فهرست مطالب

سلامت روان کودک - سال چهارم شماره 1 (پیاپی 10، بهار 1396)
  • سال چهارم شماره 1 (پیاپی 10، بهار 1396)
  • تاریخ انتشار: 1396/04/30
  • تعداد عناوین: 14
|
  • عباسعلی عابدی، محبوبه طاهر، بهنام جعفری ثانی، آرزو مجرد صفحات 3-12
    زمینه و هدف
    اختلال اضطراب اجتماعی یکی از مهم ترین علل سازش نایافتگی های دانش آموزان است. هدف پژوهش حاضر تعیین تاثیر آموزش مهار توجه بر سو گیری توجه و حساسیت اضطرابی دانش آموزان مبتلا به اختلال اضطراب اجتماعی بود.
    روش
    طرح پژوهش حاضر، نیمه آزمایشی با پیش آزمون - پس آزمون و گروه گواه بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان پسر 14 ساله با نشانگان اختلال اضطراب اجتماعی شهرستان شاهرود در سال تحصیلی 96-1395 بود که با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ایچندمرحله ای تعداد 30 نفر انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه جای دهی شدند. هر دو گروه قبل از اجرای آموزش مقیاس های کانون توجه (وودی، چامبلس، و گلاس، 1997)، اضطراب اجتماعی (کانور، 2000)، و حساسیت اضطرابی (تیلور و کاکس، 1998) را تکمیل کردند. گروه آزمایش طی 8 جلسه یک ساعته تحت آموزش مهار توجه قرار گرفتند اما گروه گواه هیچ مداخله ای دریافت نکردند. برای تحلیل داده ها از روش تحلیل کوواریانس یک متغیره استفاده شد.
    یافته ها
    تحلیل داده ها با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس نشان داد نمرات گروه آزمایش در مقایسه با نمرات گروه گواه در متغیر حساسیت اضطرابی و سوگیری توجه به طور معنادار کاهش یافته است (0/05 > p).
    نتیجه گیری
    آموزش مهار توجه می تواند به واسطه مختل سازی نشانگان شناختی - توجهی و تقویت فراشناخت به کاهش سوگیری توجه و حساسیت اضطرابی دانش آموزان مبتلا به اختلال اضطراب اجتماعی منجر شود.
    کلیدواژگان: اختلال اضطراب اجتماعی، مهار توجه، سو گیری توجه، حساسیت اضطرابی
  • الناز صفارحمیدی، سیمین حسینیان، طیبه زندی پور صفحات 13-23
    زمینه و هدف
    ازآنجایی که مثبت اندیشی بر بسیاری از جوانب زندگی افراد تاثیر عمده ای دارد، هدف از اجرای این پژوهش بررسی تاثیر آموزش مثبت اندیشی بر ادراک شایستگی و مهارت های اجتماعی کودکان بی سرپرست و بد سرپرست 10 تا 12 ساله بود.
    روش
    روش پژوهش از نوع نیمه آزمایشی و طرح تک گروهی با پیش آزمون و پس آزمون بود. جامعه آماری شامل تمامی کودکان دختر بی سرپرست و بدسرپرست 10 تا 12 سال شهر رشت در سال 1395 بود که از بین آنها 10 نفر با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزار پژوهش شامل پرسشنامه مهارت های اجتماعی فرم معلم (گرشام و الیوت، 1990) و پرسشنامه ادراک شایستگی کودکان (هارتر، 1982) بود. مثبت اندیشی به صورت 14 جلسه 90 دقیقه ای به گروه نمونه آموزش داده شد. تحلیل داده ها با استفاده از ضریب d کوهن و ضریب g هدگس بررسی شد.
    یافته ها
    نتایج یافته ها نشان داد که آموزش مثبت اندیشی توانسته است ادراک شایستگی و مهارت های اجتماعی کودکان را افزایش دهد و افراد مورد مطالعه شرکت کننده در آزمایش در پس آزمون به طور معناداری، ادراک شایستگی و مهارت های اجتماعی بیشتری داشتند (0/05 > p).
    نتیجه گیری
    در مجموع، نتایج به دست آمده از این پژوهش، سودمندی و تاثیر آموزش مثبت اندیشی در افزایش ادراک شایستگی و مهارت های اجتماعی کودکان را تایید می کند.
    کلیدواژگان: مثبت اندیشی، ادراک شایستگی، مهارت های اجتماعی، کودکان بی سرپرست و بدسرپرست
  • صدیقه گله گیریان، عزت دیره صفحات 24-34
    زمینه و هدف
    مشکلات رفتاری کودکان همچون پرخاشگری می تواند به تعاملات اجتماعی کودکان آسیب جدی وارد سازد. بر این اساس پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی فراشناخت درمانی و درمان مبتنی بر دلبستگی بر مشکلات رفتاری برون نمود کودکان پسر دارای پرخاشگری انجام شد.
    روش
    روش پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون - پس آزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری شامل تمامی کودکان پسر پرخاشگر مشغول به تحصیل در مدارس ابتدایی شهر اصفهان در سال تحصیلی 95- 1394 و مادران آنها بودند که نمونه ای به حجم 45 نفر از این کودکان و مادرانشان با روش نمونه گیری در دسترس انتخاب و با گمارش تصادفی در گروه های آزمایش و گواه گمارده شدند. گروه مادران ده جلسه آموزشی درمان مبتنی بر دلبستگی و گروه کودکان ده جلسه فراشناخت درمانی 60 دقیقه ای را دریافت کردند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه پرخاشگری (باس و پری، 1992) و سیاهه رفتاری کودکان (آخنباخ، 2001) بود. داده های پژوهش با استفاده از روش تحلیل کوواریانس بررسی شد.
