آرشیو دو‌شنبه ۱۶ امرداد ۱۳۸۵، شماره ۸۲۸
تاریخ
۲۲
چهره ها

قمرالملوک وزیری

دکتر ملک زاده

مجموعه های تمدنی در طول دوران حیاتشان چهره هایی را تربیت می کنند تا با استفاده از استعدادهای گوناگون خود به تعریف و تبیین بایسته های تمدنی بپردازند.به هر ترتیب موسیقی ایرانی در دوران طلایی اش همواره زایش چهره هایی را به همراه داشته است که ماندگاری شان تداوم ساختاری را که موضوع آن بوده اند موجب شده است. از این چهره ها می شود به قمرالملوک وزیری اشاره کرد. خواننده ای که سخت کوشید، تلخ جان داد و غریبانه به آغوش خاک آرمید تا چند دهه بعد و به پاسداشت تمام خوبی هایش بزرگداشت باشکوهی به پاسداشت هنر جاودانه اش برگزار گردد، در ظهیر الدوله. در تهران و در سال 1284 خورشیدی به دنیا آمد، پدر و مادرش را در کودکی از دست داد و تحت سرپرستی مادربزرگش که روضه خوان بود قرار گرفت. در مورد قمر گفته اند که در نوجوانی با استاد مرتضی «نی داوود» آشنا شد تا در مسیر پرفراز و نشیب نت و ساز و صدا قرار بگیرد.در مسیر روبه رشدش قمرالملوک وزیری هیچ گاه به تقلید از گذشتگانش نپرداخت و همواره به آینده خلاق می اندیشید، این مسئله را راز ماندگاری این بانوی ایرانی در تاریخ موسیقی ایران دانسته اند.وی اولین کنسرتش را در سالن «گراند هتل» در سال 1303 برگزار کرد. قمر عواید کنسرت اول را به امور خیریه اختصاص داد. وی همچنین در خراسان و همدان کنسرت داد. گشایش رادیو در سال 1319 صدای قمر را به عموم رساند. آخرین حضور قمرالملوک وزیری در رادیو ایران به تیر ماه سال 1333 برمی گردد.اولین خواننده زن ایرانی پس از گذراندن یک دوره طولانی از مشقت و آسودگی در 14 مرداد 1338 درگذشت. پیکر او در قبرستان ظهیر الدوله در میان دیگر بزرگان ایرانی آرمیده است.

روح الله خالقی درباره او می نویسد: «هنرمندی که تمام ثروتش را به فقیران بخشیده بود در گوشه انزوا درگذشت و آنهایی که ادعای هنردوستی داشتند حتی در تشییع جنازه او هم شرکت نکردند.»

منبع:

آوای مهربانی، زهره خالقی، نشر دنیای ما در 1373 از صبا تا نیما، یحیی آریانپور