آرشیو سه‌شنبه ۱۴ آبان ۱۳۹۸، شماره ۹۶۲۶
اجتماعی
۱۰

«رسالت» در گزارشی مورد بررسی قرار داد؛ بهای آزادسازی مدرک دانشجویان پزشکی

معصومه شمسینی غیاثوند

گروه اجتماعی : آزادسازی مدرک فارغ التحصیلی از دانشگاه یکی از دغدغه های دانشجویانی است که از دانشگاه فارغ التحصیل می شوند. آزادسازی اصل مدرک یا دانشنامه دانش آموختگان دانشگاه های ایران که از تحصیلات رایگان استفاده می کنند تنها برای دستگاه ها یا سازمان های خارج از کشور است و دانشنامه موقت طبق ماده 71 دستورالعمل جامع ایفای تعهد خدمت آموزش رایگان برای کار در تمامی سازمان های دولتی یا خصوصی داخل کشور معتبر است.  دستور العمل جامع ایفای تعهد خدمت آموزش رایگان به منظور ایفای تعهد خدمت آموزش رایگان کلیه مقاطع تحصیلی در دانشگاه ها و موسسات آموزش عالی قابل اجرا است. به موجب این دستورالعمل دانشجویان و دانش آموختگانی که از تحصیلات رایگان استفاده می کنند مکلف هستند برابر مدت تعهد با توجه به نوع سهمیه خود در ایران بدون محدودیت برای محل انجام تعهد دانش آموختگان سهمیه مناطق خدمت کنند.

به گفته مسئولان وزارت بهداشت و درمان تاکنون طرحی برای آزادسازی مدرک دانشجویان مقطع کارشناسی ارشد و دکترای دانشگاه های علوم پزشکی وجود نداشته است و این دانشجویان بعد از فراغت از تحصیل به گذراندن طرح مشغول بودند. برای همین بخشنامه ای ابلاغ شده است که هزینه ای از این دانشجویان برای آزادسازی مدرک اتخاذ شود. این در حالی است که برای تربیت یک دانشجوی پزشکی عمومی سالیانه 100 میلیون سرانه پرداخت می کند که این رقم بدون در نظر گرفتن تورم سالیانه در طول هفت سال به رقم 700 میلیون می رسد.  

پیش از این حاشیه های دانشگاه های علوم پزشکی بعد از موضوع افزایش ظرفیت رشته های پزشکی، تخلفات دانشجویان و خرید و فروش صندلی ها و نقل و انتقال دانشجویان با استفاده از سهمیه های اعضای هیئت علمی و به تازگی هم بخشنامه جدید وزارت بهداشت در خصوص پرداخت هزینه برای آزاد کردن مدرک دانشجویان فارغ التحصیل کارشناسی ارشد و دکتری وزارت بهداشت منجر به نگرانی دانشجویان رشته های پزشکی شده است.

عدم توزیع مناسب پزشک در کشور

بشیر خالقی، دبیر کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی در گفت وگو با «رسالت» در خصوص مشکلات دانشجویان پزشکی و حاشیه هایی که در این خصوص وجود دارد، می گوید: «از نظر ظرفیت پزشکی ما در کشور با مازاد روبه رو نیستیم بلکه با توزیع نامناسب پزشکان در کشور روبه رو هستیم و در مناطق محروم هنوز نیاز به پزشک وجود دارد برای همین نباید ظرفیت دانشجویان پزشکی کاهش پیدا کند.»

خالقی در خصوص آزادسازی مدرک تحصیلی فارغ التحصیلان رشته پزشکی عنوان کرد:«وزارت بهداشت و درمان در این خصوص باید برنامه ای را اتخاذ کند که این دانشجویان بتوانند در کشور به خدمت بپردازند. چنان که پیش از این دانشجویان موظف به گذراندن طرح در مناطق محروم کشور بودند.»وزارت بهداشت یکی از دلایل آزادسازی مدرک فارغ التحصیلان رشته های پزشکی را بیکاری و ادامه تحصیل این دانشجویان در خارج از کشور مطرح می کند، به این صورت که همانند  مدلی که در وزارت علوم در حال اجرایی شدن است اگر دانشجویان رشته های پزشکی پس از فراغت از تحصیل کشور را ترک کنند باید هزینه های تحصیل خود را بپردازند برای همین وزارت بهداشت تصمیم گرفته است هزینه ای را برابر با دانشجویان شهریه پرداز از این افراد دریافت کند.  دبیر کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی با تاکید براینکه دانشجویان پزشکی به عنوان سرمایه هایی هستند که باید از آن ها در کشور استفاده شود، گفت:  «ما در کشور و مناطق محروم به پزشک نیاز داریم و آزاد سازی مدرک دانشجویان پزشکی به صرف رفتن آن ها به خارج از کشور  و اینکه در کشور به آن ها نیازی نداریم هیچ توجیهی ندارد.»

