فهرست مطالب

تحقیقات کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاهی - سال پنجاهم شماره 3 (پاییز 1395)
  • سال پنجاهم شماره 3 (پاییز 1395)
  • تاریخ انتشار: 1395/08/22
  • تعداد عناوین: 7
|
  • مقاله پژوهشی
  • شبکه ارتباط علمی پژوهشگران دانشگاه تهران چگونه است
    سپیده فهیمی فر، فاطمه فهیم نیا صفحات 1-13
    هدف
    هدف اصلی این پژوهش آگاهی از شبکه ی همکاری های علمی پژوهشگران دانشگاه تهران به عنوان قطب اصلی دانشگاه های ایران به منظور بهبود روابط همکاری، آشنایی با نحوه ی فعالیت ها و نیز توسعه ی همکاری ها در سطح بین المللی است.
    روش
    این پژوهش با رویکرد علم سنجی و با استفاده از داده های بانک اطلاعاتی وب آف ساینس انجام شده است. جامعه آماری این پژوهش کلیه منابع منتشر شده از سوی پژوهشگران دانشگاه تهران از سال 2011-2015 بوده است. داده ها با استفاده از نرم افزار هیست سایت، نود ایکس ال و وویس ویوور تحلیل شدند.
    یافته ها
    تولیدات علمی دانشگاه تهران در بانک اطلاعاتی وب آف ساینس تا سال 2013 رشد نزولی داشته و در سال 2014 بیشترین میزان را به خود اختصاص داده است. در بانک اطلاعاتی وب آف ساینس 56 اثر از پژوهشگران دانشگاه تهران دارای بیش از 50 استناد هستند و بیشترین استناد با 197 استناد به اثری مشترک از گنجعلی و نوروزی با همکاری دیگر نویسندگان تعلق دارد. بیشترین میزان ارتباط دانشگاه تهران با دانشگاه های داخلی به ترتیب، با دانشگاه های آزاد اسلامی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، دانشگاه تربیت مدرس، و با دانشگاه های داخلی به ترتیب با دانشگاه کالیفرنیا، دانشگاه مالایا، دانشگاه ویسکانسین بوده است.
    کلیدواژگان: شبکه ارتباط علمی، همکاری علمی، هم نویسندگی، پژوهشگران، دانشگاه تهران
  • طراحی مدل کسب و کار برای تولید کتاب های الکترونیکی در واحد انتشاراتی «سوره مهر الکترونیک»
    المیرا صابرنعیمی، محمد ابویی اردکان صفحات 13-35
    هدف
    هدف این پژوهش تدوین استراتژی مدونی است که «سما»، به عنوان یک ناشر کتاب های الکترونیک، به کمک آن بتواند به سودآوری در صنعت نوپای کتاب های الکترونیک برسد و مدل کسب وکاری را در اختیار بگیرد که بر اساس آن بتواند استراتژی تدوین شده را در سوره مهر الکترونیک پیاده سازی کرد.
    روش شناسی: در این پژوهش، با استفاده از روش اقدام پژوهی و تشکیل گروه های کانونی تمامی عوامل موثر حضور موفق واحد سما در این حوزه بررسی و در نهایت بوم استراتژی که نشان دهنده مزیت رقابتی این واحد است مشخص شد.
    یافته ها
    مدل کسب وکاری برای واحد انتشاراتی سما طراحی شد تا به عنوان یکی از ناشران الکترونیک پیشرو در ایران، بتواند نوآوری هایی در مدل کسب وکار خود ایجاد کرده و توجه خود را به جای مشتریان بازار بر غیرمشتری هایی متمرکز کند که بخش زیادی از جمعیت کشور را تشکیل می دهند.
