|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه شرق 97/2/26: از غم غربت تا نوبه خوابي
magiran.com  > روزنامه شرق  >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 3247
سه شنبه بيست و هفتم شهريور ماه 1397



خدمات سايت




 
MGID2387
magiran.com > روزنامه شرق > شماره 3149 26/2/97 > صفحه 9 (ادبيات) > متن
 
      


از غم غربت تا نوبه خوابي
دو مجموعه شعر جهان در نشر چشمه


سال 1928 در سفري كه اميليو گارسيا گومز، شاعر و زبان شناس اسپانيايي به قاهره داشت يكي از نسخه هاي دست نويس كتابي نظرش را جلب مي كند كه شامل نمونه هاي درخشاني از شعر اعراب اندلس از قرن دهم تا سيزدهم ميلادي بوده است. گومز خرسند از كشف خود بلافاصله دست به ترجمه مي زند و آن را در سال 1930 در مادريد به چاپ مي سپارد بي خبر از آن كه اين مجموعه كوچك قرار است تاثير عميق و دنباله داري بر شعر اسپانيا بگذارد. اين كتابِ كوچك اما موثر اينك به زبان فارسي نيز درآمده است. عباس صفاري، شاعر معاصر ترجمه اي از اين كتاب به دست داده است با عنوان «خون انار» كه دربردارنده شعر اعراب اندلس است و معرفي ابن حمديس، شاعر كلاسيك جزيره سيسيل. چنان كه در مقدمه كتاب نيز آمده است اميليو گارسيا گومز كه موجبات شهرت اين كتاب و به تعبيري شاعران عرب آندلس را در دوران معاصر فراهم كرد، متعلق به گروهي از شعر و هنرمندانِ اسپانيايي بوده است كه «نسل 27» خوانده مي شدند و ازجمله آنان چهره هايي چون گابريل گارسيا لوركا، سالوادور دالي، رافائل آلبرتي و لوئي بونوئل كه ازقضا معروف ترين آنها از همشهريان گومز بودند كه تازه از آندلس به مادريد آمده بودند و «آندلس و گذشته پُرشكوه آن بيش از آن كه مايه مباهات آنها باشد سرچشمه نيرومندي بود كه ذهن خلاق آنها را با الهامات عاطفي و آركائيكش به سمت وسويي مي برد كه لاجرم آنها را از ديگر هنرمندان شمال اسپانيا و اروپا متمايز مي كرد.» پس به نظر صفاري چندان راه دوري نرفته ايم اگر تصور كنيم كه آنها با ديدن چهره هاي اجدادشان در اوراق اين كتاب آن چنان به وجد آمده اند كه بعيد نيست آن را بلعيده باشند.
    چاپِ اين كتاب كمابيش مصادف با دوره اي از زندگي اين هنرمندان بوده كه تازه با آخرين دستاوردهاي هنري و ادبي غرب آشنا شده بودند. رافائل آلبرتي يكي از اين شاعران است كه ترجمه اين كتاب را بسيار تاثيرگذار مي خواند و در مصاحبه اي چنين مي گويد: «اين مجموعه كه به ترجمه گومز در سال هاي 27 و 28 به دست ما رسيد تاثير سرنوشت سازي بر شعر من گذاشت. اما به گمانم كسي كه بيش از من از آن سود برده است فدريكو گارسيا لوركاست.» اين كتاب چنان كه شاعرانِ گروه 27 نيز معترف اند چشمِ آنان را باز كرد تا دركِ بهتري از گذشته اندلس پيدا كنند. شعرها، پس از مقدمه مترجم، متني در احوال ابن سعيد، فهرست از اسامي و تاريخ جلوس خلفاي اموي در آندلس كه به فهمِ شعرهاي كتاب كمك بسزايي مي كند، پيشگفتاري با عنوانِ «از غم غربت تا نوبه خوابي»، آغاز مي شود، با شعري از ابن عمار: «چشمانم را آزاد كنيد/ آن چه را اوراق كاغذين زنداني كرده است/ سفيدي سفيدي را/ سياهي سياهي را» . كتاب شصت وچند قطعه شعر دارد و آخرين شعر اين مجموعه با عنوانِ «هجراني هاي ابن حمديس براي سيسيل» از آنِ ابن حمديس است كه در شمار بزرگ ترين شاعران كلاسيك جزيره سيسيل ايتاليا محسوب مي شود.
    خون انار/ شعر اعراب اندلس و معرفي ابن حمديس، شاعر كلاسيك جزيره سيسيل / تدوينِ ابن سعيد/ ترجمه عباس صفاري/ همراه با شانزده طرح چوب نگاره از مترجم
    
