آرشیو سه‌شنبه ۲۲ مرداد ۱۳۹۸، شماره ۴۴۳۸
جهان
۶
یمن

دولت مستعفی یمن از عدن بیرون رانده شد

جنگ برای هیچ

میثم سلیمانی

پس از 4 سال جنگ و هزاران کشته و زخمی و میلیون ها دلار هزینه بیهوده، قحطی و مریضی در خاک یمن، این سوال به وجود آمده که عربستان با چه هدفی در این سال ها وارد جنگ یمن شده است. عربستان سعودی ابتدا به این بهانه وارد جنگ یمن شد که قدرت را از دست حوثی ها در صنعا بگیرد و بار دیگر منصورهادی، رییس جمهور مستعفی یمن را بر مسند امور قرار دهد. به نحوی عدن نماد حاکمیت دولت مستعفی منصورهادی در خاک یمن بود، اما حالا همه چیز تغییر کرده است. کنترل عدن در اختیار نیروهای جدایی طلب جنوب که تحت حمایت امارات هستند، قرار گرفته و حتی گفته می شود، عربستان سعودی تمام وزن خود را پشت سر رییس جمهور مستعفی و تبعیدی یمن قرار داده و در تماس هایی که با جدایی طلبان برای خالی کردن اماکن دولتی داشتند، آنها دست رد به سینه عربستان زدند و موقعیت خود را حفظ کردند. ائتلاف عربی به رهبری عربستان سعودی بیش از 4 سال است که قصد دارد، موقعیت منصورهادی را بر کل یمن تثبیت کند، اما نه تنها این موقعیت تثبیت نشده بلکه هادی عملا آن بخش هایی که در اختیار داشت را نیز از دست داد و اکنون نه تنها باید به او رییس جمهور مستعفی گفت بلکه باید لقب تبعیدی را نیز به آن اضافه کرد. امارات متحده عربی اصلی ترین متحد نظامی عربستان در جنگ یمن محسوب می شد اما از ماه ژوئن تلاش کرده تا آرایش نظامی خود در این جنگ را تغییر دهد و نقش خود را به لحاظ نظامی کم رنگ تر کند. اما حالا جدایی طلبان که نزدیکی بیشتری به امارات دارند تا عربستان مشغول از بین بردن آثار منصورهادی در یمن هستند. با این حال عیدروس الزبیدی، رییس شورای انتقالی جنوب روز گذشته اعلام کرد که گروه او هنوز از ائتلاف علیه حوثی ها حمایت می کند و قصد دارد در یک نشست اضطراری پیشنهادی در عربستان سعودی نیز شرکت کند. اما او عنوان کرد که نیروهای تحت امرش از ساختمان های دولتی که توانسته بودند پس از درگیری های متعدد به دست آورند، خارج نخواهند شد. طبق گزارش ها عدن اکنون دراختیار نیروهای جدایی طلب قرار گرفته و از زمان شروع درگیری های داخلی در عدن تاکنون 40 نفر جان خود را ازدست داده اند. ریاض با این حال تاکید کرده که هنوز از دولت مستعفی یمن پشتیبانی می کند و قصد دارند کماکان او را بر مسند قدرت بازگردانند؛ رییس جمهوری که از زمان فرار از صنعا، پایتخت یمن عمدتا در عربستان سعودی زندگی کرده و حتی در عدن که مقر دولت او محسوب می شد حضور پیدا نمی کرد. به گزارش رویترزt روز یکشنبه ملک سلمان، پادشاه عربستان و محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی هر دو با منصورهادی ملاقات کردند. ائتلاف تحت رهبری عربستان سعودی که هنوز به طور رسمی امارات نیز در آن حضور دارد، روز یکشنبه اعلام کرد که قصد دارند به مواضع جدایی طلبان حمله کنند و قول داده اند در صورت عدم پذیرش عقب نشینی جنوبی ها، حملات بیشتری را علیه آنها انجام دهند. ساکنان عدن به خبرگزاری رویترز گفته اند که جدایی طلبان پایگاه های نظامی که تحت اختیار دولت بوده را در اختیار گرفته اند و کاخ ریاست جمهوری که تقریبا خالی بوده را نیز در اختیار دارند. این ساکن شهر عدن گفته است که اکنون همه چیز ساکت است اما مردم نگران هستند، چراکه نمی دانیم فضا بناست به کدام سمت سوق پیدا کند. گزارش های میدانی نیز حاکی از آن است که جریان تامین برق و آب دوباره راه اندازی شده است اما ادامه بحران می تواند دوباره این جریان را مختل کند. رسانه های محلی به نقل از منابع آگاه در عدن عنوان کردند که از روز یکشنبه پروازهای فرودگاه عدن که متوقف شده بود بار دیگر از سر گرفته شده است. رییس شورای انتقالی جنوب گفت: جدایی طلبان که خواهان یمن جنوبی مستقل هستند در پی حمله موشکی مرگبار حوثی ها به نیروهای جنوبی چار ه ای جز تصرف عدن نداشتند. جدایی طلبان، هادی را متهم به همدستی در حمله موشکی حوثی ها کرده هر چند که آنها انکار می کنند. زبیدی در بیانیه ای که اواخر روز یکشنبه منتشر کرد، گفت: ما دو گزینه بیشتر نداشتیم؛ یکی دفاع از خودمان یا اینکه تسلیم شویم و روح عدالتخواه خود را قربانی کنیم. در حال حاضر برآوردها حاکی از آن است که اختلاف ها در ائتلاف تحت رهبری عربستان به حدی بالا گرفته که راهکارها برای رسیدن به راه حل صلح با چالش جدی مواجه شده است چراکه عملا حتی نمی توان تضمینی برای توافقنامه موقت استکهلم در نظر گرفت و مشخص نیست، طرفی که باید با آن مذاکره کرد چه کسی است. واقعیت آن است که اکنون در زمین جدایی طلبان جنوب و نیروهای امارات متحده عربی، نقشی تعیین کننده را در میدان جنوب یمن پیدا کرده اند و به نوعی قصد دارند از این طریق تمام راه های ارتباطی حوثی ها به سمت جنوب را قطع کنند. گفتنی است امارات متحده عربی از سال 2015 هزاران مبارز جنوبی مسلح را آموزش داده و زبیدی یک رهبر شبه نظامی بود که به ائتلاف کمک کرد که عدن را پاکسازی کند تا دولت مستعفی منصورهادی در آنجا مستقر شود و همانجا بود که زبیدی از گمنامی خارج و تبدیل به فردی تاثیرگذار در صحنه یمن شد. در حال حاضر ائتلاف سعودی تبدیل به یک مار کور شده است که مشخص نیست برای چه چیزی و چه کسی به یمن حمله می کند و اصلا با چه هدفی اکنون در یمن حضور دارد. اگر هدف بازگرداندن منصورهادی است که شاید او را بتوان آخرین فرد تاثیرگذار در صحنه میدانی نبرد یمن دانست و اکنون عربستان تنها برای حفظ حیثیت خود در حال انجام حملات کور به حوثی های یمن است. اما روز گذشته در بحبوحه تمام این بحران ها محمدبن زاید، ولیعهد امارات متحده عربی به جده سفر کرد تا با مقام های عربستانی دیدار و گفت وگو کند. او در بدو ورود از سوی خالد بن سلمان، معاون وزیر دفاع و پسر ملک سلمان مورد استقبال قرار گرفت. هر چند رسانه های اماراتی از جمله نشریه نشنال سعی کرد به نحوی در انتشار خبر خود کاملا از حساسیت این سفر بکاهد و عنوان کرد که این سفر در پاسخ به سفر ماه گذشته هیات سعودی به امارات صورت گرفته و دو طرف بنا دارند در خصوص مساله مبارزه با تروریسم و مسائل کشورهای جهان عرب با یکدیگر گفت وگو کنند اما واقعیت چیز دیگری است. اکنون فضا روزبه روز در رسانه ها به این سمت سوق پیدا می کند که امارات در حال جداسازی خود از عربستان در بحث بحران یمن است و اکنون با کنترل جدایی طلبان یمنی بر عدن عملا امارات دست بالا را در این منطقه گرفته است و بحران را به نحوی سوق داده که دیگر مهره های عربستان در یمن کمترین نقش را ایفا می کنند. حال در خصوص این سفر باید گفت که آیا امارات قصد دارد از برنامه خود در یمن برای عربستان پرده برداری کند یا اینکه می خواهد بار دیگر نمایشی از اتحاد را به نحوی نشان دهد. اما هر چه این سفر داشته باشد قطعا برای اتحاد بیشتر نیست و به نظر می رسد، دو طرف قصد دارند به راه حلی برای کاهش اختلافات دست پیدا کنند.

