فهرست مطالب

سلامت کار ایران - سال سیزدهم شماره 3 (مرداد و شهریور 1395)
  • سال سیزدهم شماره 3 (مرداد و شهریور 1395)
  • تاریخ انتشار: 1395/07/06
  • تعداد عناوین: 10
|
  • مریم برهانی جبلی، فریده گلبابایی، عطاملک قربان زاده، رسول یاراحمدی* صفحات 1-9
    زمینه و هدف
    امروزه پلاسمای سرد به عنوان یک تکنولوژی نوظهور موفق و امیدبخش در زمینه کنترل آلودگی هوا با راندمان انرژی بالا، بسیار مورد توجه محققان قرا گرفته است. آلودگی های اتمسفریک در شکل های مختلف بر سلامت انسان و محیط زیست در سطح منطقه ای و جهانی اثرگذار است. مونوکسیدکربن نیز به عنوان یکی از آلاینده های شاخص موثر بر سلامت انسان و محیط زیست معرفی شده است. نگرانی های فزاینده چگونگی اثرات آلودگی هوا بر سلامت انسان از سویی و ملاحظات و سخت گیری بیشتر استانداردهای کیفیت هوا از سوی دیگر سبب شده تا در سالهای اخیر، تکنیک های کنترل آلودگی هوا بویژه تکنیک های پلاسمای سرد به منظور کنترل انواع آلاینده های گازی مورد توجه و مطالعه بیشتری قرار گیرد. به همین منظور فرایند حذف این آلاینده جهت شناخت پارامترهای موثر در دو سیستم هوای خشک و گاز آرگون هدف این مطالعه قرار گرفته است.
    روش بررسی
    از این رو در این آزمایشات بررسی اثرات ناشی از متغیرهای دما، غلظت گاز مونوکسیدکربن (CO)، ولتاژ و زمان ماند آلاینده CO بصورت همزمان در دو سیستم، راکتور پلاسمای منفی (گاز رقیق کننده هوای خشک) و سیستم راکتور پلاسمای مثبت (گاز رقیق کننده آرگون) با استفاده از روش ASTM D 5835 مورد سنجش و مطالعه قرار گرفته است.
    یافته ها
    : نتایج حاصل نشان می دهد متغیر دما و زمان ماند بر حذف آلاینده مونوکسیدکربن به ترتیب در سیستم هوای خشک و گاز آرگون، در محدوده آزمایشی چندان اثر قابل توجهی ندارد. در صورتی که مهمترین عامل اثرگذار بر میزان حذف گاز مونوکسیدکربن در دو سیستم هوای خشک و گاز آرگون متغیر ولتاژ مصرفی راکتور پلاسما در محدوده 8 کیلوولت با05/0 p-value < در هر دو سیستم و میانگین اثر 37 در سیستم هوای خشک و میانگین اثر 2/13 در سیستم گاز آرگون می باشد.
    بحث و نتیجه گیری
    نتایج حاصل از حذف گاز مونوکسیدکربن در دو سیستم نشان می دهد سیستم هوای خشک به علت حضور یون های فعال اکسیژن بسیار موثر تر از سیستم گاز آرگون عمل می کند.
    کلیدواژگان: حذف، مونوکسید کربن، پلاسمای سرد، پلاسمای مثبت، پلاسمای منفی
  • غلامعباس شیرالی، افشین دیبه خسروی*، شراره رستم نیاکان کلهری، طاهر حسین زاده، کامبیز احمدی انگالی، فاطمه تنها صفحات 10-18
    زمینه و هدف
    فرهنگ ایمنی سازمان راهکاری اساسی در جهت کاهش حوادث شغلی محسوب شده و بسیاری از صنایع در گوشه و کنار جهان، تمایل خود را برای تحقیق بر روی این مفهوم بعنوان رویکردی در کاهش حوادث روزمره و فجایع بالقوه نشان داده اند. هدف این مطالعه طراحی ابزاری معتبر برای سنجش فرهنگ ایمنی بر اساس مدل آژانس بین المللی انرژی اتمی می باشد.
    روش بررسی
    این مطالعه، یک بررسی توصیفی تحلیلی است که بر روی 409 نفر از کارکنان یکی از شرکت های بهره برداری نفت و گاز اهواز در سال92 13انجام شد. پرسشنامه ی اولیه بر اساس مدل 5 بعدی آژانس بین المللی انرژی اتمی تهیه، سپس روایی زبانی، روایی محتوایی و روایی سازه بر روی سوالات صورت گرفت. پایایی پرسشنامه نیز با روش های آزمون- بازآزمون و ضریب آلفای کرونباخ بررسی شد. اطلاعات با استفاده از نرم افزار 18 Spss تجزیه و تحلیل شدند.
    یافته ها
    در بررسی روایی محتوایی ضرایب شاخص روایی محتوا و نسبت روایی محتوایی کل به ترتیب 91/0و 87/0 بدست آمدند. تحلیل عاملی تاییدی پرسشنامه بررسی شد و ضریب KMO و آزمون بارتلت به ترتیب 807/0 و 791/ 5237 بدست آمد. همچنین تحلیل عاملی وجود 5 فاکتور شامل: اولویت به ایمنی، رهبری، مسئولیت پذیری، یکپارچگی ایمنی، و آموزش و یادگیری که 813/69 درصد از واریانس کل را به خود اختصاص دادند را تایید کرد. نتایج نشان داد که پرسشنامه نهایی پایا(902/0=α) و تکرار پذیر می باشد(899/0ICC=). همبستگی بین ابعاد پرسشنامه ی فرهنگ ایمنی معنی دار(01/0>p) بود.
