آرشیو چهار‌شنبه ۲۳ بهمن ۱۳۹۸، شماره ۲۲۴۰۳
دانشگاه
۸

حضور 148 دانشگاه ایرانی در رده‎بندی «وبومتریک»

جدیدترین رتبه بندی وبومتریک با عنوان «رتبه بندی شفاف دانشگاه های برتر با استناد در پروفایل های برتر گوگل اسکولار Google Scholar منتشر شد. این رتبه بندی نسخه نهم (ژانویه 2020) بوده و 4 هزار و 500 مرکز دانشگاهی و علمی را مورد بررسی قرار داده است.

وب سایت وبومتریک در این گزارش ابتدایی این رتبه بندی اعلام کرده است به دنبال درخواست بسیاری از دانشگاه ها، تصمیم گرفته است به صورت موقت از پروفایل های نهادی Google Scholar Citations (GSC) استفاده نکند.

اما با توجه به اینکه بیش از 5 هزار پروفایل در گوگل اسکولار وجود دارد و تاریخ نهایی برای اتمام کار وجود ندارد وبومتریک نمی تواند به طور کامل از آن استفاده کند.

با این وجود وبومتریک تاکید کرده است هنوز متعهد به استفاده از این منبع کلیدی است از همین رو در فهرستی که برای این نسخه استفاده کرده تنها دامنه اصلی هر دانشگاه که دارای پروفایل های گوگل اسکولار سایتیشن Google Scholar Citations (GSC) هستند را مورد توجه قرار داده است.

وبومتریک در نسخه ژانویه 2020 به نکاتی اشاره کرده که دانشگاه ها باید به آن توجه کنند که مهمترین نکته آن چند تغییر روش شناختی اعلام شده است.

یکی از نکات اعلام شده در نسخه ژانویه 2020 این است که به دلیل کپی کردن بدون اجازه اطلاعات وبومتریک از سوی دو سایت ترکیه ای و روسی، این وب سایت هم در اقدام متقابل اطلاعات دانشگاه های ترکیه و روسیه را در فهرست این دوره ارائه نکرده است.

وبومتریک (Webometrics) یا رتبه بندی وب سایت های دانشگاهی یک رتبه بندی وب سنجی است که در سال 2004 توسط آزمایشگاه سایبرمتریک، واحدی از انجمن ملی تحقیقات اسپانیا، بر اساس چهار شاخص تهیه شده است.

شاخص حضور (5 درصد)، شاخص ضریب تاثیر (50 درصد)، شاخص بازبودن و شفافیت (10 درصد)، شاخص عالی بودن (35 درصد) در این رتبه بندی موثر هستند. به این ترتیب:

«ارائه دانش عمومی» (اندازه یا تعداد صفحات اصلی وب سایت اصلی موسسه که منشاء آن در گوگل قابل بازیابی باشد) با وزن 5 درصد.

«قابلیت مشاهده محتویات وب» (تاثیر تعداد شبکه های خارجی که به صفحه های وب موسسه پیوند می زنند عادی شده و سپس ارزش متوسط آنکه منشاء آن Ahrefs و Majestic است) با وزن 50 درصد.

«شفافیت» محققان برتر استناد شده (تعداد استنادات از 100 نویسنده برتر (به استثنای 5 ناحیه خارج) که منشاء آن پروفایل گوگل اسکولار محققان است) با وزن 10 درصد.

«عالی بودن» مقالات برتر استناد شده (تعداد مقالات در میان 10 درصد برتر و دارای بیشترین استناد در 26 رشته برای پنج سال: 2013-2017 که منشاء آن Scimago است) با وزن 35 درصد.» از شاخص های وبومتریک هستند.

10 دانشگاه برتر وبومتریک در نسخه ژانویه 2020 شامل دانشگاه های هاروارد، استانفورد، کالیفرنیا برکلی، انستیتو فناوری ماساچوست (MIT)، کالیفرنیا سن دیه گو، کمبریج، کلمبیا نیویورک، آکسفورد، کالیفرنیا لس آنجلس و پنسیلوانیا است.

از جمهوری اسلامی ایران نیز 148 دانشگاه و مرکز آموزشی و پژوهشی در فهرست 4 هزار و 500 دانشگاه برتر قرار دارند.

اولین دانشگاه، دانشگاه علوم پزشکی تهران با میزان استنادات ذکر شده از سوی وبومتریک با میزان 535519 است و آخرین دانشگاه ایرانی در این جمع دانشگاه علوم و فنون مازندران با میزان استناد 1009 است.

گفتنی است، دانشگاه علوم پزشکی تهران؛ دانشگاه تهران؛ دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی؛ دانشگاه تربیت مدرس؛ دانشگاه صنعتی امیرکبیر؛ دانشگاه صنعتی اصفهان؛ دانشگاه علوم پزشکی اصفهان؛ دانشگاه علم و صنعت ایران؛ دانشگاه علوم پزشکی شیراز و دانشگاه علوم پزشکی مشهد به ترتیب رتبه های اول تا دهم را در میان دانشگاه های کشورمان به خود اختصاص داده اند.

از 148 مرکز آموزشی و پژوهشی ایرانی حاضر در این رتبه بندی 74 دانشگاه مرتبط با وزارت علوم و 36 دانشگاه مرتبط با وزارت بهداشت هستند.

تعداد 4 پژوهشگاه و انستیتو تحقیقاتی در میان این مراکز حضور دارند. همچنین تعداد 34 واحد دانشگاه آزاد اسلامی در جمع برترین های وبومتریک قرار دارند.