    کلیدواژگان: کتاب الکترونیک، مدل کسب وکار، استراتژی اقیانوس آبی، بوم استراتژی
  • بررسی توان تکنیکی فناوری های NFC و RFID در بهبود ارائه خدمات کتابخانه های دانشگاهی و مقایسه آن دو بر اساس الگوی Beredy
    طاهره صادقی، سیدجواد قاضی میرسعید، فاطمه شیخ شعاعی صفحات 35-65
    هدف
    فناوری اطلاعات و ارتباطات از دهه 1960 وارد کتابخانه ها گردید.از جمله فناوری های مورد استفاده در کتابخانه ها،«NFC» و«RFID» هستند. هدف از مطالعه تعیین توان تکنیکی فناوری های« NFC» و«RFID» در بهبود ارائه خدمات کتابخانه های دانشگاهی و مقایسه آن ها بر اساس الگوی«Beredy» می باشد.
    روش
    پژوهش به روش توصیفی- تطبیقی و با استفاده از الگوی«Beredy» انجام شده است.
    یافته ها
    یافته های اصلی پژوهش شامل شباهت ها و تفاوت های«NFC» و«RFID» با استناد به الگوی مقایسه ای«Beredy» و بر اساس معیارهای کاربرد، اجزای سیستم کتابخانه ای، اجزای سخت افزاری، نرم افزار، میان افزار، موقعیت استاندارد، دامنه فرکانس، فرکانس عملیاتی، فاصله خواندن، سرعت عملکرد، حالت ارتباطی، حالت عملکرد، محیط عملکرد و امنیت می باشد که در قالب جدول ارائه گردیده است.
    اصالت اثر: این مطالعه باعث شناخت و پیاده سازی«NFC» در کتابخانه های دانشگاهی ایران در آینده ای نزدیک می شود.
    کلیدواژگان: NFC، RFID، کتابخانه های دانشگاهی، الگوی Beredy
  • بررسی موانع فرهنگی استقرار مدیریت دانش در کتابخانه های دانشگاهی: بررسی موردی کتابخانه های دانشگاه های تبریز و علوم پزشکی تبریز
    رسول زوارقی، رقیه عباس زاده صفحات 35-53
    هدف
    هدف این پژوهش، شناسایی موانع فرهنگی عملکرد مدیریت دانش در کتابخانه های دانشگاهی است.
    روش
    این پژوهش توصیفی–پیمایشی است. جمع آوری داده های اولیه با استفاده از ابزار پرسشنامه و اطلاعات ثانویه از طریق مطالعه کتابخانه ای گردآوری شد. جامعه آماری کلیه کتابداران کتابخانه های مرکزی و دانشکده ای دانشگاه های تبریز و علوم پزشکی تبریز هستند در این تحقیق موانع فرهنگی متغیر مستقل و مدیریت دانش متغیر وابسته است.
    یافته ها
    نتایج نشان داد که میانگین تمام متغیرهای مستقل مربوط به موانع فرهنگی متوسط به بالا و نسبتابالا ارزیابی می شوند. میانگین متغیر استقرار مدیریت دانش نیز کمتر از حد متوسط است. این یافته نشانگر وجود رابطه معکوس بین هر یک از مولفه های موانع فرهنگی با مولفه های استقرار مدیریت دانش است. همچنین دیگر یافته ها بیانگر وجود رابطه معکوس و معنادار بین موانع فرهنگی و استقرار مدیریت دانش در دو دانشگاه تبریز و علوم پزشکی تبریز است. بااین وجود سایر یافته های پژوهش نشان داد که تفاوت معنا داری در استقرار مدیریت دانش و موانع فرهنگی در دو دانشگاه موردبررسی تبریز و علوم پزشکی تبریز وجود ندارد و از بین موانع فرهنگی موردبررسی صرفا دو متغیر مقاومت در برابر تغییر در دانشگاه تبریز و عدم وجود سیستم پاداش مناسب در دانشگاه علوم پزشکی تبریز به عنوان اصلی ترین موانع فرهنگی استقرار مدیریت دانش شناسایی شدند.
    اصالت: علی رغم حجم پژوهش های انجام شده در خصوص مدیریت دانش به ویژه با چشم انداز استقرار آن در کتابخانه های دانشگاهی و تاکید اغلب آنها بر اهمیت عوامل فرهنگی در این زمینه، تاکنون پژوهشی مستقل در خصوص موانع فرهنگی استقرار مدیریت دانش در این نوع کتابخانه ها انجام نشده است. بر این اساس اصالت این مقاله می تواند در این زمینه ارزیابی شود.