    نتیجه گیری
    نتایج این مطالعه نشان داد که پرسشنامه فرهنگ ایمنی طراحی شده بر اساس مدل5 بعدی آژانس بین المللی انرژی اتمی روایی و پایایی قابل قبولی برای سنجش فرهنگ ایمنی در شرکت بهره برداری نفت و گاز می باشد. این ابزار می تواند در راستای ارتقاء فرهنگ ایمنی در صنایع با ریسک بالا موثر باشد.
    کلیدواژگان: پرسشنامه فرهنگ ایمنی، حوادث، ریسک بالا، روایی و پایایی، شرکت بهره برداری نفت و گاز
  • نرگس آزادی، راضیه برون، مجید حاجی بابایی* صفحات 19-27
    زمینه و هدف
    روشنایی مطلوب می بایست تعادلی را بین نیازهای انسان، اقتصاد و محیط پیرامون آن ایجاد نموده و یک شرایط مناسب را برای فعالیت های چشمی مانند نوشتن، خواندن و غیره فراهم نماید. کیفیت مطلوب روشنایی در فرایند بهره وری و یادگیری دانش آموزان بسیار اهمیت دارد. هدف از بهره وری انرژی روشنایی، کاهش انرژی روشنایی بدون به خطر افتادن کیفیت روشنایی می باشد. موضوع اصلی این مطالعه ارزیابی کیفیت روشنایی و بهره وری بهره وری انرژی سیستمهای روشنایی و درگام بعد، پیداکردن راهکارهای مناسب برای بهبود آن می باشد.
    روش بررسی
    این مطالعه مقطعی، در 11 دبیرستان دخترانه شهر اهواز انجام شده است. در همین راستا، با اندازه گیری شدت روشنایی برحسب lux به روش شبکه ای استاندارد و توان مصرفی اتاق برحسب (W/m2)، دانسیته توان نصب شده (IPD)بدست آمده و سپس دانسیته توان نرمال (NPD) براساس(W/m2.100 Lx) و با درنظر گرفتن شاخص اتاق (RI) محاسبه می شود. از تقسیم دانسیته توان نرمال شده بر دانسیته توان نصب شده، معیاری به عنوان نسبت بهره وری بارنصب شده (ILER)) معرفی شده است و در سه کلاس بعنوان شاخص عملکرد سیستم تقسیم بندی شده است. و نتایج با spss 16 تحلیل شده است.
    یافته ها
    نتایج نشان می دهد در مجموع از کل فضاهای اندازه گیری شده، 6/47 % در سطح 3 ، 1/36 % در سطح 2 و 2/16 % در سطح 1 قرار دارند و همچنین سه دبیرستان (3،5،8) دارای بیشترین بهره وری می باشند.
    نتیجه گیری
    در این مطالعه، نواقص موجود از جمله ضرایب انعکاس کمتر از استاندارد (دیوارها 5/0، سقف 7/0 و کف نیز حداقل 3/0)، استفاده از بالاست های معمولی به جای بالاست های الکترونیکی، بکارگیری لامپ های کم بهره، بکارگیری منعکس کننده های معمولی به جای استیل و عدم بکارگیری مناسب نور روز، باعث ایجاد بهره وری کم و مصرف انرژی بالای سیستم روشنایی می شود.
    کلیدواژگان: دبیرستان، بهره وری انرژی سیستم، کیفیت روشنایی
  • مهدی جمشیدی راستانی، فرشید قربانی شهنا*، عبدالرحمن بهرامی، سمیه حسینی، محسن زارعی صفحات 28-36
    زمینه و هدف
    کارخانه های فولاد از جمله صنایعی هستند که نقش مهمی را در آلودگی هوا و انتشار آلاینده های ذره ای به محیط دارند. اسکرابر ونچوری یکی از مهم ترین اجزا و پالایشگرهایی است که در سیستم های تهویه برای کنترل انتشار آلاینده ها به اتمسفر در صنعت فولاد کاربرد زیادی دارد. از طرفی کارایی این وسیله به نحوه کاربری و استفاده از آن بستگی دارد، لذا این مطالعه با هدف تعیین کارایی اسکرابر ونچوری در یک واحد آهن سازی انجام شده است.
    روش بررسی
    این مطالعه یک بررسی توصیفی مقطعی است که به منظور تعیین کارایی پالایشگر در کنترل اندازه های مختلف ذرات انجام شد. نمونه برداری بر اساس روش 3405BS ، بصورت ایزوکینتیک و با دبیl/min 30 در مسیر سیستم تهویه قبل و بعد از پالایشگر با استفاده از توالی نمونه برداری شامل مجموعه پروب با نمونه بردار بادهانه ورودی استاندارد، وسیله نمونه گیر و دسته بندی کننده ذرات بر اساس اندازه[1] (نمونه بردار ذرات از نوع برخورد آبشاری[2] چهار مرحله ای) که در ادامه آن تجهیزات اندازه گیری و کنترل جریان قرار می گیرند، انجام شد. نهایتا نمونه ها با استفاده از روش وزن سنجی آنالیز گردید و نتایج بدست آمده با استفاده از نرم افزار SPSS16 آنالیز شد.
