فهرست مطالب

تحقیقات جنگل و صنوبر ایران - سال بیست و سوم شماره 4 (زمستان 1394)
  • سال بیست و سوم شماره 4 (زمستان 1394)
  • تاریخ انتشار: 1394/12/05
  • تعداد عناوین: 16
|
  • مقاله پژوهشی
  • زهرا مرادی*، حسن پوربابایی، علی صالحی، علیرضا صیادی صفحات 583-593
    تغییرات پوشش گیاهی جنگل تحت تاثیر عامل های متعددی قرار دارد که یکی از مهمترین و تاثیرگذارترین آنها تاج پوشش درختان است. پژوهش پیش رو با هدف بررسی تاثیر تاج پوشش باز و بسته درختان بر تنوع گونه های علفی در جنگل های ناو اسالم انجام شد. سه اندازه روشنه کوچک (100 تا 200 مترمربع)، متوسط (200 تا 300 مترمربع) و بزرگ (300 تا 400 مترمربع) هر کدام با پنج تکرار انتخاب شد. سطوح شاهدی نیز با همین اندازه زیر تاج پوشش بسته درنظر گرفته شد. در طول دو قطر اصلی روشنه، زیرقطعه نمونه های 2×2 متر با فاصله یک متر به روش تصادفی منظم پیاده شد و درصد پوشش گونه های گیاهی در آنها براساس مقیاس دومین برآورد شد. به منظور ارزیابی تنوع گیاهی در قطعات نمونه از شاخص های تنوع سیمپسون و شانون- وینر، یکنواختی اسمیت- ویلسون و شمارش گونه های علفی (غنا) استفاده شد. نتایج نشان داد که با افزایش مساحت روشنه، مقادیر شاخص های تنوع گونه ای و غنا افزایش معنی داری پیدا می کنند. مقایسه شاخص ها بین سطوح مختلف روشنه و جنگل شاهد تنها درمورد شاخص های تنوع گونه ای و غنا در روشنه کوچک و جنگل شاهد معنی داری نبود.
    کلیدواژگان: تاج پوشش جنگل، روشنه، شاخص های تنوع، ناو اسالم
  • بهزاد گلابیان *، محمدرضا مروی مهاجر، محمود زبیری صفحات 594-604
    این پژوهش در بخشی از جنگل های سری گزو واقع در 50 کیلومتری شهر زیرآب استان مازندران، در ارتفاع 1000 تا 1300 متر از سطح دریا و با هدف بررسی ساختار توده سرخدار (Taxus baccata L.) انجام شد. ارتفاع و قطر برابر سینه کلیه درختان سرخدار (با قطر بیشتر از 5/7 سانتی متر) در یک توده 50 هکتاری به صورت صددرصد آماربرداری شد. برای بررسی ساختار عمودی توده، نواری به طول 100 و عرض20 متر انتخاب شد و قطر، ارتفاع ، قطر تاج و فاصله از مبدا درختان موجود در آن اندازه گیری و ترسیم شد. نتایج نشان داد که منحنی پراکنش قطری درختان سرخدار شبیه منحنی یک توده همسال است. ساختار عمودی توده مورد مطالعه در بیشتر قسمت ها دواشکوبه بود (در مناطق بهره برداری شده سه اشکوبه) که راش و ممرز در اشکوب بالا و سرخدار در اشکوب دوم قرار داشت. حداکثر ارتفاع درختان سرخدار 30 متر و حداکثر قطر آنها دو متر اندازه گیری شد. حجم سرپای جنگل 593 مترمکعب در هکتار و درصد حجمی سرخدار نسبت به حجم توده 17 درصد محاسبه شد. درمجموع با توجه به رویش متوسط سالانه سرخدار، فرم آمیختگی سرخدار در توده، پراکنش قطری سایر گونه ها و ضعف تجدید حیات سرخدار می توان نتیجه گرفت که توده سرخدار مورد بررسی یک توده ناهمسال است که ضعف تجدید حیات طی سنوات گذشته موجب کاهش پایه های جوان سرخدار و شکل گیری منحنی شبیه جنگل همسال شده است.
    کلیدواژگان: اشکوب بندی، ساختار جنگل، سرخدار، گزو
  • الهام نوری*، محمد متینی زاده، علیرضا مشکی، طاهره انصافی مقدم، محمد رحیمی صفحات 605-616
    پژوهش پیش رو به منظور ارزیابی ماهیت ریزگردها ازنظر دارا بودن فلزات سنگین و چگونگی تغییرات آنها در خاک و همچنین در برگ و شاخه برودار (Quercusbrantii Lindl.) در رویشگاه مله سیاه استان ایلام انجام شد. چهار عنصر روی، نیکل، سرب و کادمیم طی دونوبت در ابتدای اریبهشت و انتهای شهریورماه 1393 و متناسب با وقوع ریزگردها از دو گروه درختان سالم و در حال خشکیدن سنجش و ارزیابی شدند. نتایج بیانگر آن بود که با گذشت زمان مقدار عناصر به جز عنصر روی به صورت معنی داری در نمونه های خاک زیر تاج پوشش هر دو گروه درختان افزایش یافت. تمامی چهار عنصر جذب شده توسط برگ درختان سالم و در حال خشکیدن برودار طی اوایل بهار تا اواخر تابستان افزایش یافتند و تفاوت آنها در سطح اطمینان95 درصد معنی دار بود. اما در شاخه های درختان سالم عناصر سرب، کادمیم و نیکل افزایش یافت در حالی که افزایش معنی داری برای این چهار عنصر در شاخه های درختان در حال خشکیدن مشاهده نشد. همچنین به جز میزان عنصر روی موجود در برگها در دوره دوم نمونه برداری، هیچ اختلاف معنی داری میان درختان سالم و در حال خشکیدن ازنظر عناصر مورد مطالعه دیده نشد. این تحقیق نشان داد که طوفان های گردوغبار عناصر سنگین به همراه دارند و این عناصر از طریق برگ و ریشه برودار جذب می شوند. این عامل می تواند در کاهش مقاومت درختان برودار در برابر عوامل تنش زای دیگر ازجمله تغییرات آب و هوایی، خشکسالی، هجوم آفات و چرای دام نقش داشته باشد.