    یافته ها
    نتایج نشان داد فراشناخت درمانی و درمان مبتنی بر دلبستگی بر مشکلات رفتاری برون نمود کودکان پسر پرخاشگر موثر است (0/05 > p). همچنین بر اساس نتایج حاصل از آزمون تعقیبی، بین میزان تاثیر دو روش فراشناخت درمانی و درمان مبتنی بر دلبستگی، تفاوت معناداری مشاهده نشد (0/05 < p).
    نتیجه گیری
    بنا بر یافته های حاصل از پژوهش، می توان از فراشناخت درمانی و درمان مبتنی بر دلبستگی در کاهش مشکلات رفتاری برون نمود کودکان پرخاشگر استفاده نمود.
    کلیدواژگان: فراشناخت درمانی، درمان مبتنی بر دلبستگی، مشکلات رفتاری برون نمود، پرخاشگری
  • محسن شکوهی یکتا، سعید اکبری زردخانه، مریم محمودی، ثریا علوی نژاد صفحات 35-45
    زمینه و هدف
    با پیچیده شدن شرایط زندگی در دنیای کنونی، مهارت حل مسئله به یکی از اساسی ترین مولفه های زندگی سالم تبدیل شده است. هدف از پژوهش حاضر ارزشیابی آموزش برنامه های نوین فرزندپروری بوده است که طی آن مهارت های حل مسئله به مادران آموزش داده می شود.
    روش
    گروه نمونه مطالعه حاضر شامل 38 نفر از مادران کودکانی است که در برخی مدارس غیرانتفاعی شهر تهران مشغول به تحصیل بوده اند. برای آموزش برنامه مداخله ای حاضر، از مربیان باتجربه و آموزش دیده استفاده گردید. پژوهش حاضر از نوع شبه آزمایشی با طرح پیش آزمون پس آزمون بدون گروه کنترل است. داده های این پژوهش با استفاده از اجرای پرسش نامه مشکل رفتاری کودکان (شکوهی یکتا و پرند، 1387) و حل مشکل خانواده (احمدی، فتحی آشتیانی و اعتمادی،1386) گردآوری شده است.
    یافته ها
    یافته ها بیانگر تاثیر این کارگاه ها بر کاهش معنادار مشکلات رفتاری کودکان است، به طوری که بیشترین اثر این کارگاه ها بر خرده مقیاس درک موقعیت و کمترین اثر بر درک احساسات مشاهده شده است (05/0 > p)؛ این در حالی است که در مقیاس حل مشکل خانواده، هیچ اثر معناداری مشاهده نشد.
    نتیجه گیری
    یافته های پژوهش حاضر حاکی از آن است که این مداخلات را می توان به طور موثر در کاهش مشکلات رفتاری کودکان به کار برد. در ضمن این برنامه مداخله ای می تواند در دوره های کوتاه مدت توسط درمانگران برای والدین به صورت گروهی استفاده شود.
    کلیدواژگان: حل مسئله، مشکلات رفتاری، سبک های فرزندپروری، تعارض های خانوادگی
  • اصغر کامران، کمال مقتدایی، زهره عبدالی، منصوره سلامت صفحات 46-55
    زمینه و هدف
    با توجه به اهمیت نارسانویسی در دانش آموزان و لزوم ارائه مداخلاتی برای بهبود این اختلال به منظور پیشگیری از مشکلات بعدی، هدف پژوهش حاضر، بررسی اثربخشی آموزش توجه بر بهبود عملکرد تحصیلی دانش آموزان با مبتلا به اختلال نارسانویسی بود.
    روش
    روش پژوهش حاضر نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان پایه سوم و چهارم مقطع ابتدایی مبتلا به اختلال نارسانویسی شهر اصفهان در سال تحصیلی 94-1393 بودند که 60 نفر از آنها به روش نمونه گیری خوشه ایتصادفی چندمرحله ای انتخاب و به شیوه تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه قرار گرفتند. برنامه آموزش توجه در پانزده جلسه 80 دقیقه ای بر روی گروه آزمایشی ارائه شد. برای جمع آوری داده ها از آزمون های سنجش توجه (تولوز- پیه رون، 1994)، اختلال نارسایی توجه (جردن، 1992) و اختلال نارسانویسی (فلاح چای، 1375) استفاده شد. داده ها با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس تجزیه وتحلیل شد.
    یافته ها
    نتایج تحلیل داده ها نشان داد که آموزش توجه به صورت معنی داری میانگین نمرات عملکرد تحصیلی گروه آزمایش را نسبت به گروه گواه در مرحله پسر آزمون افزایش داد (0/01 > p). همچنین تفاوت معنا داری بین میانگین نمرات پسران و دختران در آزمون نارسانویسی مشاهده گردید (0/05 > p).
    نتیجه گیری
    یافته ها از اثربخشی آموزش توجه بر بهبود عملکرد تحصیلی دانش آموزان با اختلال نارسانویسی حمایت می کند و تلویحات مهمی در توجه به مداخلات مرتبط با آموزش توجه در کاهش مشکلات تحصیلی دانش آموزان با اختلال یادگیری دارد.
    کلیدواژگان: آموزش توجه، عملکرد تحصیلی، ناتوانی یادگیری، اختلال نارسانویسی
  • رقیه درستی، حیدر علی زارعی صفحات 56-66
    زمینه و هدف
    قصه گویی در طول تاریخ برای افراد جذابیت و کشش خاصی داشته است و در مورد کودکان یک شیوه تربیتی محسوب می شود. به همین دلیل، قصه گویی یکی از ابزارهای مهم اصلاح رفتار کودکان محسوب می شود؛ بنابراین پژوهش حاضر با هدف تعیین تاثیر قصه های قرآنی بر سازش یافتگی کودکان پیش دبستانی صورت گرفت.
