فهرست مطالب

اسلام و مطالعات اجتماعی - سال چهارم شماره 1 (تابستان 1395)
  • سال چهارم شماره 1 (تابستان 1395)
  • 190 صفحه،
  • تاریخ انتشار: 1395/06/10
  • تعداد عناوین: 6
|
  • حمید پارسانیا، اکبر دوایی* صفحات 6-37
    با گذشت نزدیک به 40 سال از انقلاب اسلامی، کشور ایران نیازمند الگویی بومی و اسلامی برای پیشرفت است؛ الگویی که متناسب با مبانی شکل گیری انقلاب و در راستای اهداف ترسیمی رهبران الهی آن باشد.
    برای ترسیم الگوی پیشرفت، اولین گام مفهوم پردازی است و هدف آن رسیدن به چارچوبی نظری برای یافتن حدود پیشرفت است. فواید دیگر آن، امکان تشخیص پیشرفت واقعی از پیشرفت مجازی و توان تشخیص پیشرفت صحیح از غیر آن است.
    در این تحقیق به بررسی مفهوم، مبانی و انواع تکامل جامعه انسانی از منظر استاد مطهری پرداخته شده است و در نهایت به چارچوبی نظری برای تعیین حدود پیشرفت منتهی گردیده است. در این چارچوب، انواع پیشرفت در چهار عرصه: فرهنگی، تمدنی، روحی، و جسمی، به شکل نموداری تصویر شده است؛ البته در ادامه، با ترسیم روابط میان این چهار عرصه و وزن دهی به این روابط بر اساس تقدم و تاخر و میزان اهمیت هر یک از آنها، می توان این چارچوب را تکمیل و از آن در الگو پردازی پیشرفت در حوزه های مختلف اجتماعی بهره جست.
    کلیدواژگان: نظریه پیشرفت، تکامل حقیقی، تکامل مجازی، تکامل فردی، تکامل اجتماعی
  • ایوب گراوند*، مریم موسیوند*، سیدمهدی ویسه صفحات 38-63
    هدف این پژوهش، بررسی رابطه میان سرمایه اجتماعی و عملکرد شغلی اساتید دانشگاه پیام نور استان لرستان با تاکید بر آموزه های دینی می باشد. روش تحقیق در این پژوهش توصیفی، از نوع همبستگی است. جامعه آماری پژوهش، اساتید دانشگاه پیام نور استان لرستان می باشند که از میان آنها تعداد 380 نفر با روش تصادفی ساده انتخاب شد. ابزار گردآوری داده ها، پرسش نامه سنجش سرمایه اجتماعی و عملکرد شغلی می باشد. برای تبیین تاثیر هر یک از مولفه های سرمایه اجتماعی بر عملکرد شغلی مدیران از ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه 78/=R Square در تایید خطی بودن آن استفاده شده است.
    نتایج پژوهش نشان داد که میان سرمایه اجتماعی و عملکرد شغلی اساتید رابطه معنادار وجود دارد. همچنین بین اعتماد، مشارکت سیاسی، توانایی برقراری روابط اجتماعی غیررسمی، تنوع در معاشرت ها و دوستی ها از مولفه های سرمایه اجتماعی و عملکرد شغلی اساتید رابطه مثبت و معنادار وجود دارد. نتایج رگرسیون با روش گام به گام نشان می دهد که از چهار مولفه سرمایه اجتماعی: اعتماد، توانایی برقراری روابط اجتماعی غیررسمی، تنوع در معاشرت ها و مشارکت سیاسی، به ترتیب، بهترین پیش بینی کننده عملکرد شغلی هستند و روی هم رفته 78 درصد واریانس عملکرد شغلی اساتید را تعیین می کنند.
