آرشیو سه‌شنبه ۲۷ اسفند ۱۳۹۸، شماره ۳۶۷۲
اقتصاد
۸

رئیس بیمه مرکزی در گفت و گو با «شرق» از تغییرات بیمه شخص ثالث خبر داد: زیان میلیاردی اعتراضات آبان

گفتگو: مهفام سلیمان بیگی

سال 98 به دلیل حوادث مختلفی که از ابتدای سال اتفاق افتاد؛ از سیل و زلزله گرفته تا اعتراضات مردمی و مشکلات کشتی ها در آب های بین المللی، سال سختی برای شرکت های بیمه ای بود و بارها آنان را مجبور به پراخت خسارت کرد. این سلسله اتفاقات موجب اخذ تصمیمات مهمی در صنعت بیمه شد؛ یکی از آنها صندوق بیمه حوادث طبیعی است که امید می رود از ابتدای سال 99 آغاز به کار کند. آن طور که غلامرضا سلیمانی، رئیس کل بیمه مرکزی به «شرق» اعلام می کند، در سال 99 نه تنها تمام واحدهای مسکونی سطح کشور در برابر حوادث طبیعی بیمه خواهند شد بلکه تا پایان سال کلیه دارایی های سطح کشور توسط شرکت های بیمه ای، بیمه می شوند، درحالی که چنین چیزی تابه حال در ایران سابقه نداشته است.

 او همچنین خبر از طرح جدیدی می دهد که در سال 99 اعمال خواهد شد و بر اساس آن بیمه شخص ثالث به جای خودرو به راننده تعلق می گیرد تا موجب تمایز رانندگان محتاط از رانندگان بی احتیاط در رانندگی شود. امکان شکل گیری مجدد بیمه توسعه، احتمال ادغام یا عدم ادغام شرکت هایی که زیان انباشته دارند، جزئیات تصمیمات جدید در رشته بیمه عمر، اعمال جزئیات بیشتر در صورت های مالی شرکت های بیمه ای، چگونگی کنترل سرمایه گذاری این شرکت ها و... مواردی هستند که در گفت وگوی «شرق» با رئیس کل بیمه مرکزی به آن پرداخته شده است. سلیمانی همچنین برای نخستین بار از تصمیم خود مبنی بر آنلاین و دیجیتالی کردن صدور بیمه نامه ها خبر می دهد؛ با این کار همان طور که برای بانک ها کارت بانکی داریم از سال 99 کارت بیمه ای هم خواهیم داشت تا هم کل دارایی مردم با کارتی شبیه آی دی کارت بیمه شود هم با اتصال آن به پوزهای بانکی خسارات از طریق پوزها پرداخت شود.

 بانک ها و خودپردازها در اعتراضات آبان زیان قابل توجهی دیدند. شما در آخرین نشست خبری تان رقمی را در رابطه با این زیان اعلام کرده اید. اما هنوز نگرانی وجود دارد درباره خساراتی که بر دوش خود بانک ها قرار دارد. بفرمایید این مبلغی که بیمه متقبل شده، چه بخشی از کل آن است؟

سال 98 شرکت های بیمه ای به دلیل حوادث مختلفی که در سطح کشور اتفاق افتاد؛ سیل، آشوب های سطح شهرها، اتفاقاتی که برای کشتی ها در سطح آب های بین المللی افتاد و... درگیر پرداخت خسارت شدند. 25 آبان ماه شاهد اتفاقات ناگواری از جمله آتش زدن بانک های کشور، فروشگاه ها و مراکز تجاری و... بودیم؛ حتی برخی از واحدهای مسکونی هم که در کنار بانک ها بودند، آسیب دیدند. ما بارها به همه اعلام کردیم که سعی کنند واحدهایشان بیمه آتش سوزی داشته باشد. حتی ما بیمه آشوب و بلوا را هم پیشنهاد کرده بودیم، تعدادی از بانک ها بیمه آشوب و بلوا را در کنار بیمه آتش سوزی انجام دادند اما برخی دیگر این کار را نکردند. بنابراین آن دسته از بانک ها و واحدهای تجاری که بیمه داشتند، طبیعتا تحت بررسی کارشناسی ما قرار گرفتند، البته آنها خساراتشان را کمی با تاخیر اعلام کردند. تقریبا ما 150 میلیارد تومان تا امروز پیش ‍ بینی کرده ایم برای خسارت به واحدهایی که بیمه آشوب و بلوا داشتند. این مبلغ در حال حاضر در حال پرداخت است و بخشی هنوز پرداخت نشده؛ این موضوع به بانک ها برمی گردد که برخی متمرکز عمل می کنند و برخی به صورت انفرادی. ممکن است تعدادی واحد تجاری وجود داشته باشد که فاقد بیمه آشوب و بلوا باشد پس طبیعتا صنعت بیمه به امور آنها ورود نمی کند. 

