آرشیو سه‌شنبه ۱۰ تیر ۱۳۹۹، شماره ۴۶۸۰
ورزش
۱۴
گفت و گو

دکتر نجفقلی حبیبی در گفت و گو با «اعتماد»: از اینکه مربی تیم ملی خارجی است احساس شرم می کنم

گروه ورزش: یکی از دغدغه های بزرگ این روزها هزینه های بی حساب و کتابی است که در فوتبال کشور انجام می شود. بسیاری از اقشار مختلف مردم نسبت به حیف و میل کردن درآمدهای ارزی به این شکل حساس شده اند و سوالاتی جدی در این زمینه مطرح می کنند. یکی از سوال های مهم این است که چرا ما دنبال مربی خارجی می رویم؟ چرا باید درآمد ممکلت را به جیب امثال ویلموتس بریزیم و چرا یک مربی ایرانی نمی گذاریم بالای سر تیم ملی؟ همچنین چرا باید اردوهای خارجی برگزار کنیم و همین کار را در کشور خودمان انجام نمی دهیم؟ دکتر نجفقلی حبیبی به عنوان یکی از کسانی که در دهه 60 تلاش بسیار زیادی در زمینه پرورش اساتید متخصص داشته، معتقد است ما می توانیم به راحتی نیروهایی قدرتمند در کشور خودمان تربیت کنیم و در این زمینه بی نیاز شویم. دکتر حبیبی به عنوان پژوهشگر فلسفه می گوید از اینکه یک مربی خارجی عهده دار مسوولیت تیم ملی ایران است، احساس شرم می کند. مشروح صحبت های ایشان را در ادامه می خوانیم.

بحثی که می خواهم مطرح کنم شاید ابتدا کمی عجیب به نظر برسد به این دلیل که در نگاه اول با سوابق فکری و کاری من ربطی پیدا نمی کند. مساله ای که چند سال است با آن درگیرم و بالاخره تصمیم گرفتم، مطرحش کنم مساله آوردن مربی خارجی برای تیم ملی فوتبال کشورمان است. بعد از پیروزی انقلاب تمام دانشگاه های ما در رشته های علمی دچار مشکل بودند. به خصوص وقتی می خواستیم، دوره های دکتری به راه بیندازیم کارمان بسیار بسیار سخت بود ولی با یک اراده ملی تصمیم گرفتیم، استاد تربیت کنیم. من به واسطه اینکه سال ها در تربیت مدرس بودم همیشه فکرم بر این بوده که می توانیم استادها را در هر رشته ای تربیت کنیم. دانشگاه تربیت مدرس و باقی دانشگاه ها که بعدا تاسیس شدند به هر طریق باعث شدند ما در این زمینه خودکفا شویم. ما سال هاست که از خارج استاد نمی آوریم. درست است که با همه دنیا تعامل علمی داریم و استادهای ما به خارج از کشور سفر می کنند و اساتیدی از خارج کشور می آیند و در کنفرانس های بین المللی حاضر می شوند اما ما دیگر استادی از خارج استخدام نمی کنیم. 

دکتر حبیبی در ادامه افزود:«من احساس خجالت می کنم برای ملت بزرگ ایران که باید یک مربی فوتبال از خارج آن هم با پول های کلان استخدام کنیم. تازه چقدر هم پول این وسط حیف و میل می شود. اخیرا تلویزیون برنامه ای نشان داد در همین رابطه که معلوم بود مدام فشار می آوردند که همه چیز را نگویند و پنهان کاری کنند. خلاصه متولیان بزرگ کشور و حتی دانشگاهیان که در علوم ورزشی تخصص دارند باید راهی را باز کنند برای تربیت مربی. ما باید از این معرکه نجات پیدا کنیم. تا کی ما باید برویم، مربی خارجی بیاوریم و هم نازشان را بکشیم و هم پول کلان برایشان خرج کنیم و کلی نابسامانی های اقتصادی به بار بیاوریم؟ خب این جوانان پاک و سالم و به عقیده ما کارآمد می توانند مربیگری را برعهده بگیرند. می توان دوره هایی برای آنها فراهم کرد تا آماده شوند. بحثم این است که متولیان از جمله دولت و وزارت ورزش تا فدراسیون ها باید جواب ملت را بدهند. این خیلی زشت است که بعد از این همه سال باید برویم از خارج مربی بیاوریم. دوست دارم این مساله را رسانه ها بازتاب بدهند و جامعه دانشگاهی کشور هم بفهمد که خجالت آور است که ما  در این زمینه خودکفا  نیستیم. 

