|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه دنياي اقتصاد97/4/24: واكاوي
magiran.com  > روزنامه دنياي اقتصاد >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 4660
يك شنبه 30 تير 1398


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

?????


 
MGID3360
magiran.com > روزنامه دنياي اقتصاد > شماره 4374 24/4/97 > صفحه 30 (تاريخ و اقتصاد) > متن
 
 


واكاوي



نگاهي به زندگي سپهدار اعظم
    محمدولي خان تنکابني در سال ۱۲۲۷ ه.ش در منطقه دوهزار از ييلاقات خاندانش (خلعت بري) در روستاي اشتاج از توابع تنکابن به دنيا آمد. پدرش حبيب الله خان ساعدالدوله سردار و نواده ولي خان سرتيپ تنکابني از فرماندهان سپاه محمدشاه قاجار به هنگام محاصره هرات بود که به علت نامعلومي تير خورد و کشته شد. محمدولي خان به علت مشغله پدر، تحت مراقبت مادرش تربيت يافت. او ضمن کسب علم و دانش، تمرينات نظامي گري هم آموخت؛ به گونه اي که در سن ۱۲ سالگي به تهران آمد و با درجه سرهنگي وارد خدمت نظام شد و مامور حفاظت يکي از دروازه هاي تهران شد. در زمان صدارت ميرزا حسين خان سپهسالار از او درجه سرتيپي گرفت و به سردار اکرم ملقب شد و به حکومت رشت و تنکابن رسيد. بعد از مدت کوتاهي، مامور دفع مهاجماني شد که به مرزهاي استرآباد حمله مي کردند و زنان و دختران را به اسارت به روسيه مي بردند. به خاطر رشادت هاي او در اين قضيه از طرف ناصرالدين شاه لقب نصرالسلطنه گرفت. سپس وي در سال ۱۲۶۴ اميرتومان و حاکم استرآباد شد.
    پس از مدتي به تهران بازگشت و اداره امور ضرابخانه و وزارت مسکوکات را به عهده گرفت؛ اما متهم به تقلب در ضرب سکه ها شد و به همين دليل ضرابخانه را از او گرفتند. از اين پس خانه نشين شد و به امور شخصي پرداخت تا اين که در سال ۱۲۷۳ وزير خزانه و گمرک شد و اين سمت را تا سال ۱۲۷۵ حفظ کرد. محمدولي خان در زمان سلطنت مظفرالدين شاه، در سال ۱۲۷۷ حاکم گيلان شد که در مدت چهارسال حاکمي آن جا، خدمات رفاهي و آباداني گسترده انجام داد. در سال ۱۲۸۸ به تهران احضار شد و سال بعد والي آذربايجان شد. در زمان وليعهدي محمدعلي ميرزا در تبريز، مدتي حکومت اردبيل و مشکين شهر و خلخال را داشت و پس از يک سال به تهران بازگشت وي مراحل ترقي را به سرعت پيمود و با تقديم پيش کشي قابل ملاحظه اي، وزير گمرک شد. محمدولي خان طي سال هاي متمادي پست هاي متعددي از قبيل حکمراني گيلان، اردبيل و مشکين شهر را به عهده گرفت و از طرف مظفرالدين شاه، لقب سپهدار اعظم را دريافت کرد.
    وي همچنين مدتي حاکم تهران بود و بر آزادي خواهان خشونت زيادي روا داشت. سپهدار هنگام مشروطه از رجال مستبد و خودکامه به شمار مي رفت و با آزادي و مشروطيت دشمني داشت؛ به طوري که با شنيدن نام مشروطه، حالش دگرگون مي شد. وي که براي سرکوبي شورش آذربايجان راهي اين خطه شده بود، وقتي که نتوانست کاري از پيش ببرد، راهي گيلان شد و انجمن عدالت را تشکيل داد. سپهدار درحالي که در ابتدا از طرفداران محمدعلي شاه بود، پس از چندي قصد فتح تهران کرد و پس از فتح پايتخت و خلع پادشاه، صدر اعظم ايران شد و همزمان وزارت جنگ و داخله را بر عهده داشت. سپهدار پس از سه بار نخست وزيري و درحالي که لقب سپهسالار اعظم را هم يدک مي کشيد، مدتي والي آذربايجان بود تا اينکه در کودتاي اسفند ۱۲۹۹ ش در زمره توقيف شدگان قرار گرفت و مدتي را در زندان گذراند. وي در سال هاي آخر عمر به عنوان يک رجل برجسته در مراسم رسمي حضور مي يافت تا اينکه بابت ماليات املاک وسيع خود، مبالغ هنگفتي بدهکار شد. سپهدار که هرگز سختي نديده و عمري زير بار اين حرف ها نرفته و کسي از او مطالبه ماليات نکرده بود، چون عرصه را بر خود تنگ ديد در شهريور ۱۳۰۵ ش در هشتاد سالگي با اسلحه کمري اش خودکشي کرد و در امامزاده صالح تجريش به خاک سپرده شد.
    منبع: پژوهشکده باقرالعلوم
    