    روش
    طرح پژوهش حاضر از نوع نیمه آزمایشی بود. جامعه آماری تحقیق شامل همه دانش آموزان پیش دبستانی شهر خوی در سال تحصیلی 1394 -1393 بود. حجم نمونه پژوهش، شامل 40 کودک 5-6 ساله (20 نفر گروه آزمایش و 20 نفر گروه گواه) بودند که با روش نمونه گیری در دسترس از دو کلاس یک مدرسه انتخاب شده و به صورت تصادفی به دو گروه آزمایش و گواه اختصاص داده شدند. اعضای گروه آزمایش طی 8 جلسه یک ساعته تحت آموزش قصه گویی قرار گرفتند. ابزار اندازه گیری پرسشنامه سازش یافتگی سینها و سینگ (1993) بود که در دو مرحله پیش آزمون و پس آزمون اجرا شد. تحلیل داده ها با استفاده از روش آماری تحلیل کوواریانس انجام شد.
    یافته ها
    نتایج حاصل از آزمون فرضیه های پژوهش نشان داد که بین میانگین نمرات کودکان گروه آزمایش و گواه در سازش یافتگی اجتماعی تفاوت معناداری به نفع گروه آزمایش وجود دارد (0/05 > p). اما در دو مولفه سازش یافتگی عاطفی و سازش یافتگی آموزشی تفاوت معناداری بین دو گروه مشاهده نشد.
    نتیجه گیری
    برای افزایش سازش یافتگی اجتماعی کودکان در مراکز پیش دبستانی، می توان از شیوه قصه گویی به ویژه قصص قرآنی استفاده کرد.
    کلیدواژگان: قصه های قرآنی، سازش یافتگی، کودکان پیش دبستانی
  • فرناز عمادی فر، یوسف گرجی صفحات 67-77
    زمینه و هدف
    اضطراب امتحان حالتی از اضطراب عمومی بوده و شامل پاسخ های شناختی، جسمانی و رفتاری مرتبط با ترس از شکست است که به هنگام وقوع عملکرد تحصیلی دانش آموزان را تحت تاثیر قرار می دهد؛ بنابراین هدف از پژوهش حاضر بررسی اثربخشی آموزش توجه بر مهار توجه، توجه متمرکز و توجه پراکنده دانش آموزان دختر دارای اضطراب امتحان بود.
    روش
    روش پژوهش از نوع آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون با گروه گواه است. به منظور انجام این پژوهش نمونه ای متشکل از 30 نفر از دانش آموزان دختر با اضطراب امتحان دوره متوسطه اول شهر اصفهان در سال تحصیلی 94-1393 به روش نمونه گیری خوشه ایچند مرحله ای انتخاب و در گروه های آزمایش و گواه به صورت تصادفی جایدهی شدند. ابزارهای استفاده شده در این پژوهش شامل پرسشنامه اضطراب (ساراسون، 1984) و ابزار اندازه گیری توجه متمرکز و پراکنده و پرسشنامه مهار توجه (دیری بری و رید، 2002) بود. قبل از اجرای متغیر مستقل از هر دو گروه پیش آزمون گرفته شد. سپس گروه آزمایش مداخله آموزشی را در طی 8 جلسه آموزشی در طول 2 ماه دریافت کرد. داده های به دست آمده توسط تحلیل کوواریانس مورد تجزیه وتحلیل قرار گرفت.
    یافته ها
    نتایج نشان داد که آموزش توجه بر مهار توجه، توجه متمرکز و پراکنده تاثیر معناداری داشته است (p < 0/001). میزان تاثیر آموزش توجه بر مولفه های مهار توجه، توجه متمرکز و پراکنده به ترتیب 53، 54 و 40 درصد بود.
    نتیجه گیری
    بنابراین با توجه به نتایج پژوهش حاضر می توان از آموزش توجه جهت افزایش توجه و تمرکز دانش آموزان دارای اضطراب امتحان استفاده کرد.
    کلیدواژگان: آموزش توجه، مهار توجه، توجه متمرکز و پراکنده، اضطراب امتحان
  • غلامرضا گل محمد نژاد، امیر یکانی زاد صفحات 78-87
    زمینه و هدف
    با توجه به پیشرفت علم و فناوری در قرن حاضر و تبلور این نکته که شکوفایی یک کشور از بستر آموزش وپرورش برمی خیزد، نیاز به گسترش دوره پیش از دبستان، بیش از گذشته خود را نمایان می سازد. پژوهش حال حاضر با هدف بررسی نقش آموزش پیش دبستانی بر مهارت های روانی- حرکتی و سازش یافتگی اجتماعی در دانش آموزان ابتدایی انجام شده است.
    روش
    پژوهش حاضر یک پژوهش پس رویدادی (علی- مقایسه ای) است. جامعه آماری شامل کلیه دانش آموزان ابتدایی شهرستان خوی در سال تحصیلی 93-92 که تعداد آن ها 1900 نفر بود. برای نمونه گیری از روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای تعداد 320 که 160 نفر آنها دارای تجربه پیش دبستان و 160 نفر فاقد تجربه پیش دبستانی بودند به عنوان نمونه آماری انتخاب شدند. ابزار مورداستفاده شامل پرسشنامه رفتار سازشی(لامبرت وهمکاران، 1974) و آزمون رشد حرکتی (لینکلن ازرتسکی، 1945) بود. برای تحلیل داده ها از آزمون تحلیل واریانس چند متغیری استفاده شد.
    یافته ها
    نتایج تحلیل آزمون واریانس چندمتغیری نشان داد که آموزش پیش دبستانی باعث افزایش مهارت های روانی - حرکتی و سازش یافتگی در تمامی مولفه های آن ها در دانش آموزان باتجربه آموزش پیش دبستانی شده است (0/001> p).
    نتیجه گیری
    بر اساس نتایج پژوهش حال حاضر آموزش پیش دبستانی می تواند به عنوان یکی از کارآمدترین روش های افزایش مهارت های روانی - حرکتی و سازش یافتگی اجتماعی در دانش آموزان باشد. تلویحات نتیجه به دست آمده در مقاله موردبحث قرارگرفته است.
