|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه دنياي اقتصاد94/1/16: سالروز امضاي قرارداد قوام- سادچيكف
magiran.com  > روزنامه دنياي اقتصاد >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 4551
چهار شنبه 1 اسفند 1397


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

?????


 
MGID3360
magiran.com > روزنامه دنياي اقتصاد > شماره 3449 16/1/94 > صفحه 30 (تاريخ و اقتصاد) > متن
 
 


گاهشمار 
سالروز امضاي قرارداد قوام- سادچيكف



روز ۱۵ فروردين ۱۳۲۵، معاهده نفتي ايران و روسيه توسط سادچيکف، سفير روسيه و قوام السلطنه، نخست وزير ايران در مسکو به امضا رسيد. با پايان يافتن جنگ جهاني دوم و خروج نيروهاي متفق از کشور، دولت شوروي قصد خارج شدن از مرزهاي ايران را نداشت.
    شوروي به هردليل نمي خواست بدون گرفتن امتياز، نيروهاي خود را از ايران خارج کند. قوام السلطنه، نخست وزير وقت اين را مي فهميد و با سفر به شوروي تمايل خود را براي نوعي مبادله اعلام کرد. در ۱۵ فروردين ۱۳۲۵ بود که قرارداد ايجاد يک شرکت نفت مشترک بين دو کشور در برابر خروج ارتش سرخ از ايران بين قوام و سادچيکف امضا شد.
    مصطفي فاتح در کتاب «۵۰ سال نفت ايران»، درخواست هاي قوام در نامه وي به سفير کبير اتحاد شوروي در ايران را چنين روايت کرده است: روز ۲۶ مارس قضيه ايران در شوراي امنيت مطرح شد. نماينده شوروي اظهار کرد که دولت او در تاريخ ۲۴ مارس تصميم گرفت که ايران را تخليه کند و تا شش هفته بعد اين تخليه انجام خواهد شد و لذا طرح قضيه در شورا ديگر موردي ندارد. وزير خارجه آمريکا در جواب نماينده شوروي گفت که دولت ايران مطالبي را به شورا اظهار داشته که حاکي از انجام ندادن تعهدات دولت شوروي و نقض پيمان مي باشد و مشعر بر اين است که دولت شوروي در امور داخلي ايران دخالت مي کند.
    روز بعد نماينده ايران در جلسه شورا حضور پيدا کرد و همين که شورا بحث را شروع کرد، نماينده روسيه از جلسه با تعرض خارج شد. نماينده دولت ايران اظهارات نماينده شوروي را دائر به اينکه قراردادي بين دولت او و دولت شوروي منعقد شده است، تکذيب کرد.
    همان روز هم قوام به شوراي امنيت اطلاع داد که وضع او از موقع مراجعت از مسکو هيچ تغييري نکرده و دولت شوروي گذشته از اينکه تقاضاي ايران را براي تخليه قبول نکرده است بر عده ارتش خود در ايران نيز افزوده و تا اين تاريخ هم هيچ گونه قراردادي چه شفاهي و چه کتبي بين دولتين منعقد نشده است. روز ۲۹ مارس شورا پيامي به استالين و قوام فرستاد و تقاضا کرد که تا چهارم آوريل به شورا اطلاع دهند که آيا قرارداد پنهاني بين آنها براي تخليه ايران منعقد شده است يا نه.
    پس از آخرين تصميم شورا فرصتي براي شوروي ها پيدا شد که حفظ آبرو کرده و کار را به هر نحوي هست خاتمه دهند، بنابراين در تاريخ پانزدهم فروردين ۱۳۲۵ موافقتي بين قوام و سادچيکف، سفير شوروي در ايران امضا شد که به عنوان ابلاغيه مشترک در تهران منتشر شد و به شرح زير بود:
    مذاکراتي که از طرف نخست وزير ايران در مسکو با اولياي دولت جماهير شوروي سوسياليستي آغاز و در تهران پس از ورود سفير کبير شوروي ادامه يافت و در تاريخ پانزدهم فروردين ۱۳۲۵ مطابق با چهارم آوريل ۱۹۴۶ به نتيجه ذيل رسيد و در همه مسائل موافقت حاصل شد.
    1- قسمت هاي ارتش سرخ از ۲۴ مارس ۱۹۴۶، يعني يکشنبه چهارم فروردين ۱۳۲۵ در ظرف يک ماه و نيم تمام خاک ايران را تخليه مي کنند.
    2- قرارداد ايجاد شرکت مختلط نفت ايران و شوروي و شرايط آن از تاريخ ۲۴ مارس تا انقضاي هفت ماه براي تصويب به مجلس پانزدهم پيشنهاد خواهد شد.
    3- راجع به آذربايجان چون امر داخلي ايران است، ترتيب مسالمت آميزي براي اجراي اصلاحات طبق قوانين موجود و با روح خيرخواهي نسبت به اهالي آذربايجان بين دولت و اهالي آذربايجان داده خواهد شد.
