|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه شرق91/4/20: طاهريان، سفير پيشين ايران در افغانستان: ظرافت ديپلماسي با همسايگان
magiran.com  > روزنامه شرق >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 3468
يك شنبه 16 تير 1398


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

?????


 
MGID2387
magiran.com > روزنامه شرق > شماره 1573 20/4/91 > صفحه 2 (سياست) > متن
 
      


طاهريان، سفير پيشين ايران در افغانستان: ظرافت ديپلماسي با همسايگان




    شرق: توكيو سنگ محكي جديد براي مناسبات تازه تهران-كابل بود. كنفرانس بين المللي توكيو در مورد افغانستان، به منظور جلب كمك هاي بين المللي تازه به اين كشور، دوشنبه گذشته برگزار شد؛ كنفرانسي با حضور پررنگ كشورهاي فرامنطقه اي و برخلاف آن كمرنگ و حاشيه اي هيات جمهوري اسلامي ايران. شركت كنندگان در كنفرانس توكيو متعهد شدند كه 16 ميليارد دلار براي بخش غيرنظامي و تقويت زيربناهاي اقتصادي در اختيار افغانستان قرار دهند. برخلاف نخستين كنفرانس اقتصادي كمك به افغانستان كه حدود 10 سال پيش در توكيو برگزار شد، جمهوري اسلامي ايران اين بار پيشگام اعطاي كمك هاي تازه به اين كشور نشد كه اين خود نشانه اي بود از به سربالايي افتادن مناسبات دو كشور؛ مناسباتي كه با امضاي پيمان استراتژيك ميان آمريكا و افغانستان به دست انداز افتاده است. محمد ابراهيم طاهريان، سفير پيشين ايران در كابل و اسلام آباد، اين تغيير رويكرد را ناشي از عدم وجود نگاه راهبردي مي داند. او با انتقاد ضمني از عدم توانايي دستگاه ديپلماسي در جلوگيري از امضاي پيمان استراتژيك ميان افغانستان و آمريكا تاكيد كرد: «ارتباط با همسايگان نيازمند ظرافت ها و دقت هايي است كه اگر رعايت نشود احتمالانتيجه مطلوب حاصل نخواهد شد.» به گفته محمد ابراهيم طاهريان «سياست و ديپلماسي علم راكد و ساكني نيست. اين علم نيازمند به روز رساني، مديريت و مراقبت است. برنامه هاي راهبردي نيازمند نگاه راهبردي است.»
    
     كنفرانس توكيو درخصوص افغانستان با حضور نه چندان پررنگ هيات جمهوري اسلامي ايران برگزار شد. با اين شكل حضور حاشيه اي، آيا واقعا ضرورتي به شركت وجود داشت؟
     در مورد شكل و نوع حضور هيات جمهوري اسلامي ايران به سرپرستي وزير امور خارجه اظهارنظري نمي كنم، اما راجع به اجلاس توكيو و اجلاس هايي از اين دست بايد عرض كنم، به دليل وجود حدود هزار كيلومتر مرز مشترك ميان ايران و افغانستان و ضرورت برقراري امنيت در اين كشور كه امنيت آن امنيت كشورمان محسوب مي شود، لازم است جمهوري اسلامي ايران حضوري موثر در اجلاس اينچنيني داشته باشد. اما به هر حال بايد اين حضور به شكلي باشد كه شان و جايگاه جمهوري اسلامي ايران حفظ شود.
    
