آرشیو یک‌شنبه ۱۳ مرداد ۱۳۹۸، شماره ۳۴۹۲
سیاست
۶
یادداشت

ساماندهی مبادلات مرزی در جهت توسعه منطقه ای

احمدعلی موهبتی

تعاملات مرزی با استان های همجوار کشورهای همسایه را می توان در چارچوب توسعه منطقه ای گسترش داد. تامین نیازهای جوامع دو سوی مرزها در قالب مبادلات اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی نظام مند، از ابعاد مختلف توسعه ای و کاهش هزینه های اداره سرزمینی، برای هر دو طرف مفید است. ایران و افغانستان دو کشور استراتژیکند. در حقیقت دو ملت از هم و با هم اند؛ با وجوه مشترک تمدنی، فرهنگی و اجتماعی که همواره، به ویژه در چهار دهه پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران، روابط گرم و سازنده داشته اند. مسائل سیاسی و رویدادهای چهار دهه گذشته در دو کشور، حضور چندمیلیون مهاجر افغانی در ایران، مشارکت ایران در بازسازی افغانستان، فعالیت ها و سرمایه گذاری مشترک اقتصادی در سنوات اخیر و... موجبات تنیده شدن هرچه بیشتر منافع ملی و توسعه دو کشور به یکدیگر شده است. با تکمیل پروژه های بندر چابهار و کریدورهای تجاری و تامین زیرساخت های حمل ونقلی منطقه، فصل نوینی از توسعه تعاملات اقتصادی و دیپلماتیک بین دو کشور با آسیای مرکزی، غرب و جنوب آسیا و... آغاز می شود. در این شرایط، اهمیت ژئواستراتژیک و ژئواکونومیک دو کشور بیشتر و بیشتر شده است. در چارچوب سیاست خارجی تعامل گرای دولت تدبیر و امید و تاکید بر گسترش روابط با همسایگان، هیئت های مرزی دو کشور با رویکرد توسعه محور و بهره گیری از فرصت های موجود در تعاملند. ورود دو هیئت افغانی در هفته گذشته به استان و بررسی موضوعات موردعلاقه، نشان از عزم دو طرف برای برداشتن گام هایی عملی در افزایش روابط با هدف توسعه منطقه ای و بهبود وضعیت اجتماعی، اقتصادی مردم مرزی دو کشور است. محور اصلی تلاش ها، ساماندهی و قانونمندکردن مبادلات مرزی با هدف تامین منافع ملی دو کشور و کسب سود و تامین رفاه مردم دو سوی مرزهاست. نظم بخشی و هدایت سرمایه ها در چارچوبی که رونق اقتصادی و پویایی کسب وکار و مشاغل مردم منطقه را در پی داشته باشد. نقش جمهوری اسلامی ایران در ثبات افغانستان بسیار مهم است. از عرصه های اصلی ثبات، بازآفرینی و شکوفایی اقتصادی است. برنامه های مشترک دو و چندجانبه، به ویژه همکاری ها در بندر چابهار در چارچوب این استراتژی پیگیری می شود. گرچه چابهار مهم ترین پروژه مشترک حال حاضر است، اما ظرفیت ها و فرصت های ارزشمند اقتصادی- اجتماعی (تجاری و ترانزیت، صادرات و واردات، سرمایه گذاری، فرهنگی، انتقال تجارب و...)، همکاری و شراکت در قالب طرح های بین المللی با رویکرد منطقه گرایی و همگرایی منطقه ای برای دو کشور وجود دارد. تعریف استراتژی متضمن منافع ملی دو کشور، با توجه به مسیر و محوریت عمده همکاری ها در جغرافیای استان های همجوار دو کشور می تواند در گام نخست زندگی مردم و جوامع مرزی را بسامان کند.