آرشیو پنج‌شنبه ۲۷‌شهریور ۱۳۹۹، شماره ۷۴۴۶
صفحه آخر
۲۰

به نام تاریخ

27 شهریور

امروز به دلیل سالروز درگذشت شهریار، شاعر تبریزی و مشهور، روز شعر و ادب فارسی نامگذاری شده است. به این بهانه زندگی و آثار او را مرور می کنیم. البته در کنار چهره های دیگری که نام شان امروز ثبت شده است.

تولدها

فرهاد آئیش: بازیگر تئاتر و سینما و تلویزیون امروز 68 ساله می شود فرهاد آئیش در انگلستان و امریکا در رشته های فیلمسازی و عکاسی تحصیل کرد و بعد از مدتی جذب تئاتر شد. در سال هایی که در شهرهای سانفرانسیسکو، واشنگتن، بوستون و برلین زندگی می کرد در بیش از 30 نمایشنامه به زبان های فارسی و انگلیسی بازی یا آنها را کارگردانی کرد. او سال 76 به ایران بازگشت و در نمایش های «شب روی سنگفرش خیس»، «گزارش به آکادمی»، «دختر گلفروش»، «هنر» و «سقراط» بازی و نمایش های «یک رابطه ساده»، «تقصیر و 32 دقیقه از ماجرا»، «شام اول»، «شام آخر»، «کرگدن» و«چمدان» را کارگردانی کرد. او در این سال ها در تلویزیون و سینما هم فعال بود و بازی اش را در سریال های «بدون شرح»، «کتاب فروشی هدهد»، «شمس العماره»، «همه خانواده من»، «پرده نشین» و «دیوار به دیوار» و فیلم های «شب های تهران»، «نورا»، «زندگی با چشمان بسته»، «پریناز»، «هیس دخترها فریاد نمی زنند»و «غلامرضا تختی» دیده اید.

 سالروز تولد الهام پاوه نژاد بازیگر، رامین پرچمی بازیگر، جک کاریف بازیگر انگلیسی، گرتا گاربو بازیگر سوئدی، محمد مهدی خاتمی کارگردان تئاتر، رضا شیبانی اصل شاعر و مصطفی غضنفری شاعر هم امروز است.

درگذشت ها

محمدحسین شهریار: شاعر مشهوری که حتما شعر «علی ای همای رحمت» او را خوانده اید، سال 1367 در چنین روزی درگذشت. سید محمدحسین بهجت تبریزی که با تخلص شهریار شعر می گفت سال 1285 به دنیا آمد. او در مدرسه دارالفنون تهران درس خواند و پس از آن تحصیل در رشته پزشکی را انتخاب کرد اما عشقی نافرجام باعث شد این رشته را رها کند و به شعر و شاعری روی بیاورد. اولین کتاب شعرش سال 1310 با مقدمه ملک الشعرای بهار، سعید نفیسی و پیمان بختیاری منتشر شد و پس از آن، این راه را ادامه داد. «حیدربابایه سلام» یکی از مشهورترین اشعار اوست که در سال های 1329 تا 1330 سروده شد و اکنون به عنوان یکی از مهم ترین آثار ادبی ترکی آذربایجانی شناخته می شود که به 80 زبان زنده دنیا ترجمه شده است. شهریار با غزلیاتش شناخته می شود و «آمدی جانم به قربانت ولی حالا چرا» یکی از غزلیات مشهور اوست که ورد زبان مردم است.

 
28 شهریور

روز صد و هشتاد و سوم از سال با نام های مطرح موسیقی ایران و جهان همراه است. چهره هایی اثرگذار که اهالی موسیقی آثارشان را بخوبی می شناسند. البته باید از یکی از مهم ترین چهره های تئاتر ایران هم به بهانه سالروز تولدش یاد کنیم.