    کلیدواژگان: سرمایه اجتماعی، عملکرد شغلی، اساتید دانشگاه پیام نور استان لرستان
  • نگین مرادی *، محمدباقر کجباف، امیر قمرانی صفحات 64-90
    از مهم ترین مباحثی که در اسلام مطرح شده است، شیوه رفتار با همسر و فرزندان است. هدف این پژوهش، واکاوی سبک زندگی امام حسین(ع) با تاکید بر روابط خانوادگی ایشان می باشد. جامعه آماری پژوهش، کلیه کتاب ها و مقالات مرتبط با سبک زندگی امام حسین (ع) است. نمونه در این پژوهش، شامل بیست کتاب و چهار مقاله می باشد. از روش کیفی تحلیل محتوا با رویکردی کاربردی به مطالعه کتاب ها و پژوهش های مربوط به سبک زندگی امام حسین(ع) پرداخته شده است. مولفه های سبک زندگی امام حسین(ع) شامل هفت مولفه اصلی (رفتاری، ساختاری، ارتباطی، اجتماعی، شناختی، عاطفی-هیجانی و معنوی) و سی مولفه فرعی می باشد. بر اساس یافته های پژوهش، مشخص می شود که سبک زندگی امام حسین(ع) با مولفه هایی همچون: آراستگی، صله رحم، حسن خلق، خوش رفتاری، ساده زیستی و تمکین و وفاداری نسبت به همسر، تربیت فرزند، مهارت ارتباط کلامی، اصلاح خود، تفریح، کنترل خشم، مرگ آگاهی، تاب آوری و مانند آن، می تواند الگوی بهبود روابط زوجین و فرزندپروری شایسته آنان شود و نیز مایه دوام یک زندگی مشترک پویا و در نهایت جامعه ای توانمند واقع گردد.
    کلیدواژگان: سبک زندگی، امام حسین (ع)، روابط با همسر و فرزندان، تحلیل کیفی
  • اکبر طالب پور، مهین دریکوند صفحات 91-114
    پژوهش حاضر، به بررسی عوامل اجتماعی موثر بر گرایش به نوحه پاپ در میان جوانان هیئات عزاداری شهر خرم آباد پرداخته است. نمونه تحقیق شامل 301 نفر از عزاداران هیئات ذکرشده می باشند که با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ایانتخاب شدند. به منظور تبیین عوامل اجتماعی موثر بر گرایش به نوحه پاپ از نظریات: فیش باین آیزن، جورج گربنر، ماکس وبر، پیر بوردیو، میلتون یینگر و تئودور آدورنو استفاده شده است. در این پژوهش تاثیر متغیرهای: شرکت در مراسم، ریتم موسیقی، شبکه های اجتماعی، عقلانیت ابزاری، ذائقه مصرف و پایگاه اجتماعی بر گرایش به نوحه پاپ سنجیده شد. برای تبیین نتایج از آمارهای توصیفی، جداول فراوانی، رگرسیون چندمتغیره استفاده شد. برای سنجش پایایی پرسش نامه، از ضریب آلفای کرونباخ و سنجش اعتبار ابزار اندازه گیری از اعتبار صوری استفاده شد. میزان آلفای کرونباخ پرسش نامه 806/0 بود که نشانگر پایا بودن پرسش نامه است. نتایج تحقیق نشان می دهد؛ شرکت در مراسم، شبکه های اجتماعی، ریتم موسیقی و عقلانیت ابزاری بر گرایش افراد به نوحه پاپ تاثیر دارند، در حالی که پایگاه اجتماعی و ذائقه افراد بر گرایش آن ها به نوحه پاپ تاثیری نداشتند.
    کلیدواژگان: ذائقه مصرف، ریتم موسیقی، شبکه های اجتماعی، عقلانیت ابزاری، گرایش به نوحه پاپ
  • محمدرضا انواری* صفحات 115-142
    بازی های رایانه ای، در شمار رسانه های نوینی قرار دارند که به سبب ماهیت بینارشته ای بودن شان، نمی توان آنها را تنها با استفاده از نظریه های کهن ارتباطات و رسانه تبیین کرد. این مقاله با گذر از نظریه های مرسوم ارتباطات، به دنبال ترسیم چارچوبی برای تحلیل بنیان های نظری است که بازی های رایانه ای، مبتنی بر آنها عمل می کنند. بدین منظور، بازی های رایانه ای را در قالب «پلی» مطمع نظر قرار می دهد و با استفاده از رویکردی که بازی های رایانه ای را به مثابه یک منبع آموزشی و رسانه ای برای انتقال فرهنگ در نظر می گیرد، مدعی است، در بازی های رایانه ای، به ویژه در ژانر سیاسی و استراتژیک، با استفاده از «تولید فراواقعیت» - همچنان که بودریار معتقد است- نسخه بدلی از واقعیت تولید می شود که جای نسخه واقعی را می گیرد و به کمک نمادها و شبیه سازی هایی
    که در بازی استفاده می شود، جایگزین واقعیت می گردد؛ به گونه ای که گاهی هیچ نسخه اصلی در عالم واقع وجود ندارد که بتوان بازی را به آن ارجاع داد. مدل «تولید رضایت» هرمان و چامسکی و همچنین دستگاه ایدئولوژیک حاکم بر بازی، به خلق فراواقعیت کمک می کند.
