همايش سپاسگزاري كرد و از چاپ مقاله هاي ارائه شده در اين همايش توسط مركز دانشگاهي مطالعات و پژوهش هاي ايراني آلزاس در آينده نزديك خبر داد.
    خرد طربناك / گزارش اختصاصي «اعتماد» از همايش «نيك بختي و سعادت در انديشه ايراني» در استراسبورگ
    


 روزنامه اعتماد، شماره 2386 به تاريخ 16/2/91، صفحه 11 (انديشه)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 437 بار
    



آثار ديگري از "مهديه مفيدي"

  سارتر عزيز من / متن نامه منتشر نشده يي از كامو به سارتر در روزنامه فيگارو
مهديه مفيدي، اعتماد 31/5/92
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر



 

اعتماد
ايران
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
ماهنامه اقتصاد و بيمه
متن مطالب شماره 97، دي 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است