|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه دنياي اقتصاد97/7/11: 9 دست انداز توسعه صنايع غيرآهني
magiran.com  > روزنامه دنياي اقتصاد >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 4658
پنج شنبه 27 تير 1398


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

?????


 
MGID3360
magiran.com > روزنامه دنياي اقتصاد > شماره 4438 11/7/97 > صفحه 3 (صنعت و معدن) > متن
 
 


9 دست انداز توسعه صنايع غيرآهني
سياست گذاران، صاحب نظران و فعالان اقتصادي در همايش «دنياي اقتصاد» شناسايي كردند


عكس: دنياي اقتصاد

دنياي اقتصاد : سياست گذاران، صاحب نظران و فعالان اقتصادي روز گذشته در اولين همايش چشم انداز صنايع غيرآهني ايران و فناوري هاي وابسته با بررسي چالش هاي اين صنايع، الزامات توسعه و رسيدن به اهداف برنامه ششم را بررسي كردند. ايران در حالي داراي منابع و بازارهاي بالقوه در حوزه فلزات غيرآهني (همچون آلومينيوم، مس، سرب و روي و طلا) است كه كمتر از صنعت فولاد مورد توجه قرار گرفته است.

علاوه بر اين، ارزيابي صاحب نظران حاكي از آن است كه توسعه فلزات غيرآهني در حال حاضر با 9چالش اصلي روبه رو است. «نبود استراتژي مشخص در هر شاخه به رغم نقش موثر در ايجاد ارزش افزوده»، «ساختار ناهمگن در بخش دولتي و خصوصي و ضعف حضور بخش خصوصي»، «عدم دسترسي به اطلاعات صحيح به ويژه در واحدهاي بخش خصوصي»، «نبود اطلاعات شفاف، در دسترس و قابل اعتماد از وضعيت بازار»، «بازدهي نامطلوب نسبت به مقياس»، «به روز نبودن برخي فناوري هاي موجود»، «تراكم نيروي انساني و بهره وري پايين»، «كمبود منابع مالي براي توسعه و نوسازي» و «مشكلات زيرساخت ها، آب، برق، حمل و نقل» سرفصل هاي اصلي ضدتوسعه فلزات غيرآهني در كشور است؛ موانعي كه روز گذشته مورد تاييد متوليان دولتي نيز قرار گرفت تا آنها از لزوم تهيه نقشه راهي براي فلزات غيرآهني سخن بگويند. به اعتقاد آنها، در حال حاضر سند جامع فولاد تدوين شده و در حوزه زغال سنگ نيز نقشه جامعي به وزير صنعت، معدن و تجارت ارائه شده است، اما در ساير حوزه ها برنامه اي تدوين نشده است. اين خلا در حالي است كه صاحب نظران معتقدند به منظور تدوين برنامه جامع در اين صنايع، ابتدا بايد مطالعات ميداني و كاملي در زمينه هاي ذخاير و نتايج اكتشافات، بازارهاي داخلي و بين المللي، انتخاب بازارهاي هدف صادراتي، زيرساخت ها، فناوري هاي نو، شيوه هاي تامين منابع مالي و جذب سرمايه، همچنين توليد محصول با ارزش افزوده بالاتر انجام شود. از سوي ديگر وعده كاهش دخالت دولت در بورس كالا از ديگر خبرهاي اين همايش بود كه مورد تبادل نظر نمايندگان بخش خصوصي و دولتي قرار گرفت.

