آرشیو شنبه ۲‌شهریور ۱۳۹۸، شماره ۴۴۴۶
سیاست
۴
سوژه روز

تاجزاده معتقد است اگر اصلاح طلبان یکصدا خواهان رفع حصر شوند، می توانند به آن پایان دهند

ریسمان وحدت امید

فائزه عباسی

 7 اسفندماه 94؛ تاریخی که در ذهن بسیاری ثبت و ضبط شد و بعید است به این زودی ها غبار فراموشی آن را پنهان کند. انتخاباتی که در خوشبینانه ترین حالت کسی به ذهنش هم نمی رسید اصلاح طلبان 30 بر هیچ پیروز آن باشند، اما این اتفاق افتاد و حتی سرلیست اصولگرایان از نشستن روی کرسی های «خانه ملت» محروم شد. حال این اصلاح طلبان بودند که با همراهی چند میلیون رای دهند ه منتظر و پر امید راهی ساختمان هرمی شکل «بهارستان» شدند. آنها قرار بود آن مطالباتی را که وعده داده بودند، یک به یک به مرحله اجرا برسانند؛ نزدیک به 3 سال و نیم از آن روز می گذرد و مجلس دهم به آخرین جلسات خود نزدیک می شود اما با وجود اقدامات قابل دفاعی که باعث می شود اعضای آن سرشان را بالا بگیرند و سینه سپر کنند، درمقابل انتقادات قابل توجهی هم وجود دارد که نمی توان چشم بر آنها فرو بست. انتقاداتی که باید گاهی ریشه اش را در عوامل بیرونی و گاهی هم در داخل فراکسیون امید جست وجو کرد.

انسجام پرحرف و حدیث

«سلفی با ما گرفتند و زنبیل جای دیگری گذاشتند»، «با لیست امید به مجلس آمدند و راه شان را جدا کردند» یا «از پشت خنجر زدند»، جمله هایی است که از همان روزهای نخستین مجلس دهم و بعد از انتخابات هیات رییسه موقت بسیار به گوش رسید اما مگر همه انتقادات و اما و اگرها حول کرسی ریاست بود؟! فارغ از آنکه برخی راه شان را از اصلاح طلبان جدا کردند اما به هر صورت جناح چپ توانست فراکسیونی تشکیل دهد که هر چند اکثریت مطلق را نداشتند اما تعدادش آنقدر بود که بتواند در مناسبات پارلمانی تاثیر گذار باشد؛ ولی آن ظهور و بروزی که خیلی ها منتظرش بودند به سرانجام نرسید. موضوعی که برخی اعضای فراکسیون امید آن را ناشی از عدم یک انسجام تمام عیار در داخل این فراکسیون می دانستند. با اینکه آنها گام های مهمی برای مطالبات اصلاح طلبان برداشتند اما حتی آن مطالبات هم نتوانست به سرانجامی مشخص برسد. در این راستا شاید یکی از مهم ترین مطالبات را بتوان «رفع حصر» دانست؛ موضوعی که حتی منجر به تشکیل کمیته ای با این نام شد اما نتوانست چندان راهگشا شود.

یاد آر...