    کلیدواژگان: مدیریت دانش، موانع فرهنگی استقرار مدیریت دانش، مدیریت دانش در کتابخانه های دانشگاهی، چالش های فرهنگی مدیریت دانش در کتابخانه های دانشگاهی
  • تاثیر ارزش ویژه برند بر واکنش های رفتاری خریداران کتب دانشگاهی: بررسی نقش میانجی اعتماد و هویت برند (مورد مطالعه: انتشارات سمت)
    مرتضی رجوعی، علی پورنگ، امید بهبودی صفحات 65-70
    هدف
    هدف پژوهش حاضر بررسی تاثیر ارزش ویژه برند بر واکنش های رفتاری خریداران کتب دانشگاهی از طریق نقش میانجی هویت برند و اعتماد برند در موسسه انتشارات سمت است.
    روش
    پژوهش حاضر از نظر هدف، در حوزه پژوهش های کاربردی و از نظر روش گردآوری داده ها، تحقیق پیمایشی - توصیفی است. جامعه آماری پژوهش دانشجویان رشته های علوم انسانی دانشگاه های مشهد است که با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی ساده متناسب با حجم جامعه، تعداد 400 پرسشنامه در میان آن ها توزیع و در نهایت 384 پرسشنامه جمع آوری و مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. داده های جمع آوری شده به وسیله نرم افزار LISREL تجزیه و تحلیل شد.
    یافته ها
    نتایج نشان داد که ارزش ویژه برند بر واکنش های رفتاری خریداران کتب دانشگاهی انتشارات سمت از طریق نقش میانجی اعتماد و هویت برند تاثیرگذار است. همچنین مشخص شد که ارزش ویژه برند بر اعتماد و هویت برند تاثیر گذار است و اعتماد نیز بر واکنش های رفتاری خریداران موثر است؛ اما تاثیر هویت برند بر واکنشهای رفتاری خریداران تایید نشد.
    اصالت/ارزش: برند سازی در صنعت نشر کشور موضوعی است که می تواند در فضای رقابتی منجر به بهبود عملکرد موسسات نشر شود. انتشارات سمت با توجه به آشنابودن آن در میان جامعه دانشگاهی کشور و برخورداری از پیشینه ی طولانی در حوزه ی صنعت نشر، توانسته است جایگاه مناسبی در انتشار کتب در حوزه ی علوم انسانی و بالاخص مدیریت پیدا کند.
    کلیدواژگان: ارزش ویژه برند، واکنش های رفتاری، هویت برند، اعتمادبرند، انتشارات سمت
  • مروری بر مفهوم هستی نگاری در وب معنایی
    سولماز زرداری، عبدالحسین فرج پهلو، فریده عصاره صفحات 65-70
    هدف
    امروزه در وب معنایی برای بهبود معنای داده ها از هستی نگاری ها بهره می گیرند. ضرورت مهندسی هستی نگاری ارائه چهارچوب مناسبی از تعاریف مفاهیم و روابط بین آن ها با ابهامی کمتر است. در این نوشته تلاش خواهد شد به اجمال دیدی جامع از هستی نگاری و شناخت تحول آن به طور نظری ارائه شود چرا که از طریق مرور ادبیات پس زمینه ای، پژوهش در این موضوع با درکی بهتر و روشن میسر خواهد بود.
    روش/ رویکرد: نوشته حاضر به صورت مروری مفهوم هستی نگاری را مورد مطالعه قرار می دهد.
    یافته ها
    هستی نگاری شبکه گسترده ای از روابط بین موجودیت ها و مفاهیم جهت بازنمایی دانش در نظام های اطلاعاتی و وب معنایی محسوب می شود. هستی نگاری به عنوان رویکرد جدید مهندسی دانش در عرصه هوش مصنوعی اهمیت یافته است. با ساخت هستی نگاری ساختار مفهومی بین مفاهیم استخراج و به صورتی صریح و آشکار در قالبی رسمی ارائه می شود.