در ابتداي اين همايش عليرضا بختياري، مدير مسوول گروه رسانه اي «دنياي اقتصاد» با بيان اينكه فعاليت اقتصادي در ايران با چالش هاي فراواني همراه است كه صنايع غيرآهني هم از اين مساله مستثني نيستند، اظهار كرد: برخي از اين چالش ها مربوط به همه فعاليت هاي اقتصادي است و برخي مخصوص اين صنايع. فرصت هاي توسعه صنايع غيرآهني در ايران بر كسي پوشيده نيست؛ اما استفاده از اين فرصت ها در گرو بسترسازي و مواجهه با چالش هايي است كه توسعه اين صنايع استراتژيك را با مانع مواجه مي كند. به گفته بختياري، اين چالش ها شامل فهرستي طولاني اعم از وضعيت زيرساخت ها، محدوديت هاي جذب سرمايه خارجي به اين صنايع استراتژيك، فقدان تعريف دقيق از نقش دولت در توسعه اين صنايع، عدم توجه به رقابت پذيري جهاني، عدم ثبات مقرراتي براي حضور در بازارهاي جهاني، ورود و دخالت دولت در امر قيمت گذاري و كم اثر شدن نقش بورس كالا است. از سوي ديگر مساله تامين مالي، مهيا نبودن شرايط لازم براي رشد بخش خصوصي قدرتمند و تحريم هاي يكجانبه بين المللي از ديگر چالش ها است.

مدير مسوول گروه رسانه اي «دنياي اقتصاد» افزود: البته مساله اصلي وجود اين چالش ها نيست، بلكه وزن متفاوت اين چالش ها درذهن سياست گذاران، فعالان صنايع غيرآهني و صاحب نظران توسعه صنعتي است كه تمركز روي اولويت را با مشكل مواجه مي كند. بختياري با بيان اينكه حل ريشه اي مشكلات اقتصادي كشور در گرو تعامل فكري سه گروه اصلي ذي صلاح در تصميم سازي برايمسائل اقتصادي شامل سياست گذاران، صاحب نظران و فعالان اقتصادي است، گفت: اين تعامل فكري باعث مي شود كه در اتخاذ تصميمات اقتصادي هم به معضلات واقعي فعالان اقتصادي توجه شود و هم مباني كارشناسي و پشتوانه تئوريك اين تصميمات مورد توجه واقع شود. وي با اشاره به اينكه گروه رسانه اي «دنياي اقتصاد» همواره تلاش كرده بستر لازم براي ايجاد يك فضاي منطقي هم انديشي و تعامل فكري را در رسانه هاي خود ايجاد كند، گفت: با اين رويكرد امكان خروج از دور باطل تصميم گيري در خلا فراهم مي آيد.

تصوير آماري از فلزات غيرآهني

محمد ابكاء، مديرعامل شركت مهندسي بين المللي فولاد تكنيك نيز در اين همايش مهم ترين چالش هاي فلزات غيرآهني را برشمرد و گفت: «نبود استراتژي مشخص در هر شاخه با وجود نقش موثر در ايجاد ارزش افزوده»، «ساختار ناهمگن در بخش دولتي و خصوصي و ضعف حضور بخش خصوصي»، «عدم دسترسي به اطلاعات صحيح به ويژه در واحدهاي بخش خصوصي»، «نبود اطلاعات شفاف در دسترس و قابل اعتماد از وضعيت بازار»، «بازدهي نامطلوب نسبت به مقياس»، «به روز نبودن برخي فناوري هاي موجود»، «تراكم نيروي انساني و بهره وري پايين»، «كمبود منابع مالي براي توسعه و نوسازي»، «مشكلات زير ساخت ها از جمله آب، برق، حمل و نقل» مي شود. همچنين بخش فلزات غير آهني نيازمند مطالعه و كارهاي ميداني در بخش هاي «ذخاير و نتايج اكتشافات»، «بازارهاي داخلي و بين المللي»، «انتخاب بازارهاي هدف صادراتي»، «بررسي زيرساخت ها»، «فناوري هاي نو»، «شيوه هاي تامين منابع مالي و جذب سرمايه» و «توليد محصول با ارزش افزوده بالاتر به ويژه در صنعت مس» است.

