آرشیو سه‌شنبه ۹ مهر ۱۳۹۸، شماره ۳۵۳۸
دیپلماسی
۱۵

خبرنگار نیویورکر از تلاش ناکام رئیس جمهور آمریکا خبر داد: ترامپ همچنان پشت خط روحانی

 هرچند «توییتر» برای رئیس جمهور جمهوری خواه آمریکا، محبوب ترین رسانه در فضای مجازی است، اما گویا دونالد ترامپ برای برقراری ارتباط با رئیس جمهور ایران ترجیح می دهد از تلفن استفاده کند و البته هیچ گاه کسی در آن سوی خط گوشی را برنداشته است. یک هفته پیش رئیس جمهور ایران در آمریکا به سر می برد و خیلی ها، به خصوص سران اروپایی به دنبال این بودند تا دیداری بین حسن روحانی و ترامپ صورت بگیرد. هرچند رئیس جمهور فرانسه تا تماس تلفنی با رئیس جمهور آمریکا هم پیش رفت، اما مکالمه ای میان ترامپ و روحانی شکل نگرفت. نویسنده نشریه نیویورکر روز گذشته ماجرای این اتفاق را بیان کرده است. 

رابین رایت، مدعی شده: «عصر سه شنبه، 24 سپتامبر (دوم مهر) رئیس جمهوری فرانسه می خواست با حسن روحانی در هتل «میلنیوم هیلتون» که روبه روی خیابان مقر سازمان ملل در نیویورک است، دیدار کند. امانوئل مکرون در نظر داشت که یک گفت و گوی تلفنی سه نفره با روحانی و ترامپ برقرار کند و یک تیم متخصصان فنی نیز وارد هتل شدند تا برای ساعت 21:30 یک خط تماس امن در اتاق ملاقات روحانی ایجاد کنند».

او نوشته: «ماموریت مکرون در نیویورک این بود که از ترامپ و روحانی در رابطه با طرح چهاربندی فرانسه برای شروع دیپلماسی و اجتناب از یک جنگ دیگر در خاورمیانه یک توافق شفاهی را تضمین کند. در پایان روز سه شنبه روحانی در حالتی نبود که باور کند ترامپ اولین گام را برخواهد داشت و درباره برداشتن تحریم ها قولی بدهد. وقتی مکرون وارد هتل شد، روحانی پیش تر به اتاق خوابش رفته بود. وزیر خارجه ایران بعدا به من گفت که «این فقط یک بازی بود که ما را بدون ارائه تضمین هایی درباره اقدامات ترامپ، به یک دیدار بکشانند»». این روزنامه نگار آمریکایی مدعی شده: «به گفته منابع مطلع، تماس از طرف خط ترامپ ساعت 9:30 انجام شد. مکرون گوشی را برداشت، اما روحانی هرگز از اتاقش بیرون نیامد». انتشار حرف های خبرنگار نیویورکر در حالی است که هنوز مقامات ایرانی این ادعا را تایید یا تکذیب نکرده اند و تماس خبرنگار «شرق» برای تماس با مقامات دولتی ناکام بود. اگر ادعای این خبرنگار نیز درست باشد، جای تعجب ندارد، چراکه تیرماه سال پیش بود که سخنگوی دولت از تماس های تلفنی مکرر اما ناکام ترامپ برای گفت وگو با حسن روحانی گفته بود. محمود واعظی گفته بود در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل در سال 96 رئیس جمهوری آمریکا هشت بار تلاش کرده با رئیس جمهوری ایران صحبت کند، اما پاسخ حسن روحانی منفی بوده است.