 ارزیابی ای ندارید که چه مقدار از واحدهای آسیب دیده مشمول بیمه آشوب و بلوا بوده اند؟

باید مسئولان دیگر در نیروی انتظامی خسارت را اعلام کنند. ما فقط آمار واحدهایی را داریم که مشمول بیمه آشوب و بلوا و آتش سوزی بودند.

 اواخر سال 97 شما به طرحی اشاره کردید که به موجب آن بیمه شخص ثالث به جای خودرو به راننده تعلق می گرفت تا تمایزی ایجاد شود بین راننده های محتاط و غیرمحتاط. چرا این طرح اجرا نشد؟

قرار بر این بود که در سال 98 ما اطلاعات لازم را گردآوری کنیم تا در سال 99 آن را اجرا کنیم. من این قول را دادم و اعلام کردم که مرحله اجرا سال 99 است. البته طبق تبصره یک ماده 18 باید نیروی انتظامی در این رابطه همکاری کند چراکه اگر خودرویی جریمه می شود نیروی انتظامی است که اطلاعات آن را دارد، اگر خودرو نمره منفی می گیرد نیروی انتظامی است که اطلاعاتش را دارد. برای اینکه راننده محور شود ما باید افراد پرخطر را شناسایی کنیم بنابراین ما نیاز به ارتباط با نیروی انتظامی داریم که این ارتباط اکنون برقرار است و در سال 99 امیدواریم با ادامه همکاری با آنان اطلاعاتی را که از نیروی انتظامی و شرکت های بیمه ای دریافت می کنیم، تجمیع کرده و این طرح را پیاده کنیم.

  این اتفاق قطعا با شروع سال 99 می افتد؟

 نمی توانم مطمئن بگویم ابتدای 99 این طرح پیاده می شود اما در طول 99 رخ خواهد داد.

 ضریب نفوذ بیمه عمر در کشور ما حتی از بسیاری از کشورها پایین تر است و به بیمه عمر در ایران به چشم کالایی بسیار لوکس نگاه می شود. از بیمه مرکزی انتظار می رود برنامه ها و تمهیداتی برای افزایش ضریب نفوذ بیمه داشته باشد. در حال حاضر و برای سال 99 برنامه بیمه مرکزی برای افزایش ضریب نفوذ چیست و چه ابزارهایی در دست شرکت های بیمه ای قرار داده است؟

همان طور که اشاره کردید، در کشورهای پیشرفته نفوذ بیمه های زندگی از رشد خوبی برخوردار است. در ایران ما 14.8درصد از تمام پرتفویی که ثبت می کنیم، مربوط به بیمه زندگی است؛ درحالی که این رقم در کشورهای توسعه یافته حدود 60 درصد است. یکی از دلایل پایین بودن ضریب نفوذ بیمه ما همین بیمه زندگی است؛ پایین بودن ضریب نفوذ بیمه عمر در ضریب نفوذ کل تاثیر می گذارد. ما دریافتیم که چالش اصلی شرکت های بیمه ای همین بحث بیمه زندگی است و آنها باید بتوانند ضریب نفوذ را افزایش دهند، به همین دلیل اولین اقدامی که انجام شد، آگاهی بخشی بود تا مردم بدانند بیمه زندگی چقدر اثرگذار است و یک نوع مستمری در زمان بازنشستگی است. همان طور که یک مستمری بگیر مبلغی حقوق و مزایا از سازمان تامین اجتماعی و صندوق بازنشستگی می گیرند، می توانند این را هم دریافت کنند. این مسئله برای مردم مهم بود، پیش از این آنها گمان می کردند حقوق بازنشستگی را فقط از صندوق بازنشستگی و تامین اجتماعی می توانند بگیرند؛ اما حالا متوجه شدند طبق قانون از چندین جا می شود حقوق گرفت و روش آن خرید بیمه زندگی است. همچنین شرکت های بیمه ای در بخش بیمه زندگی فعال شدند؛ برخی شرکت های بیمه ای حتی کاملا تخصصی ایجاد شدند مثل بیمه باران و خاورمیانه. بعضی مثل بیمه پاسارگاد، عمده فعالیتشان را به بخش بیمه زندگی اختصاص دادند و در حال حاضر همه شرکت های بیمه ای در زمینه بیمه زندگی فعال شدند، برخی هم در شرکت های بیمه خود مجتمع های تخصصی برای بیمه زندگی ایجاد کردند. علاوه بر آن، مقررات و قوانین را هم در این بحث اصلاح کردیم و اطلاع رسانی به نحوی انجام شد که مردم بتوانند به راحتی مشاهده کنند چقدر از پولی که گذاشته اند، از سوی شرکت بیمه سرمایه گذاری شده و الان ارزش این پول چقدر است. علاوه بر این، اعلام کردیم بیمه زندگی فقط برای آینده نیست، بلکه زمانی که فرد بیمه زندگی بخرد می تواند بیمه های درمان تکمیلی را هم به طور مجانی کنار آن داشته باشد؛ این یک نوع تشویق است؛ به خصوص در بخش خسارات بزرگی مثل جراحی و بستری که هزینه سنگین دارد. برخی شرکت ها متعهد شدند هزینه های خسارات درمانی را تا 150میلیون تومان پرداخت کنند. همچنین بیمه زندگی یکی از شاخص های اقتصادی و نوعی سرمایه گذاری است، به همین دلیل طبق قانون آن را از مالیات معاف کردیم. از طرفی بازارهای موازی را در اینجا باید مدنظر داشت؛ مسکن، بانک، بازار سرمایه، ارز، طلا و... رقبای ما هستند، به همین دلیل لازم بود ما در بیمه زندگی مشوق هایی داشته باشیم که مشوق هایی را که عرض کردم، تدارک دیدیم.

