آرشیو پنج‌شنبه ۲۴ بهمن ۱۳۹۸، شماره ۵۵۹۹
صفحه اول
۱
درنگ

زبان دست ها

علیرضا رافتی

«سوز سرما تا  مغز استخوان آدم نفوذ می کرد. مرد ایستاده بود رو به روی سه کودکی که به زور تا بالای زانویش می رسیدند. سه ورق پوستر حاج قاسم سلیمانی در دست داشت و با بچه ها صحبت می کرد. لا به لای شعارها و صداهای در هم آمیخته مردم از صحبت شان

سر در نمی آوردم. جلو رفتم تا بفهمم کسانی که چند ده سال با هم اختلاف سنی دارند، سر چه موضوعی این طور جدی صحبت می کنند. نزدیک شان شدم. یکی از بچه ها می گفت: خب چرا به من پوستر ندادید؟ شما که سه تا پوستر دارید. خب به هر سه تایمان بدهید... مرد با لبخندی همراه با جدیت گفت: ببین پسرم! من همه ا ش سه تا پوستر حاج قاسم دارم. اگر هر سه تا را به شما بدهم دیگه در خانه عکس حاج قاسم ندارم...»

این چند خط روایت عکاس این عکس از راهپیمایی 22 بهمن است. من معتقدم عکس ها حرف می زنند. عکس های مستند اجتماعی سلیس تر حرف می زنند. در واقع بخشی از حرف های عکاس به تصویر کشیده می شود. پس بهتر است بعد از شنیدن حرف های عکس، پای حرف ها و عقاید عکاس بنشینیم. عکاس این عکس می گوید من عاشق زبان بدنم! همه جا زبان بدن سوژه ها را دنبال می کنم و به تصویر می کشم و تفسیر می کنم. همه اعضای بدن حین صحبت حالتی دارند که معنی دارد، اما من بیش از همه، دست ها را دوست دارم. موقع عکاسی از مسوولان و سران و سیاست مردان، بیشتر از دست هایشان عکس می گیرم. چون شاید کسی بلد باشد دروغ را پشت حالت چهره اش مخفی کند، اما حالت دست ها دروغ نمی گوید.

می گوید دست های مردم در راهپیمایی 22 بهمن عجیب بود؛عجیب تر دست هایی که پوستر حاج قاسم را گرفته بودند. هیچ عکسی از حاج قاسم روی زمین نمی ماند و فورا می چسبید به آغوش یک جفت دست. دستانی که نمی توانند دروغ بگویند.

در این عکس هم مردی که یک عکس را برای خانه اش نگه داشته است، حالت دستش چیزی است بین محافظت و احترام و ادب و اقتدار. تمام چیزهایی که در وجود حاج قاسم بود. حالا در این قاب، در روز اربعین شهید سلیمانی، حقیقت حاج قاسم را می بینیم که در سینه مردم رسوخ کرده است. حالا در این قاب، حاج قاسمی را می بینیم که همچنان با لباس نظامی است، اما در سینه یک شهروند معمولی با کت و شلوار خوش نشسته است؛ کت و شلواری که شبیه لباس دیپلمات هاست، اما زبان بدنش نشان می دهد دیپلماتی که یک سردار شهید با لباس نظامی در سینه اش باشد با احترام و اقتدار می ایستد.