    طرح قرارداد ايجاد شرکت مختلط نفت ايران و شوروي که در بند دوم ابلاغيه مشترک در آن بحث شده در همان تاريخ، يعني پانزدهم فروردين ۱۳۲۵ از طرف قوام نخست وزير و سادچيکف تنظيم و هر يک ضمن نامه اي طرح مزبور را به يکديگر ابلاغ کردند. متن نامه قوام به سادچيکف به قرار زير و نامه سادچيکف خطاب به نخست وزير نيز به همان مضمون بود:
    پيرو مذاکرات شفاهي که بين ما به عمل آمده است، محترما به استحضار آن جناب مي رساند که دولت ايران موافقت مي کند که دولتين ايران و شوروي شرکت مختلط ايران و شوروي را براي تجسسات و بهره برداري اراضي نفت خيز در شمال ايران با شرايط اساسي ذيل ايجاد کنند.
    1- در مدت ۲۵ سال اول عمليات شرکت ۴۹ درصد سهام به طرف ايران و ۵۱ درصد سهام به طرف دولت شوروي متعلق خواهد بود و در مدت ۲۵ سال دوم ۵۰ درصد سهام به طرف ايران و ۵۰ درصد سهام به طرف شوروي متعلق خواهد بود.
    2- منافعي که به شرکت عايد گردد به تناسب مقدار سهام هر يک از طرفين تقسيم خواهد شد.
    3- حدود اراضي اولي که براي تجسسات اختصاص داده مي شود، همان است که در نقشه اي که جنابعالي ضمن مذاکرات در روز ۲۴ مارس به اينجانب واگذار فرموده ايد به استثناي قسمت خاک آذربايجان غربي که در باختر خطي که از نقطه تقاطع حدود اتحاد شوروي و ترکيه و ايران آغاز و بعد از سواحل شرقي درياچه رضائيه[اروميه] گذشته تا شهر مياندوآب مي رسد واقع است، همان طوري که در نقشه مزبور روز چهارم آوريل سال ۱۹۴۶ اضافه تعيين گرديده است. ضمنا دولت ايران متعهد مي شود خاکي را که در طرف غرب خط سابق الذکر واقع است به امتياز کمپاني هاي خارجي يا شرکت هاي ايراني با اشتراک خارجي ها يا با استفاده از سرمايه خارجي واگذار نکند.
    4- سرمايه طرف ايران عبارت خواهد بود از اراضي نفت خيز مذکور در ماده ۳ که پس از عمليات فني داراي چاه هاي نفت و محصول آن قابل استفاده شرکت خواهد بود و سرمايه طرف شوروي عبارت خواهد بود از هر قبيل مخارج و آلات و ادوات و حقوق متخصصين و کارگران که براي استخراج نفت و تصفيه آن مورد احتياج خواهد بود
    5- مدت عمليات شرکت ۵۰ سال است.
    6- پس از انقضاي مدت عمليات شرکت دولت ايران حق خواهد داشت سهام شرکت متعلق به طرف شوروي را خريداري نمايد يا مدت عمليات شرکت را تمديد کند.
    7- حفاظت اراضي مورد تجسسات و چاه هاي نفت و کليه تاسيسات شرکت منحصرا به وسيله قواي تامينيه ايران خواهد بود. قرارداد ايجاد شرکت نفت مختلط شوروي و ايران مزبور که بعدا مطابق متن اين نامه منعقد مي شود به مجردي که مجلس شوراي ملي ايران تازه انتخاب شود و عمليات قانونگذاري خود را شروع کند در هر حال نه دير تر از مدت هفت ماه از تاريخ ۲۴ ماه مارس سال جاري براي تصويب پيشنهاد خواهد شد. موقع را مغتنم شمرده احترامات فائقه را تجديد مي کند.
    امضا - احمد قوام
    پس از انتشار ابلاغيه و نامه هاي متبادله مذکور ارتش سرخ در موقع مقرر در ابلاغيه مشترک خاک ايران را تخليه کرد و از آن موقع تا وقتي که ارتش ايران به تبريز وارد شد، احمد قوام بزرگ ترين بازي سياسي که در تمام مدت عمر خود کرده بود را نمايش داد.
    گاهشمار: سالروز امضاي قرارداد قوام- سادچيکف
    


 روزنامه دنياي اقتصاد، شماره 3449 به تاريخ 16/1/94، صفحه 30 (تاريخ و اقتصاد)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 116 بار

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر



 

اعتماد
ايران
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
ماهنامه بين المللي مهندسي حفاظت از حريق
متن مطالب شماره 43، بهمن 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است