پتانسیل یابی میزان کارستی شدن چشمه ها از منظر هیدروژئوشیمیایی در محدوده مطالعاتی هشتگرد

پیام:
نوع مقاله:
مقاله پژوهشی/اصیل (دارای رتبه معتبر)
چکیده:
ویژگی های ساختاری و لیتولوژیکی در محدوده مطالعاتی هشتگرد شرایط مناسبی را برای شکل گیری پدیده های کارستی در منطقه فراهم آورده است. بالا بودن تقریبی سطح آب زیرزمینی در ناحیه، نشانه ای برای عدم گسترش کارست در عمق است. اشکال ژیومورفولوژی کارست هم چون غار، فروچاله و پونر مشاهده نمی شود. تنها پدیده های کارستی مشاهده شده در منطقه کارن ها، چشمه های کارستی و حفرات انحلالی می باشند. این تحقیق با هدف مطالعه هیدروژیوشیمیایی چشمه ها با تاکید بر جنس سازند انجام شد. بدین منظور، 5 نمونه ی آب از چشمه های دایمی منطقه در دوره کم آبی (مهر ماه 1397) جمع آوری و تجزیه شیمیایی شد. نتایج حاصل از هیدروژیوشیمی چشمه های کارستی و XRF موجود در منطقه نشان داد که آب های کارستی در یک سیستم شدیدا توسعه یافته جریان دارند. میانگین نسبت یون کلسیم به منیزیم چشمه های منتخب برابر29/2 می باشد. بنابراین، جنس سفره ی آب زیرزمینی در حوزه ی آبخیز چشمه های مورد مطالعه عمدتا آهکی است. میزان شاخص اشباع دولومیت در چشمه های ولیان درویش چشمه (2)، ورده (4)، و یمانجلیق (5) منفی است که شرایط تحت اشباع را نشان می دهد و منعکس کنند ه تراکم بیشتر شکستگی سطحی و زیرسطحی و هم چنین نشان دهنده ی نوع جریان مجرایی - انتشاری در مسیر جریان آب این چشمه ها است. شیمی آب های زیرزمینی در سنگ های کربناته تابع انحلال کلسیت و دولومیت بود. بالاتربودن دمای آب در چشمه ی نمک آلان در قابلیت اشباع دولومیت در سازند دالان تاثیر گذاشته است . نتایج تحلیل عاملی نشان داد که مهم ترین عامل به انحلال کربنات و پس از آن به میزان منیزیم و هدایت الکتریکی بستگی دارد، که بیش ترین تاثیر را روی میزان انحلال گذاشته است. بنابراین، میزان انحلال به سرعت جریان و نوع جریان (آشفته و یا خطی)، که کنترل کننده ضخامت لایه مرزی است، وابسته است.
زبان:
فارسی
صفحات:
113 تا 126
لینک کوتاه:
magiran.com/p2248147 
دانلود و مطالعه متن این مقاله با یکی از روشهای زیر امکان پذیر است:
اشتراک شخصی
با عضویت و پرداخت آنلاین حق اشتراک یک‌ساله به مبلغ 1,390,000ريال می‌توانید 70 عنوان مطلب دانلود کنید!
اشتراک سازمانی
به کتابخانه دانشگاه یا محل کار خود پیشنهاد کنید تا اشتراک سازمانی این پایگاه را برای دسترسی نامحدود همه کاربران به متن مطالب تهیه نمایند!
توجه!
  • حق عضویت دریافتی صرف حمایت از نشریات عضو و نگهداری، تکمیل و توسعه مگیران می‌شود.
  • پرداخت حق اشتراک و دانلود مقالات اجازه بازنشر آن در سایر رسانه‌های چاپی و دیجیتال را به کاربر نمی‌دهد.
In order to view content subscription is required

Personal subscription
Subscribe magiran.com for 70 € euros via PayPal and download 70 articles during a year.
Organization subscription
Please contact us to subscribe your university or library for unlimited access!