آرشیو یک‌شنبه ۱۳ مرداد ۱۳۹۸، شماره ۳۴۹۲
روزنامه فردا
۱۶
دغددغه های یک آموزگار

محبوب ها و منفورها

دکتر محمدرضا نیک نژاد

رئیس پیشین کمیسیون امنیت مجلس درباره کنارگذاشتن یکی از مجریان نامدار تلویزیون در گفت وگو با یکی از رسانه ها می گوید:  «وقتی که ریشه برکناری این مجری و حذف برنامه پربیننده او را پیگیر شدم، گفتند  جرمش محبوبیت زیاد اوست! این موضوع باعث شد که پیگیر ماجرا از دست اندرکاران بالاتر شوم که به من سفارش شد دخالت نکن زیرا  پروسه ای  هشت ماهه برای این کار در پیش گرفته شده است و... .  این یکی از آفات جامعه ماست...». پس از شنیدن این سخنان از این نماینده مجلس به یاد یکی از پرسش های خیلی قدیمی خودم افتادم. هنگامی که انقلاب شد، برای هماهنگ سازی سینما با ایده ها و آرمان های انقلاب، چهره های محبوب سینمای آن زمان به شکل های مختلف کنار گذاشته شدند؛ به اصطلاح آن زمان «مردهای» فیلم های فارسی همگی وادار به کناره گیری شدند اما ناباورانه همه شخصیت های نه چندان محبوب این فیلم ها، توانستند به فعالیت حرفه ایشان ادامه دهند! به عنوان نوجوانی

9،8ساله تا همین چند سال پیش پرسش از چرایی این داستان ذهنم را درگیر کرده بود تا به مرور و تا اندازه ای با پوست و گوشت این آفت جامعه مان را حس کردم و نمونه های فراوانی از آن دیدم. اما هراس از محبوبیت و حتی موفقیت برخی افراد تنها ویژگی دست اندرکاران سیاسی- دولتی نیست، بلکه در لایه های گوناگون جامعه نیز به فراوانی به چشم می خورد. برای نمونه دردسرهای گاه و بی گاه افراد نامدار (سلبریتی ها) و دست اندازهای آشکار و نهان در برابر آنها، بد و بیرا های چندش آوری که در صفحه های مجازی شان دیده می شود، یک کلاغ - چهل کلاغ کردن نقطه ضعف هایشان و... همه نمونه هایی از این دست رفتارهای «ضد محبوبیت» در جامعه ماست. یکی از استادانی که بیش از 20 سال در کشوری دیگر و در بالاترین جایگاه های دانشگاهی قرار داشت و دارد، در برابر پرسشی که از او دلیل مهاجرتش را جویا شد، گفت: یک پنکه سقفی با پره هایی فرهنگی و از جنس تیغ های بسیار تیز بالای سر ما ایرانیان می چرخد، هر کس کمی بخواهد قد علم کند و بیش از دیگران به چشم بیاید، با ضربه های پی درپی آن تیغ های فرهنگی کوتاه می شود تا قدش به اندازه دیگران شود! بی گمان دست اندرکاران کشور در هر دوره ای برآمده از درون این جامعه، با همه خوبی ها و بدی هایش هستند. از این رو برای اصلاح ساختارهای سیاسی باید به تلاش های فرهنگی- اجتماعی مان  شتاب ببخشیم تا بخش های خوب و ارزشمند فرهنگ مان را تقویت کرده و بخش های زشت و آسیب زایش را بیرون بریزیم. محبوب کشی یکی از عیب های فرهنگی ماست و بخش گسترده ای از مردم را آزرده است. بسیاری از ما از کنارگذاشتن مجری محبوب و دوست داشتنی مان ناراحت هستیم اما بغل گوش مان هر روز و هر ساعت چنین برخوردهایی را می بینیم و می شنویم و حتی انجام می دهیم که صدایش درنمی آید. آیا در این سطح برای این مشکل فرهنگی کاری کرده یا می کنیم!؟