    کلیدواژگان: خشکیدگی بلوط، روی، سرب، کادمیم، گردوغبار، نیکل
  • یحیی خداکرمی*، انوشیروان شیروانی، ژیرار واردانیان، هرمز سهرابی صفحات 617-625
    امروزه آلودگی خاک ها توسط کادمیوم به نگرانی بزرگی تبدیل شده است. گیاه پالایی روشی ساده، اقتصادی و سازگار با محیط زیست برای پالایش محیط های آلوده به شمار می آید. در این تحقیق، اثر بافت خاک (رسی، رسی- لومی و رسی- لومی- شنی) بر انباشت کادمیوم در اندام های برگ، ساقه، شاخه و ریشه نهال های یک ساله گونه های اقاقیا (Robinia pseoudoacacia L.)، زبان گنجشک (Fraxinus rotundifolia Miller) و سرو نقره ای (Cupressus arizonica Greene) در قالب طرح فاکتوریل با چهار فاکتور (گونه، اندام، غلظت و بافت خاک) با پایه طرح کاملا تصادفی مورد مطالعه قرار گرفت. در پایان فصل رویشی میزان تجمع فلز کادمیم در اندام های مورد بررسی اندازه گیری شد. نتایج نشان داد که بین سه گونه مورد بررسی برای جذب کادمیم در سطح اطمینان 99 درصد اختلاف معنی دار وجود داشت. همچنین تفاوت معنی داری بین میزان جذب توسط اندام های سه گونه در سطح اطمینان 99 درصد مشاهده شد. غلظت های 1000، 2000، 3000 و 4000 میلی گرم بر کیلوگرم نیز در میزان جذب کادمیم در همین سطح دارای اختلاف معنی دار بودند. با توجه به تنظیم بافت خاک مبتنی بر رویشگاه های اصلی وهمچنین مناطق مناسب کاشت آنها، فاکتور بافت خاک در این مطالعه فاقد اثر معنی داری در جذب کادمیم بود. درمجموع، اقاقیا بیشترین میزان جذب نسبت به دو گونه دیگر را به خود اختصاص داد که این امر به دلیل ویژگی های ژنتیکی آن است.
    کلیدواژگان: اقاقیا، بافت خاک، زبان گنجشک، زیست پالایی، سرو نقره ای، کادمیم
  • معصومه موصلو، سیدیوسف عرفانی فرد* صفحات 626-636
    تراکم (تعداد درختان در واحد سطح) یکی از مشخصه های ساختاری مهم در توده های جنگلی است که در درک پویایی جنگل مناسب است. روش kامین نزدیکترین همسایه (k-NN) یک روش فاصله ای است که به طور متداول در آماربرداری جنگل برای برآورد مشخصه های کمی به کار می رود. در این مطالعه روش k-NN با پنج راهکار نزدیکترین فرد (NI)، نزدیکترین همسایه (NN)، جفت های تصادفی (RP)، چارک نقطه مرکز (PCQ) و همسایه چارکی (QN) برای برآورد تراکم درختان بنه (Pistacia atlantica Desf.) در جنگل های زاگرس استفاده شد. یک توده با مساحت 45 هکتار در رویشگاه تحقیقاتی بنه انتخاب شد و به منظور تعیین تراکم واقعی، آماربرداری صددرصد شد. توزیع مکانی درختان بنه، کپه ای (79/0=R و 38/12-=z) و تراکم آنها 44/19 درخت در هکتار بود. سپس روش k-NN با راهکارهای مختلف و k برابر دو تا 10 در 46 نقطه نمونه برداری در یک شبکه 100 × 100 متری مورد استفاده قرار گرفت. نتایج نشان داد که به جز راهکار PCQ، روش k-NN با سایر راهکارها مقدار تراکم را به طور معنی داری (در سطح اطمینان 95 درصد) درست برآورد کرد. تعداد k و راهکار انتخاب آن بر صحت و دقت نتایج روشk-NN تاثیر گذاشت، به نحوی که 4=k در NI، 7=k در NN و 2=k در RP و QN تراکم درختان بنه را با کمترین خطا (RMSE و اریبی) برآورد کردند. به طور کلی نتایج نشان داد که روش k-NN بهینه با k و راهکار مناسب توانسته تراکم درختان بنه با توزیع مکانی کپه ای را در یک توده تنک در جنگل های زاگرس برآورد کند.
    کلیدواژگان: بنه، تراکم، زاگرس، خطا، k، NN
  • جواد اسحاقی راد*، نغمه پاک گهر، عباس بانج شفیعی، سیدجلیل علوی صفحات 637-646
    هدف این پژوهش بررسی توانایی هایروش های مختلف رسته بندی غیر مستقیمبا کاربرد وسیع در تجزیه و تحلیل پوشش گیاهی است. عرصه جنگلکاری شده با کاج سیاه (Pinus nigra Arnold) با مساحت 2/9 هکتار واقع در محوطه فرودگاه ارومیه مورد مطالعه قرار گرفت.نه قطعه نمونه مربعی شکل با مساحت 100 مترمربع به روش منظم تصادفی با ابعاد شبکه 50 ×50 متر پیاده شد و نوع و درصد پوشش گونه های علفی در آنها ثبت شد.یک منطقه مرتعی مجاور توده جنگلکاری مذکور (منطقه کنترل) انتخاب شد و سه قطعه نمونه با فاصله های 50 متر بر روی یک خط نمونه پیاده شد و پوششعلفی هر قطعه نمونه همانند منطقه جنگلکاری مورد بررسی قرار گرفت. سهروشرسته بندی تجزیه و تحلیل مولفه های اصلی(PCA)، رسته بندی تطبیقی قوس گیری (DCA) و رسته بندی چندبعدی غیر متریک (NMDS) براساسمعیارهای طول گرادیان، Kaiser-Guttman، عصای شکسته، مقدار ویژه بیشتر از 4/0و تجزیه و تحلیل Procrusteanبرای ارائه مناسب ترین روش تجزیه و تحلیل پوشش گیاهیمورد ارزیابی قرار گرفتند.نتایج نشان داد که هرسه روش رسته بندی توانایی نشان دادن ماهیت اصلی ساختار داده ها را دارد.اگرچه با توجه به تجزیه و تحلیل Procrustean، همبستگی بین روش های رسته بندی اختلاف معنی داری داشتند، اماهمبستگی بینNMDS و DCA بیشتر از سایر رسته بندی هابود. میزان تنش نهایی رسته بندی NMDS کمتر از 10بود.DCAمعیارKaiser-Guttman را با یک محور و PCA با سه محور پوشش می داد.همچنینPCAمعیار عصای شکسته را با سه محور می پوشاند ومیزان مقدار ویژه درDCA بیشتر از 4/0بود. به طورکلی می توان بیان کرد کهدرمجموع برای منطقه مورد مطالعه، روش های رسته بندیDCA وNMDSمناسب ترند.