    نتایج
    سرعت سیال در گلویی اسکرابر m/s4/71و نسبت مایع به گاز l/m3 12/1 می باشد. میانگین کل غلظت غبار در قبل و بعد از اسکرابر اسکرابر ونچوری به ترتیب mg/m36900 و mg/m3983 بود. کارایی کلی اسکرابر 85% تعیین شد. از نظر توزیع اندازه بیشترین کارایی حذف ذرات mμ15<، mμ15-4، mμ4-1و
    نتیجه گیری
    از نتایج چنین استنباط می شود با افزایش قطر ذرات کارایی پالایشگر افزایش می یابد ولی به علت تغییراتی که در مشخصه های پالایشگر به ویژه نازل های آن ایجاد شده است در مقایسه با مقادیر مطرح برای کارایی اسکرابر ونچوری در حذف ذرات با قطر کمتر از mμ1، این پالایشگر کارایی مناسبی ندارد. با توجه به کاهش بار آلاینده ورودی، این پالایشگر حتی برای اندازه های بزرگ نیز کارایی لازم را ندارد
    کلیدواژگان: پالایشگر گردوغبار، کارایی، اسکرابر ونچوری، صنعت فولاد
  • حمید حسنی، فریده گلبابایی*، حمید شیرخانلو صفحات 37-46
    زمینه و هدف
    پایش بیولوژیکی نقش مهمی در ارزیابی مواجهه شغلی دارد. مطالعه حاضر با هدف ارزیابی نسبت منگنز به آهن خون (Manganese-Iron Ratio: MIR) به عنوان یک بیومارکر بالقوه منگنز انجام گرفته است.
    روش بررسی
    مطالعه مورد- شاهدی حاضر بر روی کارکنان ذوب یک صنعت تولید قطعات خودرو انجام گرفت. گروه مورد از بین کارکنان فرآیند صنعتی ذوب در معرض مواجهه با منگنز (31 نفر) و گروه شاهد نیز از بین کارکنان اداری غیرمواجهه یافته (30 نفر) انتخاب شدند. میزان مواجهه کارکنان با منگنز با روش NIOSH 7300 و آنالیز عنصری نمونه های هوا و خون جهت تعیین میزان منگنز با استفاده از دستگاه جذب اتمی- کوره گرافیتی (GF-AAS) سنجش شد. اندازه گیری آهن در سرم با استفاده از روش Iron- Ferrozine LS انجام گرفت. آزمون های آماری با استفاده از نرم افزار SPSS انجام گرفت.
    یافته ها
    میانگین غلظت مواجهه کارکنان ذوب با منگنز هواmg/m3 0/005 ±0/008 بود. میزان منگنز خون گروه ذوب (μg/L 8/66± 17/33) به طور معنی داری بیشتر از میزان منگنز خون گروه شاهد (μg/L 8/70 ± 9/37) بود (P-V<0/05). میانگین نسبت منگنز به آهن خون (MIR) گروه مورد نیز به طور معنی داری بیشتر از میانگین آن در گروه شاهد بدست آمد (P-V<0/05). نتایج آزمون همبستگی ارتباط معنی دار آماری بین منگنز هوا و نسبت منگنز به آهن خون (MIR) نشان داد (r=0/426، P-V<0/05).
    نتیجه گیری
    نسبت منگنز به آهن خون (MIR) می تواند به عنوان یک بیومارکر برای تمایز کارکنان مواجهه یافته با منگنز از کارکنان غیر مواجهه یافته مورد استفاده قرار گیرد.
    کلیدواژگان: ارزیابی مواجهه شغلی، بیومارکر، منگنز، نسبت منگنز به آهن خون (MIR)
  • کاظم دوستکام، احمدعلی روح الهی * صفحات 47-58
    زمینه و هدف
    رضایت شغلی از عوامل مهم افزایش بهره و ری، دلسوزی کارکنان نسبت به سازمان، تعلق و دلبستگی آنان به محیط کار، برقراری روابط خوب و انسانی در محل کار، ایجاد ارتباطات صحیح، بالا بردن روحیه، عشق و علاقه به کار است. هدف این پژوهش بررسی تاثیر مالکیت روانشناختی بر رضایت شغلی کارکنان زنجیره ی تامین یکی از فرودگاه های ایران است.
    روش بررسی
    با استفاده از نمونه گیری تصادفی طبقه ای، 59 نفر از کارکنان برای این مطالعه انتخاب شدند. برای اندازه گیری مالکیت روان شناختی و رضایت شغلی به ترتیب از پرسش نامه های ون داین و پیرس و مینه سوتا استفاده شد. برای تجزیه و تحلیل داده ها از آزمون های همبستگی و رگرسیون به همراه با مدل سازی معادلات ساختاری استفاده شد.
    یافته ها
    نتایج تحقیق نشان داد که مالکیت روان شناختی با بار عاملی برابر با (866/0) و آماره ی تی (212/8) بر رضایت شغلی تاثیر داشته و متغیر مالکیت روانی مبتنی بر سازمان با مقدار بتایی برابر با (112/0)، آماره ی تی (988/2) و ضریب معناداری (002/0) و متغیر مالکیت روانی مبتنی بر شغل با مقدار بتایی برابر با (235/0)، آماره ی تی (656/6) و ضریب معناداری (001/0) بر رضایت شغلی تاثیری مثبت دارند.
