کانی شناسی، زمین شیمی و چگونگی تشکیل منگنز تملیه (شمال غرب سلسله-استان لرستان)

پیام:
نوع مقاله:
مقاله پژوهشی/اصیل (دارای رتبه معتبر)
چکیده:

تملیه در 20 کیلومتری شمال غرب شهرستان سلسله (استان لرستان) واقع است. از دیدگاه زمین شناسی منطقه ای، این منطقه در مجموعه رادیولاریتی هرسین قرار دارد. ترکیب سنگ شناسی مجموعه دربرگیرنده شامل رادیولاریت، پریدوتیت، گابرو، دایک های صفحه ای، بازالت، آندزیت، آهک و مرمر است. کانی سازی منگنز به شکل رگه-رگچه ای و بیشتر درون گسل ها، درزه ها و شکستگی های رادیولاریت ها رخ داده است. بر اساس بررسی های کانی شناسی، همبرزایی منگنز شامل کانی های پیرولوسیت، پسیلوملان، تودوروکیت، کریپتوملان، لپیدوکروزیت، و اکسید-هیدروکسیدهای منگنز(هوسمانیت، هیدروهوسمانیت، مانگانیت) است. کلسیت و کوارتز مهم ترین کانی های باطله هستند. برپایه داده های زمین شیمیایی عناصر اصلی و کمیاب کانسنگ، نمودارهای تفکیک کننده مختلف و نسبت های عنصری، تطابق خوبی بین منطقه منگنزدار تملیه با کانسارهای گرمابی وجود دارد. از سوی دیگر، محاسبه نسبت های مختلف عنصری چون Mn/Fe (با میانگین 92/0)، Ti/Al (با میانگین 01/0)، Co/Ni (با میانگین 97/0)، Co/Zn (با میانگین 28/0)، U/Th (با میانگین 73/0)، La/Ce (با میانگین 32/0)،  عناصر خاکی نادر سبک به سنگین (LREE/HREE، با میانگین 64/8) و مجموع عناصر خاکی نادر (ΣREE، با میانگین 53/56) نشان دهنده گرمابی بودن ذخیره منگنز تملیه است.  مقایسه الگوی بهنجارشده عناصر خاکی نادر کانسنگ منگنز تملیه با دیگر کانسارهای منگنز جهان بیانگر خاستگاه گرمابی این کانسار است. الگوی توزیع عناصر خاکی نادر بهنجار شده کندریت نشان دهنده بی هنجاری مثبت Ce با میانگین 5/24 و بی هنجاری منفی Eu با 54/0 است که به روشنی با نهشته های گرمابی منگنز همخوانی دارد. به این ترتیب، سیال های کانه ساز می توانند از آب های سطحی و یا ماگمایی شکل گرفته باشند و با ضمن چرخش در سنگ های آتشفشانی، منگنز و سایر فلزها را با خود حمل نموده و طی بالا رفتن از مناطق مناسب موجب نهشته شدن منگنز در  گسل ها و شکستگی های عمده شوند.

زبان:
فارسی
صفحات:
239 -252
لینک کوتاه:
magiran.com/p2444522 
برخی از خدمات از جمله دانلود متن مقالات تنها به مشترکان مگیران ارایه می‌گردد. شما می‌توانید به یکی از روش‌های زیر مشترک شوید:
اشتراک شخصی
با عضویت و پرداخت آنلاین حق اشتراک یک‌ساله به مبلغ 700,000ريال می‌توانید 100 عنوان مطلب دانلود کنید!
اشتراک سازمانی
به کتابخانه دانشگاه یا محل کار خود پیشنهاد کنید تا اشتراک سازمانی این پایگاه را برای دسترسی نامحدود همه کاربران به متن مطالب تهیه نمایند!
توجه!
  • دسترسی به متن مقالات این پایگاه در قالب ارایه خدمات کتابخانه دیجیتال و با دریافت حق عضویت صورت می‌گیرد و مگیران بهایی برای هر مقاله تعیین نکرده و وجهی بابت آن دریافت نمی‌کند.
  • حق عضویت دریافتی صرف حمایت از نشریات عضو و نگهداری، تکمیل و توسعه مگیران می‌شود.
  • پرداخت حق اشتراک و دانلود مقالات اجازه بازنشر آن در سایر رسانه‌های چاپی و دیجیتال را به کاربر نمی‌دهد.