|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه ايران96/10/23: مهدي مطهرنيا در گفت و گو با «ايران»: حفظ امنيت منطقه دليل حمايت اروپا از برجام است
magiran.com  > روزنامه ايران >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 6830
پنجشنبه بيست و هشتم تير ماه 1397



خدمات سايت




 
MGID2825
magiran.com > روزنامه ايران > شماره 6691 23/10/96 > صفحه 2 (سياسي) > متن
 
      


مهدي مطهرنيا در گفت و گو با «ايران»: حفظ امنيت منطقه دليل حمايت اروپا از برجام است


نويسنده: مهراوه خوارزمي


    
    ترامپ که کارزار انتخاباتي اش را در سياست خارجي با مخالفت عيان با برجام به پيش برد، از زمان روي کار آمدن سعي کرده است اين توافق بين المللي را با بيم و اميد تصميم گيري هاي خود در وضعيت کج دار و مريز پيش برد. در چنين فضايي حمايت قاطع کشورهاي اروپايي از برجام با اين پرسش همراه است که چه دلايلي اين کشورها را تا اين حد جدي رو در روي قدرتي چون امريکا قرار داده است. پيرامون همين سوال با مهدي مطهرنيا، استاد دانشگاه، آينده پژوه و کارشناس مسائل بين الملل به گفت و گو پرداختيم.
    
    در دقايقي گفت وگو مي کنيم که هنوز تصميم ترامپ اعلام نشده است، پيش بيني تان از تصميم رئيس جمهوري امريکا چيست؟
    به نظر مي رسد ترامپ به عنوان يک محافظه کار وارد عمل شود. عملگرايي ايجاب مي کند که او برجام را به عنوان يک سند بين المللي به صراحت رد نکند و تلاش کند تا با يک نگاه بينابيني زمينه حفظ ظاهري برجام را فراهم آورد. اما در مقابل ترامپ مي خواهد با وارد کردن انگشت اتهامات محکم تر به سمت تهران در چارچوب ناديده گرفتن روح برجام و زنده کردن پرونده هايي که من آنها را سه قلوهاي افسانه اي مي نامم و بر آن تاکيد دارم، يعني پرونده موشکي، دفاع از تروريسم و حقوق بشر ايران را مورد توجه قرار دهد. اين رويه او بويژه در ناآرامي هاي ناشي از اعتراض هاي مدني در شهرهاي ايران چهره نشان داد و ترامپ با استفاده از اين فرصت مسائل متفاوت و با ادبيات گوناگوني را پيرامون مسائل ايران در داخل، منطقه و نظام بين الملل مطرح کرد، تا زمينه هاي ايجاد اجماع بين المللي بيشتري را در ارتباط با آن پرونده ها به عنوان رويکرد جديد ايالات متحده امريکا در عين پذيرش برجام مورد توجه قرار دهد. اين يک عملکرد معقولانه از سوي ترامپ و درعين حال متکي بر جهت گيري هاي دولت وي در تحت فشار قرار دادن تهران خواهد بود. سناريوي محتمل همين است، اما سناريوي ممکن ديگري هم وجود دارد که خارج شدن ايالات متحده از برجام است و مي تواند پيامدهاي متفاوتي را براي امريکا و نظام بين الملل داشته باشد. مهم ترين اين پيامدها اطمينان نداشتن به دولت هاي موجود در ايالات متحده امريکا از منظر عمل به تعهدات بين المللي آنان است که مي تواند ضربه اساسي را به شخصيت حقوقي ايالات متحده امريکا در نظام بين الملل وارد کند.
    
    بنابراين مي تواند يکي از نگراني هاي ترامپ اين باشد درصورتي که از برجام خارج شود يا تعليق تحريم ها را تمديد نکند، به جاي ايران، امريکا در انزوا قرار خواهد گرفت؟
    سخن گفتن از انزواي امريکا يک امر دور از واقع است. امريکا يک کشور بسيار بزرگ و موثر در نظام بين الملل در ابعاد علمي، سياسي و اقتصادي است و انزوا براي ايالات متحده امريکا دانش واژه اي بسيار دور از انتظار است. آنچه بايد در اين زمينه مورد توجه قرار بگيرد، عدم پرستيژ دموکراتيک و متعهدانه براي امريکايي است که بايد به عنوان يک کشور بزرگ بين المللي به تعهدات خود پايبند باشد. انزواي ايالات متحده امريکا يک چيز است، اما ضربه به ايالات متحده امريکا از منظر حقوقي و عمل به تعهداتش در قبال ديگر کنشگران و بازيگران نظام بين الملل حرف ديگري است. معتقدم آنچه در اين زمينه بيشتر بايد مطرح شود، نه انزواي ايالات متحده امريکا که ضربه به حيثيت حقوقي ايالات متحده امريکا است.
    