     در كنفرانس توكيو كشورهاي مختلف وعده پرداخت كمك هاي مالي به افغانستان دادند. طرح اين وعده ها به چه دليل است و افغانستان چه نيازي به اين كمك ها دارد؟
    برقراري صلح و ثبات در افغانستان بدون كمك هاي بين المللي امكان پذير نيست. اين كشور هنوز هم نيازمند اين كمك است؛ البته كمك هايي كه تنها در حد وعده و وعيد و ژست سياسي و ديپلماتيك نباشد. در كنفرانس توكيو، به عنوان كنفرانس اقتصادي درباره افغانستان كشورهاي شركت كننده وعده پرداخت 16 ميليارد دلار را طي مدت چهار سال داده اند. اولاپيش از اين نيز افغانستان با وعده هاي مشابه روبه رو شده بود؛ وعده هايي كه كمتر محقق شده بودند، ثانيا مبلغ در نظر گرفته شده به معناي آن است كه كشورهاي كمك كننده بايد سالانه حدود چهار ميليارد دلار به افغانستان پرداخت كنند. به فرض آنكه اين مبلغ پرداخت شود و وعده هاي داده شده عملي شود سالي چهار ميليارد دلار مرهم كدام زخم افغانستان خواهد شد. اين مبلغ شايد تنها كفاف پرداخت حقوق نيروهاي امنيتي و نظامي اين كشور را بدهد. اين در حالي است كه برخلاف توجهات بين المللي، تامين امنيت تنها بخشي از نياز افغانستان است و اين كشور براي برقراري صلح و ثبات و حركت در مسير توسعه نيازمندي هاي ديگري هم دارد كه دستيابي به آن با اين كمك هاي حداقلي چندان امكان پذير نيست. هر چند بايد به همين وعده ها هم به ديده ترديد نگريست.
    
     جمهوري اسلامي ايران تاكنون چه كمك هايي به افغانستان كرده است؟
    حدود 10 سال پيش پس از برگزاري اجلاس «بن» كه اهداف سياسي و پروژه
    «دولت – ملت» سازي را در افغانستان دنبال مي كرد، نخستين نشست اقتصادي در توكيو برگزار شد كه در آن نشست جمهوري اسلامي ايران متعهد به پرداخت نيم ميليون دلاري به منظور بازسازي افغانستان و ايجاد امنيت در اين كشور شد. پرداخت اين كمك هم براي نخستين بار از كانال تاييد مجلس شوراي اسلامي عبور كرد، به اين ترتيب كه دولت درخواست خود را براي كمك نيم ميليون دلاري به افغانستان كه بخشي از آن به صورت وام و بخشي به صورت بلاعوض بود به مجلس ارايه و تاييد آن را اخذ كرد. كمك هاي ايران در افغانستان هم آن زمان در قالب پروژه هاي عمراني عملياتي شد.
    
     جمهوري اسلامي ايران از پرداخت اين كمك ها چه اهدافي را دنبال مي كرد؟
     مهم ترين هدف از اعطاي كمك از جانب جمهوري اسلامي ايران به افغانستان تلاش براي برقراري صلح و ثبات و بازگشت امنيت به اين كشور است كه به هر حال مرزي طولاني و مشترك با ايران دارد. كمك به تامين زيرساخت ها و تلاش براي به حركت درآوردن چرخ هاي صنعت و توليد در اين كشور از جمله اقدامات براي در مسير توسعه قرار دادن افغانستان محسوب مي شود. ارمغان توسعه هم در هر كشوري خواه ناخواه امنيت است و اساسا توسعه و امنيت دو عنصر به هم پيوسته محسوب مي شود. از اين جهت اين مبلغ نه با ژست و رويكرد سياسي و نه در حد حرف، پرداخت شد و پروژه هايي همچون جاده ارتباطي استان سيستان و بلوچستان به استان نيم روز از طريق احداث پل دوستي و انتقال برق ايران به افغانستان از جمله اين اقدامات بود.
    