دیدار هیات یمنی با ظریف

محمد عبدالسلام، سخنگوی انصارالله یمن روز یکشنبه در تهران با محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران دیدار و گفت وگو کرد. ظریف در این دیدار با ابراز تاسف از کشتار مردم مظلوم یمن و محاصره 5 ساله این کشور خواستار توقف هر چه سریع تر جنگ و رفع محاصره یمن شد. وزیر امور خارجه کشورمان با تاکید بر اینکه راهکار حل بحران یمن سیاسی است، افزود: جمهوری اسلامی ایران همواره از انجام گفت وگوهای یمنی- یمنی و اجرای کامل توافقات استکهلم حمایت می کند. ظریف با ابراز تاسف از وضعیت وخیم انسانی در یمن بر آمادگی کشورمان برای ارسال کمک های انسانی به این کشور تاکید کرد. در این دیدار محمدعبدالسلام ضمن ابلاغ سپاس و تشکر سیدعبدالملک الحوثی، رهبر انصارالله از پیام تسلیت وزیر امور خارجه کشورمان به مناسبت شهادت ابراهیم بدرالدین الحوثی، برادر رهبر انصارالله از حمایت های جمهوری اسلامی ایران از مردم یمن تشکر و قدردانی کرد و گزارشی از آخرین تحولات میدانی و سیاسی یمن و چشم انداز راه حل سیاسی همچنین آخرین وضعیت انسانی یمن به وزیر امور خارجه کشورمان ارایه داد.