    نتیجه گیری
    با به کارگیری هستی نگاری پردازش مفهوم در سطوح مختلف تعامل انسانی و ماشینی میسر گشته و این ابزار برای اشتراک دانش و بازنمایی آن به کار گرفته می شود. با طراحی و به کارگیری یک هستی نگاری در نظام های دانش بنیان می توان در رفع ایرادهای موجود در سطح معنایی زمینه مربوطه اقدام کرد. از جمله کارکردهای دیگر هستی شناسی اثرگذاری آن در حوزه هایی مانند بهبود نظام های بازیابی، فرایندهای خودکار استدلال، طراحی نظام های هوشمند و مهندسی دانش است.
    کلیدواژگان: هستی نگاری، موجودیت های هستی نگاری، آنتولوژی، هستی شناسی، وب معنایی
  • کاربست مدیریت اطلاعات شخصی توسط دانشجویان تحصیلات تکمیلی در تدوین پایان نامه ها بر اساس مدل قلمرو مدیریت اطلاعات شخصی / مطالعه موردی: دانشجویان دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه شهید چمران اهواز
    صفحات 65-70
    هدف
    پژوهش حاضر با هدف تعیین وضعیت کاربست مدیریت اطلاعات شخصی توسط دانشجویان تحصیلات تکمیلی در تدوین پایان نامه ها بر اساس مدل قلمرو مدیریت اطلاعات شخصی در امر تحصیل اجرا گردید.
    روش شناسی: نوع پژوهش کاربردی و ماهیت آن توصیفی بود. جامعه آماری این پژوهش شامل کلیه ی دانشجویان ورودی 1391 تحصیلات تکمیلی دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه شهید چمران اهواز بوده است. حجم نمونه به صورت سرشماری تعیین شد و 110 نفر مورد بررسی قرار گرفتند. ابزار گردآوری داده ها، پرسشنامه محقق ساخته ای بود که روایی آن از طریق متخصصان تایید و پایایی آن به وسیله ی آزمون آلفای کرونباخ 96/0 محاسبه گردید. داده های گردآوری شده به کمک روش های آمار توصیفی (فراوانی، درصد، میانگین و انحراف معیار) و استنباطی (آماره t تک گروهی، t مستقل و تحلیل واریانس تک متغیری) در سطح 05/0a= مورد تحلیل قرار گرفتند.
    یافته ها
    نتایج این بررسی نشان داد که کاربست فعالیت های مدیریت اطلاعات شخصی به جز فعالیت دوباره یابی بالاتر از حد متوسط است. از نظر ویژگی های جمعیت شناختی تفاوت معناداری مشاهده نگردید. این در حالی است که با افزایش سن دانشجویان، کاربست فعالیت های یافتن، نگه داری و فرا-سطح افزایش یافته است.
    اصالت اثر: این پژوهش بر آن است تا بر اساس یک مدل مشخص چارچوبی یکپارچه را برای بررسی وضعیت کاربست فعالیت های مدیریت اطلاعات شخصی توسط دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه شهید چمران اهواز ارائه دهد.
    کلیدواژگان: دوباره یابی اطلاعات، فرا، سطح اطلاعات، مدیریت اطلاعات شخصی، نگه داری اطلاعات، یافتن اطلاعات
|
  • How is the scientific relationship network of University of Tehran's researchers?
    Sepideh Fahimifar, Fatima Fahimnia Pages 1-13
    Purpose
    Purpose of this research is to show scientific collaboration of researchers in University of Tehran. It improve co-authorship network and develop international collaboration. Moreover, selection of professional researches is assigned.
    Methodology
    Scientometrics approach is used on gathered data from Web of Science. Data was gathered from whole of the resources in Web of Science database that written by University of Tehran's researchers 2011-2015. Data analysis was done by Hist Cite, Node Xl and Vos viewer.