نماینده سابق مجلس در ادامه به این نکته اشاره کرد که ما در کشور نمونه های موفقی از کار کردن با مربیان ایرانی داریم. «مثلا نگاه کنید چرا ما نمی رویم برای کشتی از خارج مربی بیاوریم؟ در کشتی که نرفتیم از خارج مربی بیاوریم، باختیم؟ دائما در المپیک ها ایران قهرمان کشتی داشته است. بعد از انقلاب خیلی هم بیشتر شده اند. اینها را چه کسی تربیت می کند؟ همین مربیان داخلی خودمان! این یک همت والایی می خواهد. البته ممکن است، منفعت عده ای در این باشد که بروند از خارج مربی بیاورند تا شاید یک چیزی هم به خودشان برسد. اما مصلحت کشور کدام است؟ حالا یا دانشگاه ها این کار را برعهده بگیرند یا فدراسیون یا وزارت قبول مسوولیت کند تا این وضعیت عوض شود. این نباشد که پول مملکت برای چیزهای عجیب و غریب نفله شود.» 

رییس سابق دانشگاه های الزهرا و تربیت مدرس و علامه در ادامه به نحوه کار خودشان در تربیت اساتید اشاره و آن را با فوتبال مقایسه کرد. ایشان گفت:«بسیار متاثرم از اینکه خیلی از رشته های پیچیده و سخت را در همین جا برای استاد تربیت کردیم و همان ها به دیگران آموزش می دهند و کار را مدیریت می کنند. من نمی گویم فوتبال سبک و ساده است. این رشته هم رشته پیچیده و محکمی است ولی می توانستیم استاد تربیت کنیم. این حتی وسیله زیادی هم نیاز ندارد. برخی رشته ها آزمایشگاه های پیچیده و ماشین آلات سنگین می خواهد ولی فوتبال چیزی نمی خواهد. درست است که فوتبال یک هیجان دارد برای جامعه اما تا امروز هم که اینقدر خرجش کرده ایم به جای خاصی در میادین بین المللی نرسیده ایم. ما کشور بزرگی هستیم و نباید خودمان را با امارات و قطر مقایسه کنیم. در آسیا شاید چین و ژاپن بتوانند با ما مقایسه شوند. ایران در امر ورزش سابقه ای طولانی دارد و باید عرق ملی را جدی بگیریم.» 

دکتر حبیبی همچنین انتقاداتی را به برگزاری اردوهای ورزشی در کشورهای خارجی وارد دانست و گفت:«دیگر چیزی که ذهن کسانی مثل من را مشغول می کند، هزینه های سنگینی است که تحمیل می شود بر کشور آن هم برای اردوهای تدارکاتی در کشورهای دیگر. مثلا کشور ما چه امکاناتی ندارد که حتما باید اردوهای مان را ببریم دوبی انجام بدهیم؟ یک نفر این را جواب بدهد. یعنی آنهایی که خاک گلخانه های شان را باید بیایند از اینجا ببرند تا 4 تا گل بکارند، امکانات دارند برای برگزاری دوره های تمرینی ورزشکاران و ما نداریم؟ جای خاصی مدنظرم نیست. ترکیه، امارات، قطر یا هر جای دیگر. کشور ما از تمامی این امکانات برخوردار است. از نظر آب وهوای فصول بگیرید تا زمین. هیچ جایی بهتر از خودمان وجود ندارد و ما اصلا نیازی نداریم برویم خارج اردو بزنیم. چرا باید در چنین شرایط اقتصادی با این قیمت دلار این هزینه های سنگین را بکنیم؟ یک نفر برود مجموع پول هایی که در این سال ها ما در راه جذب مربی خارجی و برگزاری اردو در کشورهای دیگر هزینه کردیم را جمع کند. برود فدراسیون ها و ببیند در همین 10 سال گذشته چه پولی را برای اردوهای خارجی خرج کردیم؟ با این پول ها می شد، ورزشگاه های جدید بسازیم و در شهرهای فاقد امکانات، زیرساخت مهیا کنیم. با همین پول کلی می شد کار کرد ولی الان خرج شده و رفته پی کارش.» 