    نتیجه گیری
    با توجه به تاثیر مثبت مالکیت روان شناختی بر رضایت شغلی، می توان با ایجاد نگرشی مثبت در کارمند نسبت به شغلش و ایجاد تملک و تعلق در فرد، زمینه ی افزایش بهره وری، افزایش تعهد سازمانی، برقراری روابط خوب و انسانی در محیط کار، ایجاد ارتباطات صحیح، بالا بردن روحیه و علاقه به کار در سازمان ایجاد نمود.
    کلیدواژگان: رضایت شغلی، مالکیت روانشناختی، مالکیت روانشناختی مبتنی بر سازمان، مالکیت روانشناختی مبتنی بر شغل
  • امیرحسین ملاآقا بابایی، مریم یزدی، سارا کریمی زوردگانی، سمیرا برکات* صفحات 59-69
    زمینه و هدف
    در اکثر محیط های کاری نوع حرفه افراد مقداری تنش و استرس به همراه دارد، همچنین بروز اختلالات اسکلتی- عضلانی از جمله شکایات اغلب کارگران می باشد. با توجه به این که این دو پارامتر از فاکتورهای تاثیرگذار بر روند زندگی افراد می باشد، پرداختن به آن ها در محیط های کار حائز اهمیت بوده و مطالعه حاضر با هدف تعیین ارتباط بین شیوع اختلالات اسکلتی – عضلانی و استرس شغلی بین گروهی از شاغلین یک صنعت فلزی انجام گرفته است.
    روش بررسی
    این مطالعه از نوع توصیفی – تحلیلی بوده و از پرسشنامه نوردیک و پرسشنامه و نرم افزارDASS-21 استفاده گردید. شاخص های دموگرافیک مانند سن، جنس، وضعیت تاهل در پرسشنامه دیگری جمع آوری و نمونه گیری به صورت خوشه ایانجام شد و 361 نفر مورد بررسی قرار گرفتند. برای آنالیز از نرم افزار آماری spss-20 و آزمون خی-دو پیرسون استفاده گردید.
    یافته ها
    نتایج حاکی از این بود که 3/82% افراد استرس طبیعی و 1/3% استرس شدید داشتند. از میان متغیرهای مورد بررسی، وضعیت بدن در حین کار، انجام فعالیت ورزشی، استعمال دخانیات و میزان استرس با اختلالات اسکلتی – عضلانی رابطه معنی داری را نشان دادند. (05/0 PValue =) ن
    تیجه گیری: نتایج این مطالعه نشان داد افزایش استرس شغلی سبب بروز برخی شکایات اختلالات اسکلتی – عضلانی در افراد می شود و وضعیت بدن حین کار با شیوع اختلالات اسکلتی عضلانی رابطه معنی دار داشته است.
    کلیدواژگان: استرس شغلی، اختلالات اسکلتی، عضلانی، صنعت فلزی، نرم افزارDASS، 21، پرسشنامه نوردیک
  • فتح الله غلامی بروجنی، فاطمه نجات زاده *، حشمت الله نورمرادی صفحات 70-81
    زمینه و هدف
    استفاده از گیاهان به منظور پالایش هوای محیط های بسته از دیرباز مورد توجه بسیاری از محققین بوده است. در این مطالعه کارایی استفاده از متداول ترین گل های زینتی آپارتمانی به منظور بررسی قابلیت حذف پنج نوع آلاینده اعم از هیدروکربنهای آروماتیک (بنزن و تولوئن)، هیدروکربنهای آلیفاتیک (اکتان)، هیدروکربنهای هالوژنه (تری کلرواتیلن TCE) و تروپن ها (آلفا-پینن) در محیط های بسته مورد بررسی قرار گرفت.
    روش بررسی
    ابتدا 10 نوع گل زینتی بطور جداگانه در گلدان های مختلف کشت داده شد و سپس درون شیشه های شفاف در بسته به حجم 10 لیتر قرار داده شدند و هر کدام در معرض غلظت های مختلف بنزن، TCE، تولوئن، اکتان و آلفا-پینن (9/31، 7/53، 7/46 ، 4/56 و 7/55 ) میکروگرم بر متر مکعب قرار گرفتند. نمونه های هوا از داخل شیشه ها در مدت زمان تماس 3 و 6 ساعت برای هر گیاه بطور جداگانه برداشته شد و در نهایت پس از نمونه برداری گاز داخل شیشه توسط دستگاه GC-MS و دتکتور تیوب ها به منظور بررسی راندمان حذف الاینده ها مورد آنالیز قرار گرفتند. کارایی حذف آلاینده های آلی به وسیله برگ گیاهان زینتی برای هر ترکیب آلی فرار (VOCs) در هر گیاه بر حسب میکروگرم بر متر مکعب بر متر مربع در ساعت بیان شده است.