 نمونه جدید صورت های مالی که در شورای عالی بیمه برای شرکت ها مقرر شده، تغییراتی داشته؛ این تغییرات دقیقا در کدام بخش ها اتفاق افتاده است؟

صورت های مالی که قبلا از سوی شرکت های بیمه تهیه و در کدال هم گذاشته می شد، بر اساس فرمت قدیمی بود که بسیاری از اطلاعات را افشا نمی کرد. به نوعی مردم، تحلیلگران و شرکت های سرمایه گذاری نمی توانستند اطلاعات زیادی از این گزارش های مالی به دست آورند. حالا با همکاری سازمان حسابرسی و بورس، با مشارکت سندیکای بیمه گران صورت های مالی جدیدی ایجاد کرده ایم که در آن اطلاعات بیشتر و روشن تری ارائه می شود که در راستای استاندارد شماره 17 است که باید تمام شرکت های بیمه در سطح جهان خود را آماده کنند تا بر آن اساس صورت مالی تهیه کنند. از ویژگی های مشخص این صورت های مالی، این است که در بخش بیمه زندگی الزام شد اطلاعات بیمه زندگی کاملا از غیرزندگی تفکیک شده، ذخیره ریاضی مشخص شود و انواع دارایی ها و سرمایه گذاری ها به ریز ارائه شود. در یادداشت های پیوست که همراه صورت های مالی ارائه می شود، بسیاری از اطلاعات که قبلا نبود ارائه شده است.

  مثلا چه اطلاعاتی؟

میزان خسارت پرداختی به تفکیک، نوع بیمه هایی که صادر می شود به تفکیک، میزان ذخیره ای که برای شخص ثالث و بخش های دیگر باید در نظر گرفته شود به تفکیک، انواع بیمه های زندگی به تفکیک و بازخریدشان و حتی ذخیره ریاضی در نظر گرفته شده برایشان. حتی در بخش مربوط به صاحبان سهام گفتیم که شفاف و روشن شود و تفکیک صورت بگیرد؛ چقدر سرمایه اولیه وجود دارد، چقدر اندوخته دارند، چقدر مازاد ناشی از تایید ارزیابی است و... . درحال حاضر دستور گزارش مالی جدید را ابلاغ کرده ایم و آموزش هایی هم در این خصوص داده می شود.

 از چه زمانی لازم الاجرا خواهد بود؟

صورت های مالی سال 98 که در سال 99 تهیه می شود، باید بر اساس دستورالعمل صورت های مالی جدید باشد. با توجه به تغییرات زیادی که ایجاد شده، طبیعی است که دوره آموزشی هم در نظر گرفتیم که این دوره بیش از یک ماه برای بخش های مختلف شرکت های بیمه ای در نظر گرفته شده که بتوانند مجمع سال 99 را که برای سال 98 تشکیل می‎ شود، بر اساس صورت های مالی جدید تشکیل دهند. به عبارتی گزارش حسابرسی هم از طرف سازمان حسابرسی بر اساس صورت های مالی نمونه اظهار نظر خواهد شد که این کاری بسیار بزرگ و در عین حال فنی و تخصصی است. ما امیدواریم با همکاری همه شرکت های بیمه ای این فعالیت به ثمر بنشیند.