از دکتر حبیبی پرسیدیم، کشوری مثل پرتغال در چند سال گذشته از کشور واردکننده مربی تبدیل به کشور صادرکننده مربی شده است و این به خاطر سرمایه گذاری در زیرساخت های فنی و تاسیس آکادمی های فوتبال بوده اما در ایران کسی نمی خواهد این سرمایه گذاری را انجام دهد. چرا این گونه است؟ ایشان در پاسخ گفت:«همین پرتغالی که می فرمایید اینها در کشور خودشان نیروهای شان را جمع کردند و کار کردند. ما در ایران دانشکده های تخصصی ورزش داریم. اینها می توانند از سازمان های ورزشی بخواهند که این مساله را جدی بگیرند. دانشگاه کارش همین است. ما زیرساخت های لازم را هم در دانشکده های علوم ورزشی داریم. پرتغال مثال خوبی است که شما زدید. این کشور اندازه یکی از استان های ما هم نیست. این کشور وقتی توانسته، ما با این سابقه فرهنگی و تمدنی نمی توانیم؟ اصلا قابل قبول نیست که ما امکانات نداریم. ما باید فراهم کنیم. انجام این کار چه چیزهایی لازم دارد؟ چهار تا زمین تمرین می خواهد که در همین تهران هست. در شهرهایی مثل اصفهان، شیراز، تبریز و اصفهان هم هست. هر کدام از این شهرها فصل های مختلفی هم دارند که می توانند به هم کمک کنند. به نظرم اراده ای وجود ندارد. اگر اراده وجود داشته باشد حتما می توانیم سختی ها را تحمل کنیم و بعد از 4 یا 5 سال ما به یک جای خوب می رسیم. 40 سال از انقلاب گذشته و در خیلی زمینه ها پیشرفت کردیم. ما کجا بودیم؟ ما موشک می فرستیم فضا. دانشمندان ما این کار را کردند. اینها تا دیروز دانشجو بودند و امروز شدند متخصص. در پزشکی همین طور. همین جوان ها کار کردند و زحمت کشیدند. بله! آزمایشگاه نداشتیم و ساختیم. دانشکده نداشتیم، ساختیم. خیلی چیزها نداشتیم و ساختیم. در مساله ورزش که خیلی چیزها هست و نیاز نیست از صفر شروع کنیم. فقط اراده می خواهد. می توان مثلا برای چند نفر که سابقه خوبی در فوتبال دارند، کلاس آموزشی بگذاریم و استادی را هم از خارج بیاوریم و چند روز به اینها درس بدهد و برود. شاید هم ضرورتی نداشته باشد و خودمان بتوانیم این مساله را مدیریت کنیم.» ایشان در ادامه افزود:«از نظر تاریخی، جغرافیایی و اقتصاد پرتغال از ما جلوتر است؟ ایران کجا و آنجا کجا. از نظر ثروت و امکانات و آدم ها و دانشمندان می گویم. به همین جوانان خودمان بها بدهید، ببینید چند روزه چه غوغایی به پا می کنند. وقتی ورزشکار ما می بیند خودش بلد است اما رفته اند از خارج نیرو آورده اند که فقط پول می گیرد، احساس تو سری خوردن می کند. اگر به اینها بال و پر بدهیم خودشان ورزش را اداره می کنند. حالا که ما وزارت ورزش داریم باید این کارها را بکند. این وزارتخانه باید بیاید و بگوید در این 4 سالی که مسوولیت داشته چه تغییرات بنیادینی در ورزش ما اتفاق افتاده است؟ چه نهادهای ورزشی اضافه شده؟ اگر بگویند مثلا 20 سالن داشتیم و کردیمش 100 تا خیلی خوب است و دستشان درد نکند اما تربیت نیروی انسانی کارآمد خیلی مهم تر است. در همه زمینه ها هم به همین شکل است.»

دکتر حبیبی در ادامه به امکانات بالقوه داخل کشور اشاره کرد و ادامه داد:«ما در هر شهری که می رویم، هتل داریم. هر شهری که می رویم، زمین های ورزشی داریم. اگر نداریم، برویم ایجاد کنیم. چقدر مگر زمان می برد؟ بیشتر از دو سال؟ یک زمین چمن به درد بخور می خواهد و یک خوابگاه برای ورزشکاران که استراحت کنند که در همه شهرها هم هست. هیچ بهانه ای در این زمینه مورد قبول نیست. اگر یادشان باشد که اوایل انقلاب در زمینه استاد چقدر کمبود داشتیم و با یک اراده ملی کار را شروع کردیم، بهانه نمی آورند. آن موقعی که دانشگاه تربیت مدرس راه افتاد، رییس جمهور شد، عضو هیات امنا. اعضای هیات امنا هم همه کسانی بودند که مسوولیت داشتند. به سرعت ما موفق شدیم، کار را جلو ببریم. رشته های جدید هم تاسیس می کنیم و اغلب دانشگاه های کشور هم می توانند برای خودشان نیرو تربیت کنند. اگر رشته جدیدی هم بیاید، راه آموزش آن را هم پیدا می کنند.» ایشان در پایان بار دیگر تاکید کرد از این وضعیت شرمسار است. «به هر حال وقتی مردم این همه پول برای ورزش خرج می کنند، نهایت بی انصافی است که به این مساله اهمیت داده نمی شود. من به عنوان یک ایرانی خجالت می کشم وقتی در اخبار می شنوم که اردوی تدراکاتی تیم ملی فوتبال در دوبی یا ترکیه برگزار شد. ترکیه امکانات خوبی دارد ولی مگر ایران کمتر از آنجاست؟»