    کلیدواژگان: آموزش پیش دبستانی، مهارت های روانی، حرکتی، سازش یافتگی اجتماعی
  • شهناز محمدی، سیدعلی کاظمی رضایی، حامد قاسمی ارگنه، سیدولی کاظمی رضایی، سیده عادله موسوی صفحات 88-98
    زمینه و هدف
    سبک های دلبستگی و هویت به عنوان دو مولفه بسیار مهم شخصیت و عوامل مرتبط با آن همواره مورد توجه پژوهشگران قرار داشته است؛ بنابراین هدف از پژوهش حاضر بررسی رابطه ابعاد شخصیت با سبک های دلبستگی و سبک های هویت در دانش آموزان با آسیب شنوایی بود.
    روش
    روش مطالعه حاضر توصیفی از نوع همبستگی بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان پسر ناشنوا (زیر 14 سال) بود که در موسسه آموزشی امام صادق در استان مازندران در سال تحصیلی 94 مشغول به تحصیل بودند که از بین آنها 62 نفر به صورت در دسترس به عنوان نمونه مورد مطالعه انتخاب شده اند و به پرسشنامه های شخصیت (آیزنک، 1975)، سبک دلبستگی کولینز و رید (کولینز و رید،1990)، و سبک هویت (برزونسکی، 1989) پاسخ دادند.
    یافته ها
    نتایج آزمون همبستگی و رگرسیون نشان داد که فقط سبک دلبستگی اضطرابی با سبک های هویت سردرگم در دانش آموزان با آسیب شنوایی دارای همبستگی معنادار (412/0) است. سبک های دلبستگی اجتنابی و ایمن با سبک های هویت همبستگی معنا دار ندارند (0/05 < p). همچنین نتایج پژوهش نشان داد که هیچ یک از ابعاد شخصیت قادر به پیش بینی سبک های دلبستگی و سبک های هویت دانش آموزان با آسیب شنوایی نیستند (0/05 < p).
    نتیجه گیری
    بر اساس نتایج پژوهش حاضر فقط با توجه به سبک دلبستگی و سبک هویت نمی توان ویژگی های روانی افراد با آسیب شنوایی مانند مشکوک بودن به اطرافیان را پیش بینی و برای رفع مشکلات ارتباطی شان برنامه های مطلوب در نظر گرفت.
    کلیدواژگان: شخصیت، سبک دلبستگی، سبک هویت، آسیب شنوایی
  • علی اکبر ارجمندنیا، صمد عظیمی گروسی، صباح وطنی، علی کاظمی رضایی صفحات 99-108
    زمینه و هدف
    بدون بینایی درک فرد از دنیای اطرافش متفاوت خواهد بود و همین مشکل می تواند به مشکلات عاطفی و اجتماعی مانند اضطراب اجتماعی و خودپنداشت منفی در او منجر شود. این پژوهش با هدف مطالعه اضطراب اجتماعی، خودپنداشت، و تصویر بدن در دانش آموزان با و بدون آسیب بینایی انجام گرفت.
    روش
    پژوهش حاضر توصیفی از نوع علی- مقایسه ای بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان پسر شهر تهران بود که در سال تحصیلی 96-95 مشغول به تحصیل بودند. نمونه مورد مطالعه شامل 70 دانش آموز 14-18 ساله پسر با آسیب بینایی بود که به روش نمونه گیری در دسترس از مجتمع نابینایان شهید محبی انتخاب شدند. گروه مقایسه 70 نفر از دانش آموزان بدون آسیب بینایی بودند که به روش نمونه گیری خوشه ایتصادفی از مدارس شهر تهران انتخاب شدند. جهت جمع آوری داده ها از پرسشنامه های سیاهه اضطراب اجتماعی (کانر و همکاران، 2000)، آزمون تن فیشر (فیشر، 1970)، و مقیاس خودپنداشت کودکان (پیرز، 1969) استفاده شد. جهت تجزیه وتحلیل داده ها از آزمون تحلیل واریانس چند متغیری استفاده شد.
    یافته ها
    نتایج پژوهش نشان داد که در متغیرهای اضطراب اجتماعی، خودپنداشت، و تصویر بدن بین دانش آموزان با و بدون آسیب بینایی تفاوت معناداری وجود دارد (0/01 > p).
    نتیجه گیری
    نتایج مطالعه نشان داد که افراد با آسیب بینایی در معرض اضطراب اجتماعی بالاتر، خودپنداشت پایین تر و تصویر بدن منفی تری نسبت به همتایان بدون آسیب بینایی هستند؛ بنابراین باید با طراحی برنامه های آموزشی مناسب برای والدین و معلمان، به پرورش حس مثبت بودن، جرئت مندی، و صمیمی بودن در کودکان با آسیب بینایی پرداخت.
    کلیدواژگان: اضطراب اجتماعی، خودپنداشت، تصویر بدن، آسیب بینایی
  • الهه خانیکی، عبدالله معتمدی صفحات 109-118
    زمینه و هدف
    در حال حاضر، پدیده ی کودکان کار و خیابانی یکی از معضلات گریبان گیر بیشتر شهرهای بزرگ در جهان معاصر است؛ بنابراین هدف این پژوهش، ارزیابی اثربخشی مشاوره ی گروهی راه حل محور بر خودکارآمدی و حمایت اجتماعی کودکان کار بود.
    روش
    روش پژوهش، آزمایشی از نوع طرح پس آزمون با گروه گواه بود و جامعه ی آماری، کودکان حاضر در کانون فرهنگی حمایتی کودکان کار کوشا شهر تهران طی سال 1393 بود. نمونه ی پژوهش، 30 کودک کار حاضر در آن کانون بودند که به صورت داوطلبانه در پژوهش شرکت کردند و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایشی و گواه با حجم برابر (15 نفر) جایگزین شدند. ابزارهای سنجش، شامل پرسشنامه ی خودکارآمدی عمومی (شرر، 1982) و پرسش نامه ی حمایت اجتماعی (فیلیپس، 1986) بود. گروه آزمایش در 12 جلسه ی 90 دقیقه ای در مشاوره ی گروهی راه حل محور شرکت کردند و گروه گواه هیچ گونه مشاوره ای دریافت نکردند. به منظور بررسی اثربخشی مشاوره ی گروهی راه حل محور بر خودکارآمدی و حمایت اجتماعی کودکان کار از آزمون t مستقل و نیز مجذور اتا استفاده شده است.