    یافته ها
    نتایج نشان داد از بین 10 گل زینتی مورد بررسی، آلترناریا، عشقه، برگ بیدی و هوستا بیشترین کارایی حذف کل VOCs را از خود نشان دادند. گل آلترناریا، نقش بیشتری در حذف چهار آلاینده (بنزن، TCE، تولوئن و اکتان) از پنج آلاینده مورد مطالعه داشته است. متوسط حذف کل پنج آلاینده مورد مطالعه توسط گیاهان زینتی بین 44-8 میکروگرم بر متر مکعب بر متر مربع در ساعت بوده است. گونه عشقه به طور موثری آلفا-پینن را حذف کرد. تمامی گلهای مورد مطالعه منجر به حذف VOCs از محیط بسته شدند.
    نتیجه گیری
    تفاوت در کارایی حذف گونه های مختلف گلهای زینتی نشان داد که برای بهبود کارایی استفاده از گلهای زینتی برای حذف آلاینده های آلی فرار از هوای محیط های بسته، نیاز است که گونه های مختلفی از گیاهان زینتی در محیط های بسته کاشته شود. این مطالعه نشان داد استفاده از گلهای زینتی در محیط های بسته می تواند راهکار مناسبی برای کاهش آلاینده های آلی فرار از محیط های بسته باشد.
    کلیدواژگان: آلودگی هوا، گیاهان زینتی، ترکیبات آلی فرار، محیط های بسته، GC، MS
  • حسین پناهی*، سیدعلی آل عمران صفحات 82-91
    زمینه و هدف
    سلامت یکی از مهم ترین سرمایه های یک انسان می باشد که به وی اجازه ی توسعه ی کامل توانایی هایش را می دهد. اگر این سرمایه فرسوده شود یا به طور کامل توسعه پیدا نکند، می تواند موجب ضعف فیزیکی و روحی انسان گردد. از طرفی پدیده ی بیکاری، معضلی اجتماعی و اقتصادی است که آثار و پیامدهای منفی متعددی به دنبال داشته و زندگی شخصی، خانوادگی و اجتماعی افراد را به شدت تحت تاثیر خود قرار داده و از نظر روحی نیز زیان های مخرب و ویران کننده ای برجا می گذارد. بر این اساس، هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه ی علیت بین بیکاری و سلامت در ایران است.
    روش بررسی
    روش به کار برده شده در پژوهش حاضر، از نوع علی- تحلیلی بوده و هدف پژوهش کاربردی می باشد. آمار و اطلاعات مربوط به متغیرهای به کاربرده شده در پژوهش نیز از لوح فشرده ی WDI2014 استخراج شده است. ابزار اقتصادسنجی مورد استفاده در پژوهش، نرم افزار Eviews نسخه ی 6 و روش اقتصادسنجی به کار برده شده در پژوهش، روش علیت تودا و یاماموتو و هم چنین روش هم انباشتگی جوهانسن- جوسیلیوس بوده و دامنه ی زمانی پژوهش فاصله ی زمانی فصل اول سال 1374 تا فصل چهارم سال 1392 و قلمرو مکانی پژوهش نیز کشور ایران است. هم چنین سطح معنی داری نیز، 5 درصد می باشد.
    یافته ها
    رابطه ی علیت دوطرفه بین بیکاری و سلامت وجود داشته و هم چنین یک درصد افزایش در بیکاری باعث کاهش 84/6 درصد در مخارج بهداشتی خصوصی و یک درصد افزایش در مخارج بهداشتی خصوصی باعث کاهش 14/0 درصد در بیکاری می شود.
    نتیجه گیری
    با توجه به تاثیر منفی سلامت بر بیکاری و هم چنین تاثیر منفی بیکاری بر سلامت، پیشنهاد می شود که با سرمایه گذاری در بخش بهداشت و درمان مثل بیمه های درمانی و بیمارستان ها؛ مخصوصا در مناطق محروم، زمینه ی سلامتی نیروی کار و کاهش بیکاری فراهم و با اتخاذ سیاست های مناسب در جهت کاهش بیکاری و افزایش درآمد مردم، زمینه ی سلامت مردم جامعه فراهم گردد.
    کلیدواژگان: سلامت، مخارج بهداشتی، نیروی کار، بیکاری
  • مهین رحمانی، احمد حیدرنیا *، هادی عباسی صفحات 92-103
    زمینه و هدف
    یکی از عمده ترین مسائل شغلی که معمولا به شکل واکنش در برابر فشارهای شغلی- سازمانی در میان کارکنان دیده می-شود پدیده فرسودگی شغلی است که نشان دهنده کاهش قدرت سازگاری فرد با عوامل تنش زای محیط کار است. بطور کلی فرسودگی یکی از عوامل ایجاد درگیری، تغییر و یا کناره گیری از کار است. پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر آموزش مدل طرح واره محور به شیوه گروهی بر کاهش فرسودگی شغلی کارکنان شرکت زغال سنگ پروده طبس انجام شد.
    روش بررسی
    برای این منظور، از روش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون– پس آزمون با گروه کنترل استفاده شد. تعداد 30 نفر از کارکنانی که بالاترین میزان فرسودگی شغلی را داشتند، انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل جایگزین شدند. سپس گروه آزمایش به مدت 6 جلسه 90 دقیقه ای تحت آموزش مدل طرح واره محور قرار گرفت و گروه کنترل آموزشی دریافت نکردند. شرکت-کنندگان هر دو گروه قبل و بعد از آموزش فرم 22 سوالی پرسشنامه فرسودگی شغلی مسلش (1981) را تکمیل کردند.
