آرشیو سه‌شنبه ۲۴ دی ۱۳۹۸، شماره ۴۵۶۲
صفحه آخر
۱۶
جهان خارج از مرزها

موج جدید پناهجویان در راه است

محمود فاضلی

به دنبال درگیری های نظامی در مناطق شمالی سوریه و خطرات حملات هوایی سنگین در این منطقه و فرار ده ها هزار نفر از غیرنظامیان، به نظر می رسد «موج جدید مهاجرت» به سوی اروپا در راه است. بعضی از منابع مدعی اند «بیش از 80 هزار نفر به خاطر بمباران ادلب به سوی مرز ترکیه فرار کرده اند. ترکیه ادعا می کند این کشور به تنهایی از عهده این هجوم برنمی آید و همه کشورهای اروپایی، به ویژه یونان، پیامدهای منفی آن را احساس خواهند کرد. بدین ترتیب، تکرار صحنه هایی مانند زمان قبل از انعقاد توافق پناهندگی در سال 2016 بین اتحادیه اروپایی و ترکیه، «غیرقابل اجتناب» است».

پیمان پناهندگی که در ماه مارس 2016 بین ترکیه و اتحادیه اروپا منعقد گردید، به این اتحادیه اجازه می دهد پناهجویانی را که به طور غیرقانونی از ترکیه خود را به جزایر یونان رسانده اند، دوباره به ترکیه برگرداند وکشورهای اتحادیه اروپایی بخشی از پناهجویان نیازمند کمک سوری را از ترکیه تحویل می گیرند و بابت پناهجویانی که در ترکیه مانده اند، به این کشور کمک مالی می کند.

ترک ها همچنین مدعی اند درگیرهای اخیر در سوریه منجر به حضور هزاران نفر غیرنظامی به مناطق نزدیک مرز سوریه- ترکیه شده است. سازمان هلال احمر و سازمان مقابله با بلایای طبیعی ترکیه نیز اعلام کرد، پذیرش پناهندگان سوریه ای به داخل خاک ترکیه ممکن نخواهد بود اما این دو سازمان امکانات لازم را برای پناهندگان در مناطق مرزی سوریه - ترکیه، در داخل خاک سوریه (و در نزدیکی مرز ترکیه) فراهم خواهند کرد.

اوضاع رانده شدگان با شروع سرمای زمستان و بارش شدید باران وخیم تر شده است. بسیاری از اردوگاه های آوارگان در یونان و ترکیه به حال اشباع در آمده اند و سازمان ملل و سایر سازمان های بین المللی هم تنها تا دهم ژانویه تعهد کرده اند به آنها خوراک و پوشاک برسانند. در این تاریخ مهلت یک قطعنامه سازمان ملل که اجازه می دهد مایحتاج آوارگان با عبور از مرز به آنها رسانده شود، به سر می رسد. در حالی که مناقشات در اتحادیه اروپا بر سر چگونگی حل بحران پناهندگان همچنان ادامه دارد، کودکان مهاجر در جزایر پرازدحام یونان شرایطی بسیار دردناک را سپری می کنند. شواهد نشان می دهد که مساله تقسیم پناهندگان در اتحادیه اروپا همچنان بحرانی و حل نشده باقی مانده که بیشترین فشار آن در سایه قاعده دوبلین به کشورهای مرزی اتحادیه اروپا از جمله یونان وارد می شود. بر اساس تعهد پناهندگی دوبلین، پناهندگان باید از همان کشوری که برای اولین بار به آن وارد می شوند درخواست پناهندگی کنند و مقامات آن کشور ملزم به رسیدگی به این مساله هستند. رییس جمهور ترکیه چندی پیش تهدید کرده بود که ده ها هزار پناهنده را که از منطقه بحرانی ادلب سوریه به ترکیه می آیند به سمت اتحادیه اروپا هدایت می کند.

شرایط پناهجویان در یونان بسیار دشوار است. هزاران جوان هنوز در بزرگ ترین اردوگاه یونان زندگی می کنند. این افراد در معرض خشونت و بدون امکانات پزشکی در چادر ها در دمای زیر صفر درجه زندگی می کنند. شرایط بد، فقدان آب گرم و غذا، دود ناشی از اجاق های موقتی و گل و لای ناشی از بارش های زمستانی باعث شیوع بیماری های مزمن در اردوگاه «موریا» در جزیره یونانی لسبوس شده است. اما به خاطر قوانین اتحادیه اروپا، آنها باید همچنان در شرایط غیربهداشتی زندگی کنند و اطراف خانه های آنها پر از زباله است، زیرا درخواست پناهندگی خانواده ها در حال بررسی است.

کمیسیون اتحادیه اروپا که به شدت نگران وضعیت اردوگاه های پناهندگان در جزایر یونان است و از آلمان و دیگر کشورهای اروپایی خواسته است که لااقل مهاجران زیر سن قانونی و بدون همراه را از اردوگاه های یونان بپذیرند، حتی اگر بیشتر آنها کودک نبوده و نوجوان باشند، که البته هنوز هیچ علامت مثبتی دریافت نکرده است. طبق آمارهای رسمی، برای حدود 5.276 کودک خردسال در یونان از اواخر ماه نوامبر تنها 2 هزار و 216 محل اقامت مناسب وجود داشته است.

سازمان پزشکان بدون مرز بارها خواستار اقدام سریع اتحادیه اروپا شده و وضعیت اردوگاه های پناهندگان در جزایر یونان را فاجعه بار خوانده و اعلام کرده است بین کودکان تلاش برای خودکشی و مسائل روانی زیادی وجود دارد. به گفته کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل (UNHCR) در تمام یونان حدود 4 هزار مهاجر کودک بدون همراه زندگی می کنند که حدود 1800 نفر آنها در جزایر یونان و در شرایطی فاجعه بار به سر می برند. حدود 40 درصد همه مهاجرانی که به یونان می آیند کودک هستند و تنها در سال جاری 28 هزار کودک و نوجوان وارد یونان شده اند.