اهمیت میانجی گری اخلاق کانتی بین حق انتزاعی و حیات اخلاقی و ضرورت گذار از اخلاق به حیات اخلاقی درکتاب مبانی فلسفه حق هگل
نویسنده:
نوع مقاله:
مقاله پژوهشی/اصیل (دارای رتبه معتبر)
چکیده:
همانطور که هگل در پیشگفتار کتاب مبانی فلسفه حق بیان کرده است؛ بحث مرکزی در این اثر، از بین بردن خودسرانگی اراده است که همان معنای عامیانه آزادی است. هگل در صدد ردیابی تحقق مفهوم آزادی به عنوان ایده در نفس الامر است. نگارنده معتقد است که در هر دو گذار هگل میان سه بخش اصلی این اثر یعنی از حق انتزاعی به اخلاق و از اخلاق به حیات اخلاقی، او خودسرانگی اراده را به عنوان نمود فاقد مفهوم رفع کرده است. در گذار نخست شخص به عنوان تعین حق انتزاعی که آزادی خویش را تنها در تملک چیزهای خارجی و بازشناسی آن از طریق دیگری می یابد، در دیالکتیک ناحق و رفع آن اسیر اراده ی خودسرانه ی فرد جزیی ای می شود که جرم را وارد تسلسلی نامتناهی می کند. بنابراین بازشناسی ساحت کلی درون انسان در جهت قانون گذاری امر خیر در مقام اخلاق ضرورت پیدا می کند. در این بخش وجدان به عنوان متعین کننده خیر درونی انسان، پس از آن که تمامی نهادها و قوانین عرف را در درون خویش مستحیل می سازد، به دلیل صوری بودن قانونش، به جای اراده ی امر کلی، اراده ی جزیی خویش را به عنوان محتوای قانون مطلق، وضع می کند و از این طریق ادعای مطلق بودن می کند که هگل آن را نتیجه اخلاق کانت و اینهمان با منطق حکومت ترور در فرانسه می داند. هگل در جهت رفع این خودسرانگی، به وجه ممیزه فلسفه اخلاق خویش یعنی حیات اخلاقی گذار می کند که در آن محتوای قانون های اخلاقی بایستی از طریق نهادهای جهان اجتماعی بالفعل که شخص در آن ساکن است چارچوب بندی شوند.
کلیدواژگان:
هگل ، اخلاق ، حیات اخلاقی ، حق انتزاعی ، آزادی ، اراده
زبان:
فارسی
انتشار در:
صفحات:
31 تا 59
لینک کوتاه:
https://www.magiran.com/p2235831
)مقالات دیگری از این نویسنده (گان)
-
زمینه تاریخی نظری شکل گیری قوای اندیشه هگلی
*
نشریه فلسفه غرب، زمستان 1404 -
تمایز بین «حالت ذهنی» و «باور ما از آن» در اندیشه آرمسترانگ و شومیکر
سید مصطفی حسینی*، ،
نشریه پژوهش های فلسفی، پاییز 1404 -
جایگاه سیاست و انسان در فرایند هستی نزد فلسفه سهروردی.
مصطفی عابدی، *
نشریه پژوهش های هستی شناختی، بهار و تابستان 1404 -
ااز الحاد و لاادری گرایی تا بی موضعی نسبت به خدا: بازخوانی موضع دینی دیوید هیوم
فریده لازمی، *
نشریه غرب شناسی بنیادی، بهار و تابستان 1404 -
ساختار بی مانایی و چالش تعدد تفسیر: میانجی گری بین هرمنوتیک وابسته به مولف و تفسیرهای چندگانه
سوران محمودفخه*،
نشریه شناخت، بهار 1404 -
بازآفرینی مناقشه اراده آزاد: از قرن هجدهم تا علوم شناختی معاصر
فریده لازمی، *
مجله فلسفه علم، پاییز و زمستان 1403