    یافته ها
    نتایج تحلیل کواریانس و آزمون t تفاضل، نشان داد که در نمرات گروه آزمایش و کنترل تفاوت معنی داری به وجود آمده است. به این ترتیب که فرسودگی شغلی و ابعاد خستگی هیجانی و مسخ شخصیت و فقدان موفقیت فردی بهبود یافته است (05/0>P).
    نتیجه گیری
    در نتیجه می توان گفت جلسات آموزش گروهی مدل طرح واره محور به طور معنی داری باعث کاهش فرسودگی شغلی و ابعاد خستگی هیجانی، مسخ شخصیت و فقدان موفقیت فردی شده است.
    کلیدواژگان: آموزش مدل طرح?واره محور، فرسودگی شغلی
|
  • M. Borhani Jebeli, F. Golbabayi, A. Ghorbanzadeh, R. Yarahmadi* Pages 1-9
    Background And Aims
    Nowadays, the non-thermal plasma is considered as a successful new technology with high efficiency in the air pollution control and is in the focal attention of the researchers. Various types of atmospheric pollutants adversely influence on the human health and the environment regionally and globally. Carbon monoxide has been introduced as a critical pollutant which can cause the environmental and health effects. The growing concern about effects of air pollution on human health, and also more stringent strategies of choosing the air quality standards, have motivated the development of air pollution control techniques, particularly the non-thermal plasmas techniques. Therefore, the aim of this study is the removal of the carbon monoxide (CO) contaminants in the dry air and argon atmospheres in order to determine of the effective parameters.
    Methods
    The current study has determined the effects of temperature, the CO concentration, the voltage and the residence time on the CO elimination efficiency by ASTM D 5835 method in the both of systems, i.e. the system of negative plasma reactor (diluted by dry air) and the system of positive plasma reactor (diluted by argon gas), simultaneously.
    Results
    The results indicated that the temperature and the residence time did not have a significant effect on the CO removal in the both dry air and argon gas systems. However, the most important variable in the both systems was the voltage in the vicinity of 8 kilovolts with the p-value
    Conclusion
    The results of CO elimination in the dry air and argon atmosphere indicate that the dry air system, due to present of the Oxygen active ions, has better performance compare to the argon gas system.
    Keywords: Elimination, Carbon monoxide, Non Thermal plasma, Positive plasma, Negative plasma
  • Gholam Abbas Shirali, Afshin Dibehkhosravi* Pages 10-18
    Background And Aims
    Safety culture of an organization is an essential strategy to reduce occupational accidents, and many industries around the world have shown their willingness to consider the concept as an approach to reduce daily incidents and potential disasters. The aim of this study is to design a valid tool for measuring safety culture, which is based on a model of the International Atomic Energy Agency (IAEA).
    Methods
    This is a descriptive-analytic study performed on 409 employees of an oil and gas exploration company in Ahvaz in 1392. After the initial questionnaire was prepared by the IAEA's 5D model, the linguistic validity, content validity and construct validity were tested on questions. The reliability of the questionnaire was evaluated using test-retest methods and Cronbach's alpha coefficient and data were analyzed using the software SPSS 18.
    Results
    In studying content validity, the content validity index and total content validity ratio were obtained equal to 0.91 and 0.87, respectively. Confirmatory factor analysis of the questionnaire was evaluated, and KMO and Bartlett’s coefficients were obtained equal to 0.807 and 5237.791, respectively. In addition, factor analysis confirmed five factors in the study (including priority to safety, leadership, responsibility, safety integrity and learning), which accounted for 69.813% of the total variance. The results showed that the final questionnaire is reliable (α=0.902) and repeatable (ICC=0.899). There was a significant correlation between dimensions of the safety culture questionnaire (p
    Conclusion
    The results of this study showed that a safety culture questionnaire that is designed according to the 5D model of the International Atomic Energy Agency has acceptable reliability and validity for measuring the safety culture in an oil and gas exploitation company. This tool can be effective in promoting safety culture in high-risk industries.
    Keywords: Safety Culture Questionnaire, Accidents, High, risk, Validity, Reliability, Oil, Gas Exploitation Company
  • Narges Azadi, Razie Boroun, Majid Hajibabaei* Pages 19-27
    Background And Aims
    The aim of the good quality lighting is that which balanced the needs of humans, economic and environmental issues, and created suitable lighting for a particular visual activity (e.g. reading, writing, etc.). Quality lighting is very important to incising productivity and learning of students. The main idea of energy-efficient lighting is to reduce the amount of electricity used without compromising on the quality of lighting. The first objective of the work was to assess different aspects of lighting quality and energy efficiency and the second objective was to find out ways to improve the efficiency of electric lighting in high school.
    Methods
    this cross-sectional study was conducted in 11 high schools for girls in Ahvaz. In this regard, based on measured artificial light (lux) and Electrical power consumption (w/m2), Installed Power Density (IPD) (w/m2.100 lux) is calculated. Normalized power density (NPD) divided by Installed Power Densityto compute Installed Load Efficiency Ratio (ILER) and Performance Index classified into three categories. The data were analyzed by a unilateral variance analysis test using SPSS 16.