    کلیدواژگان: بازی های رایانه ای، فراواقعیت، ایدئولوژی، شبیه سازی، تولید رضایت
  • حامد حاجی حیدری* صفحات 143-182
    این مقاله، به دنبال جمع بندی و تیپ سازی دیدگاه های متنوع درباره تحلیل ریشه ای و نظری آینده حیات سایبر انسان است. پس از وقوع «انقلاب ارتباطات» در پایان سده بیستم، برخی گمان می بردند، تکنولوژی ارتباطات، آغاز فروپاشی اجتماعی و انهدام ساز کارهای تمدن ساز اتحاد انسانی و حتی اصل انسانیت است. بنا به تاریخ تحلیلی ارائه شده و الگوی نظری مرورشده در این مقاله، می توان تصور کرد که در آینده، این گونه قضاوت ها، رنگ امروز خود را خواهند باخت، و بشر بار دیگر از ظرفیت حائل خود برای تبدیل تهدیدها به فرصت استفاده خواهد کرد. این، نحوی تکرار روح آغاز قرن است؛ امیدواری ها و ظرفیت سازی هایی که جای ناامیدی ها را می گیرند.
    ما در این گفتار، پس از طرح مقدمه و ملاحظات روشی، در مجموع، 26 تیپ دیدگاه را در مورد ظرفیت ها، پیامدها و آینده نگری ها درباره حیات سایبر مرور کرده، آن ها را به دو دسته بزرگ «تحلیل اینترنت به مثابه آرمان شهر منفی» و «تعدیل تحلیل اینترنت به مثابه آرمان شهر منفی» تقسیم کرده ایم و در نهایت با یک جمع بندی درباره تلاش جامعه شناسی برای فعال نگاه داشتن انسان ها برای ساختن آینده ای اخلاقی تر نوشتار را به پایان برده ایم.
    کلیدواژگان: زندگی دیجیتالی، خود افشاگری، گجت ها، پسا انسان گرایی، مصلحان اجتماعی و اینترنت
|
  • Hamid Parsania, Akbar Davaei * Pages 6-37
    Passing about forty years of the Islamic revolution, Iran is in need of an indigenous and Islamic model of progress. A model that is consistent with the foundations of the revolution and is in the direction given by its divine leaders.
    In designing the progress model, the first step is conceptualization, and its purpose is reaching a theoretical framework for determining the limits of progress. The possibility of recognizing real progress from virtual progress and the ability to discriminating between the right progress and the wrong one are among other advantages of the conceptualization.
    This paper deals with the concept, foundations and different kinds of human community's evolution in the view of Ayatollah Motahhari and concludes with a theoretical framework for determining the limits of progress. In this framework, sorts of progress in six realms of spiritual, mental, physical, cultural and civilizational are depicted as a form of schema. In the future research, this framework can be complemented and used for modeling progress in different social spheres. This work can be done by establishing relationships between these six areas and weighing these relationships based on priority, inferiority and amount of importance of them.
    Keywords: progress theory, real evolution, virtual evolution, personal evolution, social evolution
  • Ayoub Garavand*, Maryam Moosivand*, Seyyed Mahdi Viseh Pages 38-63
    The aim of this research is the examination of relationship between social capital and job performance among professors of Lorestan Payame Noor University, based on religious teachings. The research method is descriptive as correlation type. The statistical populations are professors of Lorestan Payame Noor University among which 380 one selected, by simple probability sampling. The data-collection tool is the questionnaire of social capital and job performance measurement. For explanation of the impact of each social capital component on manager's job performance, the Pearson’s correlation coefficient and multiple regression and for verification of linearity, R-square technique has been used.
    The research findings show that there is meaningful relationship between social capital and job performance of the professors. Furthermore, there is a positive and significant relationship between components of social capital, including confidence, political participation, ability to form informal social relations, diversity in companionships and friendships and job performance. Results of regression with the step-by-step method demonstrate that among four components of social capital, i.e. confidence, ability to form informal social relations, diversity in companionships and political participation, respectively are the best predictors of job performance and overall, determine 78% of professor's job performance variance.