سخنگوی دولت نیز روز گذشته در نشست خبری خود درباره اشتیاق آمریکایی ها برای گفت وگو با ایران گفت: «رئیس جمهوری در سفر به نیویورک آمادگی داشت که در صورت توقف تحریم ها با همه طرف های قبلی در نشست 1+5 گفت وگو کند، اما ترامپ حاضر به برداشتن سایه تحریم ها از سر ملت ایران نبود، امتناع او از توقف تحریم ها پیش از آغاز گفت وگوها دو شائبه را تقویت می کند؛ اول آنکه آمریکا برای مذاکره جدیت کافی ندارد و اینکه ترامپ قصد دارد از تحریم ملت ایران به عنوان اهرم فشار بر سر میز مذاکرات استفاده کند که این نیت غیرانسانی او برای ما غیرقابل قبول است».

عکس یادگاری نمی گیرم

کمی بیش از یک سال از خروج ترامپ از برجام گذشته و او بارها تلاش کرده به هر صورت که شده مقامات ایرانی را به پای مذاکره بکشاند، اما موفق نبوده و تحریم ها را افزایش داده است. چندی پیش حسن روحانی درباره اقدامات رئیس جمهوری آمریکا گفته: «تا اولین قدم از سوی شما که همان رفع تحریم های غلط و ظالمانه علیه ملت ایران است، برداشته نشود، این قفل باز نخواهد شد. اگر کسی تنها به دنبال عکس گرفتن با حسن روحانی باشد، این امکان پذیر نیست، مگر آنکه از تمام تحریم های ظالمانه دست بردارند و به حقوق ملت ایران احترام بگذارند که در این صورت شرایط عوض خواهد شد». حسن روحانی امسال هم در سازمان ملل تاکید کرد که در صورت برداشته شدن تحریم ها از سوی آمریکا حاضر به مذاکره خواهد بود. او در سخنرانی خود گفته بود: «اگر نسبت به اسم برجام حساسیت دارید، به رسم آن بازگردید و به چارچوب قطع نامه 2231 شورای امنیت، متعهد باشید. تحریم ها را متوقف کنید تا راه گفت وگو باز شود». روحانی همچنین در نشست خبری خود در نیویورک گفته بود: «به صراحت گفتیم که کاملا آماده مذاکره ایم، اما نه در فضای تحریم و فشار. شما یک فضای آزاد و عادلانه ایجاد کنید، ما کاملا آماده ایم. حتی به سران اروپا که می گفتند چه وقت آماده جلسه 1+5 هستید، می گفتم حتی اگر یک ساعت دیگر شما این فضای مناسب را درست کنید و فضای مسموم و سم را بردارید، حاضرم در جلسه 1+5 شرکت کنم». هرچند بعد از این سخنان، ترامپ مدعی شد که ایران از او درخواست ملاقات کرده است، اما پاسخ منفی داده است.

تلفنی که جواب داده شد

هرچند تماس های تلفنی دونالد ترامپ بدون پاسخ مانده است، اما باراک اوباما، رئیس جمهور پیشین آمریکا، در اولین حضور حسن روحانی به عنوان رئیس جمهور در آمریکا، شانس خود را برای برقراری تماس تلفنی با روحانی امتحان کرد و اتفاقا نتیجه گرفت. این گفت وگو که در آخرین ساعات حضور حسن روحانی در نیویورک انجام شد، به آغاز گفت وگوهای وزیران خارجه آمریکا و بعد از آن مذاکرات هسته ای در سطح وزیران خارجه 1+5 منجر شد. مردادماه امسال، رئیس جمهوری در بازدید از وزارت خارجه و دیدار با محمدجواد ظریف، درباره این تماس تلفنی گفته بود: «اگر در نیویورک وزیر امور خارجه ما با وزیر امور خارجه آمریکا دیدار نکرده بود و من به تلفن اوباما جواب نمی دادم، توافق با سختی و کندی انجام می شد. اینکه در کمتر از صد روز با شش قدرت بزرگ به توافق موقت ژنو برسیم، در برخی از مواقع دشوار بود. ساعت پنج صبح برای پذیرش نهایی این توافق صحبت می کردیم که گرفته شد و عمل شد، آسان نبود. این یک توافق بزرگ بود».