    یافته ها
    نتایج نشان داده پس از اجرای جلسات مشاوره ی گروهی راه حل محور، خودکارآمدی در آزمودنی های گروه آزمایش در مقایسه با گروه گواه افزایش معناداری پیدا کرده است، درحالی که در میزان متغیر حمایت اجتماعی، تفاوت مشاهده شده معنادار نبود (p 0/05).
    نتیجه گیری
    مشاوره ی گروهی راه حل محور، سطح خودکارآمدی کودکان کار را در این مطالعه افزایش داد اما تاثیر معناداری در متغیر حمایت اجتماعی، ایجاد نکرد؛ بنابراین بهتر است برای تقویت متغیر حمایت اجتماعی در کودکان کار، بر تعداد جلسات مشاوره افزوده و یا رویکردهای درمانی دیگر مورد آزمایش قرار گیرد.
    کلیدواژگان: مشاوره ی گروهی راه حل محور، خودکارآمدی، حمایت اجتماعی، کودکان کار
  • مهشید زاغیان، مسلم اصلی آزاد، طاهره فرهادی صفحات 119-128
    زمینه و هدف
    بعضی از اختلال های روان شناختی و یادگیری دوران کودکی مانند نارساخوانی و اختلال نارسایی توجه و فزون کنشی می تواند فرایند شناختی کودکان را تحت تاثیر قرار دهد؛ بنابراین پژوهش حاضر به منظور مقایسه نیمرخ حافظه فعال کودکان مبتلا به اختلال نارسایی توجه/ فزون کنشی و کودکان مبتلا به نارساخوانی با کودکان بهنجار، انجام شد.
    روش
    طرح پژوهش توصیفی از نوع علی- مقایسه ای بود. نمونه پژوهش شامل 30 نفر از دانش آموزان دبستانی با نارساخوانی، 30 نفر دانش آموز دبستانی دارای اختلال نارسایی توجه/ فزون کنشی و 30 نفر دانش آموز بهنجار پایه سوم دبستان بود که از میان دانش آموزان دبستانی مبتلا به نارساخوانی، اختلال نارسایی توجه/ فزون کنشی و دانش آموزان بهنجار شهر اصفهان در سال تحصیلی 93-1392 به شیوه نمونه گیری تصادفی چندمرحله ای انتخاب شدند. برای جمع آوری داده های این پژوهش از چهارمین ویرایش آزمون هوشی وکسلر (وکسلر، 2003)، آزمون تشخیص نارساخوانی (شفیعی و همکاران، 1387) و پرسشنامه کانرز (بروک و کلینتون، 2007) استفاده شد. داده ها با روش تحلیل واریانس یک راهه مورد تجزیه وتحلیل قرار گرفت.
    یافته ها
    نتایج نشان داد که بین سه گروه دانش آموزان نارساخوان، نارسایی توجه/ فزون کنشی و بهنجار در مولفه حافظه فعال تفاوت معناداری وجود دارد (0/05 > p). نتیجه آزمون تعقیبی نیز نشان داد که بین هر سه گروه نارساخوان، نارسایی توجه/ فزون کنشی و گروه بهنجار به صورت دوبه دو تفاوت معنادار وجود دارد (0/05 > p).
    نتیجه گیری
    بر اساس نتایج پژوهش حاضر یکی از مشکلات شناختی دانش آموزان با نارساخوانی و نارسایی توجه/ فزون کنشی، نارسایی در حافظه فعال است که باید مداخلات مناسب آموزشی، متناسب با وضعیت شناختی آنها طراحی و اجرا شود.
    کلیدواژگان: حافظه فعال، نارساخوانی، اختلال نارسایی توجه، فزون کنشی
  • مرضیه زینی، الهام خاکسار، محمد بلوچی انارکی صفحات 129-138
    زمینه و هدف
    ناخن جویدن یکی از رایج ترین مشکلات رفتاری در دوران کودکی است که می تواند ناشی از اضطراب و تنیدگی باشد. هدف پژوهش حاضر تاثیر هنردرمانی (قصه گویی، عکاسی و نقاشی) مبتنی بر درمان شناختی - رفتاری در درمان ناخن جویدن یک دختر 7 ساله مبتلا به این اختلال بود.
    روش
    این پژوهش در چارچوب طرح تجربی تک موردی با استفاده از طرح خطوط پایه چندگانه پلکانی، طی 10 جلسه روی یک آزمودنی با پیگیری شش هفته ای اجرا شد. ابزار مورداستفاده شامل مصاحبه ی بالینی، پرسشنامه سبک های فرزندپروری (بامریند،1991) و بررسی ترسیم کودک به وسیله آزمون ترسیم آدمک گودیناف (گودیناف - هریس، 1963) بود. طرح پژوهشی به روش تجربی تک موردی از نوع چند خط پایه بود که برای تجزیه وتحلیل داده ها از تحلیل نموداری و ترسیمی استفاده شد.
    یافته ها
    نتایج پژوهش نشان داد که تاثیر هنردرمانی (قصه گویی، عکاسی و نقاشی) مبتنی بر روی آورد شناختی - رفتاری بر اختلال ناخن جویدن از نظر بالینی معنا دار است (0/05 < p).
    نتیجه گیری
    نتایج نشان داد که هنردرمانی (قصه گویی، عکاسی و نقاشی) مبتنی بر روی آورد شناختی - رفتاری بر کاهش اختلال ناخن جویدن موثر است. به طوری که فرد بعد از دریافت درمان علاوه بر کاهش عوامل مربوط به ناخن جویدن، در زمینه های دیگری مثل رفتارهای بین فردی و اجتماعی نیز بهبود پیدا کرد؛ بنابراین می توان به پژوهشگران توصیه کرد که مدلی یکپارچه بر اساس یافته های این پژوهش، در زمینه درمان ناخن جویدن تدوین شود.