  با توجه به کوتاه بودن زمان شرکت های بیمه ای فکر می کنید آنها قادر خواهند بود گزارش های مالی جدید را مطابق دستورالعمل تهیه کنند؟

با توجه به اینکه در تهیه صورت مالی نمونه و در تهیه یادداشت های پیوست، شرکت های بیمه ای همکاری خوبی داشته اند، به اندازه کافی آشنا شده اند؛ ولی برای بدنه مالی شرکت ها هم باز دوره آموزشی تدارک دیدیم که مشکلی پیش نیاید.

 چند شرکت بیمه ای از جمله بیمه میهن و بیمه حافظ زیان انباشته دارند. بیمه مرکزی چه تمهیدات و برنامه ترمیم مالی ای برای جبران این مسئله از سوی نهاد نظارتی به این شرکت ها ابلاغ شده است؟

در سال 98 ما تمام شرکت های مالی را که صورت مالی تحویل دادند و مجمع شان تشکیل شد، ثبت کردیم و کمیته ای با عنوان صیانت تشکیل دادیم. این کمیته هم از بیرون مجموعه بیمه مرکزی و هم از همکاران بیمه مرکزی تشکیل شده است و تمام شرکت ها را از نظر میزان ذخایر مورد نیاز، وضعیت بندهای گزارش حسابرسی که برای شان نوشته شده بود، برنامه ای که برای برون رفت از زیان دارند و برنامه های آتی که برای رشد خودشان دارند، تک تک بررسی کرده است. همان طور که اشاره کردید، برخی از شرکت ها در سال 97 زیان داشتند. ما در کمیته صیانت هیئت مدیره این شرکت ها را خواستیم و برنامه شان را پرسیدیم. هر کدام برنامه ای را تحویل دادند که بعضی از آیتم های برنامه شان اجراشدنی نبود و برگردانده شد؛ مثلا گفته بودند با افزایش پرتفوی سعی خواهند داشت زیان را کاهش دهند؛ درحالی که گاه با افزایش صدور بیمه نامه، خسارت ها هم بیشتر می شود؛ پس نمی توان امید داشت که لزوما با فروش بیمه بیشتر مشکل زیان حل خواهد شد. با توجه به اینکه توانگری هر یک از شرکت ها مشخص است، باید میزان صدور بیمه نامه ارتباطی منطقی با توانگری داشته باشد. علاوه بر این غیر از هیئت مدیره به سهامداران هم نامه زدیم که با توجه به وضع شرکت تان برنامه برون رفت شان چیست؟ آیا اصلاح خواهید کرد؟ اگر برای اصلاح برنامه دارید، این برنامه چندساله است؟ حتی پیشنهاد دادیم که اگر قادر به اصلاح نیستند، ادغام شوند. دو نمونه شرکتی را که شما اشاره کردید، من هم هیئت مدیره و هم سهامداران شان را خواستم و هم خودم با آنان صحبت کردم و کمیته صیانت به طور مرتب با آنها جلسه برگزار می کند. اگر برنامه ای نداشته باشند، با آنها برخورد خواهیم کرد. اولین برخورد دادن نمره منفی به هیئت مدیره شرکت است. نمره منفی می تواند موجب رد صلاحیت مدیران در صنعت بیمه شود. مدیران می خواهند 30 سال در صنعت بیمه بمانند و رشد کنند؛ پس طبیعتا برای شان مهم است که نمره منفی نگیرند.

 به ادغام اشاره کردید. پیش تر هم از ادغام شرکت های ناتوان گفته اید. آیا احتمال اینکه در سال 99 شاهد ادغام باشیم وجود دارد؟

ما به عنوان بیمه مرکزی نهاد ناظر هستیم؛ یعنی از هیئت مدیره و صاحبان سهام می خواهیم که برنامه به ما بدهند. ما نمی توانیم ادغام انجام دهیم. می توانیم جلوی فعالیت شرکت را بگیریم یا آن را تعلیق کنیم؛ اما نمی توانیم دستور ادغام دهیم. ادغام به برنامه خود شرکت ها برمی گردد. اکثر شرکت ها می خواهند خودشان مشکلات شان را حل کنند و از زیان دربیایند. علاقه زیادی به ادغام ندارند؛ ولی اگر نتوانند برنامه برون رفت از زیان داشته باشند، طبیعتا باید منحل یا ادغام شوند. این را خودشان باید اعلام کنند. ما فقط ابزار نظارتی داریم و نمی توانیم دستور مستقیمی در این باره بدهیم.

