آرشیو شنبه ۲‌شهریور ۱۳۹۸، شماره ۴۶۸۷
گردشگری
۱۹

مصنوعات هنری ایران با دوچالش مواجه شد

حال وخیم «کوچک» ها در صنایع دستی

دنیای اقتصاد : تولیدکنندگان کوچک و خرد صنایع دستی تحت تاثیر دو چالش، با افت شدید تولید و فروش داخلی و خارجی مواجه هستند با این حال آمار رسمی در این حوزه به یک علت، اوضاع را مثبت نشان می دهد.به گزارش «دنیای اقتصاد»، توسعه صنایع دستی موجب ارتقای دو بخش جذب گردشگر و رونق اقتصاد می شود. ایران رتبه سوم تولید صنایع دستی در جهان را به خود اختصاص داده است. بررسی های «دنیای اقتصاد» نشان می دهد که درباره نبض تولید و فروش صنایع دستی، میان دولتی ها و فعالان این عرصه اختلاف نظرهایی وجود دارد. فرزاد اوجانی؛ معاون مدیرکل صادرات صنایع دستی سازمان میراث فرهنگی صنایع دستی و گردشگری در گفت وگو با «دنیای اقتصاد» عنوان کرد: با وجود اینکه در حال حاضر در تحریم قرار داریم اما برای صادرات صنایع دستی به کشورها مشکلی نداریم و تنها آمریکا و کانادا اجازه ورود صنایع دستی تولید شده در ایران را به کشور خود نمی دهند. بیشترین میزان صادرات صنایع دستی ایران به ترتیب مربوط به عراق، افغانستان، ترکیه و آلمان است و فرانسه کمترین میزان را در این عرصه به خود اختصاص داده است.

وی درخصوص افزایش قیمت مواد اولیه عنوان کرد: گرانی مواد اولیه موجب لغزنده و افزایشی شدن قیمت ها شده است که همین موضوع نیز مزیت رقابت را از ایران ربوده؛ زیرا کشوری همچون چین به تولید کالاهای مشابه ارزان با قیمتی حدود یک سوم قیمت تمام شده محصولات ما پرداخته است.  اوجانی افزود: بیشترین صادرات ایران در این حوزه مربوط به محصولاتی همچون زیورآلات سنتی و جنس نقره، فرش و زیرانداز، شیشه، سفال، سرامیک، پارچه، قلمکاری، خاتم، میناکاری و نساجی است و همچنین جعبه های استخوانی نیز از عمده صادرات کشور هستند که از محصولات صنایع دستی شهر اصفهان به شمار می رود. فرهاد فلاح مدیرکل تولید صنایع دستی سازمان میراث فرهنگی صنایع دستی و گردشگری نیز درخصوص وضعیت تولید صنایع دستی در کشور به «دنیای اقتصاد» گفت: میزان تولید صنایع دستی کشور در چهارماه ابتدای سال 97 حدود 127 میلیارد تومان بوده که در زمان مشابه امسال به 179 میلیارد تومان رسیده که از افزایش حدود 6 درصدی در حوزه تولیدات صنایع دستی خبر می دهد. طبق تحقیقات «دنیای اقتصاد» و مصاحبه با فعالان این حوزه مشخص شده است که عمده تولیدکنندگان خرد و کوچک صنایع دستی با دو چالش مهم روبه رو هستند که شامل کمبود مواد اولیه کاهش فروش و کاهش فروش می شود.

 یک تولیدکننده ترمه در اصفهان اعلام کرد: با وجود اینکه افزایش قیمت ترمه های تولیدی نسبت به افزایش قیمت بسیاری از کالاها و خدمات کمتر بوده (حدود 10 تا 30 درصد افزایش قیمت داشته) اما 40 درصد از مشتریان داخلی خود را از دست داده ایم. یک تولیدکننده صنایع دستی فلزی از اصفهان نیز عنوان کرد: یکی از مسائل مهمی که موجب آسیب دیدن ما تولیدکنندگان می شود افزایش و نوسان قیمت مواد اولیه در بازار است از همین رو میزان فروش ما نیز 90 درصد کاهش داشته که این میزان کاهش صادرات را نیز در بر گرفته است. یک تولیدکننده چاقو در ایران گفت: تهیه مواد اولیه با دشواری های بسیاری همراه بوده است زیرا در آن با کمبود قابل توجهی مواجه شده ایم علاوه بر آن مواد اولیه (برنجی) که سال گذشته 35 هزار تومان بود امسال به 150 هزار تومان رسیده است و همین افزایش قیمت موجب شده تا قیمت تمام شده هر چاقو حدود 750 هزار تومان شود و با بالا رفتن قیمت چاقوها نه تنها مشتریان داخلی خود را از دست داده ایم؛ بلکه امسال تاکنون صادراتی هم در این حوزه نداشته ایم. پیدا کردن مواداولیه ارزان یکی از مشکلات این روزهای گلیم بافی است و افزایش قیمت همین مواد اولیه موجب شده تا قیمت گلیم های تولیدی حدود 60 درصد افزایش و صادرات نیز با کاهش 70 درصد برای برخی گلیم باف ها همراه باشد.

تولیدکننده گلیم در مازندران می گوید: با وجود اینکه 10 درصد میزان تولید خود را افزایش داده و قیمت محصولات تولیدی خود را کاهش داده ایم، اما با کاهش فروش به مشتریان داخلی و خارجی مواجه هستیم. با توجه به افزایش قیمت مواد اولیه و نیروی انسانی فعال (بافنده ها) از نظر اقتصادی، تولید صنایع دستی دیگر برای ما مقرون به صرفه نیست و با چنین شرایطی مجبور می شویم از تولید صنایع دستی خارج شویم. - یک تولیدکننده فرش دستباف از خراسان گفت: میزان فروش و صادرات ما امسال نسبت به سال گذشته حدود 50 درصد کاهش داشته که علت اصلی آن نایاب بودن و گران بودن مواد اولیه و همچنین افزایش دستمزدها  است که موجب افزایش قیمت تمام شده فرش ها شده است. گزارش «دنیای اقتصاد» درباره تضادی که بین آمار رسمی و شرح حال فعالان صنایع دستی وجود دارد، حاکی است: آمارهای رسمی براساس فعالیت تولیدکنندگان بزرگ است که عمده فروش و صادرات را در کشور به عهده دارند؛ در حالی که شرح حال این صنایع توسط تولیدکنندگان خرد و کوچک روایت شده است.

کارشناسان معتقدند: باید نگاه به کارگاه های تولیدی کوچک تغییر کند و کارگاه های کوچک نیز در حوزه صادرات و تولید فعالیت بیشتری داشته باشند؛ زیرا اولا فعال تر شدن آنها می تواند به اقتصاد توجه و کمک ویژه ای کند و چون تعداد آنها زیاد است بنابراین می توانند موجب افزایش تولید و صادرات نیز شوند. از طرفی، این کارگاه های کوچک بسیار منعطف هستند؛ به طوری که در دوره های رکود و مشکلات اقتصادی، آسیب جبران ناپذیری نمی خورند، اما تولیدکنندگان بزرگ نه تنها نمی توانند به راحتی خود را با شرایط رکود تطبیق دهند؛ بلکه به راحتی نیز از گردنه رکود عبور نمی کنند. ضمن آنکه تولیدکنندگان کوچک صنایع دستی با سرمایه کم قادر به رشد و تولید مناسب هستند.