«بسیاری از اصلاح طلبان برای تلخ نشدن مناسبات با حاکمیت آن هم در شرایط تحریم در این زمینه سکوت کرده اند اما من این تحلیل و روش را درست نمی دانم.» این را مصطفی تاجزاده در نشست دیروز حزب اتحاد ملت درباره مهم ترین مطالبه اصلاح طلبان یعنی موضوع حصر بیان می کند؛ مساله ای که اتفاقا در جریان میتینگ های انتخاباتی بارها و بارها مطرح شد و شاید بخشی از آرایی که به سبد اصلاح طلبان ریخته شد، بابت وعده هایی از جنس رفع حصر بود. تاجزاده معتقد است اصلاح طلبان برای ماندن در کانون قدرت محافظه کار شدند و آن طور که باید و شاید انسجام لازم برای به سرانجام رساندن این موضوع را نداشتند. او می گوید: «اگر اصلاح طلبان در درون و بیرون ارکان حکومت یکصدا خواهان رفع حصر شوند با حمایت افکار عمومی می توانند به آن پایان دهند، به خصوص آنکه برای تقریبا تمام جناح ها تداوم حصر بی معنا شده است و دلیلی برای ادامه آن نمی بینند.» تاجزاده به نگرانی های مطرح شده درباره رفع حصر هم اشاره می کند و می گوید: «اگر تا قبل از انتخابات 92 این نگرانی وجود داشت که رفع حصر ممکن است به اجتماعات خیابانی منجر شود. ولی بعد از آن این نگرانی وجهی ندارد.» معاون سیاسی وزارت کشور در دولت اصلاحات به ماجرای رفع حصر آیت الله منتظری اشاره می کند و می گوید: «ما تجربه موفق رفع حصر خانگی آیت الله منتظری را داریم که همه از آن سود بردند؛ الان هم امکان بازی برد - برد هست.» تاجزاده می گوید: «راه هست که این مشکل بدون آنکه کسی شکست بخورد، حل شود. همان گونه که خود مهندس موسوی می گفت؛ آن پیروزی که به معنای شکست دیگران نباشد.» هر چند این روزها زمزمه هایی درباره مکاتبات بین شورای عالی امنیت ملی، رییس جمهور و ابراهیم رییسی برای مساله رفع حصر به گوش می رسد اما به هر حال انتقادات تاجزاده موضوعی نیست که بتوان از کنار آن به راحتی عبور کرد.

آنچه مصطفی تاجزاده به زبان آورد از یک سو نگاه ها را متوجه مجلس و فراکسیون امید نیز می کند و این سوال مطرح می شود که آیا این اما و اگر درباره انسجام و صدای واحد برای مساله رفع حصر می تواند درباره فراکسیون امید هم مورد سوال قرار بگیرد؟! محمد کاظمی، عضو شورای مرکزی فراکسیون امید، عضو کمیته رفع حصر و البته رابط این فراکسیون با قوه قضاییه به این پرسش «اعتماد» پاسخ می دهد. او که انتقادات به فراکسیون امید را رد نمی کند و معتقد است در خیلی از موارد فراکسیون امید می توانست تصمیمات بهتری بگیرد، این موضوع را هم می گوید که تصمیمات اگر از حالت انفرادی شکلی جمعی به خود می گرفت، می توانست کارنامه قابل قبول تری را به نمایش بگذارد. البته این نماینده اصلاح طلب مجلس دهم معتقد است در راستای رفع حصر فراکسیون هم انسجام داشته و هم پیگیری کرده است.

محمد کاظمی، عضو شورای مرکزی فراکسیون امید: دولت به اندازه فراکسیون کار می کرد رفع حصر به سرانجام می رسید
فراکسیون امید با یک سری وعده و چشم انداز وارد مجلس شد که امروز انتقاداتی متوجه آن است. عوامل داخل فراکسیون چقدر در نرسیدن به مطالبات موثر بوده و چه میزان عوامل بیرونی می تواند موثر باشد؟