    
    
قتل سردار اسعد در زندان رضاشاه
    در سال ۱۳۱۲ شمسي محمدعلي فروغي به نخست وزيري رسيد. در اين دوره اسعد کماکان عهده دار وزارت جنگ ماند. در همان سال طبق سنوات گذشته شاه براي شرکت و مشاهده مسابقات اسب دواني به دشت گرگان عزيمت کرد. در اين مسافرت، اسعد در صف مقدم همراهان شاه قرار داشت؛ اما پس از انجام مراسم اسب دواني و توزيع جوايز توسط اسعد در روز ۲۶ آبان ۱۳۱۲ شمسي، سرهنگ سهيلي، رئيس اطلاعات شهرباني سردار اسعد را بازداشت و بلافاصله وي را راهي زندان قصر کرد. همزمان با اين واقعه، تعداد زيادي از روساي عشاير تبعيدي در تهران و ديگر افراد صاحب نفوذ در مناطق ايلي جنوب دستگير شدند. گذشته از اکثر خوانين بختياري، تعدادي از سران ديگر ايلات نيز بازداشت شدند و به زندان افتادند. عده اي از خوانين بختياري که نماينده مجلس بودند نيز پس از سلب مصونيت توقيف شدند. در همين زمان، قوام الملک شيرازي که از ياران و دوستان صميمي سردار اسعد بود نيز بازداشت شد.
    جعفرقلي اسعد بيش از چهارماه در زندان به سر برد تا اينکه در روز دهم فروردين ۱۳۱۳ جسد وي را تحويل بازماندگان دادند. عباس اسکندري در کتاب «محکمه عالي اختصاصي» درباره سردار اسعد مي نويسد: «مدعي العموم براي توقيف و قتل او، ره به جايي نبرد؛ اما دوستي سردار اسعد با تيمورتاش و تلاش براي نجات جان وزير دربار، مخالفت روساي بختياري با دولت مرکزي يا داشتن سهام نفت جنوب از زمره اتهامات آشکار و پنهان وي به حساب مي آمد. در اوايل فروردين ۱۳۱۳ با خوراندن غذاي مسموم، قصد داشتند که به نحوي او را به هلاکت برسانند، اما موفق نشدند...او را شکنجه ها دادند تا بالاخره با تزريق سرنگ، به طور وحشتناکي، جانش را گرفتند.» همزمان با مرگ اسعد، عده اي از سران عشاير و ايلات بختياري در جنوب به حکم دادگاه نظامي در زندان قصر به چوبه دار سپرده شدند و عده زيادي نيز به حبس هاي طويل المدت محکوم شدند که تني چند از آنان در زندان درگذشتند. از جمله منوچهر و محمدتقي اسعد برادران تني جعفرقلي، به حبس محکوم شدند و خانبابا اسعد برادر ديگرش در زندان تلف شد.
    - باقر عاقلي، شرح حال رجال سياسي و نظامي معاصر ايران
    
    
    واكاوي
    


 روزنامه دنياي اقتصاد، شماره 4374 به تاريخ 24/4/97، صفحه 30 (تاريخ و اقتصاد)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 13 بار

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
مجله علوم و فنون هسته اي
متن مطالب شماره 87، بهار 1398را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است