    کلیدواژگان: تجزیه و تحلیل مولفه های اصلی، رسته بندی تطبیقی قوس گیری، رسته بندی چندبعدی غیرمتریک، تجزیه و تحلیل Procrustean
  • مرتضی مریدی*، وحید اعتماد، مهدی کاکاوند، خسرو ثاقب طالبی، الهه علی بابایی صفحات 647-659
    خشکه دارها نقش مهمی در پویایی اکوسیستم های جنگلی بر عهده دارند. آگاهی از ویژگی های کمی و کیفی خشکه دارها در مراحل مختلف تحولی می تواند در تدوین راهکارهای مدیریتی همگام با طبیعت توده های طبیعی و مدیریت نشده راهگشا باشد. پژوهش پیش رو با هدف بررسی ویژگی های کمی و کیفی خشکه دارها به عنوان شاخص هایی از مراحل تحولی توده در پارسل های 317 و 318 بخش گرازبن از جنگل های کمتر دست خورده خیرود انجام شد. سه قطعه نمونه یک هکتاری که هر کدام در یکی از مراحل تحولی اولیه، بلوغ و پوسیدگی قرار گرفته بودند، انتخاب شدند و آماربرداری صددرصد از مشخصه های خشکه دارها شامل قطر و ارتفاع یا طول با قطر بیشتر از 7/5 سانتیمتر و مشخصات کیفی شامل شکل و درجه پوسیدگی انجام شد. نتایج نشان داد که خشکه دارها دارای تفاوتهایی از نظر تعداد در هکتار، حجم، نوع و اندازه در سه مرحله بودند. خشکه دارهای افتاده در مرحله اولیه و مرحله پوسیدگی فراوانی بیشتری نسبت به خشکه دارهای سرپا به خود اختصاص دادند، در حالی که در مرحله بلوغ عکس آن بود. بیشترین و کمترین حجم خشکه دار به ترتیب در مرحله اولیه و بلوغ مشاهده شد. در هر سه مرحله بیشترین حجم خشکه دار در راش مشاهده شد. مرحله بلوغ بیشترین فراوانی خشکه دار را به خود اختصاص داد، اما تمام خشکه دارها در این مرحله در طبقه قطری کمتر از 35 سانتی متر قرار گرفتند. بیشتر خشکه دارها در مرحله اولیه در درجات پوسیدگی پیشرفته قرار داشتند.
    کلیدواژگان: توده، خشکه دار، خصوصیات کمی، راش، مراحل تحولی
  • حسن جهانبازی گوجانی*، یعقوب ایران منش، محمود طالبی صفحات 660-670
    بنه(Pistachia atlantica Desf.)یکی از گونه هایدرختی باارزش اکولوژیک در زاگرس است که به دلیل ارزش اقتصادی، نقش مهمی در حفاظت از منابع آب و خاک دارد. تولید دانه روغنی و امکان استخراج روغن از بذر یکی از مزیت های اقتصادی این گونه محسوب می شود. پژوهش پیش رو به منظور تعیین درصد روغن بذر درختان بنه در طبقات قطری مختلف ومعرفی ترکیبات شیمیائی به ویژه اسیدهای چرب روغن در جنگل های قلعه مدرسه لردگان در استان چهارمحال و بختیاری اجرا شد. ابتدا در دامنه قطری 10 تا 50 سانتی متر و با فاصله طبقه ای5 سانتی متری، تعداد سهاصله درخت در هر طبقه قطری انتخاب شد و با برداشت بذر آنها در پایان فصل رویش،اندازه گیریمقدار تولید بذر و روغن در هر طبقه قطری انجام شد. نتایج نشان داد که به طور متوسط تولید روغن برای هر درخت در طبقات قطری مختلفبه روش سوکسله 16/27 درصد و به روش مکانیکی 3/19 درصد است. بیشترین مقدار تولید روغن به روش سوکسله به میزان 1/32 درصد مربوط به طبقه قطری 45 سانتی متر وکمترین مقدار 48/23 درصد متعلق به طبقه قطری 40 سانتی متر بود. در روش تحت فشار بیشینه روغن استخراج شده 8/24 درصد مربوط به طبقه قطری 50 سانتی متر وکمینهاندازه روغن 85/16 درصد متعلق به درختان طبقه قطری 40 سانتی متر بود. تجزیه نمونه های روغن نشان داد که در مجموع 11 نوع اسید چرب شامل هفت اسید چرب غیراشباع اولئیک،ایزوسیس اولئیک، لینولئیک، لینولنیک،پالمیتولئیک، گادوئیک و بهنیک و چهار اسید چرب اشباع پالمیتیک، استئاریک، میرستیک و آراشیدیک در روغن بنه وجود دارد.
    کلیدواژگان: ارزش اقتصادی، بنه، روغن میوه، زاگرس، سوکسله
  • هومن عباسی، اصغر فلاح*، محمدرضا پورمجیدیان، مهسا راد کریمی صفحات 671-679
    در این پژوهش،تجدیدحجم به دو شیوه3P و صددرصد درمورددو گونه راش و توسکای ییلاقیدر سری 10 طرح جنگلداری سردآبرود مورد بررسی قرار گرفت.از مجموع 558 اصله از درختان نشانه گذاری شده این دو گونه، یک بار کلیه درختان شامل 516 اصله راش و 42 اصله توسکابه روش صددرصد و بار دیگر96 اصله درخت شامل 81 اصله راش و 15 اصله توسکا به روش3Pمورد تجدیدحجم قرار گرفت. حجم کل نشانه گذاری راش 89/613، تجدیدحجم صددرصد 65/489 و 3Pمعادل83/488 مترمکعب و برای گونه توسکا حجم نشانه گذاری 68/79، تجدیدحجم صددرصد 62/88 و3Pمعادل 87/82 مترمکعب بود. نتایج اندازه گیرینشان دهنده آن است که راش 82/0 مترمکعب و توسکا 75/5 مترمکعب نسبت به تجدیدحجم به شیوه صددرصد کاهش حجم داشتند.مقایسه نتایج با استفاده از آزمونtنشان داد با 99 درصد اطمینان، تفاوت معنی داری بین تجدیدحجم به شیوه های یادشدهبرای راش و توسکاوجود ندارد،بنابراین با توجه به میزان درصد خطای موردبررسی در هر دو حالت، قابل استنتاج است که ضرایب به دست آمده از عملیات 3P از دقت زیادی در تعیین حجم برخوردار است.
    کلیدواژگان: تجدیدحجم، توسکا، جنگل های هیرکانی، راش
  • محمدباقر خدایی* صفحات 680-693
    امروزه ارزیابی و بهبود عملکرد پژوهشی در موسسات برای ارتقاء پیشرفت سطح تحقیقاتی اعضای هیئت علمی و تولید علم، از موضوعات بسیار مهم وکلیدی در حوزه تحقیقات کشاورزی ومنابع طبیعی است.به منظور افزایش سطح کمی وکیفی تولیدات علمی در این حوزه،ارزیابی عملکرد اعضای هیئت علمی و اتخاذ تدابیر و سیاست گذاری های مناسب،لازم به نظر می رسد. دراینپژوهش برایبررسیعملکردواحدهای تحقیقاتی و سنجش کارایی از روش تحلیل فراگیر داده ها (DEA) استفاده شد و 872 پرونده ترفیع اعضایهیئتعلمی در 11 واحد ستادی و27 واحد استانی در سال های 1385 تا 1388موردبررسی قرار گرفت.نتایجنشاندادکهمیانگین کارآییفنیکمتر از 623/0 بود وکارائی ناشی از مقیاس،به نسبتزیاد است.واحدهای تحقیقاتی زیست فناوری،گیاهان داروئی، گیاه شناسی، بانک ژن،چوب و کاغذ، مرتع و جنگل، به ترتیب بیشترین مقادیر کارائی فنی را نشان دادند.سایرواحدهای تحقیقاتی، کارائی فنی کمتر از میانگین دوره را داشتند. نتایج همچنین نشان داد که بین مرتبه علمی و بهره وری پژوهشی رابطه مثبت وجود دارد. مقایسه میانگین کارائی ناشی ازمقیاس و کارائی مدیریتی هریک از واحدهای تحقیقاتی، با فرض بازده ثابت و متغیرنسبت به مقیاس نشان داد که در طی دوره مورد مطالعه،28واحد تحقیقاتی دارای مقادیر کارائی ناشی از مقیاس کمتر از کارائی مدیریتی بودند، بنابراین می توان نتیجه گرفت که کارائی ناشی از مقیاس، بیشترین تاثیر را بر ناکارائی فنی بر فرض بازدهبه مقیاس ثابت داراست. این بدین معنی است که بیشتر واحدهای تحقیقاتی، اهمیت تولید بهینه مقیاس را مورد توجه قرار نمی دهند.