    کلیدواژگان: ناخن جویدن، قصه درمانی، نقاشی درمانی، عکس درمانی و درمان شناختی - رفتاری
|
  • Abbas Ali Abedi, Mahboobe Taher, Behnam Jafari Sani, Arezoo Mojarrad Pages 3-12
    Background and
    Purpose
    Social anxiety disorder is one of the most important causes of maladjustment in students. The purpose of this study was to determine the effect of attention control training on attention bias and anxiety sensitivity in students with social anxiety disorder.
    Method
    The research design was semi-experimental with pretest– post-test and control group. The statistical population included all 14-year-old male students with social anxiety disorder in Shahrood city in the academic year of 2016-2017. Using multi-stage cluster sampling method, 30 students were selected and randomly assigned to experimental and control groups (each group 15 students). Both groups completed the bias attention scale (Woody, Chambls & Glass, 1997), social anxiety questionnaire (Connor, 2000), and anxiety sensitivity test (Taylor & Cox, 1998) before the training. Experimental group in 8 one-hour sessions received attention control training, but the control group did not receive any training. One-way covariance analysis was used to analyze the data.
    Results
    Data analysis using one-way covariance analysis showed that the scores of the experimental group in comparison with the control group scores decreased significantly in the attention bias and anxiety sensitivity (P
    Conclusion
    Attention control training can lead to a decrease in attention bias and anxiety sensitivity among students with social anxiety disorder due to treatment of the cognitive-attention syndrome disorder and the enhancement of metacognition.
    Keywords: Social anxiety disorder, attention control, attentional bias, anxiety sensitivity
  • Elnaz Saffarhamidi, Simin Hosseininan, Tayyebe Zandipour Pages 13-23
    Background and
    Purpose
    Since positive thinking has a major impact on many aspects of life, the purpose of this study was to investigate the effect of positive-thinking education on the perceived competency and social skills of the orphan and mistreated children of 10 to 12 years old.
    Method
    The method of the study was quasi-experimental and one-sample design with pre-test and post-test. The statistical population included all the female orphans and mistreated children between the ages of 10 and 12 from Rasht in 2016 that among them 10 children were selected using convenience sampling. The research tools were social skills questionnaire for teachers (Gresham and Elliot, 1990) and Children's competency perception questionnaire (Harter, 1982). Positive thinking was trained in 14 sessions of 90 minutes to the sample group. Data analysis was performed using Cohen's coefficient and Hedges coefficient.
    Results
    The results of this study showed that positive-thinking education could increase the perceived competence and social skills of children and the subjects participating in the post-test had significantly higher perceived competence and social skills (P
    Conclusion
    In sum, the results of this study confirm the usefulness and effectiveness of positive thinking in increasing the perceived competency and social skills of the orphan and mistreated children.
    Keywords: Positive thinking, perceived competence, social skills, orphan, badly supervised children
  • Sadigheh Galle Girian, Ezzat Deireh Pages 24-34
    Background and
    Purpose
    Children's behavioral problems such as aggression can seriously harm children's social interactions. The aim of this study was to investigate the effectiveness of metacognitive therapy and attachment-based therapy on externalizing problems in children with aggression.
    Method
    The research method was semi-experimental with pre-test-post-test design with control group. The statistical population consisted of all aggressive male children in primary school in Isfahan during the school year 2015-2016 and their mothers. A sample of 45 of these children and their mothers was selected by available sampling method and randomly assigned to experimental and control groups. The mothers group received ten training sessions on attachment therapy and the children received 10 sessions of metacognitive therapy for 60 minutes. The instruments were aggression questionnaire (Bus & Preey, 1992) and children’s behavioral Inventory (Achenbakh, 2001). Data were analyzed using covariance analysis.
    Results
    The results showed that metacognitive therapy and attachment-based treatment were effective on externalized problems of male children with aggression (P ≤ 0.05). Also, based on the results of post hoc test, there was no significant difference between the effect of meta-cognitive therapy and attachment-based therapy (P ≥ 0.05).
    Conclusion
    Based on the findings of this study, meta-cognitive therapy and attachment therapy can be used to reduce the behavioral problems of aggressive children.
    Keywords: acognitive therapy, attachment-based therapy, externalized problems, aggression
  • Mohsen Shokoohi-Yekta, Saeed Akbari Zardkhaneh, Maryam Mahmoodi, Soria Alave Nezhad Pages 35-45
    Background and
    Purpose
    Given the complexity of living conditions in the current world, problem solving skill is becoming one of the basic components in dealing with everyday life problems. The purpose of this study was to evaluate the teaching of new parenting programs, in which problem solving strategies have been taught to mothers.
    Method
    The sample consisted of 38 mothers of children who were enrolled in private schools in Tehran. The current study is quasi-experimental research with pretest - posttest design without control group. Data were collected using children's behavioral problems questionnaire (Shokoohi-Yekta and Parand, 2008) and Family Problem Solving Scale (Ahmadi, Fathi Ashtiani and Etemadi, 2007).
    Results
    Findings indicated a significant effect on reducing children's behavioral problems, as the most effects of these workshops were seen on the subscale of situation understanding and lowest effects on feeling understand (P
    Conclusion
    It seems that findings of this research can be used as an effective intervention for reducing children behavioral problems. Meanwhile, the program can be suggested to therapists to utilize in group training as an effective program in a short course.
    Keywords: Problem solving, behavior problem, parenting style, marital conflicts
  • Asghar Kamran, Kamal Moghtadaie, Zohreh Abdali, Mansooreh Salamat Pages 46-55
    Background and
    Purpose
    Given the importance of interventions to improve the spelling disability and the need to prevent future problems, the purpose of this study was evaluate the effectiveness of attention training on improving the academic performance of students with spelling learning disability.