    Results
    The results show that sum of areas measured, 47.6 percent at level 3, 36.1 percent at level 2 and 16.2 percent at level 1 have been evaluated. Maximum efficiency is reported in three high school (3, 5, 8) lighting systems had the best performance.
    Conclusion
    In this study, Low efficiency and high energy consumption of lighting systems result from defects such as reflection coefficients less than the standard (walls 0.5, ceiling 0.7 and floor at least 0.3), using conventional ballasts instead of electronic ballasts, lamps low-efficiency , conventional Reflectors instead of steel and lack of proper use of daylight.
    Keywords: high Schools, energy efficiency systems, lighting systems
  • Mahdi Jamshidi Rastani, Farshid Ghorbani Shahna*, Abdolrahman Bahrami, Somayeh Hosseini, Mohsen Zarei Pages 28-36
    Background And Aims
    Steel industry plays an important role in air pollution and particulate emissions released to the environment. The Venturi scrubber is one of the most important scrubbers and components at local exhaust ventilation which has a lot of application to control of the contaminants emissions to the atmosphere in the steel industry. On the other hand, the efficiency of this equipment depends to use and how to use, therefore aim of this study is determination of the efficiency of a venturi scrubber at an iron making unit.
    Methods
    This research is a descriptive cross-sectional study to determination of the venturi scrubbers efficiency in collection of particle different sizes. Sampling to be fulfilled based on BS 3405 method and duct internal isokinetic sampling at 30 l/min flow before and after venturi scrubber using of the sampling sequence include a set of probe with standard inlet nozzle, sampler and particles classifier (the four-stage cascade impactor) which followed with the flow control and measurement equipment. Finally, the samples were analyzed using gravimetric method and the results were analyzed using spss 16 Software.
    Results
    The fluid velocity was in the throat of the scrubber 71.4 m/s and the ratio of liquid to gas 1.12 l/m3. The mean of total dust concentration was before and after Venturi, respectively 6900mg/m3 and 983mg/m3. The overall efficiency of the venturi scrubber was 85.3%. The maximum removal of the particle size distribution was respectively to particle size 15μm
    Conclusion
    It is concluded that scrubber’s efficiency increased in parallel increasing in particle aerodynamic diameter, but its removal efficiency was not achieved to desirable level for particle size lower than 1 μm because of inappropriate modification in some design parameters such as nozzles. Regarding decrease in load pollutant input, performance of this scrubber is not acceptable even for large particle sizes.
    Keywords: scrubber efficiency, venturi scrubber, steel industry
  • Hamid Hassani, Farideh Golbabaei *, Hamid Shirkhanloo Pages 37-46
    Background And Aims
    Biological monitoring plays an important role in occupational exposure assessment. The aim of present study was to assess Manganese-Iron Ratio (MIR) as a potential biomarker for manganese.
    Methods
    This cross-sectional study was carried out in an automotive parts manufacturing industry in Tehran, Iran. 31 ferroalloy smelters as exposed group (cases) and 30 office workers as unexposed control group were involved in the study. Occupational exposure to manganese was determined based on NIOSH analytical method 7300. Air and blood samples were analyzed using furnace- atomic absorption spectroscopy (GF-AAS). Serum Iron was measured according to Iron- Ferrozine LS. Statistical analysis was performed using SPSS software.
    Results
    The mean concentration of air Mn for smelter group was 0.008± 0.005 mg/m3. The mean manganese concentration in blood samples of smelter group (17.33± 8.66µg/L) was significantly higher than in the control group (9.37± 8.70µg/L), (P
    Conclusion
    Manganese-Iron Ratio (MIR) can be used as a biomarker to distinguish manganese exposed workers from the unexposed population.
    Keywords: Occupational exposure assessment, Biomarker, Manganese, Manganese, Iron Ratio (MIR)
  • Kazem Dostkam, Ahmadali Roholahi* Pages 47-58
    Background And Aims
    Job satisfaction is an important factor in increasing productivity, caring staff to the organization, belonging and attachment to the workplace and increasing the quantity and quality of work and good human relations in the workplace, good communication, raising spirit, love and Interest of the job. The purpose of this study was to investigate the effect of psychological ownership on job satisfaction among airports supply chain staff.
    Methods
    Using random sampling, 59 employees were selected for this study. To measure psychological ownership and job satisfaction questionnaires Van Dyne and Pierce and Minnesota, respectively have been used.Data’s analyzed by correlation and regression and Structural Equation Modeling.
    Results
    Result showed that psychological ownership with load factor (0.866) and had effect on Job satisfaction and organizational -based psychological ownership with beta (0.112) and meaningfully (0.002) follow job-based psychological ownership with beta (0.235) and meaningfully (0.001) has positive relationship with Job satisfaction.
    Conclusion
    Since there is a positive effect of job satisfaction on psychological ownership, and create a positive attitude toward employees and job creation in the ownership and belonging, increase productivity, increase organizational commitment, establish a good in person, the creation of a proper relationship raise morale and interest in the organization.
    Keywords: Job satisfaction, psychological ownership, organizational, based psychological ownership, job, based psychological ownership
  • Amir Hossein Molla Agha Babaei, Maryam Yazdi, Sara Karimi Zeverdegani, Samira Barakat* Pages 59-69
    Background And Aims
    In the most of the workplaces there are work-related stress, also Workers complain of musculoskeletal disorders. It should be noted that these two Factors effect on people's lives.This study with aim to determine the association between the prevalence of musculoskeletal disorders and occupational stress among a group of workers in the metal industry was done.