 با توجه به اطلاعاتی که شما در مقام نهاد ناظر از این شرکت ها دارید، آیا این احتمال وجود دارد که ما در سال جاری شاهد ادغام باشیم؟

برنامه هایی که دادند، برنامه برون رفت از مجموعه زیان هاست؛ اما نه با ادغام. شرکت ها برنامه ای برای ادغام ندارند. ما در حال بررسی برنامه ها هستیم. برخی برنامه ها در اجرا مشکلی ندارند، به شرط مدیریت درست؛ بنابراین ما اصراری بر ادغام نداریم.

 برخی معتقدند اشکال سرمایه گذاری شرکت های بیمه ای کنترل نمی شود و ممکن است مشکلی که گریبان گیر بیمه توسعه شد، بار دیگر تکرار شود و شرکت ها با تاکید بر سرمایه گذاری در یک نقطه آسیب ببینند. درحال حاضر شکل سرمایه گذاری ها به چه صورت است و کنترل بر سرمایه گذاری ها چطور صورت می گیرد؟

سرمایه گذاری شرکت های بیمه می تواند به صورت خرید دارایی ثابت، خرید سهام، سپرده گذاری در بانک و... باشد. ما آیین نامه سرمایه گذاری را اصلاح کردیم و شورای عالی بیمه آیین نامه سرمایه گذاری جدید شماره 97 را تصویب و ابلاغ کرد. در آیین نامه کاملا مشخص شده است که چه مقدار از وجه نقدی که از بیمه می گیرند، می توانند به صورت سپرده در بیاورند و چه مقدار را می توانند دارایی یا سهام بخرند؛ مثلا در سال 98 حدود 20 هزار میلیارد تومان ارزش روز سهام مجموعه شرکت های بیمه ای در بورس است. امسال شرکت های بیمه در شرکت های بورسی در بازار سرمایه حضور پررنگی داشتند و این نویدبخش شرکت های بیمه ای است. آنان با سرمایه گذاری در بورس، هم از سود آن استفاده می کنند، هم قدرت نقدشوندگی بالایی دارند و هر زمان بخواهند، می توانند پول را بردارند و خسارت پرداخت کنند. حداکثر سهم سپرده گذاری در بانک ها را هم مشخص کردیم. متاسفانه شرکت های بیمه ای قبلا اکثر پول هایشان را در بانک به صورت سپرده می گذاشتند که باعث می شد از یک طرف مجبور بودند خسارات را مطابق با تورم پرداخت کنند؛ اما در طرف دیگر دریافتی وجه شان با سود حداقلی بود. در آیین نامه جدید تاکید شده که بخشی از پول را قادرند سپرده گذاری کنند؛ نه همه آن را.

همچنین حق ندارند تمام پولشان را به دارایی ثابت تبدیل کنند که در صورت خسارت نتوانند آن را پرداخت کنند، زیرا امکان نقدشدن دارایی در کوتاه مدت میسر نیست. ما با آیین نامه جدید سرمایه گذاری در حال کنترل هستیم و هر سه ماه شرکت ها را موظف می کنیم به ما اعلام کنند پولشان را کجا سرمایه گذاری کرده اند. زمانی که آیین نامه تصویب شد، مقرر شد اگر سرمایه گذاری آنها مطابق با آیین نامه جدید نبوده، یک سال به آنها فرصت دهیم تا خودشان را با آیین نامه تنظیم کنند؛ اگر دارایی خریدند و باعث شدند بخش زیادی از پول هایشان در دارایی ثابت حبس شود، باید دارایی را بفروشند. اکثر شرکت ها در حال تنظیم خودشان با آیین نامه جدید هستند. آیین نامه جدی به نظر من پیشرفته است و بسیاری از ابهامات آیین نامه قبلی را رفع کرده است، به بازار سرمایه توجه بیشتری نشان داده، سعی شده در این آیین نامه نظر و مشورت شرکت های بیمه و سندیکا گرفته شود؛ بنابراین به نظر می رسد این آیین نامه بتواند برای افزایش سودآوری این شرکت ها راهگشا باشد.