 وي به تشريح برخي آمارهاي داخلي و خارجي در حوزه صنايع غيرآهني پرداخت و گفت: سهم ارزش افزوده فلزات اساسي در 10 صنعت اول ايران با 9/ 14 درصد در رتبه دوم قرار دارد و در بخش اشتغال با 6/ 10 درصد رتبه پنجم را به خود اختصاص داده است و در بخش سرمايه گذاري با 11 درصد سهم در رتبه دوم قرار داريم. همچنين در بخش اشتغال سنگ آهن 9/ 22 درصد، مس 6/ 11 درصد، سرب و روي 7/ 2 درصد، طلا 7/ 0 درصد و بوكسيت 6/ 0 درصد سهم را به خود اختصاص داده اند.

وي ادامه داد: در زمينه ذخاير طلا 294 تن، بوكسيت 35 ميليون تن، مس 22 ميليون تن و در سرب و روي 14 ميليون تن ذخاير داريم. همچنين سهم ما از ذخاير بين المللي به اين شرح است: در بخش مس 1/ 3 درصد (رتبه هشتم)، سرب و روي 4/ 4 درصد (رتبه دوازدهم) و در بخش بوكسيت 1/ 0 درصد و طلا 6/ 0 درصد است كه نشان مي دهد وضعيت مناسبي در اين بخش نداريم. بايد بر اساس برنامه 1404 در توليد مس به 450 هزار تن و در توليد طلا به 12 تن و در توليد آلومينيوم به 1500هزار تن دست پيدا كنيم. اين در حالي است كه براي سرب و روي چشم اندازي براي 1404 تعريف نشده است. البته در 7 سال گذشته در اين بخش مقداري افزايش توليد داشته ايم ولي در توليد مس و آلومينيوم كاهش داشته ايم. ابكاء افزود: در دنيا طي سال هاي 2016 و 2017 حدود 3300 تن طلا، 58 ميليون تن آلومينيوم، 23 ميليون تن مس، 11ميليون تن سرب و 13 ميليون تن روي توليد شده است. اما از نظر ذخاير جهاني در بخش روي با 9/ 0 درصد  در رتبه بيست و دوم، در سرب با 7/ 0 درصد در رتبه بيست و يكم، در مس با 7/ 0 درصد در رتبه بيست و سوم، در آلومينيوم با 6/ 0 درصد در رتبه بيست و يكم و در طلا با 21/ 0 درصد در رتبه پنجاه و سوم قرار داريم. بر اساس بررسي پتانسيل هاي صادراتي با ريسك هاي اقتصادي و سياسي به اين نتيجه رسيديم كه ما در روي 302 هزار تن، در سرب 110 هزار تن و در آلومينيوم 205 هزار تن فرصت و پتانسيل صادراتي داريم. همچنين در مس بيش از 450 هزار تن فرصت صادراتي داريم، مس ايران از نظر كيفي در دنيا يكي از بهترين ها است و صنايع «هاي تك» به دنبال مس ايران هستند.

مسير متفاوت دانشگاه و صنعت

هم مسير نبودن دانشگاه و صنعت يكي از مواردي است كه در اين همايش از سوي رئيس دانشگاه تهران مورد ارزيابي قرار گرفت؛ به گفته محمود نيلي احمدآبادي بخش صنعت و دانشگاه هيچ گاه نتوانسته اند در يك مسير قرار گيرند به همين دليل در اين خصوص نيازمند يك نهاد بي طرف هستيم تا بتوانيم به يك نتيجه يكپارچه برسيم. به گفته رئيس دانشگاه تهران، اين مشكل فقط شامل ايران نمي شود بلكه در تمام دنيا اين چالش وجود دارد و در اين خصوص مي توانيم به مسائل زيست محيطي و عدم امكان سنجي درست براي جانمايي صنايع اشاره كرد؛ اين چالش ها در شرايطي است كه با قرار گرفتن صنعت و دانشگاه در يك مسير مي توان گفت بخش اعظمي از اين چالش ها برطرف خواهد شد.