    شما بر اهميت بين المللي امريکا اشاره داريد. با اين حساب اينکه اروپا در مساله برجام راه متفاوتي را پيش مي رود و تا اين حد تلاش دارد امريکا را همراه نگاه دارد، چطور مي شود ارزيابي کرد؟ چه نگراني ها يا منافعي براي اروپا در اين مساله وجود دارد؟
    اروپا پيش از آنکه به فکر منافع اقتصادي باشد که بخش مهمي از انگيزه هاي اتحاديه اروپا و بازيگران موجود در آن را دربر مي گيرد، متوجه پيامدهاي ناشي از خروج ايالات متحده امريکا از برجام است. اروپايي ها به خوبي مي دانند که خروج امريکا از برجام سطح اصطکاک و دامنه و گستره و نيز شدت و ارتفاع رو در رويي امريکا با کشور صاحب نفوذي چون ايران را آن هم در مهم ترين منطقه کنوني نظام بين الملل يعني خاورميانه و خليج فارس افزايش مي دهد. اين مي تواند ايجاد کننده يک تنش بزرگ بين المللي و به تبع آن وارد شدن کشورهاي اروپايي به وضعيتي باشد که کنترل آن بسيار سخت خواهد بود. بنابراين بيشتر پيامدهاي امنيتي و ژئواستراتژيک ناشي از خروج امريکا از برجام و به تبع آن رو در رويي احتمالي بيشتر ايران و امريکا در منطقه اي بسيار مهم که من آن را «نئو هارتلند»(فلات ايران) مي نامم، خواهد بود. آنان نگران هستند که با خروج امريکا از برجام و راديکاليزه شدن حکومت در تهران زمينه ايجاد يک فضاي رو در رويي در منطقه افزايش يابد و به تبع آن هزينه هاي بين المللي و هزينه کنشگران اروپايي نيز افزايش پيدا کرده و در امتداد آن کنترل اوضاع از دست خارج شود.
    
    مکرر گفته مي شود که برجام يک الگوي موفق مذاکره است و اگر شکست بخورد در مواردي مانند کره شمالي نمي شود آن را تکرار کرد. اين موضع تا چه حد در حمايت همه جانبه اروپا از برجام موثر بوده است؟
    نشست 1+5 الگويي براي مديريت آينده جهان در حوزه نظام تک-چند قطبي آينده است که در آن هژموني مرکب ايالات امريکا هم مورد توجه است.
    کشورهاي اروپايي بخوبي دريافته اند که امريکا به عنوان يک ابرقدرت باقيمانده از متون گذشته تاريخي داراي يک هژموني امنيتي است که بايد آن را تاحدودي مورد توجه قرار داد. اما اين هژموني در عين رهبري امنيتي جهان، بايد مديريت بسياري از اين مناطق و امتيازهاي ناشي از اين مديريت را به قدرت هاي بزرگ بين المللي مانند اروپاي متحد، چين و روسيه بسپارد. بنابراين هر کدام از آنها در حول محور پنج قدرت بزرگ که با همديگر در عين رقابت، متحد هستند، در کنار امريکا براي حفظ امنيت جهان به نفع شش قدرت بزرگ جهان، يعني امريکا و پنج قدرت ديگر، وارد عمل مي شوند. لذا الگويي که تحت عنوان 1+5 به عنوان مکانيزم حل و فصل کننده پرونده هسته اي ايران به عنوان يکي از مهم ترين پرونده هاي چند دهه اخير مطرح شد، به عنوان مدلي براي طراحي در جهت حل بحران هاي ديگر بين المللي مورد توجه قرار گرفت. اکنون اگر امريکا از آن خارج شود يا به شکست منجر شود، مي تواند آثار نامطلوبي براي نظام بين الملل داشته باشد. همان طورکه گفتم اروپاي متحد نمي خواهد که اين وضعيت با شکست روبه رو شود، زيرا شکست آن مي تواند به يک وضعيت نابسامان در نظام بين الملل و دوران گذاري بسيار پرهزينه منجر شود و در آينده نيز هزينه آورتر باشد.
    
