آرشیو چهار‌شنبه ۱۱ تیر ۱۳۹۹، شماره ۷۳۸۲
صفحه اول
۱
یادداشت

ایستگاه نهم پاسارگاد تا بیستون

دکتر رضا اردکانیان (وزیر نیرو)

پویش #هر هفته_الف_ب_ایران را در مهرماه 1398 آغاز کردیم و هدف، تسریع در تکمیل و بهره برداری از 227 پروژه بزرگ صنعت آب و برق بود که عمدتا در دولت های یازدهم و دوازدهم شروع شده بود. تا پایان سال به هدف خود به طور کامل رسیدیم. آن تجربه نشان داد که با برنامه ریزی و بسیج همه نیروها می توان در سخت ترین شرایط نیز به دستاوردهای مهم رسید. پویش #هر هفته_الف_ب_ایران را در سال 1399 با پرداختن همزمان به دو دسته اهداف «ساخت وسازی» و «سازوکاری» ادامه می دهیم و در نظر داریم 50 هزار میلیارد تومان طرح های بزرگ را تکمیل کرده و به بهره برداری برسانیم و شماری از سازوکارهای تاثیرگذار بر صنعت آب و برق را نیز بهبود بخشیم. پویش در سال 1399 از تاریخ 28 فروردین آغاز شد. شیوع ویروس کرونا سبب شد افتتاح طرح ها بدون سفر به استان ها و از طریق ارتباطات مجازی انجام شود.

هشت هفته از پویش تاکنون برگزار شده است. هفته اول با حضور رئیس جمهوری از طریق ویدئو کنفرانس به افتتاح طرح های نیروگاه حرارتی و تصفیه خانه فاضلاب در استان تهران اختصاص داشت. هفته دوم پویش شاهد بهره برداری از طرح های سد و شبکه آبیاری در استان ایلام بود و هفته سوم در استان مرکزی مجموعه ای از طرح های آبرسانی شهری، تامین برق و نیروگاه برقابی افتتاح شد. هفته چهارم پویش به افتتاح طرح های استان سیستان و بلوچستان در زمینه آبیاری و زهکشی اختصاص داشت که با حضور رئیس جمهوری محترم در ویدئو کنفرانس برگزار شد. هفته پنجم پویش با افتتاح طرح های نیروگاه حرارتی در استان لرستان و سد و آبرسانی روستایی در خراسان جنوبی به انجام رسید. هفته ششم در استان آذربایجان غربی با افتتاح سد اشنویه و طرح نیروگاه حرارتی عسلویه و تامین برق بوشهر و حضور رئیس جمهوری در ویدئو کنفرانس افتتاح طرح ها همراه شد. هفته هفتم نیز شاهد افتتاح تصفیه خانه فاضلاب قم بود و نهایتا هفته هشتم علاوه بر آنکه افتتاح ارتقای توان یک واحد نیروگاه شاهرود را در بر می گرفت، شاهد بهره برداری از اولین طرح سازوکاری یعنی افتتاح مرکز پایش صنعت برق در تهران نیز بود. افتتاح و به بهره برداری رسیدن این میزان طرح ها که جمعا 9138 میلیارد تومان سرمایه گذاری را در بر می گیرد، نشانی از پویایی و سرزندگی صنعت آب و برق ایران در کوران تحریم ها و تحقق شعار «جهش تولید» است.

هفته نهم پویش #هرهفته_الف_ب_ایران افتتاح طرح هایی در دو استان فارس و کرمانشاه در روز پنجشنبه 12 تیر 1399 را شامل می شود که همگی اهمیت اقتصادی و اجتماعی بسیاری دارند. فاز اول طرح آبرسانی به کلانشهر شیراز شامل خط انتقال، ایستگاه پمپاژ و تصفیه خانه بزرگ آب شیراز با سرمایه گذاری 560 میلیارد تومان از منابع خصوصی و دولتی به بهره برداری می رسد. جمعیت تحت پوشش این طرح 324 هزار نفر است. مجموعه ای از مخازن، ایستگاه پمپاژ، تونل و خط انتقال برای تکمیل این طرح احداث شده است. فاز اول آبرسانی به سعادت شهر و ارسنجان نیز با سرمایه گذاری 39 میلیارد افتتاح می شود و جمعیت 110 هزار نفری را تحت پوشش قرار می دهد.

واحدهای 1 و 2 تصفیه خانه فاضلاب شماره 2 شیراز همراه با 742 کیلومتر شبکه جمع آوری و انتقال فاضلاب یکی از مهم ترین آنهاست. بهره برداری از این طرح سبب می شود جمعیت تحت پوشش شبکه های فاضلاب از 25 درصد فعلی 49 درصد بیشتر شده و به 74 درصد جمعیت دو میلیون نفری کلانشهر شیراز برسد. این تصفیه خانه با مشارکت بین المللی با مبلغ 41 میلیون یورو و 4370 میلیارد ریال سرمایه گذاری ریالی ساخته شده است.

ارزش محیط زیستی این طرح نیز قابل توجه است. پساب تولیدشده از این تصفیه خانه با ظرفیت 100 هزار مترمکعب در شبانه روز تمام استانداردهای محیط زیستی جهت رهاسازی در آب های پذیرنده را داشته و برای مصارف کشاورزی، فضای سبز و صنایع آب بر منطقه شامل کارخانجات فولاد، سیمان و شهرک های صنعتی قابل استفاده است. واحدهای مذکور همچنین روزانه هزار متر مکعب عوامل بیماری زای جدا شده از فاضلاب ورودی را به صورت بهداشتی دفع می کنند.