دانشگاه ها نباید به منبع درآمدزایی تبدیل شود

این بخشنامه درحالی گلایه های دانشجویان علوم پزشکی را هم به همراه داشته است که سعید نمکی، وزیر بهداشت در مراسم آغاز سال تحصیلی دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی که با حضور رئیس جمهور در دانشگاه تهران برگزار شد گفته بود: «نباید دانشگاه ها را محلی برای درآمدزایی تصور کنیم و به همین علت دانشجویان شهریه پرداز را بپذیریم که تفاوت فاحشی با دانشجویان رتبه برتر دارند.»

بهروز بنیادی، عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی در گفت وگو با «رسالت» از ابلاغیه جدید وزارت بهداشت در خصوص آزادسازی مدرک فارغ التحصیلان مقطع کارشناسی ارشد و دکتری رشته های علوم پزشکی اظهار بی اطلاعی می کند و می گوید: «آزادسازی مدرک فارغ التحصیلان برای ادامه تحصیل در خارج از کشور از گذشته وجود داشته است. فارغ التحصیلان می توانستند با پرداخت مبلغی مدرک خود را آزاد کنند.»

عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی می افزاید: «تعهد فارغ التحصیلان رشته های پزشکی به دولت از طریق گذراندن طرح انجام می شود. زمانی مدرک آن ها آزاد می شود که تعهد خود را به دولت انجام دهند و این میزان تعهد برای رشته های مختلف پزشکی فرق می کند. اگر بخواهند به خارج از کشور بروند باید وثیقه ای گذاشته شود.»

این در حالی است که حمید اکبری، قائم مقام معاونت آموزشی وزارت بهداشت می گوید: «در رشته های علوم پزشکی تا کنون هیچ راهکاری برای آزاد شدن مدارک دانشجویان مقاطع کارشناسی ارشد و دکترا وجود نداشت. در همین راستا وزارت بهداشت تصمیم گرفت تا راهکاری را در این زمینه ارائه دهد، پیش از این دانشجویان ملزم بودند برای آزاد شدن مدارکشان برابر مدت تحصیل در مقطع مورد نظر در نقاط مختلف کشور به ارائه خدمت بپردازند، بدین وسیله و بر اساس این دانشجویان تعهدات آموزشی رایگان خود را می گذراندند.»

عدم افزایش قیمت برای آزادسازی مدرک

به گفته قائم مقام معاونت آموزشی وزارت بهداشت  «تا به حال امکان خرید مدارک در مقطع کارشناسی ارشد و دکترا در رشته های علوم پزشکی وجود نداشته است بنابراین هیچ گونه افزایش قیمتی نداریم، در صورت ابلاغ این بخشنامه دانشجویان باید هزینه های تحصیل را مطابق با دانشجویان شهریه پرداز پرداخت کنند، این موضوع هنوز ابلاغ نشده است و فعلا در مرحله بحث و اقدامات کارشناسی قرار دارد و ممکن است تغییراتی در این زمینه ایجاد شود.»

 بخشنامه وزارت بهداشت در حالی صورت می گیرد که قائم مقام معاونت آموزشی وزارت بهداشت سابق بر این گفته بود که «دلیل بالا بودن هزینه های تربیت دانشجویان رشته های پزشکی، فارغ التحصیلان این رشته ها در کشورهای دیگر دنیا متقاضی دارند و سریع جذب این کشورها می شوند. حتی خیلی از کشورهای اروپایی به دلیل هزینه های بالا در بسیاری از رشته ها سرمایه گذاری نمی کنند و ترجیح می دهند از کشورهای دیگر به ویژه ایران جذب نیرو داشته باشند.»  بنیادی، عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی در پاسخ به این سوال که  آزادسازی مدرک فارغ التحصیلان رشته های پزشکی به دلیل بیکاری و تمایل برای رفتن آن ها به خارج ذکر می شود در حالی که ما در مناطق محروم با کمبود نیروی پزشک مواجه هستیم، خاطرنشان کرد: «دولت باید سازوکاری داشته باشد که  از نیروهای پزشک در کشور استفاده شود و متاسفانه برای اجرای این طرح سازوکاری وجود نداشته است برای همین طرح سلامت و پزشک خانواده در دستور کار قرار گرفت تا با استانداردهای جهانی همگام باشیم گام های خوبی در این رابطه برداشته شده  و  لازم است این طرح تکمیل شود. ما در کشور با مازاد نیروهای پزشک روبه رو نیستیم اما فضای کار برای همه به صورت یکسان به ویژه برای پزشکان عمومی وجود ندارد.»