|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه دنياي اقتصاد97/10/3: نرخ ارز و تحولات بازار كالا
magiran.com  > روزنامه دنياي اقتصاد >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 4661
دو شنبه 31 تير 1398


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

?????


 
MGID3360
magiran.com > روزنامه دنياي اقتصاد > شماره 4504 3/10/97 > صفحه 3 (صنعت و معدن) > متن
 
 


ديدگاه 
نرخ ارز و تحولات بازار كالا


نويسنده: زهرا آقاجاني

 اين روزها مصرف كنندگان ايراني در مواجهه با افزايش بي رويه قيمت ها و شتاب تورم ناچار به كاهش اندازه سبد خريد (حتي در رابطه با كالاهاي اساسي مصرفي) هستند و آن را متاثر از دو عامل برمي شمارند: 1) اقدام توزيع كنندگان به گران فروشي يا استنكاف از عرضه؛ 2) شوك هاي مقداري و قيمتي وارده بر بازار كالا از سمت توليدكننده/ واردكننده.

در تحليل اين امر و دريافت بروز شرايط تورمي حال حاضر بازار، در ابتدا لازم است بين رشد قيمت ها (تورم) و گراني(كه مي تواند محصول افزايش يكباره قيمت ها باشد) تمايز قائل شويم و در مرحله بعد ببينيم چه كسي در اين ميان مقصر است؟

براي پاسخگويي به اين سوال و در انجام اين تحليل، از گزارش هاي قيمتي بانك مركزي درخصوص رشد قيمت ها در مهرماه سال جاري استفاده شد و براي اينكه تحليل هاي دقيق تري به دست آيد، رشد شاخص قيمت در هردو سطح توليدكننده و مصرف كننده مورد مقايسه قرار گرفت. آمارها حاكي از آن است كه رشد نقطه به نقطه شاخص قيمت خوراكي ها و آشاميدني ها در مهر سال جاري در بخش مصرف كننده برابر با 9/ 55 درصدي بوده است. اين رقم برحسب دوره 12ماهه منتهي به مهرماه 1397 (كه طي آن متوسطي از تغييرات قيمت طي 12 ماه منتهي به مهرماه 1397 در مقايسه با 12 ماه منتهي به مهرماه 1396 محاسبه مي شود) برابر با 2/ 21 درصد است. رقم مذكور اگرچه كمتر از تورم نقطه به نقطه است به خودي خود افزايش قابل توجهي محسوب مي شود، چرا كه نشان مي دهد هزينه سبد مصرف خوراكي ها و آشاميدني ها در 12 ماه منتهي به سال 1397 در مقايسه با دوره مشابه سال قبل 2/ 1 برابر افزايش يافته است. نگراني از افزايش نرخ تورم خوراكي و آشاميدني را تنها نبايد مربوط به رشد قيمت هاي امروز مصرف كننده دانست؛ چرا كه شاخص قيمت توليد كننده اين محصولات نيز شيب صعودي دارد. بررسي آمار قيمت هاي توليدكننده حاكي از متوسط رشد 4/ 35 درصدي قيمت توليدات خوراكي و آشاميدني است. به لحاظ زيرگروه هاي كالايي نيز ارقام رشد مشاهده شده نيز به ويژه در بخش كالاهاي اساسي (كه عمدتا تحت حمايت سياست گذار قرار داشته است) قابل توجه بوده است. در اين ارتباط طي دوره مورد بررسي شاخص قيمت فرآورده هاي لبني 5/ 34 درصد، گوشت 6/ 28 درصد، روغن و چربي ها 3/ 30 درصد، ميوه و سبزي 1/ 76 درصد، ساير فرآورده هاي غذايي 6/ 41 درصد، فرآورده هاي شيميايي257 درصد (كه شوينده ها در اين گروه قرار دارند) بوده است. تاثير اين رشد قيمت نه تنها در قيمت هاي روز بازار كه در تورم آتي مصرف كننده متبلور خواهد شد بلكه به بخش هاي ديگر نيز تسري خواهد يافت. علاوه بر اين، در بخش حمل ونقل و انبارداري نيز رشد 04/ 50 درصدي مشاهده شد كه تاثير آن نيز علي القاعده ابتدا بر هزينه هاي توليد كننده، سپس تورم مصرف كننده در دوره هاي بعد وارد مي شود.