نيلي احمدآبادي در ادامه با اشاره به نتايج بررسي انجمن متالورژي درخصوص چالش هاي صنعت فولاد و مس نيز عنوان كرد: ارزيابي هاي صورت گرفته از وضعيت اين دو صنعت در سال هاي 95-94 نشان مي دهد كه براي عبور از چالش هاي اين بخش بايد يك الگوي يكپارچه براي صنعت و دانشگاه كه لازمه آن تدوين يك بند قانوني است، در نظر گرفت. اظهار نظري كه مورد توجه عبدالرضا هاشم زائي عضو كميسيون شوراها و امور داخلي مجلس قرار گرفت، به طوري كه وي در بخشي از صحبت هاي خود از آمادگي مجلس براي هر گونه همكاري در زمينه طرح هاي علمي خبر داد و عنوان كرد در صورتي كه دولت در اين خصوص لايحه اي به مجلس ارائه كند، نمايندگان اين آمادگي را دارند كه به آن راي دهند.

اما به گفته رئيس دانشگاه تهران اين دو صنعت در حال حاضر درگير چالش هاي بسياري هستند كه بسياري از آنها ميان صنعت فولاد و مس مشترك است؛ در اين خصوص مي توان به «قديمي بودن تكنولوژي، تجهيزات و فناوري ها، چالش هاي زيست محيطي، بازاريابي، شبكه هاي حمل و نقل، انرژي و آب، كيفيت نيروي كار (عدم استفاده از نيروي كار تحصيل كرده)، عدم توازن در صنايع بالادستي و پايين دستي(عدم توازن توليد)، عدم توليد محصول نسبت به ارزش افزوده، نبود رابطه معني دار بين توليد و پژوهش و...» اشاره كرد. به گفته نيلي احمدآبادي يكي از راهكارهاي عبور از اين چالش ورود به پارك هاي فناوري و همكاري با بخش صنعت است.

وضعيت صنعت مس

محمدباقر عالي، معاون توسعه و اكتشاف شركت ملي مس نيز در ادامه اين همايش بيان كرد: ايران داراي 68 نوع ماده معدني و در اين ميان مس نيز دومين عنصر با ارزش معدني در ايران است. در واقع حوزه مس با 22 ميليون تن ذخيره قطعي، حدود 3 درصد از ذخاير جهان را بر عهده دارد. وي با بيان اينكه در نيمه نخست امسال با توليد 153هزار تن مس محتوا، 8درصد بالاتر از برنامه بوده ايم، اظهار كرد: اميدوار هستيم بتوانيم ركورد سال گذشته را بهبود بخشيم. وي در ادامه با اشاره به اينكه اميدواريم در چشم انداز 1404 در ميان 10 شركت مس بزرگ جهان قرار داشته باشيم، اظهار كرد: در اين راستا بايد اقدامات عملي انجام شود كه شامل توجه بيشتر به اكتشافات، كمك به بهره برداري معادن كوچك مقياس، توجه به محيط زيست، افزايش بهره وري در مصرف آب و انرژي، افزايش تعامل با دولت و مسوولان منطقه اي به همراه توجه ويژه به فناوري است. وي همچنين با اشاره به دور جديد تحريم ها اظهار كرد: همكاران ما در صنايع ملي مس پيش از آغاز تحريم ها راهكارهاي عملي را براي مقابله بررسي و كارگروه هايي تشكيل دادند. هدف اين كارگروه ها افزايش كاركرد بهينه و تقويت زيرساخت ها و تبديل شدن به صنعت سبز است.