     چرا سرمايه گذاري در افغانستان همچون سرمايه گذاري در عراق به سودآوري نرسيد و جمهوري اسلامي ايران نتوانست در اين كشور جايگاه قابل توجهي را كسب كند؟
    اولاراجع به عراق بهتر است اظهارنظر نكنم كه آيا از سرمايه گذاري در اين كشور پاسخ لازم دريافت شد يا نه؟ اما آنچه در مورد افغانستان مي توان گفت اين است كه جمهوري اسلامي ايران در اين كشور دو هدف عمده را دنبال مي كرد؛ نخست برقراري امنيت و دوم فراهم كردن زمينه دستيابي اين كشور به توسعه. ايران هيچ گاه در افغانستان به دنبال طلاو نفت نبوده است. حاكميت اين كشور در قدم هاي اوليه است و جمهوري اسلامي ايران براي امنيت خود خواستار برقراري امنيت در اين كشور بوده و هست. با اين حال مجموعه وقايعي كه در اين كشور به وقوع پيوست و منجر به زمين گيرشدن نيروهاي فرامنطقه اي در افغانستان به واسطه امضاي پيمان استراتژيك شد بخشي از اهدافي را كه پيش از اين طراحي شده بود، عقيم گذاشت كه ضروري است در اين رابطه دوستاني كه اكنون در راس كار هستند پاسخ قانع كننده اي را براي اقناع افكار عمومي در ايران ارايه دهند.
    
     دقيقا سوال من هم همين بود كه چرا تلاش هايي براي برقراري امنيت در افغانستان نتيجه عكس داده و با وجود سرمايه گذاري هاي ايران در اين كشور و تلاش براي برقراري امنيت در افغانستان اكنون اين كشور به دليل در اختيار گذاشتن پايگاه هاي نظامي خود به نيروهاي آمريكايي به واسطه امضاي پيمان استراتژيك به منبع ناامني براي ايران تبديل شده است؟
     به هر حال سياست و ديپلماسي علم راكد و ساكني نيست. اين علم نيازمند به روز رساني، مديريت و مراقبت است. برنامه هاي راهبردي نيازمند نگاه راهبردي است. در دوره اي كه جمهوري اسلامي ايران به دنبال برقراري صلح و ثبات در افغانستان بود، در اين كشور جريان افراط حاكم بود و مرزهاي شرقي ايران به شدت تحت تاثير قرار گرفته بود. با اين حال با تلاش هاي مردم افغانستان، خانواده جهاد و كمك هاي همسايگان از جمله جمهوري اسلامي ايران، روند تحولات در اين كشور به سمتي رفت كه افراط گرايي تا حدودي به حاشيه رانده شد كه اين هم به نفع مردم افغانستان و هم به نفع همسايگان به خصوص جمهوري اسلامي ايران بود. اين سياست در دوره اي به خوبي در دستور كار قرار گرفت و به ثمر نشست. اينكه اكنون چرا از آن سياست راهبردي نتيجه مطلوب حاصل نشده، سوالي است كه پاسخ آن را دوستاني بايد بدهند كه اكنون در راس كار هستند.
    
     به عقيده شما چرا از آن اهداف مورد نظر دور شديم؟
     آنچه مسلم است اينكه ارتباط با همسايگان نيازمند ظرافت ها و دقت هايي است كه اگر رعايت نشود احتمالانتيجه مطلوب حاصل نخواهد شد. كشوري همچون جمهوري اسلامي ايران رويكردي شفاف و مشخص با همسايگان به خصوص در قبال افغانستان از قبيل نفي جريان افراط و حمايت از جريان جهاد دارد. در صورتي كه بتوان برنامه راهبردي مشخصي در دستور كار قرار داد دستيابي به منويات موردنظر كه تامين كننده منافع ملي هم است دور از دسترس نيست. اما بايد اين موضوع را مورد تاكيد قرار داد كه اين مهم نيازمند توان مديريتي بالايي است.
    طاهريان، سفير پيشين ايران در افغانستان: ظرافت ديپلماسي با همسايگان
    


 روزنامه شرق، شماره 1573 به تاريخ 20/4/91، صفحه 2 (سياست)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 77 بار
    

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
فصلنامه پژوهش هاي اجتماعي اسلامي
متن مطالب شماره 3 (پياپي 118)، پاييز و زمستان 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است