در تحليل دلايل شوك تورمي مشاهده شده، بسياري از محققان شوك قيمت هاي ارز را برمي شمارند كه به واسطه ضريب بالاي وابستگي بسياري از كالاها در هزينه هاي توليدي وارد شده است. ضمن اينكه حتي در رابطه با كالاهايي كه الزاما وابستگي وارداتي وجود ندارد نيز به واسطه كاهش منابع نقد در اختيار توليدكنندگان و افزايش هزينه هاي تامين مالي، رشد قيمت ها اتفاق افتاده است. به عبارت ديگر، طي دوره مورد بررسي، بخش عمده اي از سرمايه هايي كه مي توانست در خدمت توليد قرار گيرد از بخش توليد خارج و وارد بازارهاي موازي مثل دلار، طلا و سكه شده است. بنابر اين هزينه تامين مالي در صنايع توليدي بالا رفته است. بدون شك برون داد تمامي اين موارد در قيمت تمام شده كالاها متبلور مي شود. كما اينكه، افزايش شاخص مشاهده شده در بهاي توليدكننده نيز توجيه كننده اين امر است كه متناسب با شوك قيمت ارز در اقتصاد، سرريز جريانات تورمي در هزينه هاي توليد داخلي اتفاق بيفتد. با اين توصيف، جواب سوال اول اين نوشتار اين طور قابل بيان است كه لزوما تورم مشاهده شده در نتيجه گران فروشي اتفاق نيفتاده و بخش مهمي از آن متاثر از رشد هزينه هاي توليد است.

اكنون سوال دوم اين است در شرايط فعلي بازار كه در آن قيمت ارز در حال كاهش است، چرا قيمت كالاهاي داخلي روند كاهشي نشان نمي دهد؟ در جواب بايد توجه داشت رابطه بين تغيير قيمت ارز و قيمت كالاهاي داخلي يك رابطه نامتقارن بوده و الزاما رشد قيمت ها با افزايش قيمت ارز، ممكن است متناسب با كاهش قيمت ارز و در تناظر با قيمت ارز قرار نگيرد. چرا كه كانال هاي متعددي وجود دارد كه طي چند ماه اخير، اثرات هزينه اي برتوليد كنندگان وارد كرده است. هرچند، اين توضيح نافي سوءاستفاده برخي توليدكنندگان و توزيع كنندگان در عرضه كالاي گران نيست؛ ضمن اينكه بخشي از تورم حاصله، منتج از انتظارات بدبينانه مصرف كنندگان و شوك تقاضا (احتكار خانگي) و استنكاف عرضه كنندگان از توليد و عرضه كالاها بوده است.  در اين ميان، آنچه بديهي است آنكه به شرط ثبات گرفتن قيمت ارز، نه تنها مي توان انتظار داشت از شتاب قيمت ها كاسته شود، بلكه در رابطه با برخي كالاهاي وارداتي كه در دوران پيش از شوك ارزي به كشور وارد شده است كاهش قيمت مشاهده شود. در راستاي تسريع دستيابي به شرايط ثبات برشمرده در قيمت ها، نقش فعالان بخش فروشگاهي به عنوان حلقه اي سازمان يافته از عرضه خرده فروشي و مستقيما مرتبط با مصرف كننده بسيار حياتي است. اين واحدها به خصوص فروشگاه هايي كه به گروه هاي بزرگ توليدي وابسته هستند يا از طريق ادغام ها و پيوندهاي عمودي در اقتصاد و شبكه توزيع كالاي كشور شكل گرفته اند، به واسطه مقياس بزرگ عرضه مي توانند به اين روند كاهنده قيمت ها از طريق عرضه محصولات توليدي خود به بازار كمك بسياري كنند.


*پژوهشگر اقتصادينرخ ارز و تحولات بازار كالا


 روزنامه دنياي اقتصاد، شماره 4504 به تاريخ 3/10/97، صفحه 3 (صنعت و معدن)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 31 بار



آثار ديگري از " زهرا آقاجاني"

  دست انداز توسعه فروشگاه هاي زنجيره اي
زهرا آقاجاني *، دنياي اقتصاد 13/6/97
مشاهده متن    
  تدوين نقشه راه گذار از بخش سنتي به بخش مدرن براي شبكه توزيع كالا در ايران
زهرا آقاجاني *، شرق 14/5/97
مشاهده متن    
  طرح شبنم و اثرات اقتصادي آن
زهرا آقاجاني، ايران 21/5/91
مشاهده متن    
  نقش سازمان هاي مردم نهاد در تنظيم بازار شب عيد
زهرا آقاجاني، ايران 23/11/90
مشاهده متن    
  بررسي روند نرخ بهره در برخي از كشورها كاهش رونق اقتصادي
زهرا آقاجاني، كيهان 12/12/88
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
Nursing Practice Today
شماره 23
 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است