 در گزارش سه ماهه دقیقا چه مواردی کنترل می شود؟ 

تطبیق با آیین نامه و میزان انحراف. آنها خودشان گزارش می کنند و به نوعی این فعالیت خودکنترلی محسوب می شود. اگر تخطی انجام دهند، باید سریع خودشان را تطبیق دهند و دیگر مهلت یک ساله ای برای رفع تخلف آنها وجود ندارد. 

 آیین نامه توانگری مالی قرار بود مدت ها پیش بازنگری شود، اکنون این بازنگری در چه مرحله ای قرار دارد؟

بله قرار بود این آیین نامه بازنگری شود؛ اما بررسی هایی که در سطح جهان شد، نشان داد فقط توانگری مالی نیست که موجب کنترل شرکت ها می شود یا اینکه بهترین معیار برای ارزیابی آنهاست. ما در ایران توانگری را بسیار بااهمیت تر از کشورهای پیشرفته در نظر گرفتیم، درحالی که توانگری فقط یکی از شاخص های ارزیابی شرکت های بیمه است. ما دیدیم که اگر فقط به توانگری مراجعه کنیم و آن را شاخص اصلی در نظر بگیریم، در ارزیابی شرکت ها اشتباه کرده ایم و بیمه شدگان همه فکر می کنند اگر توانگری یک است، دیگر شرکت مشکلی ندارد. ما به این نتیجه رسیدیم که فقط اصلاح آیین نامه توانگری کافی نیست، عوامل دیگر ارزیابی را هم باید برای شرکت های بیمه ای در نظر گرفت. قبلا فکر می کردیم با بازنگری توانگری شرکت ها مشکل حل می شود؛ اما اکنون می دانیم سرمایه، ریسک و انواع آن، پرتفوی و... هم اهمیت دارد. ما درحال حاضر هم توانگری و هم سایر عوامل ارزیابی را بازنگری می کنیم و پژوهشکده ما روی این موضوعات متمرکز است

  این بازنگری کلی تا الان به کجا رسیده است؟

مطالعات تطبیقی آن با سایر کشورها انجام شده و درحال حاضر باید تحقیقات عملیاتی آن در سطح کشور انجام شود. وقتی پژوهشکده این کار را انجام دهد، بازنگری توانگری انجام خواهد شد و در نهایت این پیشنهاد اصلاح و بازنگری به شورای عالی ارجاع داده می شود.

 برآوردی از زمان تکمیل آن دارید؟

 ما حتما در سال 99 این کار را انجام می دهیم.

 تاکنون رقم دقیق کسری ذخایر شرکت های بیمه در هیچ یک از رشته های بیمه ای را شفاف سازی نکرده اید. دقیقا بفرمایید در رشته ثالث و همچنین در سایر رشته های بیمه ای چقدر کسری ذخایر تا پایان امسال شناسایی شده است؟

اکنون انتهای سال است و تمام شرکت ها از یک ماه دیگر باید میزان دقیق کسری ذخایرشان را اعلام کنند. همه شرکت ها هر سال این را اعلام می کنند، اما مبلغ را ما مجدد بررسی می کنیم؛ برای مثال اگر شرکتی بگوید من فلان قدر کسری دارم یا اصلا کسری ذخیره وجود ندارد، در اینجا ما براساس روش مثلثی که از سال 97 آن را اجرا کردیم که پیش از آن وجود نداشت، بار دیگر آن را چک می کنیم؛ یعنی یک بار خود شرکت ها با این روش محاسبه کردند و مرحله دوم ما با این روش مثلثی محاسبه می کنیم. در بررسی دو سوال را مطرح کردیم؛ آیا میزان کسری که اعلام کرده اند، صحت دارد یا نه؟ دوم اینکه چطور قرار است ذخیره گیری انجام شود؟ پس در زمان تهیه صورت های مالی میزان کسری ذخیره را مشخص می کنیم و از آنان برنامه ذخیره گیری می خواهیم. سال گذشته علاوه بر آنچه خودشان ذخیره گرفتند، 600 میلیارد تومان دیگر هم ذخیره گرفتیم تا بخشی از کسری ذخایر سال های گذشته جبران شود. امسال هم برنامه همین است. هر سال باید ذخیره گرفته شود، کسری های سال های پیش هم جبران شود. اگر یک ماه دیگر صبر کنید، تمام شرکت ها میزان کسری خودشان را اعلام می کنند و باید بررسی شود که آیا ذخیره کافی گرفته شده است.

 لطفا با توجه به آخرین آماری که دارید به رقم دقیق کسری ذخایر حداقل در رشته ثالث اشاره بفرمایید.

