آرشیو چهار‌شنبه ۱ تیر ۱۴۰۱، شماره ۵۴۸۰
حمل و نقل
۲۹

با وجود افتتاح زود هنگام در دولت قبل

راه‏ آهن اقلید-یزد بهره برداری نشده است

دنیای اقتصاد : مسیر ریلی قطار اقلید-یزد در دولت گذشته در یک افتتاح زودهنگام با پیشرفت 95 درصدی افتتاح شد، اما به تشخیص راه آهن به دلیل عدم نصب «ارتباطات» به بهره برداری نرسید؛ دولت سیزدهم با تخصیص اعتبارات تازه به ارزش 250 میلیارد تومان تلاش دارد، تا این پروژه 10 ساله، در شهریور امسال به بهره برداری برسد.

اسفند سال 1390 پروژه راه آهن اقلید- یزد منعقد و عملا از سال 91 ساخت این مسیر ریلی وارد فاز اجرایی شد. این محور تا سال 1396 حدود 50 درصد پیشرفت فیزیکی داشت و از 1397 تا 1400 به 95 درصد پیشرفت فیزیکی رسید. نهایتا با 10 سال فراز و نشیب تخصیص اعتبار در مرداد سال گذشته (1400) با دریافت مجوز عبور موقت دو رام قطار مسافری توسط حسن روحانی رئیس دولت دوازدهم افتتاح شد، بعد از آن روز به تشخیص شرکت راه آهن هیچ قطار مسافری از این مسیر عبور نکرد.

«محمد منجمی» مجری طرح راه آهن اقلید- یزد درباره این سوال که چرا سیر قطار مسافری در این مسیر وجود ندارد، پاسخ داد: پروژه به تشخیص شرکت راه آهن نیازمند تکمیل است. یکی از دلایل توقف این پروژه تغییر مدیریت در شرکت راه آهن است. آقای «میعاد صالحی» مدیرعامل راه آهن به علت ناتمام بودن آن، پروژه را از شرکت ساخت تحویل نمی گیرند و برای تحویل پروژه چند شرط گذاشته اند. این درحالی است که مدیریت قبلی راه آهن در تابستان سال گذشته این پروژه را تحویل گرفته بودند.

وی توضیح می دهد: به اعتقاد مدیریت کنونی راه آهن، موارد در حال تکمیل در این پروژه باید به صورت کامل انجام شود. در آذر سال گذشته نیز گروهی از بازرسان شرکت راه آهن از پروژه بازدید کردند و مواردی که منجر به تکمیل و بهره برداری از پروژه می شود، نیز اعلام شده است.

وی درباره استدلالات راه آهن از عدم تحویل این پروژه گفت: راه آهن هنگام افتتاح پروژه در مردادسال گذشته توسط رئیس دولت دوازدهم به صورت موقت مجوز سیر قطار را داد. پروژه افتتاح شد و دو رام قطار در مسیر حرکت کرد، اما کمیسیون تعیین سرعت در دوره مدیریت جدید راه آهن مواردی را اعلام می کند که نیازمند تکمیل و سپس بهره برداری است.

بر اساس اظهارات منجمی، تکمیل مسیر که از قضا در قرارداد پیمانکاری هم وجود دارد مشروط به دو موضوع «ارتباطات» بین ایستگاه ها و سپس «نصب علائم» در فاز تکمیلی در این پروژه است. مجری طرح راه آهن اقلید-یزد درباره اینکه چرا تاکنون «ارتباطات» این مسیر ریلی تکمیل نشده است، گفت: تکمیل ارتباطات ایستگاه ها باید به طور کامل انجام شود و برای تکمیل ارتباطات ایستگاه ها درخواست 250 میلیارد تومان اعتبار داشتیم. در سفر رئیس جمهوری در 26 آذر به استان یزد این رقم تصویب شد، از این مبلغ 120 میلیارد تومان پرداخت و 130 میلیارد دیگر هنوز پرداخت نشده است.