    کلیدواژگان: اعضای هیئت علمی، بهره وری، تولیدات علمی، کارایی
  • مسعود اسماعیلی شریف*، سید محمد حسینی نصر، عباس قمری زارع، مجید طالبی صفحات 694-706
    بارانک ایرانی(Sorbus persica Hedl.)یکی از گونه های ارزشمند درختچه ای جنگل های استان اصفهان (زاگرس مرکزی) است. پس از سپری شدن سرمای زمستان،سبزشدن بذرهایاین درختچه در شرایط طبیعی آغاز می شود. عامل های متعددی ازجمله مشکلات مربوط به جوانه زنی بذر و استقرار نهال، زادآوری گونه های مختلف را در عرصه های جنگلی تحت تاثیر قرار می دهد. در پژوهشپیش روجوانه زنی بذر بارانک ایرانی برمبنای طرح کامل تصادفی شامل تیمارهای: چینه سرمایی، چینه گرمایی و سپس چینه سرمایی، جیبرلین، جیبرلین و سپس چینه سرمایی، بذر بدون پوسته و شاهد بررسی شد.بیشتریندرصدجوانه زنی (5/97%) درتیمار چینه گرمایی (25 درجه سانتی گراد) به مدت دو هفته و سپس چینه سرمایی (یک تا چهار درجه سانتی گراد) به مدت چهار ماه به دستآمد.موفق ترین تیمار شکستن خواب بذر، از نوع چینه سرمایی بود.بنابراینبه نظر می رسد خواب بذر بارانک ایرانی از نوع خوابفیزیولوژیکباشد. با توجه به اینکه پیش تیمار پس رسی بعد از 120 روز در دمای یک تا چهار درجه سانتی گراد موجب برطرف شدن کامل خواب بذر شد، خواب فیزیولوژیکی بذر در گونه موردمطالعه عمیق است. محتوای اولیه رطوبتی بذر 3/17% بود. کاهش رطوبت بذر تا 7% تاثیر معنی داری بر زنده مانی بذرها نداشت و قابلیت حیات بذر بعد از نگهداری بذرها به مدت 600 روز در دمای منفی 20 درجه سانتی گراد حفظ شد، بنابراین بذر بارانک دارای رفتاربذرهای ارتدکسOrthodoxاست. درمجموع، استفاده از تیمارهای مناسب نشان داد که بذرهای این گونه از قوه نامیه زیادی برخوردار است.
    کلیدواژگان: اصفهان، بذر ارتدکس، تترازولیم، جنگل، جوانه زنی، خواب فیزیولوژیک
  • محمدنقی عادل*، حسن پوربابایی، سیدجلیل علوی، علی صالحی صفحات 707-718
    هدف پژوهش پیش رو مدلسازی پراکنش راش و تعیین مقدار بهینه و دامنه بردباری آن در جنگل های کرانرودی حاشیه رودخانه صفارود رامسر بود. بدین منظور، از خط نمونه های عمود بر جریان آب در هر دو طرف رودخانه برای جمعآوری داده ها استفاده شد. طول هر خط نمونه 200 متر و فاصله بین خط نمونه ها نیز 200 متر انتخاب شد. در هر خط نمونه از پنج کوادرات 400 مترمربعی با فواصل 50 متری در پنج نقطه صفر، 50، 100، 150 و 200 متر استفاده شد و در آن ها تعداد درختان راش با قطر برابر سینه بیشتر از 7/5 سانتیمتر اندازهگیری شد. در هر قطعه نمونه از سه نقطه از عمق صفر تا 30 سانتیمتر نمونه خاک برداشت شد و برای تعیین خصوصیات آن به آزمایشگاه منتقل شد. درمجموع، از 44 خط نمونه و 220 کوادرات برای جمعآوری داده ها استفاده شد. برای بررسی پاسخ راش به عوامل خاکی از مدل HOF توسعه یافته و تعیین بهترین مدل از معیار اطلاعات آکائیک تصحیح شده (AICc) استفاده شد. در هر یک از پنج فاصله، مدلی که کمترین مقدار AICc را در میان مدل های هفتگانه داشت، به عنوان بهترین مدل انتخاب شد. محاسبات با استفاده از بسته eHOF در نرم افزار R ver. 3.1.3 انجام شد. نتایج نشان داد که تنها 27/5 درصد از مدل های به دست آمده دارای توزیع نرمال بودند، درحالی که 72/5 درصد از مدلهای به دست آمده از مدلهای خطی یا نامتقارن تبعیت میکردند. مدل های VI و VII در هیچ یک از پاسخها مشاهده نشد. پیشنهاد می شود در آینده مطالعات بیشتری درمورد جنگلهای کرانرودی و همچنین استفاده از مدل HOF انجام شود.
    کلیدواژگان: دامنه بردباری، صفارود رامسر، مدل توسعه یافته eHOF، مدل سازی، مقدار بهینه
  • محمد امینی*، روجا امینی، خسرو ثاقب طالبی، سیف الله خورنکه صفحات 719-731
    پژوهش پیش رو با هدف سنجش میزان دقت دو روش نمونه برداری از جنگل انجام شد که معیار قضاوت، نتایج روش آماربرداری صددرصدبود. ابتدا 116 هکتار شامل چهار پارسل آماربرداری صددرصد شد. سپس روش منظمتصادفیبا شبکه ای به ابعاد 200 × 150 متر با قطعات نمونه 1000 مترمربعیوروش طبقه بندیخوشه ایبا وسعت هر خوشه7500 مترمربع شامل چهار قطعه نمونه هریک با وسعت 1875 مترمربع اجرا شدند. درمجموع،40239 درخت در دو روش منظم تصادفی با40قطعه نمونه وطبقه بندیخوشه ایبا 14 خوشه آماری مرکب از 56 قطعه نمونه اندازه گیری شد. شدت آماربرداری در روش خوشه ای7/9 درصد و در روش منظم تصادفی44/3 درصد بود. این بررسی با پردازش داده ها در چهار نوع گروه بندی و دسته بندی گونه های درختی انجام شد. نتایجنشان داد که روش خوشه ایبرای برآورد تعداد درخت در هکتار و ساختار در مقیاس کل جنگل و نیز به تفکیک گونه برای راش و ممرز نسبت به روش منظم تصادفیبه روش صددرصد نزدیک تر می باشد.بیشینه قطری درختان در روش صددرصد 165، در روش منظم تصادفی 110 و در روش خوشه ای125 سانتی متر ثبت شد. پیشنهاد می شود پیش از آماربرداری هر پارسل،تیپ ها براساس ساختار و ترکیب گونه تفکیک شوند. همچنین تعداد قطعه نمونه متناسب با تنوع تیپ تعیین شود وآرایش قطعه نمونه ها خوشه ایو ابعاد آنها بین19 تا 20 آردرنظر گرفتهشود.