سياست هاي غلط اقتصادي

عضو كميسيون شوراها و امور داخلي مجلس نيز در اين همايش با به چالش كشيدن سياست هاي اقتصادي، به دخالت دولت در قيمت گذاري انتقاد كرد و گفت: در ابتداي انقلاب نيز قيمت گذاري از سوي دولت صورت مي گرفت، اما به مرور زمان اين روش تغيير كرد و محاسبه قيمت گذاري به روش جهاني تغيير كرد بنابراين رانتي كه در جيب برخي از دلالان مي رفت به توليد برگشت؛ اما در حال حاضر شاهد بازگشت به روش قبل هستيم كه اين امر ايجاد رانت را به همراه داشته است. عبدالرضا هاشم زائي در ادامه با انتقاد از اينكه چرا بايد تنگ نظري داشته باشيم تا توليدكننده از مسير فروش ارز حاصل از صادرات نتوانند به سود برسد، افزود: جذب سرمايه خارجي را با سياست هاي غلط بسته ايم، داخل كشور را نيز كه با مقررات بي ثبات اداره مي كنيم با اين شرايط توليد كننده سرمايه مورد نياز خود را از چه مسيري بايد تامين كند؛ با اين شرايط امكان فروش ارز حاصل از صادرات نيز گرفته شده است و امكان سرمايه گذاري وجود ندارد.

تك نرخي كردن دلار با نرخ 4200 تومان يكي ديگر از انتقادات مطرح شده از سوي اين نماينده مجلس است. وي در اين خصوص گفت: با وجود تجربه تك نرخي كردن دلار با نرخ 1226 تومان و تبعاتي كه به همراه داشت، اما دولت روي تك نرخي كردن دلار با نرخ 4200 تومان تاكيد كرد. اين در حالي بود كه اكثر كارشناسان اقتصادي با اين موضوع مخالف بودند و معلوم نيست كه با چه مكانيزمي اين نرخ تعيين و اعلام شد. روش پيش گرفته از سوي دولت درخصوص تك نرخي كردن دلار در حالي است كه طي ماه هاي اخير رانت زيادي ايجاد شد؛ اما سوالي كه در اين ميان مطرح است اين است كه آيا سرمايه گذاري نيز در كشور صورت گرفت؟

يكي ديگر از انتقادات مطرح شده از سوي عضو كميسيون شوراها و امور داخلي مجلس به سياست غلط دولت در بازار بازمي گردد. اين نماينده مجلس با خطاب قرار دادن دولت به اين نكته اشاره كرد كه نبايد زمينه رانت را ايجاد كنيم و بعد رانت خوار را بگيريم. اين عضوكميسيون شوراها و امور داخلي مجلس همچنين درخصوص چالش مديريتي موجود در كشور به دو نكته اشاره كرد و افزود: بايد در هيات مديره ها از مديران تخصصي استفاده شود و در زمينه خصوصي سازي نيز مديريت را خصوصي كنيد، نه مالكيت را.

نبود نقشه راه در فلزات غيرآهني

مهدي كرباسيان، رئيس هيات عامل سازمان توسعه و نوسازي معادن و صنايع معدني ايران (ايميدرو) نيز در همايش چشم انداز صنايع غيرآهني ايران و فناوري هاي وابسته عنوان كرد: يكي از افتخارات وزارت صنعت و سازمان توسعه و نوسازي معادن و صنايع معدني ايران در دولت هاي يازدهم و دوازدهم، ارتقاي جايگاه معدن و صنايع معدني در بين مردم، سياست گذاران و تصميم گيران است.

