آرشیو یک‌شنبه ۱۵ دی ۱۳۹۸، شماره ۳۶۱۵
دیپلماسی
۱۵

وزیر خارجه آمریکا با مقامات کشورهای منطقه و جهان تماس گرفت

یارگیری بعد از اقدام

وزیر خارجه ایالات متحده در جنب وجوش تماس با مقامات متحدان آمریکا و کشورهای منطقه است. اخبار منتشر شده حاکی از این است که پمپئو در این تماس ها، ضمن حمله به سپهبد سلیمانی، بر تلاش آمریکا بر کاهش تنش تاکید کرده است. این موضع گیری از سوی وزیر خارجه آمریکا در این تماس ها در حالی انجام می شود که رئیس جمهور آمریکا، دونالد ترامپ هم علت این حمله را جلوگیری از جنگ خوانده بود و وزارت دفاع آمریکا نیز توجیه مشابهی برای این اقدام تروریستی ارائه داده بود. با این حال اغلب ناظران سیاسی و نیز بسیاری از اعضای کنگره آمریکا معتقدند اقدام به ترور دو نفر از فرماندهان ارشد نظامی دو کشور در خاک یکی از این دو کشور، تنش و پیش بینی ناپذیری شرایط منطقه را به شدت افزایش خواهد داد.

نکته دیگر در این تماس ها، گفت وگوی پس از واقعه پمپئو با متحدان ایالات متحده است؛ در حالی که برخلاف روال مرسوم، گزارش ها حاکی است که ترامپ، علاوه بر بی خبرگذاشتن مقامات و اعضای کنگره از تصمیم خود، متحدان منطقه ای و جهانی خود را نیز از چنین تصمیمی باخبر نکرده بود. خبرنگار شبه جزیره عرب آسوشیتدپرس به نقل از منابع سعودی نوشت هیچ هماهنگی بین واشنگتن و متحدان عرب خلیج فارس درباره این تصمیم ترامپ انجام نشده بوده است. او همچنین گزارش داد سعودی ها، اماراتی ها و قطری ها صراحتا خواستار کاهش تنش ها هستند. این گزارش با مواضع علنی کشورهای منطقه که آشکارا خواستار خویشتن داری و گفت وگو بین دو طرف شده اند نیز همخوانی دارد.

تماس های پمپئو با متحدان منطقه ای به ویژه از لحاظ واکنش احتمالی ایران به این ترور درخور توجه است. گمانه زنی ها درباره زمان و شیوه احتمالی واکنش وعده داده شده ایران به این اقدام، گزینه های بسیاری را مطرح می کنند؛ اما یکی از گزینه های بسیار مهم، اقدام ایران علیه متحدان منطقه ای ایالات متحده و در صدر آنها عربستان سعودی است.

پمپئو در میان اولین تماس های خود، جمعه شب به وقت تهران، با رئیس پارلمان عراق تماس گرفت. وزیر خارجه آمریکا در توییتی نوشت: «من از الحلبوسی، سخنگوی عراق، به خاطر محکوم کردن حملات ایران و گروه های نیابتی اش به سفارت آمریکا در بغداد قدردانی کردم». این موضع گیری در حالی انجام می شود که محمد الحلبوسی، در بیانیه ای شهادت سپهبد قاسم سلیمانی و ابومهدی المهندس را تسلیت گفته بود. تماس او با برهم صالح رئیس جمهور عراق در حالی انجام شد که صالح پیش تر علیه اقدام آمریکا موضع گرفته بود.

تماس پمپئو با همتای روس خود نیز وضعیت مشابهی با تماس هایش با مقامات عراقی داشت. وزیر خارجه آمریکا ترور سردار سپهبد سلیمانی را اقدامی دفاعی جلوه داد و نوشت: «تاکید کردم که کاهش تنش ها یکی از اهداف اساسی ایالات متحده است». لاوروف اما  رویکرد دیگری نشان داد. وزیر خارجه روسیه در این گفت وگو تاکید کرد ترور سپهبد سلیمانی منجر به دور جدیدی از تنش ها خواهد شد و پیامدهایی جدی برای ثبات منطقه به همراه دارد. لاوروف از اقدام دولت آمریکا انتقاد کرد و نسبت به عواقب آن برای منطقه هشدار داد. وزیر امور خارجه روسیه همچنین از پمپئو خواست دست از استفاده غیرقانونی از نیروی نظامی برای رسیدن به اهدافش در عرصه بین المللی بردارد و با نشستن پای میز مذاکره به مشکلات رسیدگی کند.وزیر خارجه آمریکا همچنین با محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی گفت وگو کرد و تماسی با دیگر متحد منطقه ای ایالات متحده، امارات متحده عربی نیز داشت. او که با حاکم دوبی گفت وگو کرده بود، نوشت: «امارات نیز از فتنه انگیزی های نظامی مداوم ایران نگران است. آمریکا نیز متعهد به کاهش تنش هاست». روایت پمپئو از تماس با همتای فرانسوی خود نیز در همین راستا انجام شد. او در گفت وگویش با لودریان مقابله با آنچه را فعالیت بدخواهانه حکومت ایران خواند یک اولویت مشترک میان آمریکا و متحدان اروپایی دانست و مدعی شد: «تصمیم ما برای محافظت از مردم و منافعمان پابرجاست».

روند تصمیم گیری ترامپ برای ترور سپهبد سلیمانی

لس آنجلس تایمز در گزارشی به جزئیات تصمیم رئیس جمهور آمریکا برای ترور سپهبد سلیمانی و روند اجراشدن آن پرداخت. به گزارش ایسنا به نقل از این گزارش، مایک پمپئو، وزیر امور خارجه؛ مارک اسپر، وزیر دفاع آمریکا و ژنرال مارک میلی، رئیس ستاد کارکنان ارتش آمریکا، به پالم بیچ (مکان حضور ترامپ در فلوریدا) رفته بودند تا درباره حملات هوایی وزارت دفاع آمریکا که به تازگی علیه نیروهای شبه نظامی در عراق و سوریه انجام شد، پاره ای از توضیحات را به ترامپ ارائه دهند. یک مقام رسمی آمریکایی که از این بحث های انجام شده آگاه بود و اجازه نداشت درباره این نشست صحبتی کند، گفت: بخشی از یک اسلاید نشان داده شده به ترامپ شامل اقدامات متعددی بود که آمریکا می توانست در چند گام انجام دهد و در میان آنها هدف قرار دادن سردار سلیمانی، فرمانده نیروهای قدس سپاه پاسداران ایران هم مطرح بود. این مقام همچنین گفته است برخلاف انتظار، ترامپ این گزینه را انتخاب کرد و تصمیم رئیس جمهور به نوبه خود، مورد تحریک مشاوران تندرو ضد ایرانی او قرار گرفته بود.