    Findings: Results show that scientific publishing has been descending until 2013 and at 2014, the most number of publishing was published. The highest ranking of citation is to joint article of Ganjali and Nourouzi. 56 resources of University of Tehran is cited by more than 50 resources. The most scientific Edge relationship was be done with Islamic Azad University, University Tehran medical science ,Tarbiat Modares University in national level and University calif davis, univ Malaya, univ Wisconsin
    Keywords: Scientific relationship network, Scientific Collaboration, Authorship, Researchers, University of Tehran
  • Designing Business model for publishing E-book in Sama publishing
    Elmira Sabernaeemi, Mohammad Abooyee Ardakan Pages 13-35
    Purpose
    The Purpose of this paper is formulating strategy for “Sama”, an Iranian E-publisher, to make its business more profitable in a Fledgling industry and design a business model in order to implement this model in “Sama”.
    Methodology
    In this study, using the action research method and forming focus groups, all factors of “Sama” success in E-book market were examined and finally the strategy canvas that represent a competitive advantage has been designed.
    Findings: "Sama" business model as one of the leading Iranian electronic publishers was designed in order to create innovations in its business model and focus on non-customers (a large part of the population) instead of usual customers.
    Keywords: Electronic book, Business model, Blue Ocean Strategy, Strategy canvas
  • Survey technical capability of the NFC and RFID technologies in improving services of academic libraries and compare these based on Beredy pattern
    Tahereh Sadeghi, Seyed Javad Ghazi Mirsaeed, Fatemeh Sheikhshoaei Pages 35-65
    Purpose
    The Information and Communication Technology entered to libraries in the 1960s. The type of technologies that used in the libraries are "NFC"and "RFID". The aim of study is determine the technical capability of the NFC and RFID technologies in improving services of academic libraries and compare these based on Beredy pattern.
    Methodology
    The research has been done with comparative-descriptive approach and by Beredy pattern.
    Findings: The main findings of research includes the similarities and differences of "NFC" and "RFID" according to Beredy Comparative Pattern and basis on criteria that includes application, components of Library system, components of hardware, software, firmware, standard situation, frequency range, operating frequency, distance of Reading, speed, communication mode, mode of operation, environment of performance, and security that is presented in the form of table.
    Originality: This research leads to better understanding and implementing the "NFC" in academic libraries of Iran, in the near future.
    Keywords: NFC, RFID, Academic libraries, Beredy pattern
  • Investigating the cultural barriers of establishing Knowledge management in academic libraries: case study of University of Tabriz and University of Tabriz medical university libraries
    Rogayeh Abbazadeh, Rasool Zavareghi Pages 35-53
    Aim: The aim of this research was to study the main cultural barriers in establishing KM in Academic-Libraries.
    Method
    Method of research was descriptive. Primary data gathered using a questionnaire. And secondary compiled by library survey. The statistical population including all of the librarians of Tabriz-University and the Medical- Sciences-University-of-Tabriz. In this research, the cultural-barriers were independent variables and the dependent variable was knowledge management.
    Findings of Research: The results of this study indicate that the average of all variables is moderate to high, which indicates that each of these variables as there are cultural-barriers to knowledge-management" in organizations. The dependent variable of knowledge-management is also less than average. This represents a significant inverse relationship between each of the components is the cultural-barriers to knowledge-management. Our findings also showed that the bivariate relationships between cultural-barriers and the establishment of knowledge-management in Tabriz-University-of-Medical-Sciences there was a significant inverse relationship. The results of stepwise-regression analysis revealed that among the factors in Tabriz-University also cultural-barriers only variable affecting the index variable resistance to change has been the establishment of knowledge management. The results of stepwise-regression analysis revealed that through cultural-barriers in Tabriz-University-of-Medical-Sciences only variable affecting knowledge-management, is lack of appropriate reward system.
    Originality: Despite the great amount of researches in knowledge-management especially with its establishment in academic-libraries and their emphasize on the importance of cultural-factors in the process, there is no independent research about cultural-barriers of knowledge-management in the libraries, thus this filling the gap can be considered as its originality.