 به گفته اين مقام مسوول، در پنج سال گذشته معدن و صنايع معدني و جايگاه آن در اقتصاد و توسعه كشور، جدي گرفته شده است؛ به طوري كه اكنون بيش از 23 درصد ارزش بورس كشور متعلق به شركت هاي معدني و صنايع معدني است و 20 درصد ازصادرات غيرنفتي را به خود اختصاص داده است و به دليل ارزش افزوده بالايي كه در اين بخش وجود دارد، مي تواند در بخش اشتغال تاثيرگذار باشد. كرباسيان ادامه داد: ايران كشوري معدني است و اين جايگاه مي تواند بيش از پيش ارتقا يابد. باوجود تحريم هاي ظالمانه آمريكا و نام بردن از آلومينيوم و مس در تحريم هاي اقتصادي، اما حوزه معدن و صنايع معدني مي تواند با وجود همهمشكلات روي پاي خود بايستد؛ معتقديم ضربه پذيري اين حوزه در صورت توجه و تدبير نسبت به ساير حوزه هاي صنعتي و اقتصادي كمتر است. رئيس هيات عامل ايميدرو بر لزوم توجه به صادرات در اين حوزه نيز تاكيد كرد و هشدار داد: هرگونه كم توجهي به صادرات مي تواند اين بخش را وارد ركود و چالش هاي جدي كند. وي افزود: فراموش نكنيم 50 درصد توليد انواع محصولات معدني در جهان در اختيار چيني ها است و مي توان با اخذ تصميم هاي منطقي، تحريم ها را كم اثر كرد. كرباسيان به جنگتجاري آمريكا با چين، روسيه و اتحاديه اروپا اشاره كرد و گفت: اين جنگ تجاري به طور مستقيم در حوزه فلزات غيرآهني نيز تاثيرگذار است و بايد در اين زمينه و همچنين رشد بهره دلار تحليل هايي انجام داد كه چقدر در اقتصاد تاثيرگذار خواهد بود. وي تاكيد كرد: بايد از اخذ تصميم هاي شتابزده و هيجاني در حوزه معدن و صنايع معدني كشور پرهيز كرد. به گفته اين مقام مسوول، ايران با وجود زيرساخت هاي مختلف نفت، گاز، معدن، راه آبي و نيروي انساني تحصيلكرده، آماده جهش اقتصادي است و چنين پتانسيل هايي در جهان وجود ندارد.

معاون وزير صنعت، معدن و تجارت تاكيد كرد: بايد سياست را هر چه بيشتر در حوزه اقتصاد كمرنگ كنيم و اجازه دهيم اقتصادي ها كار خود را انجام دهند؛ زيرا اگر سياسيون بگذارند اين كشور مي تواند جهش كند؛ سياسيوني كه هرچند دلسوزند؛ اما در پاره اي موارد منافع ملي را در نظر نمي گيرند. وي خواستار آن شد تا سياسيون اجازه دهند اقتصادي ها اين روزها بيشتر حرف بزنند؛ زيرا در حالي مدام دم از بخش خصوصي مي زنند كه حتي اجازه نمي دهند بخش اقتصاد دولتي حرف بزند. رئيس ايميدرو در بخش ديگري از صحبت هايش گفت: امروز در حوزه فولاد و زغال سنگ از طرح هاي جامع و نقشه راه جامع برخورداريم؛ اما در ساير حوزه ها از جمله فلزات غيرآهني چنين نقشه هايي تهيه نشده و جاي آنها خالي است. وي ادامه داد: پژوهش و آموزش و توجه به آنها يكي از مباحث جدي است كه در حوزه معدن و صنايع معدني كمرنگ است و بايد توجه بيشتري به آن كرد. به گفته اين مقام مسوول، امروز مجلس شوراي اسلامي در حوزه معدن و صنايع معدني كمك كننده است و آمادگي براي همراهي دارد. كرباسيان، يكي از افتخارات ايميدرو در چند سال گذشته را توجه به مقوله توسعه اكتشافات معدني در كشور برشمرد. وي همچنين بر لزوم حمايت از معادن كوچك و اقتصادي كردن آنها تاكيد كرد و افزود: معادن روباز كشور به پايان رسيده است و بايد كم كم به سمت تجميع معادن كوچك حركت كنيم تا فعاليت در اين حوزه را اقتصادي كنيم.

9 دست انداز توسعه صنايع غيرآهني


 روزنامه دنياي اقتصاد، شماره 4438 به تاريخ 11/7/97، صفحه 3 (صنعت و معدن)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 7 بار

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
فصلنامه بهداشت و توسعه
متن مطالب شماره 1 (پياپي 801)، بهار 1398را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است