    کلیدواژگان: آماربرداری، تعداد درخت، ساختار جنگل، نمونه برداری طبقه بندی خوشه ای، نمونه برداری منظم تصادفی
  • مقایسه عملکرد چوب رقم های مختلف صنوبر تحت تاثیر تیمار آبیاری در منطقه کرج
    رضا باقری *، رفعت الله قاسمی، محسن کلاگری، فرشید مریخ صفحات 732-742
    درختان صنوبر درختانی چوبده هستند که رقم های مختلف آن علاوه بر توان متفاوت تولید چوب، از نیازهای غیریکسانی برخوردارند. مقدار آب و دوره های دسترسی به آب باعث تغییرات بسیاری در رقم های مختلف صنوبر می شود. با توجه به محدودیت آبی مناطق مختلف کشور ضرورت دارد تا وضعیت کمی و کیفی رویش رقم های مختلف صنوبر در رژیم های آبیاری مختلف بررسی شود و برای گونه ها و مناطق اقلیمی مختلف تاثیر آن سنجیده شود. از سوی دیگر، درختان در سنین مختلف نیازهای متفاوتی دارند. بنابراین در این بررسی، نه رقم از رقم های برگزیده و برتر منطقه کرج در قالب طرح کرت های خردشده با سه تکرار در دو سطح آبیاری چهار و هشت روزه برای یک دوره ده ساله مورد مطالعه قرار گرفتند. براساس نتایج مشخص شد که ضمن اینکه در تیمار چهارروزه سالانه 4500 مترمکعب آب بیشتری در مقایسه با تیمار هشت روزه مصرف شده است، رویش قطری مجموعه کلن ها در دو تیمار تفاوت معنی داری دارند، اما رویش ارتفاعی و تولید حجمی صنوبرهای دو تیمار تفاوت معنی داری را نشان ندادند. همچنین کلن P.e.561/41 به تنهایی به شدت متاثر از مقدار متفاوت آب دو تکرار بود وحجم چوب تولیدی تیمار چهارروزه بسیار بیشتر از تیمار هشت روزه بود. کلن های P.e.561/41 و P.e.vernirubensis به همراه دو کلن P.n.62/154 و P.n.betulifolia از بهترین تولید حجمی و رویش قطری و ارتفاعی برخوردار بودند.
    کلیدواژگان: آبیاری، صنوبر، کلن
  • ساره حسینی*، جعفر اولادی، حمید امیرنژاد صفحات 743-756
    معیارها و شاخص های ارزیابی پار کهای ملی به عنوان ابزاری برای نظارت بر پایداری اکوسیست مهای پارک های ملی هستند. هدف از این مطالعه شناسایی و بوم یسازی معیارها و شاخص های اکولوژیکی، اقتصادی، اجتماعی و سیاسی برای مدیریت پایدار پارک های ملی ایران است. در این مطالعه تعداد 36 نفر از خبرگان و متخصصان در زمینه پارک های ملی در چهار مرحله، به پرسشنامه هایی که به روش دلفی و با استفاده از مجموعه ای از معیارها و شاخص های CIFOR ،IUCN و شاخص های مستخرج از سایر منابع تهیه شده بود، پاسخ دادند. پرسشنامه ها در میان متخصصان توزیع و از آنها خواسته شد تا اهمیت معیارها و شاخص های ارزیابی پارک های ملی را با استفاده از مقیاس لیکرت مشخص نمایند. در مرحله اول روش دلفی، مجموعا هشت معیار و 142 شاخص شناسایی شدند که درنهایت از میان آنها هشت معیار و 100 شاخص برای ارزیابی پارک ملی بومی سازی شد. این معیارها شامل مواردی ازقبیل گستره منابع جنگلی، حفاظت از تنوع زیستی، سلامتی و زنده مانی، ظرفیت و عملکرد تولید، عملکردهای زیست محیطی و حمایتی، عملکردهای اقتصادی، عملکردهای اجتماعی و عملکردهای سیاسی بود. نتایج نشان داد که در بین معیارهای اکولوژیکی، اقتصادی، اجتماعی و سیاسی، بیشترین تعداد شاخص ها مربوط به شاخص های اکولوژیکی و کمترین آنها مربوط به شاخص های اقتصادی بود. نتایج این پ ژوهش بیانگر آن است که معیارها و شاخص های انتخاب شده قابلیت استفاده توسط سازمان حفاظت محیط زیست برای نظارت بر پایداری اکوسیستم ها در پارک های ملی را دارا هستند.
    کلیدواژگان: پارک ملی، روش دلفی، شاخص CIFOR، شاخصIUCN، معیارها و شاخص ها
  • فرشته مرادیان فرد جونقانی*، کامبیز طاهری آبکنار، یعقوب ایران منش صفحات 757-768
    روابط بین پوشش گیاهی و عامل های محیطی به شناخت عامل های موثر بر رشد و استقرار گونه های گیاهی و همچنین شناسایی رویشگاه ها کمک می کند. یکی از گونه های درختچه ای جنگلی استان چهارمحال و بختیاری گونه زردکیش(Marsdenia erecta (L.) R. Br. ex DC.)است. تاکنون پژوهشی در موردویژگی های اکولوژیکی و محدوده پراکنش این گونه در کشور گزارش نشده است. در این پژوهش پس از جنگل گردشی و بررسی مقدماتی،مناطق رویشی زردکیش در استان شناسایی و دو رویشگاه چهارطاق و دورک اناری انتخاب شد، سپس در مناطق انتخاب شده 35 قطعه نمونه 1000 متر مربعی دایره ای شکل پیاده شد. در هریک از قطعات نمونه مشخصه های کمی گونه شامل تعداد پایه، قطر متوسط تاج و ارتفاع اندازه گیری شد. همچنین در هر قطعه نمونه یک نمونه مرکب خاک از عمق سطحی تهیه شد و برخی ویژگی های فیزیکی و شیمیایی آن در آزمایشگاهاندازه گیری شد. به منظور بررسی ارتباط بین پراکنش زرد کیش با ویژگی های خاک از روش تجزیه و تحلیل مولفه های اصلی استفاده شد.نتایج به دست آمده نشانداد کهزرد کیش در منطقه دورک اناری دارای قطر تاج، ارتفاع و سطح تاج پوشش بیشتری نسبت به منطقه چهارطاق است، درحالی که در منطقه چهارطاق تراکم این گونه بیشتر است. همچنین در مقایسهمتغیر های خاک ازجمله اسیدیته، کربن آلی، آهک، فسفر، پتاسیم، ازت، شن، سیلت و رس بین دو منطقه اختلاف معنی دارمشاهده شد.نتایج به دست آمده از تجزیه مولفه های اصلی نیز نشان داد که در رویشگاه دورک اناری بافت خاک و در رویشگاه چهار طاق متغیر های شیمیایی خاک ازجمله کربن آلی، فسفر، پتاسیم و نیتروژن از عامل های مهم در پراکنش این گونه هستند.
