آرشیو چهار‌شنبه ۸ آبان ۱۳۹۸، شماره ۳۵۶۰
صفحه اول
۱
سرمقاله

تبانی فرصت طلبانه بر سر مرگ بغدادی

سیدعلی موجانی

گویند «مغل» را درایتی بود که پس از ورود به بغداد تیغ از نیام برنکشید و تن مستعصم بالله خلیفه آل عباس را از سنگینی سر سبک نکرد. روایت های رازآلودی هم در باب اندرزهایی که گرفت هست. به باورم هر چه آن خون خواران جهان خوار کردند در قیاس با آنچه این بی خرد مغول نما می کند، هوش بوده و ذکاوت که 800 سال پس از آن رویداد هنوز مورد بحث است میان خدمت استادالبشر خواجه نصیر و ابن علقمی وزیر، حال آنکه این بشر پر شر، کم از ساعتی پس از اعلان خبر مرگ خلیفه دواعش، نیام از کام برکشید و از نیروهای دموکراتیک کرد سوری و دولت ترکیه و تاواریش های روسی یاد کرد. اگر در فروپاشی عبابسه بغداد هیچ یک از مخالفان آن خلافت سهم نجستند و به همین احتمال خبر هدایت در افواه تاریخ نویسان بسنده کردند، در این خلیفه کشی تازه غیر از روسیه که جانب خویش گرفت و تحفظ کرد، کردها و ترک ها در سبقت از دیگری پیش تاخته و ندای «من آن بودم که او کرد» سر دادند. خام تر از این دو، دولت عراق سر به گریبان بلایای اعتراضات داخل است که بی توجه به تدبیر ملک، از پس این دو نعره زنان دوان است که «آن چه شد حاصل هدایت ما به محل اختفای البغدادی بوده و بس».  باری با گذر از این ناشکیبایی در سه عنصر کردهای سوریه و مسئولانی در ترکیه و دولتمردانی از عراق که فروشنده «خلیفه» نام گرفتند بی بها، چند نکته مهم در این میان هویدا شد...

 1. کردهای سوری گفتند ما پنج ماه دنبال کردیم و یک ماه پیش جانمایی البغدادی را فروختیم اما چون ترکیه عملیات چشمه صلح را آغاز کرد (!) پس اقدام به ضرب خلیفه یک ماه به طول انجامید.  2. ترامپ در همین بازه زمانی خبر از رفتن داد، پیامی که آغاز تنش ترکی - کردی شد. 3. جدار مرز ترکیه با سوریه که ماوایی برای خلیفه شده بود، دیگر مکان امن نبود و شایسته بود حال که قرار است این مرز در ادلب با حذف خلیفه و ضرب ترامپ برای تاثیر بر افکار عمومی آمریکا «امن» شود، امنیت در شرق آناتولی هم برقرار شود، پس چه بهتر از جوشش چشمه صلح و عقب راندن «کردهای آن حدود». 4. روس ها در اوج کشاکش تنش منطقه و لفاظی واشنگتن و آنکارا و پس از سفری مهم به عربستان که هدف آن «فروش» بود (دوستان بخوانند سلاح و من هم اضافه می کنم: «و اطلاعات»!)، در این تندی معرکه وارد شدند و در کمترین تماس و زمان، اسباب مفاهمه را میان طرفین رقم زدند. 5. دولت محنت زده و درگیر عراق در آشوب ها که به نظر می رسد سهم اصلی در ردگیری داشت، هم ناله کنان و مغبون سر برآورده که این ما بودیم که فروختیم اما به ثمن بخس و حالا به دلیل دخالت های چندلایه همان هایی که طرف معامله بودند و کم تدبیری خویش برای تهییج مردم و بی ثباتی ابتلا یافته است! 6. ترامپ وقتی صید دست وپابسته را تحویل گرفت، البته اگر خلیفه بودنش قطعی شود، همه را فروخت و خبری کرد که اینها برایم...کردند، اما «ما کشتیم، حالا هم رفتیم». یعنی دیگر خود دانید و این جنبش احیای خلافت و منطقه ای پرنکبت.  شاید بی جهت نبود هوشمندانه ترین و دقیق ترین موضع را نه در منطقه ای که به زودی بیشتر به هم می ریزد بلکه در یکی از گوشه های خاستگاه جنبش خلافت جویی اهل سنت، رئیس جمهور برکشیده پوتین در چچن رمضان قدیرف گرفت: «مرگ البغدادی چیزی را تغییر نمی دهد». در نهایت باید گفت منطقه با شدت بیشتری به سوی تلاطم می رود و تاخیر در درک تبعات تبانی فرصت طلبانه برخی کشورهای منطقه برای تصحیح مواضع منطقه ای می تواند پرهزینه باشد. همچنین برخی در منطقه آموختند که نه از جلوی کاخ سفید گذر کنند یا سلامش را جواب گویند که نه خفاشناس است و نه آداب دان.