آرشیو چهار‌شنبه ۲۰‌شهریور ۱۳۹۸، شماره ۴۷۰۱
بورس
۱۰
یادداشت

امکان کسر کل حق بیمه پرداختی از درآمد مشمول مالیات حقوق و دستمزد

حمید خادم

مطابق با بند 2 بخشنامه مورخ 7 بهمن 1383 سازمان امور مالیاتی، «کارفرمایان بیمه شدگان سازمان تامین اجتماعی می توانند صرفا با کسر دو هفتم از سهم حق بیمه پرداختی حقوق بگیران بیمه شده و کارفرمایان بیمه شدگان سازمان خدمات درمانی و سایر موسسات بیمه گر ایرانی نیز می توانند با کسر کل سهم حق بیمه پرداختی حقوق بگیران بیمه شده خود، از درآمد حقوق آنان و با قید میزان آن در فهرست های حقوق، تسلیمی به اداره امور مالیاتی ذی ربط، مالیات متعلق را محاسبه کنند.»

این در حالی است که در متن ماده 137 ق.م.م عنوان شده: «همچنین حق بیمه پرداختی هر شخص حقیقی به موسسات بیمه ایرانی بابت انواع بیمه های عمر و زندگی و بیمه های درمانی از درآمد مشمول مالیات مودی کسر می شود.» همچنین نص صریح ماده فوق الذکر اشاره ای به سقف یا مبلغ مشخصی از حق بیمه ندارد. بنابراین در این بین از سال 1383 سازمان امور مالیاتی صرفا مجوز کسر دو هفتم حق بیمه پرداختی سهم حقوق بگیران را از درآمد مشمول مالیات، طبق بخشنامه صادره داده و در تایید این موضوع مدیرکل دفتر حقوقی سازمان امور مالیاتی کشور به موجب لایحه مورخ 17مهر 1397 استناد کرده به نامه مورخ سوم اسفندماه 1382 که از سوی اداره کل امور فنی بیمه شدگان سازمان تامین اجتماعی صادر شده و مطابق با آن از تاریخ اول فروردین ماه 1355 به بعد از 70درصدحق بیمه سهم کارمند 2 واحد جهت امور درمانی و 5 واحد به سایر موارد تخصیص می یابد.

با لحاظ اینکه در ماده 137 قانون مالیات های مستقیم، حق بیمه پرداختی هر شخص بابت بیمه های درمانی از درآمد مشمول مالیات مودی کسر می شود و با توجه به اینکه صرفا 2 واحد از 7 واحد حق بیمه پرداختی بیمه شده جهت امور درمانی تخصیص می یابد، بنابراین در بخشنامه اشاره شده در بالا همان میزان 2 واحد قابل کسر از درآمد مشمول مالیات خواهد بود. حال جای سوال است که اگر این منطق صحیح بود چرا برای پذیرش هزینه بیمه سهم کارفرما، این نسبت اعمال نشده و کل حق بیمه سهم کارفرما به عنوان هزینه قابل قبول بوده است!؟ با عنایت به ادعای سازمان امور مالیاتی و نص صریح ماده 137 ق.م.م نهایتا وفق رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری موضوع دادنامه 591 به تاریخ 11 تیرماه 1398، قسمت «صرفا با کسر دو هفتم از سهم حق بیمه پرداختی حقوق بگیران بیمه شده» از بند 2 بخشنامه مورخ 7 بهمن 1383 سازمان امور مالیاتی را مغایر با حکم مقرر در ماده 137 قانون مالیات های مستقیم و ماده 29 قانون تامین اجتماعی دانسته و به استناد بند 1 ماده 12 و ماده 88 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 آن را ابطال کرده است. بنابراین از تاریخ رای دیوان عدالت اداری در محاسبات مالیات حقوق و دستمزد باید کل حق بیمه پرداختی حقوق بگیران از درآمد مشمول مالیات حقوق کسر شود. این مورد در بخشنامه مورخ 14 مرداد 1398 سازمان امور مالیاتی نیز ابلاغ شده است.