    کلیدواژگان: تجزیه و تحلیل مولفه های اصلی، چهارمحال و بختیاری، زردکیش، فیزیوگرافی
|
  • Zahra Moradi*, Hasan Pourbabaei, Ali Salehi, Alireza Sayyadi Pages 583-593
    Variations in forest vegetation are effected by several factors, one of the most important of which being the crown canopy. This study aims to survey the effect of close and open crown canopy on the herbaceous diversity in Nav-e Asalem forests in Guilan province. To this aim, 15 canopy gaps of small (100-200 m2), medium (200-300 m2) and large (300-400 m2) sizes were selected with 5 replications each. Moreover, control plots of the same sizes were selected under the tree canopy. Along small and large diagonals in each gap microplots of 2×2 m each were measured in a randomized systematic design. The percentage of herbaceous cover was estimated using Domin scale. To assess plant diversity in each plot, diversity indices of Simpson, Shannon-Wiener, Smith-Wilson Evenness Index and herbaceous richness were derived. Results showed that increasing the gaps area resulted in a significant increase of diversity and richness. Furthermore, no significant difference was observed between diversity and richness indices between small area gaps and control areas.
    Keywords: Forest canopy, gap, diversity indices, Nav, e Asalem
  • Behzad Golabian*, Mohammad Reza Marvie Mohajer, Mahmoud Zobeiri Pages 594-604
    In this study, 50 hectare of mixed yew stand was structurally investigated across Gazoo forest, a study area between 1100-1300 m a.s.l located 50 km from Zirab town in Mazandaran province. All yew individuals above 7.5 cm D.B.H were full calipered by measuring their height and DBH. A transect of 20 ×100 m was selected to study the stand vertical structure. Within the transect, DBH, height, crown diameter and distance from origin of each tree were measured. The diameter distribution curve of yew stand resembled an even-aged stand, which was yet due to a long-term decrease of regeneration which resulted in absence of young yew individuals. The stand structure was two-story (three-story in thinning area), with Fagus orientalis and Carpinus betulus trees covering the overstory. Maximum height and DBH of yew trees were 30 and 2 m, respectively. Volume of standing tree was 593 m3 ha-1, which accounted for 17% of the total volume percentage within the stand.
    Keywords: Layering, forest structure, Yew, Gazoo
  • Elham Nouri*, Mohammad Matinizade, Alireza Moshki, Tahere Ensafi Moghaddam, Mohammad Rahimi Pages 605-616
    This study was designed to evaluate the presence of some heavy metals in dust as well as their influences on soil, leaves and twigs of Brant`s oak (Quercusbrantii Lindl.) at a study site located in Meleh-Siah, Ilam province. For two groups intact and declined trees, we measured four elements including Pb, Zn, Ni and Cd in twodifferent time spots (April and September 2013) during the growth period corresponding to the dust events. Sampling results showed an increase in the amount of all elements except for zinc in the sub-canopy soil for both groups of trees. By showing a significant increase (p
    Keywords: Oak decline, Zinc, Lead, Cadmium, dust, Nickel
  • Yahya Khodakarami *, Anoushirvan Shirvani, Jirar Vardanian, Hormoz Sohrabi Pages 617-625
    Soil pollution caused by cadmium has recently become a major concern. Phytoremediation is a convenient, cost-effective and eco-friendly method for remediation of polluted environments. In this study, the effect of soil texture (clay, clay-loam and silty- clay- loam) on the cadmium accumulation by leaves, stems, and roots of black locust (Robinia pseoudoacacia L.), round-leaf ash (Fraxinus rotundifolia Miller) and Arizona cypress (Cupressus arizonica Greene) was surveyed. The study was carried out in a complete random-based factorial design with four factors (plant species, plant organs, soil texture and cadmium concentration level). At the end of the growing season, the cadmium concentration in the organs was measured. Analysis of variance showed significant deference (P
    Keywords: Robinia pseoudoacacia, soil texture, Fraxinus rotundifolia, biofiltration, Cupressus arizonica, Cadmium
  • Masoume Moselou, Seyyed Yousef Erfanifard* Pages 626-636
    Density (i.e. number of trees per unit area) is one of the important structural attributes of forest stands which is appropriate to understand forest dynamics. The k-Nearest Neighbour (k-NN) method is a distance sampling method which is commonly used to estimate quantitative attributes in forest inventories. In this study, the k-NN method with five strategies of Nearest Individual (NI), Nearest Neighbour (NN), Random Pairs (RP), Point-Centered Quarter (PCQ), and Quartered Neighbour (QN) was used to estimate the density of wild pistachio (Pistacia atlantica Desf.) in Zagros woodlands. A natural stand of 45 ha was selected in Bane Research Site, and was fully callipered to derive the true density. The spatial distribution of trees was clustered (R=0.79 and z = -12.38) with a true density of 19.44 trees per ha. While applying the k-NN method, different strategies as well as k ranging between 2 and 10 were tested across 46 sample points in a 100 × 100 m2 sampling grid. The results showed that all strategies except PCQ significantly estimated the density at α=0.05. Furthermore, the number of k and the strategy of k-tree selection affected the accuracy and precision of k-NN results, since NI in k=4, NN in k=7, RP and QN in k=2 estimated the density with the least error (RMSE and Bias). In conclusion, the optimum k-NN method with appropriate k and strategy could estimate the density of wild pistachio trees with clustered spatial distribution in an open stand in Zagros woodlands.
