آرشیو سه‌شنبه ۹ مهر ۱۳۹۸، شماره ۳۵۳۸
جامعه
۱۲
یادداشت

مقررات دارویی

مهسا خوش اخلاق

در قانون مربوط به مقررات امور پزشکی و دارویی و مواد خوردنی و آشامیدنی مصوب 29/03/1334 به برخی از ضوابط لازم الرعایه درباره فعالیت در حوزه دارویی و مجازات های رعایت نکردن آنها اشاره شده است. 

به موجب ماده یک این قانون، واردات و صادرات و خریدو فروش دارو بدون اخذ مجوز از وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی جرم محسوب شده و مرتکب مجازات می شود؛ به این نحو که بلافاصله محل کار او از طرف وزارت بهداشت تعطیل و به پرداخت جریمه نقدی محکوم می شود و داروهای مکشوفه به نفع دولت ضبط و در اختیار وزارت بهداشت به منظور تعیین تکلیف (از نظر قابل مصرف و غیر قابل مصرف بودن) قرار خواهد گرفت.

داروسازان حق دخالت در امور مختص به طبابت را جز درباره کمک های نخستین قبل از رسیدن پزشک نخواهند داشت و در غیر این صورت به مجازات فوق محکوم می شوند.

تبدیل تاریخ مصرف دارو یا افزایش قیمت رسمی یا تخلف در نرخ گذاری نسخه از سوی متصدیان امور دارویی یا داروخانه ها جرم است و آنها به پرداخت جزای نقدی یا حبس محکوم خواهند شد. ارائه داروی هم فرمول از نظر مواد موثره به جای داروی تجویز شده در نسخه پزشک دخل و تصرف یا تغییر در نسخه پزشکی محسوب نمی شود؛ اما ارائه داروی غیر هم فرمول از نظر مواد موثره به جای داروی تجویز شده در نسخه پزشک دخل و تصرف یا تغییر در نسخه پزشکی محسوب و قابل تعقیب است، مرجع تشخیص مواد موثره داروهای یادشده وزارت بهداشت است. چنانچه شرکت های توزیع کننده داروهای فاسد یا داروهای با تاریخ مصرف کوتاه یا منقضی شده توزیع کنند یا دارویی را بیش از قیمت رسمی به فروش برسانند، علاوه بر جبران خسارات وارده به پرداخت جریمه نقدی محکوم و پروانه مسئول فنی نیز به حالت تعلیق درخواهد آمد.

به موجب ماده 18 این قانون اشخاصی که در تهیه مواد دارویی به هر کیفیتی مرتکب تقلب شوند، از قبیل آنکه جنسی را به جای جنس دیگر قلمداد کنند یا آن را با مواد خارجی مخلوط کنند و همچنین با علم به فساد و تقلبی بودن آن مواد برای فروش آماده یا عرضه کنند یا به فروش برسانند یا دارویی را به جای داروی دیگر بدهند، به مجازات های ذیل محکوم خواهند شد. 

الف - در صورتی که استعمال مواد دارویی منحصرا علت فوت باشد، مجازات تهیه کننده اعدام است و در صورتی که یکی از علل فوت باشد، مجازات تهیه کننده حبس دائم خواهد بود.

ب -در صورتی که مواد یادشده منتهی به مرض دائم یا فقدان یا نقص یکی از حواس یا اعضای مصرف کننده شود، مجازات تهیه کننده حبس دائم خواهد بود.

ج- هرگاه استعمال مواد مزبور منتهی به صدمه ای شود که معالجه آن کمتر از یک ماه باشد، مجازات تهیه کننده یک سال تا سه سال حبس تادیبی و هرگاه مدت معالجه بیشتر از یک ماه باشد، دو سال تا 10 سال حبس مجرد خواهد بود.

د- هرگاه مصرف مواد مزبور منتهی به صدمه ای نشود، مجازات تهیه کننده یک سال تا سه سال حبس تادیبی خواهد بود.

مجازات هر یک از آماده کننده و عرضه کننده و فروشنده معادل همان جرم است. 

در صورتی که داروی تقلبی آماده و عرضه شده یا به فروش رسیده؛ ولی مصرف نشده باشد، مجازات هر یک از تهیه کننده و عرضه کننده و فروشنده از شش ماه تا دو سال حبس خواهد بود. در صورتی که عرضه داروی فاسد یا تاریخ گذشته موجب بازماندن مصرف کننده از استعمال داروی اصلی شود و در نتیجه معالجه نشدن منتهی به فوت شود، مجازات فروشنده حبس مجرد از دو سال تا 10 سال و در صورتی که منتهی به فوت نشود؛ ولی منجر به مرض دائم یا فقدان یا نقص یکی از حواس یا اعضای مصرف کننده شود، مجازات فروشنده یک سال تا سه سال حبس تادیبی خواهد بود.  در صورتی که داروی تقلبی «سرم» یا «واکسن» یا «آنتی بیوتیک» یا مواد غذایی مخصوص کودکان باشد، مرتکب به حداکثر مجازات های فوق محکوم خواهد شد. درباره همه موارد فوق مرتکبان علاوه بر کیفرهای یادشده به جریمه نقدی و همچنین پرداخت همه خسارات وارده به فرد آسیب دیده و محرومیت از اشتغال به کسب مواد دارویی محکوم خواهند شد. همه کالاهای تقلبی پس از صدور حکم قطعی معدوم و کارگاه ها و ابزار و اسباب و آلات تهیه مواد مزبور به نفع دولت ضبط خواهد شد.  همه جرائم فوق از جرائم عمومی محسوب و بدون شکایت مدعی خصوصی قابل تعقیب خواهد بود.