آرشیو یک‌شنبه ۱۷‌شهریور ۱۳۹۸، شماره ۵۴۷۶
صفحه آخر
۲۰

گفت و گو با یک توریست ایتالیایی که در ایام عزاداری تاسوعا و عاشورا در ایران حضور داشته

ایران با امام حسین (ع) جذاب تر است

مریم کریمی

آنها که فرسنگ ها دور از این سرزمین و فرهنگ و باورهای مذهبی ما ایرانیان هستند از کربلا چه می دانند و از عاشورا چه دیده اند؟ این را شاید بشود از برخی توریست ها و گردشگران اروپایی و آمریکایی که اتفاقا چند سالی است پایشان به کشورمان باز شده، پرسید؛ آنها که دست بر قضا در ایام محرم و در گرماگرم آیین های عزاداری اصیل و سنتی مهمان کشورمان بوده اند؛ یکی مثل «رنه دو ترویل»؛ گردشگر ایتالیایی که هم به ایران و فرهنگ ایرانیان علاقه مند است و هم بارها به کشورمان سفر کرده که دفعاتی از آن در ایام سوگواری و اجرای آیین های عاشورایی بوده است. رنه اولین بار سال 2009 و برای یادگیری زبان فارسی به ایران آمد.

 اولین آیین مذهبی که در ایران شاهد اجرایش بودی، چه و کجا بود؟

من تاکنون 15بار به ایران سفر کرده ام و در یکی از این سفرها که به قصد یادگیری زبان فارسی و در دانشگاه فردوسی مشهد بود در خوابگاه دانشجویی با دوستانی آشنا شدم که به اجرای آیین های مذهبی پایبند بودند. از سویی فرصتی فراهم شد تا چند باری به حرم امام رضا(ع)   بروم و برخی از آیین ها و مراسم مذهبی به ویژه آیین های مربوط به اعیاد و عزاداری ایرانیان را از نزدیک ببینم که برایم تازگی و جذابیت داشت. البته تشرف به حرم خودش به تنهایی آدم را جذب و مسحور می کند، اما با این آیین ها رنگ و بوی دیگری می گیرد و آدم را به حال و هوای خاصی می برد که جای دیگری تجربه اش نمی کنی؛ یک جور حال و هوای شاد توام با حزن. 

 برایت پیش آمده که در مراسم عاشورا حضور داشته باشی؟

بله، در طی سال های گذشته فرصتی پیش آمد تا سه بار طی ماه مبارک رمضان و سه بار هم در مراسم تاسوعا و عاشورا در ایران باشم. 

 ایام عاشورا در کدام شهرهای ایران بودی؟

من عاشورای تهران، اصفهان و شیراز را دیده ام و در مراسم روضه و نوحه خوانی در اصفهان در بین جمعیت بودم. تمام این مراسم برای من مثل یک نمایش بزرگ بود؛ یک گردهمایی عظیم که شور و حال و رنگ بوی خاصی دارد و آدمی را به دل تاریخ می برد، به جایی که سراسر غم است و حزن و اندوه، درعین حال باشکوه و تماشایی. مثلا تماشای هیات های بزرگ زنجیرزنی و سینه زنی در خیابان های منتهی به میدان نقش جهان اصفهان که شکوه این میدان جهانی تاریخی را دوچندان کرده بود، نه تنها من را که همه اعضای گروه تور ایتالیایی همراه مان را در بهت و حیرت برده بود.

 گفتی سه بار در ایام محرم در ایران بودی و در مراسمش حضور داشتی، آیا پیش آمد که در آیینی از آیین هایش مشارکت داشته باشی؟

بله، اتفاقا دو بار که مهمان یکی از دوستانم در پونک تهران بودم، در مراسم پخت حلیم در روز تاسوعا شرکت کردم. تمام شب مشغول پختن و هم زدن حلیم بودیم. افراد زیادی آن شب آنجا بودند و هرکدام به نوبت می آمدند و دعا می خواندند و آرزو می کردند و حلیم هم می زدند. شب عجیب و خاطره انگیزی بود. حال و هوای صمیمانه و معنوی آن شب را خیلی دوست داشتم و هیچ گاه از یادم نمی رود. روز بعدهم  برای پخش کردن نذری به آنها کمک کردم.  در آن خانه یکی از بهترین نذری های تاسوعا پخت و پخش می شد و آدم های زیادی از سراسر تهران برای گرفتن نذری به آنجا می آمدند و خیلی شلوغ بود.

هم دوست من و هم بقیه مردم سیاه پوشیده بودند و من می دانستم ایرانی ها در مراسم سوگواری شان سیاه می پوشند؛ مخصوصا سوگواری امامان شان. بنابراین من هم برای همراهی و همدردی با ایرانیانی که دوست شان دارم، روز تاسوعا و در آن مراسم لباس مشکی پوشیدم. 

 در بین تمام مراسم عاشورایی که در ایران دیدی، کدام یک نظرت را بیشتر جلب کرد  و در کدام شهر حس معنوی بیشتری گرفتی؟

آیین های عاشورایی یزد باشکوه و اصیل و تماشایی اند. نخل گردانی و عزاداری مردم در روز اربعین در شهرستان تفت هم برایم جالب و پرابهت بود. حتی ایستادن کنار ایستگاه های صلواتی در شهرهای مختلف ایران و نوشیدن چای و قهوه در یزد هم خیلی دلچسب بود. در مراسم نخل گردانی مردم یزد، آنچه برایم جالب بود، حضور و مشارکت مردم سوگوار با نظم و هماهنگی بسیار در مراسم بود. ریتم هماهنگ دست ها که بالا می روند و همزمان بر سینه ها فرود می آیند و قطرات اشکی که آرام و بی صدا روی گونه ها می نشیند، برایم بسیار قابل توجه بوده و نوای سوزناک و حزن انگیز نوحه خوان و خلوص مردم که در ایستگاه های صلواتی از عزاداران پذیرایی می کردند هم تجربه خاص و منحصربه فردی بود. می دانم که اکنون در یزد امکاناتی فراهم شده تا گردشگران خارجی بتوانند در تکیه ها و در جایگاه ویژه حضور داشته باشند و از نزدیک این حال و هوا را درک کنند.  در واقع حال و هوای تکیه های یزد و  همین طور تکیه های تهران مثل تکیه بازار تجریش فضای زیبا و دیدنی برای گردشگران خارجی علاقه مند به شرکت در این مراسم فراهم می کند و از آنجا که چندی است خودم در آوردن تورهای ایتالیایی به ایران مشارکت دارم که بسیاری شان در همین ایام به ایران سفر می کنند، تجربیات مشابه زیادی از آنچه خودم دیدم و شنیدم، از آنها می شنوم که در هیچ کجای دیگری نمی توانند تجربه شان کنند؛ مراسم معنوی ای که به جذابیت ایران افزوده است.