    Method
    The method research of current study was semi-experimental and research design is pretest- posttest with control group. The statistical population consisted of all third and forth grades primary school students with spelling learning disability in Isfahan in 2014-2015 year. Sixty student were selected through multistage random sampling, and allocated into control and exprimental groups. The program of attention training was presented in fifteen sessions of 80 minutes on the experimental group. Pieron Precision Test (Pieron,1986), Jordan Attention Deficite Disorder Scale (Jordan,1992) and Fallah Chay Spelling Learning Disability Test (Fallah Chay,1998) were used as the research instruments. Data were analyzed using analysis of covariance.
    Results
    The results of data analysis showed that attention training significantly increased the mean scores of the academic performance in experimental group compared to the control group at the post-test stage (P 0.01). Also, there was a significant difference between the mean scores of boys and girls in the spelling scores (P 0.05).
    Conclusion
    The results supported the effectiveness of attention training on improving spelling ability and academic performance in student with learning disability and have important implications in regard to attention training to reduce academic problems of students with spelling learning disability.
    Keywords: Attention training, acacademic performance, spelling learning lisability
  • Rogyeh Dorosty, Heidar Ali Zarei Pages 56-66
    Background and
    Purpose
    Throughout history, storytelling has always been an interest of people and in the case of children; it is an educational process. For this reason, storytelling is one of the most important means of modifying the behavior of children. Therefore, the present study was conducted with the aim of determining the effect of Quran folktale on adjustment in pre-school student.
    Method
    The present study was a semi-experimental design. The statistical population of the study consisted of all preschool students in Khoy city in the academic year of 2014 -2015.The sample of the study consisted of 40 children aged 5-6 years old (20 experimental and 20 control group) were selected by available sampling from two classes of a school and randomly assigned to experimental and control groups. The experimental group was trained Quran folktale in 8 sessions. To collect data, adjustment questionnaire (Sinha & Singh, 1993) was used which was carried out in two stages of pre-test and post-test. Data were analyzed using covariance analysis.
    Results
    The results of hypotheses tests showed that there is a significant difference between the mean scores of experimental and control groups in social adjustment and the average of experimental group was more than control group (P 0.05). But there was no significant difference in the emotional adjustment and academic adjustment between groups.
    Conclusion
    To increase the social adjustment of children in preschool centers, storytelling especially Quran folktale can be used.
    Keywords: Quran Folktale, Adjustment, children
  • Farnaz Emadi Far, Yousof Gorji Pages 67-77
    Background and
    Purpose
    Test anxiety is a state of general anxiety and it includes cognitive, physiologic and behavioral responses related to the fear of failure that affects students at the time of their academic performance. Therefore, the purpose of this study was to investigate the effectiveness of attention training on attention control, focused attention and dispersed attention in female students with exam anxiety.
    Method
    The research method is experimental with pretest-posttest design with control group. Thus a sample of 30 female high school students with anxiety test in Isfahan during the academic year of 2015-2016 selected by multistage cluster sampling and randomly assigned to experimental and control groups. The tools used in this study were anxiety questionnaire (Sarason, 1984) and measurement instrument of focused and dispersed attention (Yazdi, 2011) and attention control questionnaire (Diri Beri & Reed, 2002). Before intervention, both groups were evaluated. Then, the experimental group received educational intervention during 8 sessions in 2 months. Data were analyzed using covariance analysis.
    Results
    The results showed that attention training has a significant effect on attention control, focused attention and dispersed attention (P
    Conclusion
    Therefore, according to the results of this study, attention training can be used to increase the attention and concentration of students with test anxiety.
    Keywords: Attention training, attention control, focused, dispersed attention, test anxiety
  • Gollamreza Gol Mohammadnejhad, Amir Yekanizad Pages 78-87
    Background and
    Purpose
    Given the advancement of science and technology in the present century, and the crystallization of the fact that the prosperity of a country emerges from education, the need to expand the primary school reveals itself more than ever before. The current research aims to investigate the role of preschool education on psycho-motor skills and social adjustment in elementary students.
    Method
    The research method is a causal-comparative study. The statistical population included all elementary students of Khoy city in the academic year of 2013- 2014 (1900 student) that 320 of them were selected by stratified sampling method (160 students in each group). The instrument used included the adaptive bdhavior inventory for children (Lambert & et al, 1984) and motor development test (Lincoln Oseretsky, 1978). Data analysis was performed using multivariate analysis of variance.
    Results
    The results of multivariate analysis of variance analysis showed that preschool education has increased psychomotor skills and adaptation in all of components in students with preschool education experience (P
    Conclusion
    Based on the results of this research, primary education can be considered as one of the most effective methods for improving psychomotor skills and social adaptation in students. The implications of the result are discussed in the article.
    Keywords: Preschool education, psychomotor skills, social adjustment
  • Shanaz Mohammadi, Sayed Ali Kazemi Rezaei, Hamed Gasemi Argene, Sayed Vali Kazemi Rezaie, Sayed Adele Mousavi Pages 88-98
    Background and
    Purpose
    Attachment style and identity style as two important components of personality have always been considered by researchers.Therefore, the purpose of this study was to examine the relationship between personality dimensions with attachment styles and identity styles in students with hearing impairment. For data analysis, correlation and multiple regression were used.
    Method
    The method of this study was descriptive and correlational. The statistical population consisted of all deaf male students (under 14 years old) who were studying at Imam Sadegh Educational Institute in Mazandaran province in the 2015-2016 academic year that 62 students were selected by sampling method as sample. For collecting data, Eysenck personality questionnaire (Eyesenck,1975), attachment style (Collins & Reid,1990), and identity style questionnaire (Berzoneski,1989) were used.
