|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه دنياي اقتصاد97/7/30: مادر ابرچالش ها
magiran.com  > روزنامه دنياي اقتصاد >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 4659
شنبه 29 تير 1398


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

?????


 
MGID3360
magiran.com > روزنامه دنياي اقتصاد > شماره 4454 30/7/97 > صفحه 1 (صفحه اول) > متن
 
 


سرمقاله 
مادر ابرچالش ها


نويسنده: علي ميرزاخاني

چند سالي است كه در اقتصاد ايران صحبت از مشكلاتي است كه از مرحله چالش عبور كرده و شكل ابرچالش به خود گرفته اند. در يك سال اخير اما به جاي اينكه گامي به سمت حل ابرچالش ها برداشته شود، مي توان از پديده اي معكوس يعني «تكثير ابرچالش ها» سخن گفت. علت چيست؟ آيا راه حل اين مساله، ترميم كابينه و تغيير تيم اقتصادي است؟

فرضيه اي كه علت تكثير ابرچالش ها را مديران ناتوان يا به طور كلي ضعف مديريتي معرفي مي كند طبيعي است كه به پرسش فوق پاسخ مثبت بدهد و ترميم كابينه را كليد عبور از ابرچالش ها بداند. اما واقعيت آن است كه مشكل تكثير ابرچالش ها صرفا با ترميم كابينه (كه قطعا فارغ از كم و كيف فعلي ضروري است) حل نخواهد شد؛ چراكه مشكلات مديريتي ريشه در «امتناع سياست گذاري» دارد كه خود معلول «بحران تئوريك» است.

بحران تئوريك باعث شده است كه نظام تصميم گيري اقتصادي قادر نباشد روي اصول حكمراني صحيح براي اداره اقتصاد كشور به اجماع برسد. منظور از اين اجماع كه خلا آن به صورت آشفتگي سياست گذاري متجلي شده است فراتر از راه حل هاي شكلي شبيه «اراده واحد» بوده و به مفهوم «وحدت نظري» است كه پشتوانه تئوريك لازم براي استخراج اصول حكمراني اقتصادي را فراهم مي كند. فقدان اين اصول باعث امتناع سياست گذاري و به تبع آن، بروز بحران در سياست هاي اقتصادي اعم از سياست ارزي، پولي، تجاري و مالي شده است و اين بحران ها صرفا با تغيير تيم اقتصادي قابل حل نيست.

تصوراتي از اين قبيل كه «تخصيص رانت ارزي باعث كاهش قيمت ها براي مصرف كننده مي شود»، «با نرخ گذاري دولتي مي توانتورم را مهار كرد»، «كاهش نرخ رسمي ارز، توزيع درآمد را بهبود مي بخشد»، «با ايجاد نقدينگي مي توان توليد را تقويت كرد»، «نرخ دلار پس كوچه اهميتي ندارد، بلكه نرخ رسمي دلار تعيين كننده است»، «در شرايط تورمي مي توان هم نرخ ارز را تثبيت كرد و هم جلوي شوك را گرفت»، «هزينه توليد داخلي را مي توان با پمپاژ تورم بالا برد ولي قيمت ها را با تثبيت نرخ ارز كنترل كرد و از اين معادله متناقض، انتظار رشد توليد ملي را داشت»، «حمله سفته بازانه به دلار را با دلارپاشي مي توان علاج كرد»، «مي توان هم سياست گذاري فسادزا داشت و هم با فساد مبارزه كرد»؛ همه و همه ريشه در بحران تئوريك براي اداره اقتصاد كشور دارند. بدون پشتوانه تئوريك نمي توان اين تصورات غيرعلمي را با سياست گذاري هاي صحيح و منسجم جايگزين كرد تا ضمن تحقق اهداف ملي در اقتصاد يعني كاهش تورم، افزايش فرصت هاي شغلي و رشد اقتصادي، امكان عبور از ابرچالش ها نيز فراهم آيد.