    Keywords: social capital, job performance, professors of Lorestan Payame Noor University
  • Negin Moradi *, Mohammad, Bagher Kajbaf, Amir Ghamarani Pages 64-90
    One of the most important issues that have been discussed in Islam is the style of dealing with wife and children. The aim of this research is analyzing lifestyle of Imam Husayn (PBUH) with emphasis on his relationships to wife and children. The statistical population of the research is all books and journal articles on Imam Husayn's (PBUH) lifestyle. Statistical sample consists of twenty books and four article. The qualitative content analysis, with an applied approach, has been used for the analysis of the books and articles. Components of his lifestyle include seven main components (behavioral, structural, communicative, social, cognitive, affective-emotional, and spiritual) and thirty sub-components. Based on the research findings, it reveals that Imam Husayn's (PBUH) lifestyle with elements like neatness, devotion to relatives, good mood, decent behavior, frugality, and compliance with and loyalty to the wife, parenting, vocal communication skill, self-improvement, entertainment, anger management, death awareness, resilience and the like can be a model of improving couple's relationships and excellent parenting and can be sources of durability of a dynamic married life and eventually an empowered society.
    Keywords: life style, Imam Husayn (PBUH), relationship to wife, children, qualitative analysis
  • Akbar Talebpour, Mahin Derikvand Pages 91-114
    The present research deals with social factors affecting the tendency to pop elegy among mourning bodie's youth in Khorramabad. The sample size is 301 persons of that mourning bodies which have been selected by cluster sampling method. For explanation of factors affecting the tendency to pop elegy theories of following theorists have been used: Fishbein and Ajzen, George Gerbner, Max Weber, Pierre Bourdieu, Milton Yinger and Theodor W. Adorno. Impacts of the following variables on the tendency to pop elegy have been measured: participation in ceremony, music rhythm, social networks, instrumental rationality, consumer's taste and social status. For explaining the findings, descriptive statistics, frequency table and multiple regression have been utilized. For measuring reliability of the questionnaire, Cronbach’s alpha coefficient and for assessing validity of the measurement tool, formal validity has been employed. The value of Cronbach’s alpha coefficient was 0.807, which indicates the reliability of the questionnaire. The research findings show that the variables of participation in ceremony, social networks, music rhythm, and instrumental rationality, have effect on the tendency to pop elegy, while social status and people's taste have no effect on it.
    Keywords: consumer's taste, music rhythm, social networks, instrumental rationality, tendency to pop elegy
  • Mohammad, Reza Anvari * Pages 115-142
    Video games are among the modern media that, due to their inter-disciplinary nature, cannot be explained using old communication and media theories. This paper, by passing conventional theories of communication, seeks to establish a framework for analyzing theoretical foundations, upon which video games operate. For this purpose, it views video games as a "play" model and with an approach that regards video games as an educational and media source for transmission of culture, claims that in video games, especially in the political and strategic genre, with "producing hyper-reality" –as Baudrillard believes- a copy of reality is produced that replaces the real version. And through symbols and simulations existing in the game, it replaces the reality so that sometimes there is no actual version in the real world to which can we refer the game. Herman and Chomsky' model of "Manufacturing Consent" plus the ideological mechanism governing the game contributes to the creation of hyper-reality.
    Keywords: video games, hyper, reality, ideology, simulation, Manufacturing Consent
  • Hamed Hajiheidari * Pages 143-182
    This paper seeks to summarize and typify diverse views about radical and theoretical analysis of the future of human cyber life. After occurrence of 'communication revolution' at the end of twentieth century, some theories thought that the communication technology was the starting point for social disintegration and destruction of civilizing mechanisms of human unity and even for humanity itself. Base on presented analytical history and reviewed theoretical model, it can be envisioned that these judgments will fade in the future, and once again mankind will utilize his buffer capacity for converting threats to opportunities. This is one kind of recurrence of the soul of century beginning where hopes and capacities replace despairs.
    The author, after presenting the introduction and methodological considerations, altogether reviews twenty-six type of views on cyber life capacities, consequences and foresight. Then he assigns them into two big categories of "analyzing the Internet as a negative utopia" and "moderating the analysis of the Internet as a negative utopia." Finally, he finishes the paper, with a conclusion about sociology's attempt to keep humankind active for building a more ethical future.
    Keywords: digital life, self, disclosure, gadgets, post, humanism, social reformers, Internet