    Results
    The results of correlation and regression analysis showed that only anxiety attachment style with confused identity styles in students with hearing impairment has a significant correlation (0.412). There is no significant correlation between avoidant and secure attachment styles with identity styles. Also, the results showed that none of the dimensions of personality were able to predict attachment styles and identity styles of students with hearing impairment (P > 0.05).
    Conclusion
    Based on the results of this study, only with regard to the attachment style and identity style, it is not possible to predict the mental attributes of people with hearing impairment such as suspicion of the surrounding people. Therefore, other variables should also be studied.
    Keywords: Personality, attachment styles, identity styles, hearing impairment
  • Aliakbar Arjmandnia, Samad Azimi Garosi, Sabah Vatani, Ali Kazemi Rezai Pages 99-108
    Background and
    Purpose
    Without the eyesight, individuals’ perception of the surrounding world is different, and this can lead to emotional and social problems such as social anxiety, low self-concept, and negative body-image. The purpose of this study was to study social anxiety, self-image, and body image in students with and without visual impairment.
    Method
    The present study was a causal-comparative study. The statistical population included all male students in Tehran who were studying in the academic year of 2016-2017. The sample included 70 blind students aged 14-18 years old who were selected by convenience sampling method from Shahid Mohebbi Blind center. Also, a group of 70 normal students were selected by random cluster sampling from schools in Tehran. Social anxiety inventory (Conner, 2000), body image test (Fisher, 1970) and children’s self-concept scale (Piers, 1969) were used to collect data. Multivariate analysis of variance was used to analyze the data.
    Results
    The results of this study showed that there is a significant difference in the social anxiety, self-concept, and body image between students with and without visual impairment (P 0.05).
    Conclusion
    The results of this study showed that people with visual impairment are more exposed to higher social anxiety, lower self-concept and more negative body image than those without visual impairment. Therefore, by designing appropriate educational programs for parents and teachers, it should help to develop a sense of being positive, assertiveness and intimate in children with visual impairment.
    Keywords: Social anxiety, self-image, body-image, visual impairment
  • Elaheh Khaniki, Abdollah Motamedi Pages 109-118
    Background and
    Purpose
    Nowadays, the phenomenon of child labor is one of the problems facing most of the major cities in the contemporary world; therefore, the purpose of this study was to evaluate the effectiveness of solution-focused group counseling on self-efficacy and social support in child labor.
    Method
    The method of this study was a post-test design with a control group. The statistical population consisted of all children who received services at Koshah's cultural support center in Tehran during the year of 2014. The sample consisted of 30 children who participated voluntarily in the study and were randomly assigned to two experimental and control groups. To collect data in this study, a General Self-Efficacy Scale (Sherer, 1982) and Social Support Inventory (Philips, 1986) Philips were used. The experimental group participated in solution-focused group counseling and the control group did not receive any counseling. Independent t test and Eta square were used to analyze the data.
    Results
    The results showed that after performing group counseling sessions, self-efficacy in experimental group subjects was significantly increased compared to control group, but there was no significant difference in the level of social support between the two groups (p 0.05).
    Conclusion
    The solution-based group counseling approach increased the self-efficacy of participants in this study, but did not significant effect on the social support variable; therefore, it is suggested to increase the number of counseling sessions or other therapeutic approaches to strengthen the social support variable.
    Keywords: Solution-Focused group counseling, self-efficacy, social support, child labor
  • Mahshid Zaghian, Moslem Asli Azad, Tahereh Farhadi Pages 119-128
    Background and
    Purpose
    Some psychological disorders and childhood learning such as dyslexia and ADHD can affect the cognitive process of children. Therefore, the present study was conducted to compare the working memory profile of children with ADHD and children with dyslexia with normal ones.
    Method
    The present study was descriptive and causal-comparative. The research sample consisted of 30 children dyslexia, 30 children with ADHD, and 30 normal students in elementary school that was selected through multi-stage random sampling among the elementary students of the third grade in Isfahan in the academic year of 2012-2013. To collect data in this research, the fourth edition of the Wechsler intelligence scale for children –revised- fourth edition (Wechsler, 2003), dyslexia diagnosis test (Shafie, 2009) and the conners Scale for assessing ADHD (Brooke and Clington, 2007) were used. Data were analyzed using one-way ANOVA.
    Results
    The results showed that there is a significant difference between the three groups of students in the working memory (P
    Conclusion
    Based on the results of this study, one of the cognitive problems of students with dyslexia and ADHD is weakness in working memory that appropriate educational interventions should be designed and implemented in accordance with their cognitive status.
    Keywords: Working Memory, dyslexia, attention deficit hyperactivity disorder
  • Marzeih Zeini, Elham Khaksar, Mohammad Balochi Anaraki Pages 129-138
    Background and
    Purpose
    Chewing nails is one of the most common behavioral problems in childhood that can be caused by anxiety and stress. The purpose of the present study was to investigate the effect of art therapy (storytelling, photography and painting) based on cognitive-behavioral therapy in treating a 7-year-old girl who had this disorder.
    Method
    This study was an experimental single case study by using multiple-baselines. The intervention program was conducted in 10 sessions with a follow-up of six weeks. The instruments used in this study were clinical interview, observation, parenting styles questionnaire (Baumrind, 1991) and Goodenough–Harris draw-a-person test (DAP) (Goodenough- Harris, 1963). The research design was a single-case experimental multi-line method. Chart and drawing analysis were used to analyze the data.
    Results
    The results of the study showed that the effect of art therapy (storytelling, photography and painting) based on cognitive-behavioral approach on nail-biting is clinically meaningful. (P > 0.05).
    Conclusion
    The results showed that art therapy (storytelling, photography and painting) based on cognitive-behavioral approach is effective in reducing nail-biting disorders. Also the person after receiving the treatment, in addition to reducing the factors related to nail chewing, also improved in other areas such as interpersonal and social behaviors. Therefore, it is suggested to researchers that an integrated model based on the findings of this research be developed for the treatment of nail biting.
    Keywords: Nail biting, art therapy, cognitive behavioral therapy