تقابل نحوه تاثیرگذاری فرهنگ و اقلیم بر کالبد معماری خانه های تاریخی دوران قاجار در اقلیم های «سرد و کوهستانی» و «گرم و خشک»

پیام:
نوع مقاله:
مقاله پژوهشی/اصیل (دارای رتبه معتبر)
چکیده:

کالبد خانه های تاریخی در ایران، بسته به مکان قرارگیری و بافت زمینه ای، همواره متاثر از عوامل مختلف بوده اند. عوامل فرهنگی، باورهای دینی، آیین ها، رویکردهای مذهبی، امنیت اجتماعی، و آسایش اقلیمی بخشی از این عوامل هستند که به صورت های مختلف بر کیفیت فضاهای داخل خانه و شاخص های فرم کالبدی آن اثر گذاشته اند. جهت گیری خانه، مواد و مصالح مصرفی، تزیینات، سلسله مراتب، هندسه، مقیاس، و نور و روشنایی ازجمله این شاخص ها هستند. در این مقاله به تقابل و سنجش چگونگی تاثیر عوامل فرهنگی و اقلیمی بر کالبد معماری خانه های تاریخی دوران قاجار در اقلیم های «سرد و کوهستانی» و «گرم و خشک» ایران پرداخته شده است. روش تحقیق در این پژوهش توصیفی  تحلیلی و قیاسی و جمع آوری مطالب به روش کتابخانه ای و بازدید میدانی است. در فرایند تحلیل موضوع پژوهش و به منظور شاخص سازی عوامل موثر بر مولفه های کالبدی و فضایی، تعداد چهار خانه قاجاری با دو فرم متفاوت مشتمل بر فرم های حیاط مرکزی و بلوکی در شهرهای شاخص اقلیم های مذکور انتخاب شدند تا، از طریق تحلیل قیاسی بین فرم های متضاد در یک اقلیم و فرم های مشابه در اقلیم های متفاوت، نحوه اثرپذیری مولفه های کالبدی و فضایی از عوامل مختلف نمایان شود. با توصیف مدارک معماری هر خانه و تحلیل میزان تاثیر مولفه های اقلیم و فرهنگ، نتایج پژوهش نشان می دهدکه فرم خانه، سلسله مراتب، جهت گیری، و استفاده از مصالح بوم آورد از شاخصه هایی هستند که در هردو اقلیم به صورت توام تحت تاثیر عوامل فرهنگی و اقلیمی بوده اند. در اقلیم گرم و خشک، عامل فرهنگ کارآمدترین تاثیر را بر روی مقیاس خانه و عملکرد فضاها گذاشته و موادومصالح، ترکیب بندی، نما و تزیینات اثر مفیدی را از اقلیم پذیرفته اند؛ درحالی که در اقلیم های سرد و کوهستانی شاخص های مقیاس و عملکرد اثرپذیری ثمربخشی از مولفه اقلیم داشته اند.

زبان:
فارسی
صفحات:
25 تا 42
لینک کوتاه:
magiran.com/p2616536 
دانلود و مطالعه متن این مقاله با یکی از روشهای زیر امکان پذیر است:
اشتراک شخصی
با عضویت و پرداخت آنلاین حق اشتراک یک‌ساله به مبلغ 990,000ريال می‌توانید 70 عنوان مطلب دانلود کنید!
اشتراک سازمانی
به کتابخانه دانشگاه یا محل کار خود پیشنهاد کنید تا اشتراک سازمانی این پایگاه را برای دسترسی نامحدود همه کاربران به متن مطالب تهیه نمایند!
توجه!
  • حق عضویت دریافتی صرف حمایت از نشریات عضو و نگهداری، تکمیل و توسعه مگیران می‌شود.
  • پرداخت حق اشتراک و دانلود مقالات اجازه بازنشر آن در سایر رسانه‌های چاپی و دیجیتال را به کاربر نمی‌دهد.
In order to view content subscription is required

Personal subscription
Subscribe magiran.com for 50 € euros via PayPal and download 70 articles during a year.
Organization subscription
Please contact us to subscribe your university or library for unlimited access!