    Keywords: wild pistachio, density, Zagros, error, k, NN
  • Javad Eshaghi Rad *, Naqme Pakgohar, Abbas Banj Shafei, Seyyed Jalil Alavi Pages 637-646
    This study aimed at investigating a range of widely-used approaches for indirect ordination analysis of vegetation. To this aim, a black pine (Pinus nigra Arnold.) plantation (9.2 ha) located at Urmia airport was studied. Nine plots of 100 m2 each were randomly set up in 50×50 m sampling grid, in which vegetation was recorded. In addition, three plots of 100 m2 with 50 meters interval were set up along transect in an adjacent meadow site as control area. We evaluated three ordination techniques (Principal Component Analysis, Detrended Correspondence Analysis, Non-Metric Multidimensional Scaling) with varying values of gradient length, Kaiser-Guttman, Broken stick, 70% of variance, eigenvalues > 0.4, final stress in NMDS ordination and Procrustean analysis. Result showed that all three ordinations are able to illustrate length of environmental gradient, though Procrustean analysis of all three datasets revealed significant differences in correlation between ordination methods. DCA had eigenvalues > 4.0, and the covered Kaiser-Guttman criterion with an axis. Moreover, final stress was
    Keywords: PCA, DCA, NMDS, Procrustean analysis
  • Morteza Moridi *, Vahid Etemad, Mehdi Kakavand, Khosro Sagheb Talebi, Elahe Alibabaei Omran Pages 647-659
    Deadwood is commonly known as an essential structural and functional element in forest communities. Thus it is important to understand its role and natural dynamics to improve the forest management strategies in both managed and unmanaged forests. This study analyzed both qualitative and quantitative characteristics of deadwoods asindicatorsof stand developmental stages in the unmanaged forests of Kheiroud in Mazandaran province, northern Iran. Three sample plots were established in the initial, optimal and decay stages, in which attributes such as diameter at breast height, height of all standing and dead trees as well as the decomposition stage of dead trees were recorded. Results showed differencesin the amount of deadwood per ha as well as in volume, type andsizeofthe coarse woody debris (CWD) in all the three stages. The frequency of snags was higher than logs in initial and decay stages, whereasthe proportion of logs was greater than snags in the optimal stage. Moreover, maximum and minimum volume ofthe CWD was observed in the initial and optimal stages. Amongst the species, beech returned the highest number and volume of deadwood in all three stages. In addition, the entire deadwood showed diameter
    Keywords: Stand, deadwood, quantitative characteristics, beech, developmental stages
  • Hasan Jahanbazy Goujani *, Yaghoub Iranmanesh, Mahmoud Talebi Pages 660-670
    Wild pistachio (Pistachia atlantica Desf.) is one of the economically important woody species in Zagros region of Iran. Because of its economic importance, this species has an essential role in protecting soil and water resources. The possibility of seed oil extraction adds to the economic advantages of Pistacia atlantica. This study in Lordegan forests aims to determine the amount of seed production, oil percentage and chemical properties (e.g. fatty acid) to quantify the economic value of wild pistachio. Initially, 3 trees were selected in each diameter class ranging from 10 to 50 cm. The seeds of all trees were collected to measure the amount of seed and oil percentage in each diameter class. The Soxhlet analysis showed oil production of 27.16%, whereas rated 19.3% by using the mechanical analysis. Maximum oil production as measured by Soxhlet method was shown to be 32.1% for the diameter class of 45 cm. In addition, minimum production rate of 23.48% was recorded for the diameter class of 40 cm. The maximum seed oil of 24.8% was recorded by using the under pressure method in diameter class of 50 cm, while the same method resulted in the minimum oil amount of 16.85% in diameter class of 40 cm. The analysis of the samples revealed 13 fatty acids, including 7 unsaturated (Oleic, Iso-sic-oleic, Linoleic, Linolenic, Palmitoleic, Gadoleic, Behenic) and four saturated (Palmitic, Stearic, Miristic, Arachidonic) in oil extractedform Pistacia atlantica seeds.
    Keywords: Economic value, wild pistachio, seed oil, Zagros, Soxhlet
  • Houman Abbasi, Asghar Fallah *, Mohammad Reza Pourmajidian, Mahsa Rad Karimi Pages 671-679
    Field-based volume renewal methods were investigated for two tree species of oriental beech (Fagus orientalis Lipsky) and Caucasian alder (Alnus subcordata C. A. Mey.) by means of 3P and fully revised volume across district No. 10 of Sardabrood forest management plan. Field inventory included: 1) A full calipering based on 558 sampled trees (516 oriental beech and 42 Caucasian alder) and 2) 3P-based volume renewal using 96 sampled trees (81 oriental beech and 15 Caucasian alder). Compared to the total 613.89 m3 marked oriental beech wood, the renewal resulted in 489.65 m3 full calipering and 488.83 m3 3p method. In case of Caucasian alder, the total marked wood volume of 79.68 m3 was renewed to 88.62 m3 in full calipering and 82.87 m3 by 3P-method. The results indicated a reduction in volume by 10.82 m3 (Oriental beech) and 5.75 m3 (Caucasian alder) compared to full calipering method. The results obtained by t-test also revealed no significant difference between renewed volume by either of the methods for both species. Therefore, the 3P-derived values are concluded to be of high accuracy for volume renewal for practical implementations.
    Keywords: Volume renewal, Caucasian alder, Hyrcanian forests, oriental beech
  • Mohammad Bagher Khodaei * Pages 680-693
    Assessment of research performance of scientific board in research institutes is considered as a key topic to monitor the process of knowledge production. This research was aimed to assess the performance of scientific board to adopt appropriate strategies to increase the quantitative and qualitative level of scientific products in the field of natural resources research. The DEA method was applied to assess the performance of research units. In total 872 scientific outputs of the scientific board in 11 administrative units and 27 provincial units of RIFR were investigated in a time span between 2007 and 2010. Our results showed that the average technical efficiency was lower than 0.623, while scale efficiency was relatively high. During the period of the study, research divisions of biotechnology, medicinal plants, gene bank, wood and paper, rangeland and forest showed the highest levels of technical efficiency, whereas other research divisions revealed a lower level of technical performance. The results also indicated a positive relationship between academic ranks and research productivity. By assuming constant and variable return to scale, comparing the average scale and management efficiencies of each research units showed a lesser scale efficiency than management efficiency for 28 research units during the study period. Therefore, scale efficiency was concluded to have the highest impact on technical inefficiency based on the assumption of constant return to scale. That is, the importance of optimal production scale is not taken into account by the majority of research units.
    Keywords: Scientific board, efficiency, scientific products, productivity
  • Masoud Esmaeili Sharif *, Seyyed Mohammad Hosseini Nasr, Abbas Ghamari Zare, Majid Talebi Pages 694-706
    Iranian mountain ash (Sorbuspersica Hedl.) is a valuable shrub species which also frequently occurs in the stands located in Isfahan province in central Zagros. Mountainash seedling typically begins to germinate after winter. We investigated its seed germination by means of a completely randomized design with 15 treatments including the pre-chill, warm stratification then pre-chill, gibberellin, gibberellin then pre-chill, and control treatments, each in four replications. The highest germination rate (97.50%) was observed for two-week warm stratification (25°C) and the 4-month cold stratification (1-4°C) treatments. The success of cold stratification treatment suggests that Iranian mountain ash is associated with physiological dormancy. Since the pre-chilled treatment for 120 days at 1-4°C completely broke the seed dormancy, the seed dormancy was concluded to be substantially deep. Reducing the initial seed moisture content (17.3%) to 7% did not affect its survival. Moreover, seed viability was maintained following a 600-day storage at -20°C, suggesting an orthodox behavior of the seeds. In conclusion, the use of appropriate treatment resulted in a very high germination rate.
