|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه كيهان97/6/21: ريشه يابي آشفتگي ارزي
magiran.com  > روزنامه كيهان >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 22006
شنبه سي و يكم شهريور ماه 1397



خدمات سايت




 
MGID2827
magiran.com > روزنامه كيهان > شماره 22000 21/6/97 > صفحه 8 (دانشگاه) > متن
 
      


ديدگاه دانشجويي 
ريشه يابي آشفتگي ارزي


نويسنده: سيد اميرحسين شكرآبي *

جهش نرخ ارز در يک سال اخير ، خصوصا از دي ماه سال قبل که به طور جدي آغاز شد؛ واکنش هاي زيادي را برانگيخت؛ همه از خود مي پرسيدند چطور نرخ ارز اين قدر ناگهاني افزايش يافت و به شکل افسار گسيخته اي به راه خود ادامه داد؟
    عده اي مي گفتند به خاطر اعلام تحريم ها، ثبات دستوري نرخ ارز، کاهش نرخ سود و... اين اتفاقات افتاده است، هرچند برخي از دلايل فوق در اين بي ثباتي ها اثرگذار بود اما علت اصلي مشکل را بايد در جاي ديگري جست وجو کرد.
    واقعيت اين است که ريشه التهابات ارزي در «سياستگذاري هاي غلط پولي و مالي دولت» بوده است، بي انضباطي دولت در اين حوزه ها موجب شد تا انباشت بي تدبيري هايش با کوچک ترين تکانه اي، مجال ظهور پيدا کند.
    براي توضيح اين بي تدبيري ها به آمار رسمي بانک مرکزي رجوع مي کنيم تا به طور دقيق اين التهابات را ريشه يابي کنيم.
    براساس اين آمارها، طي ۵ سال اخير، بدهي دولت به بانک مرکزي از ۱۵ هزار ميليارد تومان به ۳۴ هزار ميليارد تومان رسيده‎؛ معني ساده افزايش بدهي دولت به بانک مرکزي اين است که دولت به دليل ناتواني در تامين مخارج خود، دست به دامان بانک مرکزي (براي چاپ پول) شده و اصطلاحا از بانک مرکزي استقراض کرده است.
    بر اين اساس، با افزايش بدهي دولت به بانک مرکزي، حجم پول افزايش پيدا کرده است؛ اما نکته تاسف بر انگيزتر آنجاست که حجم بدهي دولت، نه به شکل آرام و معتدل، بلکه به شکل قابل توجهي افزايش يافته و همان طور که آمارِ آن را آورديم، اين بدهي ها 2/2 برابر شده است!
    درباره اينکه آثار افزايش بدهي دولت به بانک مرکزي چيست؛ بايد گفت براساس نظريه مقداري پول (که مي گويد تورم به دليل افزايش حجم پول است) اين افزايش ۲.۲ برابري بدهي دولت به بانک مرکزي تورم آفرين مي باشد.
    از سوي ديگر؛ فارغ از بدهي دولت به بانک مرکزي، بدهي بانک ها هم به بانک مرکزي از ۵۵ هزار ميليارد تومان به ۱۳۵ هزار ميليارد تومان رسيده و اين افزايش بدهي هم به اين معناست که بانک ها به دليل ناتواني در تامين سود سپرده هاي مردم (و البته جذب سپرده هاي بيشتر) به بانک مرکزي متوسل شده تا بانک مرکزي با ارائه خطوط اعتباري (که به نوعي خلق پول محسوب مي شود) به بانک ها فرصت جذب سپرده هاي بيشتر و بيشتر را بدهد.
    لازم به ذکر است؛ افزايش بدهي بانک ها به بانک مرکزي که متاسفانه در اين دولت 2/5 برابر شده، باعث افزايش حجم شبه پول شده و به نوعي سود موهوم به وجود آورده است!
    شبه پول در بياني ساده به معناي سپرده هاي بلندمدت مردم بوده و علت اينکه شبه پول ناميده شده اين است که اين پول ها به سرعت نقد نشده و مدت زمان تقريبا زيادي (مثلا) يکسال طول مي کشد که اين پول ها نقد شود.
    شبه پول نيز مانند پول، اثرات مخربي بر روي اقتصاد داشته و تورم زاست؛ منتها تا وقتي اين پول ها در بانک قرار دارد، تقريبا اثرش خنثي است؛ مانند سيلي که پشت يک سد قرار گرفته، سدي که در اينجا نرخ سود بانکي بود و به محض شکسته شدن آن، حجم پول قابل توجهي روانه بازارهاي ديگر مي شود.
