رقیب طلایی اوراق آمریکا
در حال حاضر طلا پس از سال ها خرید مستمر از سوی بانک های مرکزی و جهش تاریخی قیمت ها، از اوراق قرضه دولتی آمریکا پیشی گرفت و به بزرگ ترین دارایی ذخیره ای جهان تبدیل شد.
بر اساس گزارشی که روز سه شنبه از سوی بانک مرکزی اروپا منتشر شد، طلا در پایان سال 2025 معادل 27 درصد از کل دارایی های ذخیره ای بانک های مرکزی جهان را به خود اختصاص داده است. این درحالی است که پیش از آن این رقم معادل 20 درصد بود. در مقابل، سهم اوراق خزانه داری آمریکا در همین بازه از 25 درصد به 22 درصد کاهش یافت. در این میان سهم دارایی های ذخیره ای مبتنی بر یورو نیز بدون تغییر در سطح 15 درصد باقی ماند.
این تغییر در ترکیب ذخایر ارزی بانک های مرکزی نشان می دهد که امروزه بسیاری از کشورها در تلاش برای یافتن جایگزین هایی برای دلار آمریکا هستند. این روند از سال 2022 و پس از آن شدت گرفت که واشنگتن در واکنش به تهاجم گسترده روسیه به اوکراین، با اعمال تحریم هایی، دسترسی مسکو به ذخایر دلاری خود را مسدود کرد.
بر اساس گزارش بانک مرکزی اروپا، بانک های مرکزی جهان اکنون بیش از 36 هزار تن طلا در اختیار دارند. این رقم اکنون به سطح ذخایر طلا در دوران اوج نظام برتون وودز نزدیک شده است. در آن دوره که ارزش دلار آمریکا به طلا گره خورده بود و نرخ ارز سایر کشورها نیز بر مبنای دلار تثبیت می شد، بانک های مرکزی حدود 38 هزار تن طلا نگهداری می کردند.
با این حال، پیشی گرفتن طلا از اوراق خزانه داری آمریکا که همواره ستون اصلی ذخایر ارزی دلاری جهان محسوب می شد، تنها ناشی از افزایش خرید بانک های مرکزی نیست. جهش خیره کننده قیمت طلا در سال های اخیر نیز نقش مهمی در این تغییر ایفا کرده است. با وجود این تحولات، دارایی های مبتنی بر دلار همچنان بزرگ ترین بخش ذخایر ارزی جهان را تشکیل می دهند و سهم آنها به 42 درصد می رسد.
داده های بانک مرکزی اروپا نشان می دهد خرید طلای بانک های مرکزی در سال 2025 اندکی کاهش یافته و به 850 تن رسیده است؛ هرچند این رقم همچنان در سطحی بسیار بالا قرار دارد. در سه سال پیش از آن، خالص خرید سالانه بانک های مرکزی از مرز هزار تن فراتر رفته بود.
چین، لهستان، ترکیه و هند از سال 2022 تاکنون بزرگ ترین خریداران طلا در میان کشورها بوده اند. با این حال، شرکت استیبل کوین تتر در سال 2025 به بزرگ ترین خریدار منفرد طلا تبدیل شد و بیش از 100 تن طلا به ذخایر خود افزود.
ترکیه نیز که از زمان آغاز جنگ روسیه و اوکراین در سال 2022 حدود 220 تن طلا خریداری کرده بود، در ابتدای سال 2026 یکی از بزرگ ترین کاهش های ذخایر ارزی سال های اخیر را رقم زد. این کشور پس از آغاز جنگ علیه ایران، حدود 130 تن از ذخایر طلای خود را از طریق فروش یا اعطای وام به بازار عرضه کرد. در بخش دیگری از این گزارش آمده است که نقش بین المللی یورو طی یک دهه گذشته به تدریج اما پیوسته تقویت شده است. انتشار اوراق بدهی بین المللی مبتنی بر یورو در سال گذشته با رشد 30 درصدی به رکوردی نزدیک به یک تریلیون یورو رسید. همچنین سرمایه گذاران خارجی به طور خالص حدود 850 میلیارد یورو سرمایه وارد دارایی های منطقه یورو کردند. این رقم جریان ورودی سرمایه به این منطقه را به سطوحی نزدیک به بالاترین میزان از زمان ایجاد یورو رسانده است.