    Keywords: Isfahan, orthodox seed, Tetrazolium, germination, physiological dormancy
  • Mohammad Naghi Adel *, Hasan Pourbabaei, Seyyed Jalil Alavi, Ali Salehi Pages 707-718
    We modeled the distribution of oriental beech (FagusorientalisLipsky) stands to determine optimum ecological amplitude range along riparian forests of RamsarSafaroud riverside in Mazandaran province. Data were collected on transects which were perpendicular to the water flow on both river sides. Each transect was 200 m in length, with a 200 m distance between transects. On each transect five 400 m2 quadrats were laid in 50 m intervals. At each sampling location the number of beech individuals with a diameter at breast height (DBH) > 7.5 cm were recorded. In addition three soil samples per plot were taken from the upper 30 cm depth. Totally 44 transects and 220 quadrats were sampled. An extended HOF model implemented in eHOF package in R was applied to assess the response of beech to soil variables, and the corrected Akaike's information criterion (AICc) was used for model selection based on models associated with the lowest AICc values. The results showed that only 27.5% of the models obtained a symmetric normal response curve (model IV), whereas 72.5% of models showed linear and asymmetric (i.e. I to V) curves. However, the VI and VII models were observed in none of the results. We assessed the HOF models to be of high potentials to be further employed in similarly-structured riparian forests.
    Keywords: Safaroud forest of Ramsar, amplitude, modeling, extended eHOF model, optimum value
  • Mohammad Amini *, Roja Amini, Khosro Sagheb Talebi, Seifollah Khorankeh Pages 719-731
    We assessed the accuracy of two sampling methods by comparing their estimations to Full Calipering (FC). The two methods included 1000-m2 systematic random (SR) sampling plots designed within a 150 ×200 m grid, and acluster sampling (CS) method with 7500-m2 clusters each embracing 4 plots of 1875 m2 each. Full calipering was performed in 4 parcels of 116 ha each. The inventory resulted in total 40239 trees measured in 40 SR plots (sampling intensity=9.7 %) as well as 56 plots within 14 clusters of in CS approach (sampling intensity=3.44 %). Results from CS method were associated with optimum accuracy for tree density and forest structure. The CS method returned results closer to the FC when estimating the beech- and hornbeam-specific no. of trees per ha and their distribution in diameter classes and in parcels. The Maximum trees diameter of 165, 110 and 125 cm were recorded for FC, SR and CS approaches, respectively. Conclusively, this study suggests a forest type and species-specific stratification to be performed prior to each parcel-based inventory. In addition, sample size should be determined on a forest type-specific basis, ideally distributed within a CS design with 1900 to 2000-m2 plot sizes.
    Keywords: Number of trees, distribution, forest structure, stratified cluster sampling, systematic random sampling
  • Comparative study of poplar yield of different cultivars as influenced by irrigation interval in Karaj
    Reza Bagheri *, Rafatollah Ghasemi, Mohsen Kakagari, Farshid Merrikh Pages 732-742
    Poplars are associated with variations in the yield which are influenced by their variable requirements. Due to restrictions in water availability across the country as caused by long-lasting drought periods, the amount and duration of irrigation has been continuously changed. Thus, the qualitative and quantitative growth properties of poplar cultivars is necessary be quantified in association with different irrigation regimes. Furthermore, seedlings and mature trees have different requirements. Therefore, we carried out a survey in Karaj to study 9 species of selected cultivars in a split plot design with 3 replications which we treated with two 4-day and 8-day irrigation regimes. For each treatment, the incoming water were measured by installing WSC flume type 3 which was used to determine section levels and timing of water through the flume by using standard curves for each flume. Data analysis resulted in significant differences observed amongst diameter growth of the clones. However, height volume growth did not show any significant difference between two treatments. The 4-day treatment spent 4500 m3 year-1 water more than the 8-day treatment. The P.e.561/41 clones were strongly affected by varying amounts of water, and the volume of produced wood from 4-day treatment was substantially higher than that of 8-day treatment. The P.e.561/41, P.e.vernirubensis, P.n.62/154 and P.n.betulifolia clones were concluded to excess other investigated clones in volume, diameter and height growth.
    Keywords: Irrigation, poplar, clone
  • Sareh Hosseini *, Jafar Oladi, Hamid Amirnejad Pages 743-756
    Criteria and indicators for national park assessment are tools for supervising the stability of national parks, which yet should be include high environmental, economic and social standards. The purpose of this study is to identify and customize ecological, economical and sociopolitical criteria and indicators for sustainable management of the national parks in Iran. In this study, views from 36 environmental experts and professionals in sectors relevant to national parks management were collected in a four-step process by means of questionnaires, followed by data analysis by Delphi method applying a set of criteria and indicators of IUCN, CIFOR and other sources. The experts were asked to express their views on the importance of criteria and indicators based on Likert scale. The results were summarized, which all in all resulted in 8 criteria and 142 indices. The fourth analysis step, 100 final indices out of initial 142 were agreed on. The criteria include extent of forest resources, conservation of biological diversity, Health, vitality and integrity, productive capacity and functions, protective and environmental functions, maintenance and development of economic functions and conditions, maintenance and development of social functions and the legal and institutional frameworks. The number of indices was 67, 15, 7 and 11 for ecological, social, economic and political aspects, respectively. The results revealed the highest number of indicators to be related to ecological aspects, while the economic aspect embraced the least indicators. The results suggest the Delphi method as a useful approach to identify and localize the criteria and indicators, which enable Department of Environment to monitor the stability of ecosystems within the national parks.
    Keywords: Delphi method, national park, criteria, indicators, IUCN, CIFOR
  • Fereshte Moradianfar Junaghani *, Kambiz Taheri Abkenar, Yaghoub Iranmanesh Pages 757-768
    Associations between plant coverage and environmental parameters help to understand the natural habitats, as well as the effective functions on growth and establishment of plant species. The Marsdenia erecta (L.) R. Br. ex DC.is one of shrub species which occurs in forests of Chaharmahal and Bakhtiari province, about which almost no report on ecological characteristics and regional distribution has been published so far. In this study, growth regions of Marsdenia erecta were initially identified following site visits and preliminary checks, based on which two habitats of Chahartagh and Dorak Anari were selected. Field sampling was accomplished by means of 35 circular plots of 1000 m2 each. In each plot, quantitative characteristics of species, including number of standing trees, average crown diameter and height were measured. In addition, a mixture soil samples were collected from the surface soil horizon, which were then analyzed in terms of chemical and physical properties such as electrical conductivity, organic carbon, lime, phosphorus, potassium, nitrogen, sand, silt and clay contents. The properties were statistically analyses on species level. Furthermore, the relationship between Marsdenia erecta distribution and soil characteristics was surveyed by principal component analysis. The results showed maximum diameter, height and canopy of Marsdenia erecta across Dorak Anari test site, whereas Chahartagh test site revealed the highest density. Quantitative results also revealed a significant difference between the measured heights of Marsdenia erecta individuals across the two test sites. However, no significant difference was observed by comparing the mean values of soil variables (acidity, organic carbon, lime, phosphorus, potassium, nitrogen, sand, silt and clay). Based upon the applied principal component analysis, soil texture was the most influential factor on distribution of Marsdenia erecta in Dorak Anari, whereas chemical variables of soil such as organic carbon, phosphorus, potassium and nitrogen were the major determinants in Chahartaghtest site.
    Keywords: Principal component analysis, Chaharmahal, Bakhtiari, Marsdenia erecta, physiography