    با اين دو مقدمه، سراغ اصل مطلب مي رويم؛ نقدينگي کشور معادل حجم پول و شبه پول مي باشد، همان طور که ملاحظه شد، «بدهي دولت به بانک مرکزي» و «بدهي بانک ها به بانک مرکزي» در دولت حسن روحاني به ترتيب 2/2 برابر و 2/5 برابر شده است! لذا هم «حجم پول» و هم «حجم شبه پول» (يعني هر دو جزء نقدينگي) با افزايش رو به مي شوند‎؛ آمارهاي بانک مرکزي هم مويد همين نکته است.
    برطبق اين آمار، حجم نقدينگي کشور از ۴۹۰ هزار ميليارد تومان در ابتداي دوره روحاني، به يک تريليون و ۵۸۰ هزار ميليارد تومان در خرداد ۹۷ رسيده و حدودا 3/5 برابر شده است؛ افزايشي که در نوع خود چشمگير، اعجاب آور و متحير کننده است.
    البته بايد اشاره شود که نقدينگي يک شمشير دو لبه است، اگر به اندازه حجم توليدات کشور رشد کند، مفيد و اگر بيش از آن رشد کند، مضر است. مثلا وقتي ما سالانه ۲۵ درصد رشد نقدينگي داريم اما رشد اقتصادي مان تقريبا ۴ درصد است، يعني ۲۱ درصد از رشد نقدينگي به شکل افزايش تورم خود را نشان مي دهد.
    حال، وضع ما چگونه بوده است؟ طي ۵ سالي که از دولت روحاني مي گذرد، مجموع تورم ما (که طي دو سال اخير تک رقمي شده بود) کمتر از رشد نقدينگي بوده و اين به معناي انباشته شدن يک تورم چشمگير طي ساليان گذشته مي باشد.
    نقدينگي در دولت حسن روحاني ۲۲۱ درصد رشد کرد اما رشد اقتصادي ما در اين مدت حدود ۱۷ درصد بوده است؛ به عبارت ديگر بيش از ۲۰۰ درصد تورم در اين پنج سال به واسطه نقدينگيِ زياد به کشور تحميل شد که تقريبا ۸۱ درصد آن به وسيله تورم ۵ سال اخير تخليه شد ولي ميزاني که باقي مانده، همچنان در انتظار اقتصاد کشور است.
    از تورم زايي نقدينگي هم که عبور کنيم، براي ادامه بحث بايد بر روي اثرگذاري نقدينگي بر بازار ارز مقداري توقف کنيم چراکه با جذاب شدن بازار ارز، مقداري از اين نقدينگي بسيار زياد به بازار فوق روانه شد.
    عملکرد پولي دولت حسن روحاني که به شکل حبابي به راه خود ادامه مي داد با کوچک ترين ضرباتي از جمله کاهش نرخ سود (که با توجه به پايين بودن تورم، ضروري بود)، اعلام تحريم هاي آمريکا (که انتظارات تورمي را در جامعه افزايش داد) و... به بن بست رسيد و اقتصاد ايران را در شرايط فعلي قرار داد.
    به عبارت ديگر علت العلل اين آشفتگي ارزي که ورود نقدينگي بسيار به اين بازارهاست، ماحصل بي تدبيري هاي دولت در سياست هاي پولي اش مي باشد.
    همان طور که اشاره شد؛ نقدينگي که به دليل اشتباهات پولي اين دولت به اين حجم رسيد و حالا چنين سرنوشتي براي اقتصاد ايران رقم زد، موجب شده تا اين سيل سرگردان به بازار ارز، سکه، مسکن و... رفته و در تمام اين بازارها افزايش قيمت هاي نجومي ايجاد کند.
    در نهايت بايد گفت؛ دولت راه را غلط رفته و اين نه به خاطر تحريم ها، نه به خاطر کاهش سود بانکي و نه به خاطر تثبيت دستوري نرخ ارز بوده است، دولت فقط ميوه درخت بي انضباطي هايش را چيده و بايد قبول کند که اصلاح شرايط کنوني تنها به وسيله اصلاح سياست هاي داخلي اش هست، نه برجام اروپايي، نه تک نرخي کردن ارز و نه حتي راه اندازي بازار ثانويه.
    * فعال دانشجويي و دانشجوي اقتصاد دیدگاه دانشجویی: ريشه ‎يابي آشفتگي ارزي
    


 روزنامه كيهان، شماره 22000 به تاريخ 21/6/97، صفحه 8 (دانشگاه)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 9 بار
    



آثار ديگري از "سيد اميرحسين شكرآبي "

  معاون وزير صنعت، معدن و تجارت در گفت و گو با كيهان: ظرفيت معدني ايران بيش از هزار ميليارد دلار است
سيد اميرحسين شكرآبي، كيهان 6/6/97
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
فصلنامه علوم دارويي جندي شاپور
متن مطالب شماره 3 (پياپي 1303)، 2018را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است