    به نظر مي رسد چين در اين چند روز سکوت کرده است، سکوت نسبي پکن در قبال وضعيت تصميم گيري درباره برجام در امريکا را چطور ارزيابي مي کنيد؟
    چين همواره تلاش دارد در وضعيت هاي اين گونه نوعي انزواطلبي فعال داشته باشد. به اين معني که کمتر سخن بگويد و در عين حال تلاش کند با شناخت محيط بازي بيشترين منافع را براي خود به دنبال داشته باشد. چين اکنون به عنوان يک کنشگر حامي کره شمالي، آن هم به طور تلويحي و نه آشکارا وارد عمل مي شود. لذا هر نوع موضعگيري در ارتباط با مساله برجام مي تواند به عنوان يک الگو در ارتباط با مساله کره شمالي مورد توجه قرار گيرد و چيني ها سعي دارند با يک رويکرد محافظه کارانه بيش از آنکه به صحنه عمل وارد شوند، بيرون صحنه عمل نظاره گر بوده و در حد ممکن از اعلام موضع خودداري کنند.
    
    آيا جدال بر سر برجام فرصتي است براي اروپا تا از زير سايه امريکا خارج شود؟ تا چه حد امکان دارد در صورت خروج امريکا از برجام، اروپا بخواهد اين توافق را به طور مستقل پيش ببرد؟
    ايران يک منطقه جغرافيايي بسيار مهم در نظم بخشيدن به آينده نظام بين الملل است و يکي از محيط هاي جدال ميان قدرت هاي بزرگ بين المللي براي آينده نظام نوين جهاني است. امريکا به خوبي واقف است که ژئواستراتژيک و ژئوپلتيک ايران بويژه جغرافياي ايران در فلات بزرگ ايران و حد فاصل خليج فارس تا خليج عدن که من آن را «نئو هارتلند» ناميدم، از اهميت کليدي برخوردار است، لذا امريکايي ها از ايران به راحتي نخواهند گذشت.
    در کنار روس ها و چيني ها اکنون کنشگر ديگري هم داريم که روي ميز با برگ ايران، در جلوي امريکا بازي مي کند تا امتيازهاي بيشتري را با توجه به جايگاه و رو در رويي ايران با امريکا از امريکا از يک سو اخذ کند و از سوي ديگر امتيازهايي را نيز از ايران بگيرد.
    اين بازي است که روس ها چندين دهه داشتند و با برگ ايران در روي ميز قمار سياست از امريکا امتياز گرفته اند، اکنون اروپايي ها هم به اين سبک پيوسته اند و تلاش دارند تا با توجه به برجام اين مهم را به انجام رسانند و با نمايش استقلال خود از امريکا به کسب پرستيژ بيشتر در نظام بين الملل نائل آيند.
    
    مهدي مطهرنيا در گفت و گو با «ايران»: حفظ امنيت منطقه دليل حمايت اروپا از برجام است
    


 روزنامه ايران، شماره 6691 به تاريخ 23/10/96، صفحه 2 (سياسي)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 11 بار
    



آثار ديگري از "مهراوه خوارزمي"

  شب مساوي
مهراوه خوارزمي، ايران 24/4/97
مشاهده متن    
  پايان استاديوم صد هزار پسري
مهراوه خوارزمي، ايران 6/4/97
مشاهده متن    
  سيد محسن حكيم، مشاور عالي رئيس جريان حكمت ملي در گفت و گو با «ايران»: حل مشكلات منطقه راهي جز<گفت و گو> ندارد / منافع ايران و عراق به همديگر گره خورده است
مهراوه خوارزمي، ايران 3/4/97
مشاهده متن    
  براي امنيت ايران در سوريه شهيد داديم نه براي پول پارو كردن / گفت و گوي «ايران» با حسين شيخ الاسلام، سفير سابق ايران در سوريه
مهراوه خوارزمي، ايران 13/3/97
مشاهده متن    
  گفت و گو با حسن دانايي فر، سفير پيشين ايران در عراق: از رويكرد استقلالي مقتدي صدر استقبال مي كنيم
مهراوه خوارزمي، ايران 8/3/97
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
مجله علوم پزشكي رازي
متن مطالب شماره 168، خرداد 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است