     چهره هاي زخمي تاريخ
     سرگون بولُص، شاعر عرب، هم نقاش بود و هم داستان كوتاه هم مي نوشت. علاوه براين او شعرهايي از تد هيوز و آلن گينزبرگ نيز ترجمه كرد. اخيرا مجموعه شعري از اين شاعر در نشر چشمه درآمده است با عنوانِ «كِرم زنده در سيب جهان»، كه گزيده اي از شعرهاي بولص است منتخب از چهار مجموعه شعر او: زندگي در نزديكي آكروپوليس، اول و دوم، فانوس به دست در شب گرگان، و استخواني ديگر براي سگ قبيله. مريم حيدري، مترجمِ كتاب در مقدمه كوتاهِ خود بيوگرافيِ دقيقي از اين شاعر عرب ارائه مي دهد كه به كارِ درك درست تر شعرهاي او مي آيد. اينكه بولص در شهر حبانيه، در شصت كيلومتري بغداد به دنيا آمد و در سيزده سالگي به كركوك رفت و از همان جا سرودن آغاز كرد و بعد به آمريكا و ديگر شهرهاي جهان رفت، اما تا دمِ آخر تپه ها و خيابان ها و فضاي شهر زادگاهش در او و شعرهايش ماند. «زندگي و شخصيت سرگون بولص سراسر شگفتي و شاعرانگي است. در 1966، پياده از راه صحرا به بيروت رفت و آن جا كار ترجمه را آغاز كرد.»
     شخصيت و خصايل عجيب بولص نيز از شاخصه هايي بود كه مترجم را به انتخاب و ترجمه شعرهايي از او ترغيب مي كند. «آرامش هميشگي، شيدايي، غرق بودنش در عالم خود و در جهان شعر نشان مي دهد كه چه قدر زندگيِ او شعر بوده و شعر، زندگي اش.» همين شوريدگي و انزوا و مغايرت با شعر و ادبيات متداول باعث شد در 1964 همراه چندتن از شاعران و نويسندگان نوجو عراقي گروه ادبي تاسيس كنند با نامِ «جماعت كركوك» كه «نام شان براي هميشه در تاريخ ادبي و هنري عراق و عرب به عنوان نويسندگان آوانگارد و تاثيرگذار باقي بماند.» آنچه جماعت كركوك را شكل داد و شاعران و نويسندگاني را كنار هم نشاند، نارضايتي از اوضاع موجود و عصيان و سركشي در برابر سيستم حاكم بود. در زمينه هنر نيز آنان مي خواستند از چارچوب قواعد دست وپاگيرِ بومي فراتر بروند و در آفاق جهان سير كنند. شعرهاي مجموعه اغلب كوتاه اند و از يكي دو صفحه بيشتر نيستند اما در زبان و فضا تنوعي غريب دارند. چند شعر منظومه وار هم هست كه با نام «تمهيد»، «پندي از ديروز»، «شب عروسي در تپه كركوك» و «زندگي عبدالهادي مكانيك از باب الشيخ» كه در ميانه شعر و نثر در آمدوشد است و به نثر داستاني تنه مي زند. در تكه اي از «شب عروسي در تپه كركوك» آمده است: «بازگشته از زندان يا از سفري دراز، پس از غرق شدني طولاني در كتابخانه ي عمومي، گردش... بر درازاي راه آهن، از دلِ هر شهر تا حومه هاي شمالي اش، در راه خانه، بهشتِ پُرهياهوي مُفلسان، ناگهان، در بلندي هاي تپه: ماه است آيا آن جا؟ و ستارگاني درشت كه مي تپند چون مژگانِ تنديس هايي برفي كه از زيرشان، زنگِ به هم خوردن قاشق ها و بشقاب ها به گوش مي رسد...» و البته بولص شعرهاي كوتاه و بسيار كوتاهي تنها در چند سطر هم دارد از اين سنخ كه يكي شان «آه، اي چهره هاي زخمي تاريخ!» نام دارد: «اين منم: صداي زنگ هاي پنهاني كه دارم در گوشْت/ بلندتر است از هر توفان نزديك.»
    كِرم زنده در سيب جهان / سَرگون بولُص / ترجمه مريم حيدري
    از غم غربت تا نوبه خوابي / دو مجموعه شعر جهان در نشر چشمه
    


 روزنامه شرق ، شماره 3149 به تاريخ 26/2/97، صفحه 9 (ادبيات)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 24 بار
    

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
مجله تنشهاي محيطي در علوم زراعي
متن مطالب شماره 3 (پياپي 26)، پاييز 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است