بنابراين، آنچه در اقتصاد ايران باعث تكثير ابرچالش ها و ناكامي در حل ابرچالش هاي موجود شده است، ريشه در بحران تئوريك دارد و اين همان مادر ابرچالش هاست. اين بحران نه تنها انكار مي شود، بلكه با ديواركشي ساده لوحانه بين حوزه اجرا و حوزه تئوري، هرگونه ارتباط و پيوند ميان اين دو حوزه استهزا مي شود؛ در حالي كه مديريت اجرايي بدون ريل سياست گذاري و ريل سياست گذاري بدون پشتوانه نظري غيرممكن است. «جان ميناردكينز» اقتصاددان شهير، درباره اين دسته از مديران اجرايي كه به پشتوانه تئوريك اعتقادي ندارند، جمله جالبي دارد. وي مي گويد: مردان اجرايي كه اثرپذيري خود را از تئوري هاي اقتصاددانان انكار مي كنند معمولا برده فكري يك اقتصاددان متوفي هستند! واقعيت هم جز اين نيست؛ چراكه همه تصورات غلطي كه پيش تر براي اداره اقتصاد ذكر شد ريشه در تئوري هاي غلط و منسوخي دارند كه در آزمون عمل رد شده اند.

بر همين اساس، دل بستن به گره گشايي از ابرچالش ها صرفا با تغيير مديران اجرايي خطاست؛ چراكه مهارت مديران اجرايي حتي اگر از ميان بهترين تكنوكرات ها هم انتخاب شوند براي مرحله پساسياست گذاري كاربرد دارد كه در خلا تئوريك اصلا امكان عبور از اين مرحله وجود ندارد. تكنوكرات ها به دليل نگاه مهندسي به مسائل اقتصادي، تصور مي كنند يا وانمود مي كنند كه همه چالش ها و ابرچالش ها با راه حل هاي فني و تكنيكي قابل حل است. اين يك دام مهلك براي دولت هايي است كه به مهارت هاي تكنيكي اعتماد مي كنند و داستان هاي زيادي از زمين گير شدن دولت ها به دليل اعتماد به تكنوكرات ها مي توان نقل كرد. بد نيست دولت روحاني تجربه دولت هاشمي را مرور كند كه از اواخر دوره اول به تدريج از عالمان اقتصاد رويگردان شد و به سمت تكنوكرات ها چرخيد و مهر بالاترين تورم بعد از جنگ جهاني دوم را در كارنامه خود ثبت كرد.

به عبارت ديگر، مساله اصلي اين نيست كه كابينه ترميم شود يا نشود و حتي مساله اين نيست كه در ترميم كابينه، از تكنوكرات هاي توانمند استفاده شود يا از مديران ضعيف، بلكه مساله آن است كه بدون اجماع روي اصول حكمراني و سياست گذاري صحيح در اقتصاد، حتي از قوي ترين تكنوكرات ها هم براي حل ابرچالش ها كاري ساخته نيست.

مادر ابرچالش ها


 روزنامه دنياي اقتصاد، شماره 4454 به تاريخ 30/7/97، صفحه 1 (صفحه اول)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 41 بار



آثار ديگري از " علي ميرزاخاني"

  روساي جمهور و سياست ارزي
علي ميرزاخاني، دنياي اقتصاد 6/4/97
مشاهده متن    
  ريشه هاي جهش دلار: سياسي، مديريتي، فني يا سياستي؟
علي ميرزاخاني، دنياي اقتصاد 21/1/97
مشاهده متن    
  راه و بيراهه حمايت از كالاي ايراني
علي ميرزاخاني، دنياي اقتصاد 14/1/97
مشاهده متن    
  راز نارضايتي از كارنامه عدالت
علي ميرزاخاني، دنياي اقتصاد 19/12/96
مشاهده متن    
  رابطه دلار با ارزش پول ملي
علي ميرزاخاني، دنياي اقتصاد 30/11/96
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
International Journal of Robotics
شماره 1 (پياپي 501)
 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است