تحلیل ماتریس همبست تعاملات آب های فرامرزی در حوضه آبریز هیرمند

پیام:
نوع مقاله:
مقاله پژوهشی/اصیل (دارای رتبه معتبر)
چکیده:
این مقاله با اتخاذ روش تاریخی-توصیفی-تحلیلی، استناد به منابع کتابخانه ای و استفاده از «ماتریس همبست تعاملات آب های فرامرزی» به تصویرسازی روند تعاملات آبی ایران و افغانستان بر سر رودخانه هیرمند پرداخته است و نشان داده است که تسهیم آب در حوضه هیرمند علاوه بر شرایط اقلیمی و ویژگی های حوضه آبریز به شدت از مراودات سیاسی، اقتصادی و اجتماعی دو کشور نیز اثرپذیر است. نتایج این پژوهش نشان می دهند مساله تسهیم آب هیرمند در اکثر بازه های مراوداتی دو کشور، در سطح مناسبات سیاسی قرار داشته است. اما طی بازه 1390 تا 1399 این مناسبات فرصت سازی شده است. در حقیقت وجود معاهده هیرمند که در آن نیاز زیست محیطی هامون ها مسکوت مانده است در کنار کمک های بین المللی در این بازه سدسازی های افغانستان را تشدید نموده است و جلب سرمایه گذاری خارجی را برای این کشور به همراه داشته است. از این رو، چانه زنی بر سر مسایل صرفا فنی نمی تواند وضعیت تسهیم آب در این حوضه را در شرایط مطلوبی قرار دهد؛ بلکه نیاز است دو کشور با تمسک به فرصت های همکاری در زمینه های اقتصادی، فرهنگی و امنیتی، به برجسته سازی وابستگی های متقابل اقتصادی و اجتماعی به یکدیگر بپردازند تا تعاملی بر حسب منافع پایدار برای طرفین ایجاد شود؛ که در نهایت ارزش و باوری مشترک برای ایجاد هنجار مشترک میان ایران و افغانستان در بهره برداری از منابع آب هیرمند شکل گیرد. این مهم اهمیت سیاسی زدایی از مساله آب را نمایان می سازد تا از اصطکاک های سیاسی در مواجهه با مسایل آبی جلوگیری شود. همچنین نتایج این پژوهش نشان داد در تمام ادوار با حکمیت کشورهای ثالث، وضعیت تسهیم آب هیرمند بدتر شده است.
زبان:
فارسی
صفحات:
273 تا 300
لینک کوتاه:
magiran.com/p2303785 
دانلود و مطالعه متن این مقاله با یکی از روشهای زیر امکان پذیر است:
اشتراک شخصی
با عضویت و پرداخت آنلاین حق اشتراک یک‌ساله به مبلغ 990,000ريال می‌توانید 70 عنوان مطلب دانلود کنید!
اشتراک سازمانی
به کتابخانه دانشگاه یا محل کار خود پیشنهاد کنید تا اشتراک سازمانی این پایگاه را برای دسترسی نامحدود همه کاربران به متن مطالب تهیه نمایند!
توجه!
  • حق عضویت دریافتی صرف حمایت از نشریات عضو و نگهداری، تکمیل و توسعه مگیران می‌شود.
  • پرداخت حق اشتراک و دانلود مقالات اجازه بازنشر آن در سایر رسانه‌های چاپی و دیجیتال را به کاربر نمی‌دهد.
In order to view content subscription is required

Personal subscription
Subscribe magiran.com for 50 € euros via PayPal and download 70 articles during a year.
Organization subscription
Please contact us to subscribe your university or library for unlimited access!