اجرای این طرح زمینه اشتغال 250 نفر به طور مستقیم و500 نفر را به طور غیرمستقیم فراهم می کند. ارزش محیط زیستی دیگر این مجموعه آن است که 50 درصد برق مورد نیاز فرآیندهای تصفیه خانه از طریق گاز تولیدی از فاضلاب (انرژی پاک) تامین می شود.

طرح دیگری برای توسعه واحدهای 1 و 2 تصفیه خانه شماره 1 شیراز نیز انجام شده است که سبب شده جمعیت تحت پوشش این تصفیه خانه تا سقف 800 هزار نفر ارتقا یابد. پساب خروجی این واحدها که تمام استانداردهای محیط زیستی برای رهاسازی در آب های پذیرنده را دارند برای مصارف کشاورزی، فضای سبز و صنایع آب بر منطقه شامل کارخانجات فولاد، سیمان و شهرک های صنعتی قابل استفاده هستند. اشتغال 50 نفر نیروی بومی به طور مستقیم و حداقل 200 نفر به طور غیرمستقیم از مزایای اقتصادی-اجتماعی این طرح است.

مفهوم پایداری و توجه به محیط زیست در طرح های هفته نهم پویش جایگاه ویژه ای دارد. نیروگاه خورشیدی لارستان با ظرفیت 10 مگاوات توسط بخش خصوصی و با هزینه ای بالغ بر 80 میلیارد تومان در شهرستان لارستان استان فارس و بر اساس قرارداد خرید تضمینی برق، احداث شده است. ساخت این نیروگاه در سال 1397 آغاز شده و در سال 1399 به بهره برداری رسیده است. سازمان انرژی های تجدیدپذیر و بهره وری انرژی برق (ساتبا) طی قراردادی خرید برق از سرمایه گذار بخش خصوصی را به مدت 20 سال تضمین کرده است. نیروگاه های خورشیدی 10 مگاواتی در شمار نیروگاه های بزرگ خورشیدی هستند و در هفته نهم پویش علاوه بر نیروگاه 10 مگاواتی لارستان، دو نیروگاه 10 مگاواتی لامرد و دارندگان، به علاوه نیروگاه 2 مگاواتی ترکان و دو نیروگاه 0.5 مگاواتی اقلید و شهرک صنعتی نی ریز نیز افتتاح می شود. مجموعا 33 مگاوات نیروگاه خورشیدی در هفته نهم پویش #هرهفته_الف_ب_ایران به بهره داری می رسد.

نیروگاه های 10 مگاواتی به لحاظ اقتصادی و محیط زیستی سبب صرفه جویی 5.680 میلیون مترمکعب مصرف گاز طبیعی و 4371.84 مترمکعب آب می شوند و عدم انتشار 13711.68 تن گاز دی اکسید کربن در سال از مزایای محیط زیستی هر نیروگاه 10 مگاواتی است. توسعه نیروگاه های تولید برق تجدیدپذیر با توجه به میزان اشتغالی که به صورت مستقیم و غیرمستقیم ایجاد می کنند و مزایای محیط زیستی آنها از جمله اقدامات توسعه پایدار به شمار می روند. اشتغالزایی این گونه طرح ها از زمان برنامه ریزی تا تولید پنل ها، ساخت و نصب به علاوه نگهداری و تعمیرات قابل توجه بوده و در سراسر جهان نیز به عنوان فرصت اشتغالزایی نگریسته می شوند. نکته مثبت درخصوص نیروگاه های تجدیدپذیر خورشیدی آن است که بیش از 60 درصد کل برق تولیدی آنها در ماه های گرم سال صورت می گیرد که با الگوی مصرف برق ایران تطابق دارد و به تامین برق در ماه های اوج مصرف کمک می کند.

استان کرمانشاه نیز در هفته نهم پویش #هرهفته_الف_ب_ایران شاهد افتتاح سد شرفشاه است که با سرمایه گذاری 500 میلیارد تومان ساخته شده است. این سد آب برای کشاورزی 3055 هکتار دشت های سومار و نفت شهر تامین می کند، تامین آب شرب دو شهر سومار و نفت شهر را برای بلندمدت انجام می دهد و کنترل سیلاب های مخرب رودخانه کنگیر را نیز ممکن می سازد. اشتغالزایی مستقیم برای 764 نفر و غیرمستقیم برای 382 نفر در دوران ساخت از مزایای اجتماعی این طرح است. این طرح شامل شبکه آبیاری و زهکشی با وسعت 1900 هکتار نیز هست که در آینده افتتاح خواهد شد.

مجموع ارزش سرمایه گذاری های صورت گرفته برای 10 طرحی که در هفته نهم پویش #هرهفته_الف_ب_ایران در استان های فارس و کرمانشاه افتتاح می شوند بالغ بر 1900 میلیارد تومان است. این میزان سرمایه گذاری به نتیجه رسیده در سالی که «جهش تولید» نام گرفته است به علاوه ارزش های محیط زیستی و اجتماعی طرح ها، نویدبخش تاب آوری، پایداری و امیدواری بیشتر در سرزمین ایران است، سرزمینی که تاریخی کهن به ژرفای پاسارگاد و بیستون دارد.