سال آینده میزان کسری شرکت ها مشخص شده و ذخیره می گیرند. درحال حاضر نمی توانم این رقم را اعلام کنم. اگر کسری داشتند، ذخیره می گیرند تا پوشش داده شود؛ اما اگر ذخیره کم باشد، باید اعلام شود که میزان کسری چقدر است. من در سال 98 خواسته ام نسبت به سال گذشته 600 میلیارد تومان بیشتر ذخیره بگیرند که بخش زیادی از کسری جبران شود.

 آیا درست است که بیمه توسعه قرار است دوباره سال آینده فعالیت هایش را از سر بگیرد؟ با توجه به خسارت های زیان بار این شرکت بیمه به مردم و ناتوانی در ایفای تعهداتش به دلیل عملکرد نامطلوب مدیرانش آیا فکر می کنید جامعه و بیمه گذاران آماده پذیرش دوباره شرکتی هستند که تا مرز ورشکستگی رفته و سبب واردآمدن خساراتی به بیمه گذاران شده است؟

شرکت بیمه توسعه با پیگیری های بیمه مرکزی و کمک های بیمه ایران و البته خود صاحبان بیمه توسعه خوشبختانه نزدیک به حدود 75 درصد از خسار ت ها را تا ماه قبل پرداخت کرده، ما تلاش کردیم 25 درصد باقی مانده خسار ت ها را هم امسال پرداخت کند. با پیگیری های ما مشخص شد صاحبان سهام بیمه توسعه همکاری خوبی داشته اند و دارایی در اختیار گذاشته اند. درحال حاضر با همکاری قوه قضائیه، صاحبان سهام و شرکت بیمه ایران و البته پیگیری جدی بیمه مرکزی، خوشبختانه دارایی مورد نیاز برای پوشش پرداخت خسارت سایر خسارت دیده های بیمه توسعه فراهم شده است و از ابتدای اسفند حدود 300 میلیارد تومان باقی مانده خسارت دیده ها در بخش بیمه توسعه بوده که نزدیک به 120 میلیارد تومان آن تا کنون پرداخت شده است. بر اساس قولی که شرکت بیمه ایران به من داده، تا آخر امسال ما از همه این 300 میلیارد را پرداخت خواهیم کرد که این خبر خوبی برای زیان دیدگان بیمه توسعه است. اعلام کردیم که هرکسی از بیمه توسعه طلب دارد برای دریافت خسارتش مراجعه کند، حتی برای آن افرادی که با آنها ارتباط نداشتیم و حکم دادگاه داشتند، ما مبلغ اجرائی را مطابق با حکم دادگاه به صندوق قوه قضائیه پرداخت کردیم. اگر وضع همین طور ادامه پیدا کند، ما در سال آینده خسارت دیده ای از بیمه توسعه نداریم. بعد از این مرحله باید حسابرسی شود؛ میزان طلبی که شرکت بیمه ایران از بیمه توسعه دارد چقدر است؟ طلبی که بدهی فی مابین بیمه توسعه و بیمه ایران است، زیرا بیمه ایران متولی پرداخت خسارت دیدگان شده است. با یک حسابرسی وضع بیمه توسعه مشخص می شود. تا زمانی که تمام پرداخت خسارت روشن و شفاف نباشد، امکان فعالیت بیمه توسعه وجود ندارد. بعد از حسابرسی ها به شورای عالی می رود و نظر شورای عالی را دراین باره می گیریم، هرچه نظر شورای عالی باشد و تصویب شود  انجام می شود.

 در ماه های اخیر اتفاقات نامطلوبی در صنعت بیمه به وقوع پیوسته، از جمله عزل ناگهانی مدیرعامل بیمه ملت. انتقاداتی که وارد است این است که چرا عزل ونصب مدیران بیمه ملت که بیمه خصوصی محسوب می شود باید توسط دولت صورت گیرد، آیا آیین نامه 40 که حدنصاب سهام داری است رعایت می شود؟ اگر می شود، چرا دولت به صورت غیرمستقیم بیش از 20 درصد در شرکت های بیمه سهام دارد که حاضر به دخالت در عزل ونصب مدیران است؟