    Keywords: Knowledge management, cultural barriers of establishing Knowledge management, Knowledge Management in Academic Libraries, cultural barriers of establishing Knowledge management in academic Libraries
  • The impact of brand equity on buyer behavior reactions of academic books: the mediating role of trust and brand identity (case study: SAMT publications)
    Morteza Rojuee, Ali Poorang, Omid Behboodi Pages 65-70
    Objective
    This study examines the impact of brand equity on buyer behavior responses mediated through brand identity and brand trust In the SAMT institute publications.
    This study examines the impact of brand equity on academic book buyer behavior responses mediated through brand identity and brand trust on the SAMT publishing.
    Method
    The aim of this study in the field of applied research and the method of data collection, research is descriptive survey. The study population included all students in human Sciences in Mashhad’s universities, which deals with the classification sampling proportional to population size, the number of 400 questionnaires distributed among them and finally, 384 questionnaires were collected and analyzed. The collected data were analyzed by LISREL software.
    Findings: The results showed that the brand equity of Behavioral buyers academic book publishing through the mediation of confidence and effective brand identity. It was also found that brand equity affects trust and brand identity. Trust also affects buyers’ behavioral responses, but the impact of brand identity on buyers’ behavioral responses was not verified.
    Originality / value: Branding the in publishing industry is something that can be released in a competitive environment, resulting in improved business performance. SAMT publisher due to its familiarity among the academic community and industry have a long tradition in the field of publishing, has been able to produce a good place to find books in the humanities and especially management.
    Keywords: brand equity, behavioral reactions, brand identity, brand trust, SAMT publication
  • A review of Ontology concept in semantic web
    Solmaz Zardary, Abdolhosein Faraj Pahloo, Faride Assare Pages 65-70
    Purpose
    Nowadays ontologies are applied to improve the meaning of data in semantic web. The necessity of ontology engineering is due to providing an appropriate frame to define concepts and their relations with less ambiguity. The present paper tries to give theoretically a brief and exhaustive view to ontology and its evolution because background literature provides an explicit and better perception in research of this filed.
    Method/ aproach: The paper reviews and discusses the concept of ontology.
    Results
    Ontologies are as an extended network of relations between elements and concepts to represent knowledge in information systems and semantic web. As a new approach in knowledge engineering ontologies are important in artificial intelligence. By making ontologies the conceptual structure among cocepts is extracted and presented in an explicit formalized format.
    Conclusion
    Ontologies cause concept processing to be provided in different levels of human-machine interaction and are applied to knowledge sharing and representation. By designing and applying ontology to knowledge-based systems it is possible to resolve some existing problems in some fields such as retrieval systems, automatic reasoning process, designing intelligent systems and knowledge engineering.
    Keywords: ontology, ontology definition, ontology elements, semantic web
  • Applying personal information management by graduate students in developing thesis based on personal information management domain model Case Study: Chamran university students, Faculty of Education and Psychology
    Pages 65-70
    Purpose
    This study aimed at determining an application of personal information management developed by students at Masters and PhD theses through the study of the foundations and activities of PIM, based on Domain of PIM model.
    Methodology
    This research was an applied research of a descriptive type. The research population consisted of all graduate students of Shahid Chamran University in Faculty of Education and psychology who entered in 1391. According to the census, 110 students were identified and examined. The instrument for data gathering was a researcher-made questionnaire, the validity of which was measured by content validity and its reliability by the Cronbach's Alpha that was .0.0.96. Data gathered were analyzed by using descriptive (frequency, percentage, mean, standard deviation) and inferential statistics (t-statistic single group, Independent t and one-group univariate analysis) where a=0.05.
    Findings: The results of this study showed that an application of personal information management activities except for the refinding activity is higher than "average". There was no significant difference in terms of demographic characteristics. However, when the students become older, an application of finding, keeping & meta-level activities increases.
    Originality: This study offers integration framework based on a specific model to examine the application of personal information management activities developed by students at Masters and PhD theses of Shahid Chamran University in Faculty of Education and psychology.
    Keywords: Finding information, keeping information, meta-level information, personal information management, refinding information