    Methods
    This study was a descriptive - analytic research that nordic questionnaire and DASS-21 software were used. Demographic characteristics such as age, sex, marital status, in other questionnaires were collected. Data analysis was performed using statistical software spss-20.
    Results
    Results show that 82.3% individuals had normal stress and 3.1% with severe stress. Body posture, exercise, smoking and stress have significant relation with WMSDs.
    Conclusion
    Increased job stress plays a role in the development of musculoskeletal disorders.There is a significant relation between body posture with WMSDs.
    Keywords: Occupational stress, Musculoskeletal disorders, Steel industry, DASS, 21, Nordic questionnaire
  • Fathollah Gholami, Borujeni, Fatemeh Nejatzadeh *, Heshmatollah Nourmoradi Pages 70-81
    Background And Aims
    In this study the effectivness application of conventional apartment ornomental flowers to survay removal capability of five kind of pollutant: aromatic hydrocarbons (Benzene and Toluene), aliphatic hydrocarbons (Octane), halogenated hydrocarbons (Trichloroethylene (TCE)) and tropens (Alpha-Pinene) in indoor ambients was studied.
    Methods
    At the first, 10 species of ornomental flower were cultured seperatly in pots and then were placed in 10L gas-tight glass jars and exposed to different concentrations of benzene, TCE, toluene, octane, and α-pinene, respectively. Air samples within the glass containers were analyzed by gas chromatography–mass spectroscopy and detector tubes 3 and 6 h after exposure to the test pollutants to determine removal efficiency. The removal efficiency, expressed as µg/m3-m2-h basis for each volatile organic compound (VOC), varied with plant species.
    Results
    Results show that of the 10 ornomental flower tested, Alternaria, Hedera helix , Tradescantia and Hoya carnosa had the highest removal efficiencies for total VOCs. Alternaria displayed superior removal efficiency for four of the five VOCs (i.e., benzene, TCE, toluene and octane). The average removal of five pollutants with ornomental flower tested were 8-44 µg/m3-m2-h of the total VOCs. Hedra helix efficiently removed Alpha-Pinene. All of the flower tested caused removal of VOCs from indoor ambients.
    Conclusion
    Different in efficacy of removal with different species ornomental flowers show that, for improvement efficiency of application ornomental flowers for removal of VOCs from indoor ambients, is needed that different species of flowers be planted. This study showed that the use of indoor ornamental flowers is suitable solution for reducing volatile organic contaminants from the indoor ambients.
    Keywords: Air pollution, Ornomental flowers, VOCs, Indoor ambient, GC, MS
  • Hossein Panahi*, Seyed Ali Aleemran Pages 82-91
    Background And Aims
    Health is one of the most important assets of a man that has allowed him to develop his full potential. If this capital is eroded or not fully developed, it could be weakened human physically and mentally. On the other hand, the phenomenon of unemployment is a social and economic hardship that fallowed several negative effects and people personal life are strongly influenced. Accordingly, this study examines the causality between unemployment and health in Iran.
    Methods
    This research is doing a causal-analysis by using Toda - Yamamoto and Johansen-Juselius methods over the period of first quarter of 1995 to fourth quarter of 2013 for the country of Iran. Also, the level of significant is 5 percent.
    Results
    There is a two-way causality between unemployment and health. Also, one percent increase in unemployment, decreases the health by 6.84 percent. Accordingly one percent increase in the private health expenditure lead to 0.14 percent decrease in unemployment.
    Conclusion
    Given the significant cross negative impact of health on unemployment and vice versa, it is recommended to invest in the health sector such as health insurance and hospital, particularly in disadvantaged areas, to provide workforce health and reduce unemployment and provide community health with appropriate policies to reduce unemployment and increase income.
    Keywords: Health, Health Expenditure, Labor, Unemployment
  • Mahin Rahmani, Ahmad Heydarnia *, Hadi Abbassi Pages 92-103
    Background And Aims
    One of the most leading occupational problems usually seen as response to occupational-organizational stresses among employees is occupational burnout which suggests decrease in person compatibility power with factors disturbing work environment. In a general, burnout is one of the factor establishing conflict, change or resigning job. Current research aimed at examining the effectiveness of schema- based model training on occupational burnout decrease among employees of coal company "Parvadeh" in Tabas.
    Methods
    For this purpose, quasi-experimental method by pretest- posttest design with control group was used. 30 people from employees obtaining the highest occupational burnout level, were selected and assigned to two experimental and control groups, randomly. Next, experimental group was exposed to schema- based training in the 6 session- 90 minute period and control group didnt receive no training. Before and after training, participants from two groups filled Maslach Burnout Inventory 22- question form in.
    Results
    Results from covariance analysis and t-test showed that there was a significant difference between the scores of control and experimental groups. The occupational burnout and emotional exhaustion, depersonalization and loss of personal accomplishment have improved.
    Conclusion
    It can be stated that schema- based group training sessions lead to decrease in occupational burnout and emotional exhaustion, depersonalization and loss of personal accomplishment dimensions.
    Keywords: schema, based model training, occupational burnout