تولدها

 بهروز غریب پور: نویسنده و کارگردان تئاتر و استاد نمایش عروسکی سال 1329 در چنین روزی به دنیا آمد. بهروز غریب پور در رشته هنرهای نمایشی تحصیل کرد و پس از آن نمایش هایی مانند «آرش کمانگیر» و«زاویه» را کارگردانی و در نمایش های «پهلوان اکبر نمی میرد» و «شنل هزار قصه» بازی کرد. هنگامی که در آکادمی هنرهای دراماتیک رم تحصیل می کرد انقلاب اسلامی به پیروزی رسید و او به ایران بازگشت. در این سال ها غریب پور به تدریس، تالیف و ترجمه و کارگردانی آثار زیادی مشغول بود. در سینما فیلمنامه «دونده» را همراه امیر نادری نوشت و فیلم هایی چون «کارآگاه 2» و «تنبل قهرمان» را کارگردانی کرد. در تئاتر آثار زیادی از او مانند «سفر سبز در سبز»، «جنگ کور»، «بینوایان» و «هفت خان رستم» دیده ایم اما غریب پور بواسطه اپراهای عروسکی که کارگردانی کرده بیشتر شناخته می شود. آثار شاخصی مانند «اپرای عروسکی رستم و سهراب»، «اپرای مکبث»، «اپرای عروسکی مولوی»، «اپرای عروسکی حافظ» و «اپرای عروسکی سعدی». بهروز غریب پور در فعالیت های فرهنگی کشور هم نقش زیادی داشته و تاکنون رئیس مرکز آموزش تئاتر و تئاتر عروسکی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و مدیر کانون نمایش های عروسکی مرکز هنرهای نمایشی بوده و خانه هنرمندان ایران را تاسیس کرده است.

مصطفی کمال پورتراب: آهنگساز ایرانی و از استادان تئوری موسیقی سال 1303 به دنیا آمد. مصطفی کمال پورتراب از کودکی با فلوتی که پدرش برایش خریده بود برای دوستانش آهنگ هایی را که شنیده بود می نواخت. با همین علاقه در هنرستان عالی موسیقی تحصیل کرد و نواختن سازهای فاگوت، ویلن و تار را یاد گرفت و از روح الله خالقی هم تئوری موسیقی ایرانی را آموخت. او از سال 1324 تدریس موسیقی را آغاز کرد و از سال 1340 سرپرست یکی از ارکسترهای وزارت فرهنگ و هنر آن زمان شد. ضمن اینکه از سال 50 تا 52 مدیر هنرستان موسیقی ایران هم بود. تدریس موسیقی را پس از پیروزی انقلاب اسلامی هم ادامه داد و کتابی به نام «تئوری موسیقی» نوشت که یکی از پرفروش ترین کتاب های آموزش موسیقی است. او سال 1387 به عنوان چهره ماندگار موسیقی ایران انتخاب شد و سال 1395 درگذشت.

اردشیر روحانی: نوازنده پیانو و آهنگساز ایرانی سال 1325 در چنین روزی به دنیا آمد. او تحت نظر پدرش رضا روحانی، با سازهای مختلف آشنا شد و در هنرستان موسیقی ملی تحصیل کرد و آنجا شاگرد استادانی مانند جواد معروفی، حسین دهلوی و حسین تهرانی بود. پس از گرفتن دیپلم با بورسیه به وین رفت تا رشته آهنگسازی را بخواند اما با راه اندازی رشته موسیقی در دانشگاه تهران به ایران بازگشت و تحصیلش را ادامه داد. اردشیر روحانی در این سال ها علاوه بر تدریس موسیقی در هنرستان و دانشگاه، قطعاتی براساس موسیقی کلاسیک ایرانی و موسیقی فولکلور ایرانی ساخت و اتودهای او برای پیانو توسط کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان منتشر شد. راپسودی شلیل، اتود ماهور، راپسودی اصفهان، نغمه های روستایی برای پیانو و ارکستر، آلبوم با عاشقان و آلبوم کوی دوست از آثار اردشیر روحانی هستند.

مسعود شناسا نوازنده سنتور، محمدرضا صمیمی بازیگر، ساسان شکوریان کارگردان، قاسم آهنین جان شاعر، تورج بخشایشی شاعر، محمد سلمانی شاعر، بهناز علی پور داستان نویس، احمد مردانی بروجنی شاعر و آرتور راکهام تصویرگر انگلیسی هم متولد امروز هستند.

درگذشت

جیمی هندریکس: گیتاریست مشهور امریکایی سال 1970 در چنین روزی درگذشت. جیمی هندریکس متولد 1942 بود و به تنهایی نواختن گیتار را یاد گرفت. ویژگی اش هم این بود که به علت چپ دست بودن این ساز را وارونه می نواخت. او سال 1966 با ترانه های «آهای جو» و «گرد ارغوانی» به عنوان یک ستاره موسیقی راک شناخته شد اما مدت شهرتش زیاد طولانی نبود چون در 27 سالگی به دلیل نامشخص درگذشت. او همراه جیم موریسون، جنیس چاپلین، برایان جونز و کرت کوبین دیگر چهره های برجسته موسیقی راک، گروهی به نام «کلوب 27» تشکیل دادند و سال 2003 مجله رولینگ استون جیمی هندریکس را در ردیف اول 100 گیتاریست برتر عصر قرار داد.