برای من که مجلس ششم را هم تجربه کردم پر واضح است که فراکسیون امید می توانست خیلی بهتر از آن باشد که امروز رفتار کرده است. اگر حامیان امروز منتقد ما باشند این حق را دارند و ما نیز شایسته نقد هستیم. اینکه می گویم ما می توانستیم بهتر از این عمل کنیم به معنای آن نیست که تلاشی صورت نگرفته باشد به هر حال فراکسیون امید یکی از منظم ترین فراکسیون ها و همچنین پرجلسه ترین آنها بود که در خصوص مسائل مختلف بحث می شد اما خروجی این بحث ها چیزی نبود که حداقل من تمایل داشتم یا از توانایی ها و پتانسیل های موجود انتظار داشتم. البته برخی اعضای فراکسیون به صورت انفرادی عمل کردند و اقدامات خوبی هم انجام دادند اما ای کاش این اقدامات و فعالیت ها در خدمت فعالیت های جمعی قرار می گرفت تا کارنامه بهتری ارایه می کردیم منتها این انفرادی عمل کردن ها باعث شد تا آن نتیجه مطلوب که باب میل همه اعضا بود به دست نیاید. به هر صورت اینکه یک بیانیه ای از سوی فراکسیون صادر شود تا اینکه یک فردی نظر شخصی مطرح کند مسلما تفاوت های عمده ای دارد. بنابراین مجموعا این احساس وجود دارد که ما می توانستیم بهتر از این کار کنیم. البته مشکلات و موانعی داشتیم که نمی توان آنها را نادیده گرفت. برای مثال کشور آنچنان دچار مشکلات اقتصادی ناشی از تحریم ها، تغییر وزرا و... بوده که حتی آقای روحانی هم نتوانسته است وزرایی را که مدنظرش بوده منصوب کند. این مسائلی است که در وضعیت امروز و عملیاتی نشدن بسیاری از وعده ها تاثیر مثبت داشته است.

شما می گویید در فراکسیون برخی اقدامات انفرادی انجام می دادند. چرا فراکسیون امید نتوانست یک کار تیمی تمام عیار داشته باشد؟

این موضوع به ضعف تشکیلاتی ما باز می گردد. هر تشکیلاتی کارآمدی خود را با اعلام مواضع، ارایه طرح ها و لوایح، به دست آوردن کرسی های هیات رییسه مجلس و کمیسیون ها و... می تواند به نمایش بگذارد که متاسفانه ما نتوانستیم به درستی در این زمینه ایفای نقش کنیم؛ شاید من نتوانم بیشتر از این موضوع را باز کنم اما نباید ایرادات را نگفت لذا ما به دلیل عوامل بیرونی و در برخی موارد به دلیل تشکیلاتی عمل نکردن، نتوانستیم از تمام ظرفیت ها و پتانسیلی که در فراکسیون امید وجود داشت، استفاده کنیم.

یکی از مطالباتی که بسیار مطرح شد موضوع رفع حصر بود. شما فکر می کنید اگر انسجام داخلی در فراکسیون امید همراه با پیگیری های همه جانبه وجود داشت، این موضوع چه میزان می توانست به یک نقطه روشن برسد؟

من به عنوان یک عضو کمیته رفع حصر می گویم تمام تلاش مان را در این زمینه انجام دادیم از تلاش های علنی و غیرعلنی گرفته تا نطق، تذکر، ملاقات، مراجعات و... شاید اگر دولت هم به اندازه ما کار انجام می داد تا امروز می توانستیم نتیجه خوبی بگیریم. بنابراین اگر بخواهیم به نقاط ضعف و قوت فراکسیون بپردازیم واقعا باید در پیگیری مساله رفع حصر کوتاهی نکردیم. ما در مسائلی مانند موضوعات اقتصادی و... باید وارد عمل می شدیم و طی یک بیانیه رسمی اعلام نظر می کردیم تا مردم در جریان مواضع ما قرار بگیرند اما این امر صورت نگرفت. لذا این موضوع را که گاهی می توانستیم تصمیم های بهتری بگیریم و موثر تر باشیم را می پذیرم اما در مورد پیگیری های رفع حصر معتقدم فراکسیون همه تلاش خود را انجام داد و آن را نتیجه کم کاری فراکسیون نمی دانم. این موضوع را هم لازم است بار دیگر تاکید کنم که فراکسیون جلسات پربار و مباحث درون فراکسیونی خوبی داشت اما ایراد آنجا بود که این مباحث خروجی نداشت که البته شاید در این زمینه هم ملاحظاتی وجود داشت که رییس فراکسیون صلاح نمی دانستند مطرح شود.