اینکه شما می فرمایید ایشان عزل ونصب انجام داده اند را من در جریان نیستم، فقط می دانم که هیئت مدیره مدیرعامل را عزل کرده است. عزل ونصب مدیرعامل از اختیارات مدیرعامل است. ما به عنوان مقام ناظر باید مستندات داشته باشیم که بر چه اساسی این مدیرعامل عزل شده است و از شرکت بیمه ملت خواستیم که دلیل عزل ایشان را برایمان بفرستد که این کار را کردند و ما در حال بررسی هستیم. درباره فرد جدید هم هنوز نامه ای از هیئت مدیره دریافت نکرده ایم و من هم مثل شما فقط شنیده ام که هیئت مدیره در نظر دارد فردی را نصب کند، اما تا زمانی که برای ما نامه رسمی نیاید، ما امکان حضور مدیرعامل برای امضای اسناد تعهدآور را ایجاد نمی کنیم. نکته مهم این است که هیئت مدیره باید حقیقی باشد؛ طبق اساسنامه ای که در سال 98 تصویب شده، تمام اعضای حقوقی از حالت حقوقی باید به حقیقی تبدیل شوند، بنابراین تا ماه مهر سال 98 برای انجام این کار فرصت داده شد. بیمه ملت مردادماه آگهی داده و در آن زمان دو نفر معرفی شدند، بعد از آن ما پیگیری کردیم و منتظریم. تا زمانی که هیئت مدیره حقیقی معرفی نشوند، نمی توانند مدیرعامل تعیین کنند. طبق بررسی های ما، صندوق بازنشستگی کشوری زیر 20 درصد سهم دارد، صندوق عشایر هم همین طور، اینها مواردی هستند که کاملا مطابق با آیین نامه 40 هستند.

 صندوق بیمه حوادث طبیعی در چه مرحله ای به سر می برد؟

بعد از اصلاحی که بر اساس اشکال شورای نگهبان در ارتباط با لایحه صندوق انجام دادیم، آن را برای مجلس فرستادیم و در کمیسیون اقتصادی هم مورد بحث واقع شده و اصلاحات لازم اعمال شد، مانده طرح آن در صحن علنی. قرار بود اسفندماه در صحن مطرح شود. اگر کرونا مجلس را تعطیل نمی کرد در همین ماه در صحن علنی بررسی شده و به شورای نگهبان فرستاده می شد.

 برنامه بیمه مرکزی برای این صندوق در سال 99 چیست؟

ما امیدواریم که تصویب شود تا در مرحله اول بتوانیم آیین نامه برایش بنویسیم و آن را شکل دهیم و هیئت مدیره کارش را شروع کند. مهم ترین اقدام این است که در مرحله اول تمام واحدهای مسکونی سطح کشور در برابر حوادث طبیعی بیمه شوند. پیش بینی این است که 50 درصد هزینه حق بیمه توسط مردم در طول سال پرداخت شود و 50 درصد مابقی را هم دولت به عنوان یارانه تامین کند.

 آیا در سال پیش رو بیمه مرکزی برنامه ویژه و خاصی دارد که در روزهای پایانی سال خبر خوش آن را به مردم اعلام کنید؟

این اطمینان را به همه می دهیم به نوعی برنامه ریزی شود که تمام دارایی هایی که در سطح کشور وجود دارد توسط شرکت های بیمه ای بیمه شود. این خبر مهمی است، چراکه در ایران سابقه نداشته. درست است که تحریم فشار بسیاری بر ما وارد کرد، اما تمام دارایی ها؛ از خودرو گرفته تا واحدهای تجاری، مسکونی، باربری و... بیمه خواهند شد. اگر صندوق حوادث طبیعی تصویب شود، ما در سال 99 هیچ واحدی نداریم که در صورت آسیب با سیل و زلزله صندوق بیمه خسارتشان را ندهد. این خبر مهمی در سطح ملی است. برنامه اصلی ما در سال 99 رشد بیمه زندگی است و قصد داریم حتما در سال 99 در این بخش تحول ایجاد کنیم تا مردم با توجه به تورمی که وجود دارد نگران آینده نباشند. 

خبر دیگر هم آنلاین کردن و دیجیتالی کردن صدور بیمه نامه و خسارت هاست تا دیگر مردم نیازی به مراجعه نداشته باشند. با این کار عملا کاغذ حذف خواهد شد. من نوید می دهم که همان طور که برای بانک ها کارت بانکی داریم، برای بیمه هم یک کارت بیمه داشته باشیم، آن هم برای همه شرکت های بیمه ای. به این معنا که کل دارایی های مردم با یک کارت شبیه آ ی دی کارت بیمه شده باشد. ما در حال طراحی این موضوع هستیم و ان شاءالله با اتصال آن به شبکه بانکی خسارات از طریق پوزها پرداخت شود. این اولین باری است که این را مطرح می کنم، بعدا با جزئیات بیشتری دراین باره توضیح خواهم داد، اما بدانید که بیمه مرکزی در سال 99 این کار را خواهد کرد.