به گفته منجمی بخشی از شروط و مواردی که راه آهن اعلام کرده انجام شده است. 95 درصد فیبر نوری مسیر متصل و برق رسانی انجام شده است. در تاریخ 12 خرداد نیز نایب رئیس مجلس از پروژه بازدید و درصورت تامین اعتبار تا شهریورامسال سیر قطار انجام خواهد شد، ولی به شرطی که اعتبار درخواست شده به صورت کامل پرداخت شود. وی درباره میزان اعتبار درخواست شده می گوید: این مبلغ بر اساس برآوردی است که در سال گذشته انجام دادیم اما نگرانیم که به دلیل شرایط تورمی ارزش اعتبار تنزیل پیدا کند و قدرت اعتبار با توجه به شرایط تورمی کاهش یابد. تاکنون در فاز یک بهره برداری 6 هزار میلیارد به ارزش روز برای ساخت این پروژه تخصیص داده شده و قیمت غیر روز این پروژه نیز هزار و 600 میلیارد تومان است.

تکمیل «ارتباطات» و «علائم» در مسیرهای ریلی به چه معناست؟

پروژه راه آهن اقلید در گام نخست درگیر عدم نصب «ارتباطات» و نه «علائم» است. علائم به این معنا است که قطار در محور به صورت خودکار و بدون نیاز به سوزن بان و مامور و به صورت هوشمند اعزام شود. اکنون بسیاری از محورهای ریلی که بیش از 15 سال است در تردد قرار دارند مثل راه آهن اصفهان- شیراز «علائمی» نیست، اما «ارتباطات» نصب است.

در واقع «ارتباطات» که محل اختلاف شرکت ساخت و راه آهن در این پروژه است به این معنا است که مامور باید بتواند از ایستگاه مبدا با سایر ایستگاه ها بدون نیاز به تلفن همراه ارتباط داشته باشد و دفاع مجری طرح از این تاخیر و افتتاح نیمه کاره این است که برای خرید دستگاه های ارتباطی و رادیویی و نه علائم (هوشمندسازی ایستگاه) نیازمند تخصیص اعتبار هستند.

پرداخت 120 میلیارد تومان اعتبار برای تکمیل «ارتباطات» مسیر ریلی یزد- اقلید

محمد منجمی درباره اینکه چه زمانی ارتباطات این خط ریلی را تکمیل و پروژه را به راه آهن تحویل می دهد، گفت: برای انجام شروط راه آهن نیازمند تخصیص اعتبار هستیم. 130 میلیارد دیگر برای خرید تجهیزات تکمیل «ارتباطات» این محور ریلی نیاز داریم. تجهیزات تا حدود 90 درصد تامین شده که شامل دستگاه های اس.تی.اچ خرید داخلی است و تنها 10 درصد خرید تجهیزات خارجی است. به گفته وی برای اینکه «ارتباطات» مورد نظر راه آهن را تکمیل کنیم قرار بود 250 میلیارد قبل از عید پرداخت شود. امیدواریم بتوانیم پروژه را تکمیل کنیم هر چند که اثر تورمی روی پروژه قابل توجه است و ارزش اعتبار درخواستی نسبت به سال 1400 تفاوت دارد.

3 درصد باقی مانده پروژه راه آهن یزد- اقلید منتظر تامین اعتبار

به گفته مجری راه آهن یزد- اقلید «علائم» در فاز 2 این پروژه بهره برداری خواهد شد و تامین اعتبار باید به طور کامل انجام شود. اکنون 98 درصد مسیر تکمیل و تنها 3 درصد تکمیل فیزیکی طرح باقی مانده است. به گزارش «ایرنا» مسیرهای ریلی بر اساس تناژ بار و مسافر طراحی می شود و مسیر 270 کیلومتری راه آهن اقلید- یزد در فاز یک بهره برداری با پیش بینی جابه جایی یک میلیون مسافر و 3 میلیون تن بار در سال طراحی شد که در فاز نهایی به جابه جایی 3 میلیون مسافر و 7 میلیون تن بار افزایش می یابد. لازمه اینکه از فاز یک به فاز نهایی برسیم نیز این است که تعداد خطوط ایستگاه های بیشتری را تعیین کنیم تا قطار بیشتری اعزام شود. اکنون فاصله ایستگاه ها در این مسیر ریلی به طور متوسط 40 کیلومتر است و در فاز نهایی به 20 کیلومتر کاهش می یابد و تعداد قطار بیشتری اعزام می شود.